Tiết 119 : Lựa chọn trật tự từ trong câu

a/ Tinh thần yờu nước cũng như những thứ của quý.. Nghĩa là phải ra sức giải thớch, tuyờn truyền, tổ chức, lónh đạo làm cho tinh thần yờu nước của tất cả mọi người đều được thực hành vào

Chào mừng các thầy cô giáo tổ xã

hội tới dự giờ lớp 8C.

Giáo viên dạy : Nguyễn Thị Kim oanh

Trường THCS Mạo khê 1 Ngày soạn : 9 / 4 / 2008

Ngày giảng : 12/ 4/ 2008

* Kiểm tra bài cũ : ? Nêu tác dụng của việc

sắp xếp trật từ trong câu ?

 * Bài mới :

I/ Luyện tập

Bài tập 1 : Trật tự cỏc từ và cụm từ in đậm dưới đõy thể hiện mối quan

hệ giữa những hoạt động và trạng thỏi mà chỳng biểu thị như thế nào?

a/ Tinh thần yờu nước cũng như những thứ của quý Cú khi được trưng bày trong tủ kớnh, trong bỡnh pha lờ, rừ ràng dễ thấy Nhưng cũng cú khi cất dấu kớn đỏo trong rương, trong hũm Bổn phận của chung ta là làm cho những của quý kớn đỏo ấy đều được đưa ra trưng bày Nghĩa là phải ra sức giải thớch, tuyờn truyền, tổ chức, lónh đạo làm cho tinh thần yờu nước của tất cả mọi người đều được thực hành vào cụng việc yờu nước,

cụng việc khỏng chiến.

( Hồ Chớ Minh, Tinh thần yờu nước của nhõn dõn ta )

Trật tự từ thể hiện thứ tự các khõu trong cụng tỏc vận động quần chỳng để phát huy tinh thần yêu nước của nhân dân.

b/ Gần đến ngày giỗ thầy tụi, mẹ tụi ở Thanh Húa vẫn chưa về Trong đú nghe

đõu mệ tụi đi bỏn búng đốn và những phiờn chợ chớnh cũn bỏn cả vàng hương

nữa.

=> Sắp xếp cỏc hoạt động theo thứ bậc : Việc chớnh, việc diễn ra hàng ngày

của bà mẹ là bỏn búng đốn; cũn bỏn vàng hương là việc làm thờm trong

những phiờn chợ chớnh

Bài 2: Vì sao các cụm từ dưới đây được đặt ở đầu câu?

a) Cùng lắm , nó có giở quẻ, hắn cũng chỉ đến đI ở tù ở tù thì hắn coi là thường

b) Nguyễn Tuân có một kho từ vựng hết sức phong phú mà ông đã cần cù tích luỹ

Vốn từ vựng ấy, trước Cách mạng tháng Tám, ông thường dùng chơi ngông với

đời

c) Việc đến tai em bé con nhà thợ cày, em liền bảo cha:

- Chả mấy khi được lộc vua ban, cha cứ thưa với làng giết thịt hai con trâu và

đồ hai thúng gạo nếp để mọi người ăn một bữa cho sướng miệng Còn một trâu

và một thúng gạo, ta sẽ xin làng làm phí tổn cho cha con ta trẩy kinh lo liệu việc đó

d) Một thời đại vừa chẵn mười năm

Trong mười năm ấy, thơ mới đã tranh đấu gắt gao với thơ cũ, một bên giành

quyền sống, một bên giữ quyền sống Cuộc tranh đấu kéo dài cho đến ngày thơ mới toàn thắng Trong sự thắng lợi ấy, cũng có công những người tả xung hữu

đột nơi chiến trường, nhưng trước hết là công những nhà thơ mới

⇒ C m t in C m t in ụụ ừừ đậm đượ ặđượ ặc l p l i ngay c l p l i ngay ạạ đầđầu cu cõu là để liờn kết cõu ấy với

những cõu trước nú

Bài tập 2 : Vì sao ccas cụm từ dưới đây được đặt ở đầu câu ? a/ Cùng lắm, nó có giở quẻ, hắn cũng ch

Bài 3: phõn tớch hi u qu di n hi u qu di n ệệ ả ễ đạ ủả ễ đạ ủt c a tr t t t trong nh ng t c a tr t t t trong nh ng ậ ự ừậ ự ừ ữữ cõu in đậđậmm ?

a/ Bước tới Đèo ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá lá chen hoa.

