Bằng vốn liếng kiến thức ít ỏi và những nhiệt tâm với bộ môn Hóa của mình em xin gửi đến quý thầy cô và các bạn chuyên Hóa bộ tài liệu Bồi Dưỡng học sinh giỏi Môn Hóa – Mà Chính Em Biên
Trang 1Bằng vốn liếng kiến thức ít ỏi và những nhiệt tâm với bộ môn Hóa của
mình em xin gửi đến quý thầy cô và các bạn chuyên Hóa bộ tài liệu Bồi
Dưỡng học sinh giỏi Môn Hóa – Mà Chính Em Biên Soạn và đã sử dụng hiệu quá trong các kỳ thi HS Cấp Tỉnh (Nhì Tỉnh) và (Ba Tỉnh MTCT)
Theo tôi những bài tập trong đây đã được giải rất hay và chi tiết nhưng
nếu theo các bạn học sinh chưa hay thì tôi đã thành công khi bước đầu
giúp các bạn tiếp cận bài toán Hóa học bằng nhiều cách giải khác nhau
Mặt dầu đã dành nhiều tâm huyết nhưng vẫn không tránh khỏi sai sót
ngoài ý muốn! Kính mong nhận được sự đóng góp nhiệt tình của quý
đọc giả ?
Đây là phần I trong bộ sách BDHSG Mà em vừa biên soạn!
Phần I : TÍCH SỐ TAN - pH CỦA DUNG DỊCH
Câu 1) (Đồng Nai / (2013 – 2014)
Cho một mẫu thử axit fomic HCOOH có nồng độ 0,1M Cho KHCOOH = 1,77.10-4
1/ Tính pH của dung dịch HCOOH nói trên
2/ Cho vào mẫu thử trên 1 lượng axit H2SO4 x M có cùng thể tích, thấy độ pH giảm 0,385 đơn vị so với pH khi chưa cho H2SO4 vào Biết rằng hằng số axit đối với nấc phân li thứ hai của axit sunfuric là K2 = 1,2.10-2 Không có sự hao hụt khi pha trộn Tính giá trị của x ?
Giải
HCOOH H+ + HCOO
Ta có: a2/ (1-a) = 1,77.10-4 => a = 0,00412 (M) => pH = 2,385
Giả sử lấy 1 lít dung dịch H2SO4 x mol/lít trộn với 1 lít dung dịch HCOOH được dung dịch mới có
Nồng độ các chất trong dung dịch mới sau khi trộn: [HCOOH] = 0,05(M); [H2SO4] = 0,5x (M)
Vì pH = 2 => [H+] = 0,01 (M)
Áp dụng định luật bảo toàn proton cho các quá trình phân li (bỏ qua sự điện li của nước) ta có:
[H+] = [HCOO-] + [HSO4-] + 2[SO42-] (1)
KHCOOH = [H+] [HCOO-] / HCOOH = 1,77.10-4 => [H+] [HCOO-] / 0,05 - [HCOO-] = 1,77.10-4
Trang 2 [HCOO-] = 8,696 10-4 (2)
Ta có: Ka2 = [H+][SO42-] / [HSO4-] = 1,2.10-2 (3)
Từ (1), (2), (3) => [SO42-] = 4,965.10-3 ; [HSO4-] = 4,138.10-3
Vì 0,5x = [HSO4-] + [SO42-] => x = 0,0182 (M)
Câu 2) (Tuyên Quang / 2010 – 2011)
Một dung dịch A chứa đồng thời hai muối MgCl2 0,004M và FeCl3 0,001M Cho KOH vào dung dịch A Kết tủa nào tạo ra trước ? Tìm pH thích hợp để tách 1 trong 2 ion Mg2+hoặc Fe3+ra khỏi dung dịch Cho TMg(OH)2 = 10
-11 ; TFe(OH)3 = 10-39 Biết rằng nếu nồng độ 10-6M thì coi như đã hết
Giải
Mg2+ + 2OH- Mg(OH)2
Fe3+ + 3OH- Fe(OH)3
Để Mg(OH)2 xuất hiện thì [OH-] ≥ 10-11 = 5.10-5
4.10-3
Để Fe(OH)3 xuất hiện thì [OH-] ≥ 3 10-39 = 10-12
10-3
Dễ thấy Fe(OH)3 tạo thành trước
Để Mg(OH)2 kết tủa thì [OH-] = 5.10-5 => [H+] = 2.10-10 => pH = 9,699
Để Fe(OH)3 kết tủa hoàn toàn thì [Fe3+] > 10-6 => [OH-]3 < 10-33 => pH > 3
Vậy để Fe(OH) 3 tách khỏi dung dịch thì 3 < pH < 9,699
Câu 3) (Quảng Ngãi / 2010 – 2011)
Có dung dịch [Cu(NH3)4]SO4 0,9M ; ion phức [Cu(NH3)4]2+ bị phân hủy trong môi trường axit theo phản ứng : [Cu(NH3)4]2+ + 4H+ Cu2+ + 4NH4+
Tính pH cần thiết để 95% ion phức bị phân hủy Cho hằng số bền của ion phức Kb[Cu(NH3)4]2+ = 1012 ; hằng số axit
Ka(NH4+) = 10-9
Giải
Ta có :
[Cu(NH3)4]2+ Cu2+ + 4NH3 K1 = [Cu2+][NH3]4 / [Cu(NH3)4]2+ = 1 / (1012)
NH3 + H+ NH4+ K2 = [NH4+] / [NH3].[H+] = 1/ (10-9)
[Cu(NH3)4]2+ + 4H+ Cu2+ + 4NH4+
K = [Cu2+].[NH4+] / (Cu(NH3)4]2+[H+]4 = 1 / (1012 (10-9)4) = 1024
Trang 3Khi phức bị phá hủy 95% thì
[Cu(NH3)4]2+ còn lại = 0,9.5% = 0,045M
[Cu2+] = 0,9.0,95 = 0,855M
[NH4+
] còn lại = 0,855.4 = 3,42M
Vậy 0,855(3,42)4 / (0,045 [H+]4) = 1024 => [H+] = 7,14.10-6 => pH = 5,15
Câu 4) (Đồng Nai / 1999 – 2000)
Xác định nồng độ NH4Cl cần thiết để ngăn chặn kết tủa Mg(OH)2 trong 1 lít dung dịch chứa 0,01 mol NH3 và 0,001 mol Mg2+ Hằng số Kb(NH3) = 1,75.10-5 ; Tích số tan Mg(OH)2 = 7,1.10-12
Giải
Để kết tủa không tạo thành thì : [Mg2+].[OH-]2 < 7,1.10-12
=> [OH-] < 8,43.10-5
Mặt khác, OH- tham gia phản ứng cân bằng
NH3 + H2O NH4+ +
OH-K = [NH4+].[OH-] / [NH3] = 1,75.10-5
Để cho [OH-] < 8,43.10-5 => [NH4+] > (1,75.10-5.0,01)/ (8,43.10-5) = 2,08.10-3 M
Câu 5) (Bà Rịa – Vũng Tàu [Vòng 2] (2010 – 2011)
Tính số ml dung dịch H2C2O4 0,1M cần thêm vào 10,0 ml dung dịch A chứa CaCl2 0,0100 M và HCl 10-3M
để bắt đầu xuất hiện kết tủa CaC2O4 Có thể dùng dung dịch H2C2O4 0,1M thêm vào dung dịch A để kết tủa hoàn toàn CaC2O4 (nồng độ Ca2+ trong dung dịch còn lại < 10-6M) được không ?