Lom khom dưới núi tiều và chú, (

Lác đác bên sông chợ mấy nhà.

Nhớ nước đau lòng con quốc cuốc,

Thương nhà mỏi miệng cái gia gia.

Dừng chân đứng lại trời, non, nước,

Một mảnh tình riêng ta với ta.

(Bà Huyện Thanh Quan, Qua Đèo Ngang)

b) Rất đẹp hình anh lúc nắng chiều

Bóng dài trên đỉnh dốc cheo leo

Núi không đè nổi vai anh tới

Lá nguỵ trang reo với gió đèo

(Tố Hữu, Lên TâyBắc)

=> Việc đảo trật tự thông thường của từ trong các câu nhằm mục đích nhấn mạnh hình ảnh hoặc tâm trạng

nêu ở các từ đứng đầu câu.

Bài 4: Các câu (a) và (b) sau đây có gì khác nhau?

bên dưới ?

a) Tôi thấy một anh Bọ Ngựa trịnh trọng tiến vào.

b) Tôi thấy trịnh trọng tiến vào một anh Bọ Ngựa.

Bỗng mấy chú Châu Chấu Ma đang nhảy nhót khoe tài quanh các nàng Cào Cào, vội né dạt về một bên Rồi trong

Ngựa này cũng bình thường thôi, nhưng chưa hiểu sao anh

ta làm lối quan dạng đến thế, anh đi cứ chân nhấc từng bư

ớc cao ngang đầu gối kiểu bước chân ngỗng, cách thức ta

đây kẻ giờ hách dịch.

(

• So sánh câu a và câu b :

động từ “ thấy” đều là cụm chủ -vị.

+ Câu a : Ở câu a cụm C-V này có chủ ngữ

đứng trước , nhằm nêu tên nhân vật và miêu tả hành động của nhân vật.

+ Câu b : Cụm C- V làm phụ ngữ có có vị ngữ đảo lên trước, đồng từ trịnh trọng ( chỉ cách

thức tiến hành hoạt động nêu ở động từ ) lại đặt trước động từ Cách viết ấy có tác dụng nhấn mạnh sự “ làm bộ , làm tịch “ của nhân vật

* Đối chiếu với văn cảnh thỡ ta thấy nhất là cõu cuối cựng trong đoạn trớch, chỳng ta thấy cõu thớch

hợp nhất điền vào chỗ trống là cõu b.

khoe tài quanh các nàng Cào Cào, vội né dạt về một

ngượm anh Bọ Ngựa này cũng bình thường thôi,

nhưng chưa hiểu sao anh ta làm lối quan dạng đến thế, anh đi cứ chân nhấc từng bước cao ngang đầu gối kiểu bước chân ngỗng, cách thức ta đây kẻ giờ hách dịch.

Bµi 5 : H·y liÖt kª c¸c kh¶ n¨ng s¾p xÕp trËt tù tõ trong bé phËn c©u in

®Ëm §èi chiÕu ®o¹n kÕt víi dµn ý cña bµi v¨n cho biÕt v× sao t¸c gi¶ lùa chän trËt tù tõ nh­ ë ®©y?

* Các từ : Xanh,nhũn nhặn,ngay

nhiều cách sắp xếp trật tự từ Nhưng cách sắp xếp của nhà văn Thép mới

là hợp lí vì nó đúc kết được những phẩm chất đáng quý của cây tre theo

Bài 6 :Viết một đoạn văn ngắn về đề tài sau:

 Nhóm 1 : lợi ích của đi bộ đối với sức

khỏe.

 Nhóm 2 : Lợi ích của đi bộ đối với việc mở rộng hiểu biết thực tế.

=> Đại diện các nhóm trình bày đoạn văn

bằng bảng nhóm.

II/ Hướng dẫn về nhà

 Ôn tập lựa chọn sắp xếp trật tự từ trong

câu nhằm đạt hiệu quả nhất định.

 Hoàn chỉnh toàn bộ bài tập SGK.

 Soạn bài : Luyện tập đưa các yếu tố tự sự

và miêu tả vào bài văn nghị luận.