Bài giải
Các cân bằng :
HCl → H+ + Cl
-H2C2O4
→
¬
H+ + HC2O4
-HC2O4-
→
¬
H+ + C2O4
Trang 42-Ca2+ + C2O42
-→
¬
CaC2O4
Vì KS không quá lớn, mặt khác nồng độ dung dịch H2C2O4 >> nồng độ Ca2+nên giả sử V1 thêm vào không thay đổi đáng kể thể tích; và nồng độ H+trong dung dịch do HCl quyết định, môi trương axit nên bỏ qua sự tạo phức hiđroxo của Ca2+
Điều kiện để có CaC2O4 bắt đầu kết tủa :
⇒ V1 = 3,5.10-4 ml
Nồng độ H2C2O4 = 3,5.10-6 << CHClnên giả thiết là hợp lí
Để kết tủa hoàn toàn thì nồng độ Ca2+còn lại không vượt quá 10-6M :
Trong đó nồng độ H+ trong dung dịch có thể chấp nhận :
Giả sử V2 = 10.0,01/0,1 = 1 ml; khi đó : [H+] = 0,0191 M Ta có :
Kết quả phi lí nên không thể kết tủa được hoàn toàn
Câu 6) (Đồng Nai – Vòng 2 / 2013 – 2014)
Trộn 1 ml dung dịch H3PO4 0,1M với 1 ml dung dịch CaCl2 0,01M được hỗn hợp X
a/ Nêu hiện tượng xảy ra
b/ Thêm 3 ml dung dịch NaOH vào hỗn hợp X Nêu hiện tượng xảy ra
10.0, 01
2
10 10 2.10 H
V 10
2 1,75
−
+
Trang 5Cho biết : H3PO4 có pK a1 = 2,23 ; pKa2 = 7,26 ; pKa3 = 12,32
pKs (CaHPO4) = 6,6 ; pKs (Ca3(PO4)2) = 26,6
Bài giải
H3PO4 H+ + H2PO4- Ka1 = 10-2,23
Bđ 0,05
=> Ka1 = = 10-2,23=> x = 0,0145 M = [H+] = [H2PO4-]
=> [HPO42-] = 10-7,26M => [PO43-] = 10-17,74 M
Xét tích số ion : [Ca2+] [HPO42-] = 10-2/2 10-7,26 = 10-9,56 < Ks(CaHPO4) = 10-6,6
=> Không kết tủa CaHPO4
Xét tích số ion : [Ca2+]3 [PO4
3-]2 = (10-2/2)3 (10-17,74 ) 2 = 10-42,38 < Ks(Ca3(PO4)2) = 10-26,6
=> Không có kết tủa Ca3(PO4)2
b/ Xét phản ứng :
3OH- + H3PO4 PO43- + 3H2O
THGH : PO43-0,02M
Xét cân bằng PO43- + H2O HPO42- + OH- Kb 1 = 10-1,68
Ban đầu 0,02
=> Kb1 = y2 / (0,02 – y) = 10-1,68 => y = 0,0125 (M) = [HPO42-]
=> PO43- = 7,5.10-3
Do Ks(CaHPO4) > > Ks(Ca3(PO4)2) => Ca3(PO4)2 kết tủa trước
Xét tích số ion : [Ca2+]3 [PO4
3-]2 = (2.10-3)3 (7,5.10-3)2 = 4,5.10-13 > Ks(Ca3(PO4)2)
=> Có kết tủa Ca3(PO4)2
Xét phản ứng : 3Ca2+ + 2PO43- Ca3(PO4)2
Ban đầu 2.10-3 0,02
Cân bằng _ 0,0187
Trang 6Xét cân bằng : PO43- + H2O HPO42-+ OH- Kb1 = 10-1,68
Ban đầu 0,0187
=> Kb1 = z2 / (0,0187 – z) = 10-1,68 => z = 0,0119 (M) = [HPO42-]
=> [PO4
3-] = 0,0068
Xét cân bằng : Ca3(PO4)2 3Ca2+ + PO4
3-0,0068
3t 0,0068 + 2t
=> giải gần đúng 3t = [Ca2+] = 10-7,42M
Xét tích số ion : [Ca2+].[HPO42-] = 10-7,42 0,0119 = 10-9,34 < Ks(CaHPO4) => Không có CaHPO4 kết tủa
Câu 7) (Quốc Gia – Vòng 1 / 2002 - 2003
Dung dịch bão hòa H2S có nồng độ 0,100 M
Hằng số axit của H2S: K1 = 1,0 × 10-7 và K2 = 1,3 × 10-13.
a/ Tính nồng độ ion sunfua trong dung dịch H2S 0,100 M khi điều chỉnh pH = 2,0
b/ Một dung dịch A chứa các cation Mn2+, Co2+, và Ag+ với nồng độ ban đầu của mỗi ion đều bằng 0,010 M Hoà tan H2S vào A đến bão hoà và điều chỉnh pH = 2,0 thì ion nào tạo kết tủa?
Cho: TMnS = 2,5× 10-10; TCoS = 4,0× 10-21 ; TAg2S = 6,3× 10-50
c/ Hãy cho biết có bao nhiêu gam kết tủa chì(II) sunfua được tách ra từ 1,00 lit dung dịch bão hòa chì(II) sunfat? biết nồng độ sunfua được điều chỉnh đến 1,00 10-17 M ?
Cho các giá trị tích số tan: TPbSO4 = 1,6 ·10-8và TPbS = 2,5.10-27
Bài giải
a/
17 2
1 1 2
2 1
] [ ] [ ]
+ +
a a a
a
K K K H H
K K S
b/ Có: [Mn2+] [S2-] = 10-2×1,3 10-17 = 1,3 10-19 < TMnS = 2,5 10-10 ; không có kết tủa MnS [Co2+] [ S2-] = 10-2× 1,3 10-17= 1,3 10-19 > TCoS = 4,0 10- 21
; có kết tủa CoS
Trang 7[Ag+]2[S2-] = (10-2)2× 1,3 10-17 = 1,3 10–21> TAg2S = 6,3 10-50 ; có kết tủa Ag2S
c/ Có: [Pb2+][SO42-] = 1,6.10-8
⇒ [Pb2+] = [SO42-] = 1,265.10-4
Khi nồng độ sunfua đạt 1,00.10-17M thì nồng độ Pb2+còn lại trong dung dịch là:
[Pb2+] = 2,5.10-27/ 1,00.10-17 = 2,5.10-10
⇒
mg gam
m PbS=(1,265.10− 4−2,5.10− 10)×239,2×1=3,03.10− 2 =30,3
)
Câu 8) (MTCT – Đồng Nai [Vòng 2] / 2013 – 2014)
Tính độ tan của AgOCN trong dung dịch HNO3 0,001M Cho TAgOCN = 2,3.10-7 ; HOCN có Ka=3,3.10-4.
Bài giải
AgOCN
→
¬
Ag+ + OCN- T = [Ag+][OCN-] (1)
OCN- + H+
→
¬
HOCN
] [
] ][
[
HOCN
OCN H
(2) Lập phương trình
[Ag+] = [OCN-] + [HOCN] (3)
[H+] + [HOCN] = 10-3 (4)
Giải hệ:
(2, 4) ⇒
] [
] ])[
[ 10 ( 10 3 , 3
3 4
HOCN
OCN
−
⇒
] [
10 3 , 3
] [
10 ]
3
−
−
−
−
+
=
OCN
OCN HOCN
(5)
Trang 8(3, 5) ⇒
] [
10 3 , 3
] [
10 ]
[ ]
3
−
−
−
−
− +
+ +
=
OCN
OCN OCN
Ag
(6) Đặt [OCN-]= x
(1,6) ⇒
7 4
3
10 3 , 2 ) 10
3 , 3
10
−
= +
x
x x
⇒ x3 + 1,33.10-3 x2 - 2,3.10-7 x - 7,59.10-11 = 0
⇒ x= 2,98.10- 4
= [OCN-]
(5) ⇒ [HOCN]= 4,75.10-4
(4) ⇒ [H+]= 5,25.10-4
(1) => [Ag+]= 7,72.10-4 = S
*Nhận xét: vì nồng độ của ion các ion và phân tử gần bằng nhau nên không thể giải gần đúng được)
Câu 9) (Olympic lớp 10 Tiền Giang / 2009 – 2010)
Một dung dịch có ba chất HCl, BaCl2, FeCl3 cùng nồng độ 0,0150M Sục khí CO2 vào dung dịch này cho đến bão hoà Sau đó thêm từ từ NaOH vào dung dịch đến nồng độ 0,120M Cho biết: nồng độ CO2 trong dung dịch
bão hoà là 3.10-2M; thể tích của dung dịch không thay đổi khi cho CO2 và NaOH vào; các hằng số: pKa của
H2CO3 là 6,35 và 10,33; pKs của Fe(OH)3 là 37,5 và của BaCO3 là 8,30; pKa của Fe3+ là 2,17 Hãy tính pH của dung dịch thu được
Bài giải
H+ + OH-
→
¬
H2O 0,015 0,015
CO2 + 2 OH-
→
¬
CO32- + H2O 0,03 0,06 0,03
Trang 9Fe3+ + 3 OH-
→
¬
Fe(OH)3 0,015 0,045
Ba2+ + CO32-
→
¬
BaCO3
0,015 0,015
TPGH: CO32-: 0,015 M;
CO32- + H2O
→
¬
HCO3- + OH- Kb1 = 10-3,67 0,015-x x x
⇒
67 , 3 2
015 , 0
−
=
−
=
x
x
K b
⇒ pH = 14 + log (1,69.10- 3
) = 11,23)
Câu 10) (Duyên Hải Miền Trung [lớp 11] / 2008 – 2009)
Độ tan của BaSO4 trong dung dịch HCl 2M bằng 1,5.10-4M Tính tích số tan của BaSO4 trong dung dịch HCl Suy ra độ tan BaSO4 trong nước nguyên chất rồi so với độ tan trong dung dịch HCl & giải thích Hằng số axit nấc thứ 2 của axit sunfuric là Ka = 10-2
Bài giải
Trong dung dịch có cân bằng BaSO4 Ba2+ + SO42- (1)
Xét cân bằng phân li của HSO4
-H2O + HSO4- H3O+ + SO42- (2)
Ka = [SO42-].[H3O+] / [HSO4-]
Trong môi trường axit, cân bằng trên chuyển dịch mạnh về bên trái
=> [SO42-] << [HSO4-] => [HSO4-] = 1,5.10-4
[SO42-] = Ka [HSO4-] / [H3O+] = 10-2 1,5.10-4 / 2 = 7,5.10-7
Trang 10Tích số tan BaSO4 là :
T = [Ba2+] [SO42-] = 1,5.10-4 7,5.10-7 = 1,12.10-10
Độ tan bari sunfat trong nước nguyên chất S = 1,12.10-10 = 1,095.10-5
Khi có đồng thời 2 cân bằng (1) và (2) thì sự thêm H3O+ làm cân bằng (2) chuyển dịch sang trái làm giảm
[SO42-] Dẫn đến cân bằng (1) chuyển dịch mạnh theo chiều bên phải chống lại sự giảm [SO42-], kết tủa
BaSO4 tan thêm ra
Câu 11)
Al(OH)3 là một hidroxit lưỡng tính có thể tồn tại 2 cân bằng :
Al(OH)3 Al3+ + 3OH- Tt1 = 10-33
Al(OH)3 + OH- AlO2- + 2H2O Tt2 = 40
Viết biểu thức biểu thị độ tan toàn phần của Al(OH)3 (S) = [Al3+] + [AlO2-] dưới dạng một hàm của [H+] Ở pH bằng bao nhiêu thì S cực tiểu ? Tính giá trị S cực tiểu ?
Bài giải
Xét hai cân bằng :
Al(OH)3 Al3+ + 3OH- T1 = [Al3+] [OH-] = 10-33
Al(OH)3 + OH- AlO2- + 2H2O Tt2 = [AlO2
-] / [OH-] = 40 [Al3+] = (10-33 / [OH-]3) = [H+]3 (10-33 / (10-14)3) = 109.[H+]
[AlO2- ] = 40 [OH-] = 40.10-4 / [H+] = 4.10-3 / [H+]
Đề bài : S = [Al3+] + [AlO2-] => S = 109.[H+] + 4.10-3 / [H+]
* Độ tan S sẽ có cực trị khi đạo hàm S’ = 0
=> [H+] = 3,4.10-6 => pH = 5,5
Thay [H + ] vào S => S min = 1,5.10-7
Câu 12)
Tính giá trị pH của dung dịch trong các trường hợp sau :
1/ Dung dịch RCOOK 5.10-5M ; Biết RCOOH có hằng số axit Ka = 8.10-5
2/ Trộn dung dịch HA 0,12M với dung dịch HX 0,08M với những thể tích bằng nhau được dung dịch C
Biết hằng số axit HA là 2.10-4 ; HX là 5.10-4
Bài giải
1/ RCOOK RCOO- + K+
RCOO- + H2O RCOOH + OH- Kb = Kw/Ka = 1,25.10-10
Kb = a2 / (5.10-5 – a) = 1,25.10-10 => a = 7,90.10-8 => [OH-] = 7,90.10-8 => pH = 6,89
Dung dịch môi trường bazơ có pH < 7 => Vô lí
Trang 11Vậy tính cả sự điện li của nước Mặt khác nồng độ dung dịch rất bé, Kb không quá lớn hơn nhiều so với Kw
RCOO- + H2O RCOOH + OH- Kb = Kw/Ka = 1,25.10-10
H2O H+ + OH- Kw = 10-14
Theo định luật bảo toàn điện tích : [OH-] = [RCOOH] + [H+]
=> [RCOOH] = [OH-] – [H+] = [OH-] - (10-14) / [OH-] (*)
Kb = [RCOOH].[OH-] / [RCOO-] (Với RCOO- = 5.10-5 – [OH-])
Thay (*) => [OH-] = 1,27413 10-7 => pOH = 6,895 => pH = 7,105
2/ Khi trộn 2 dd 2 chất khác nhau có thể tích bằng nhau (không pư) thì nồng độ mỗi chất giảm một nửa
[HA] = 0,06M ; [HX] = 0,04M
HA H+ + A- K1 = 2.10-4
HX H+ + X- K2 = 5.10-4
H2O H+ + OH- Kw = 10-14
Do Kw << K1 và Kw << K2 nên bỏ qua sự điện li của nước
Bảo toàn điện tích => [H+] = [A
-] + [X
-] Đặt [H+]= a ; [A-] = b ; [X-] = c => a = b + c
K1 = = 2.10-4
K2 = = 5.10-4
Vì b << 0,06 ; c << 0,04 => ab = 2.10-4 ; ac = 5.10-4
=> b = 7,56.10-3 ; c = 0,019 ; a = 0,0266 => pH = 1,576
Câu 13) (Vòng 2 – Quốc Gia – 2005)
Tính pH của dung dịch A gồm KCN 0,12M ; NH3 0,1M và KOH 0,005M Cho pKa của HCN là 9,35 ; NH4+
là 9,24
Bài giải
CN- + H2O HCN + OH- Kb1 = 10-4,65
NH3 + H2O NH4+ + OH- Kb2 = 10-4,76 KOH K+ + OH
-H2O H+ + OH [OH-] = C
K+ + [HCN] + [NH4 +
] + [H+] Đặt [OH-] = x => x = 0,005 + Kb1.[CN-]/x + Kb2.[NH3]/x + Kw/x
=> x2 – 0,005x - (Kb1.[CN-] + Kb2.[NH3] + Kw )
Coi [CN-] = 0,12M ; [NH3] = 0,1M
Ta có : x2 – 0,005x – 4,43.10-6 = 0 => x = 5,77.10-3
Kiểm lại [HCN] / [CN-] = 10-4,65 / 0,00577 = 3,88.10-3 => [HCN] << [CN-]
Trang 12[NH4+] / [NH3] = 10-4,76 / 0,00577 = 3,01.10-3 => [NH4+] << [NH3] Vậy cách giải gần đúng trên có thể chấp nhận, pH = 11,76
Câu 14) (ĐăkLak / 2010 – 2011)
1/ Ở 18oC lượng AgCl có thể hòa tan trong 1 lít nước là 1,5 mg Tính tích số tan của AgCl
Tính nồng độ bão hòa của Ag+ (mol/lít) khi người ta thêm dung dịch NaCl 58,5 mg/lít vào dung dịch AgCl ở
18oC
2/ Người ta khuấy iot ở nhiệt độ thường trong bình chứa đồng thời nước và CS2nguội, và nhận thấy rằng tỉ lệ giữa nồng độ (gam/lít) của iot tan trong nước và tan trong CS2 là không đổi và bằng 17.10-4 Người ta cho
50ml CS2 vào 1 lít dung dịch iot (0,1 g/l) trong nước rồi khuấy mạnh Tính nồng độ (g/l) của iot trong nước
Giải
1/ Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng
T = [Ag+][Cl-]
Trong 1 lít dung dịch:
3
1,5 .10 143,5
Vậy
2
1, 5 .10 1,1.10
143, 5
=
Khi thêm 1 lượng dung dịch NaCl
Gọi S2 là nồng độ Ag+ mới: [Ag+] = S2 → [Ag+] = [Cl-] = S2
Gọi δ là nồng độ của NaCl
Trong dung dịch số ion Cl-: δ/1 lít
Vậy [Ag+] = S2 ; [Cl-] = δ + S2
Ở 18oC nhiệt độ không đổi T không đổi
S2(S2 + δ) = 1,1.10-10 → S22 + δS2 – 1,1.10-10 = 0
Chỉ chọn nghiệm đúng dương:
2
4, 4.10 2
→ δ = 0,0585/58,5 = 10-3
Vậy
7
2
10 10 2.10 10
2