bài 4 lão hạc

Tâm trạng của lão Hạc xung quanh việc bán “cậu Vàng” * Tình cảm của lão Hạc đối với “cậu Vàng”: Tình yêu tha thiết với loài vật... Cái chết của lão Hạc* Nguyên nhân: + Tình cảnh đói khổ

KIỂM TRA MIỆNG

* Hãy tóm tắt đoạn trích “Lão Hạc” trong tác phẩm cùng

tên của Nam Cao?

- Lão Hạc là người cô đơn, vợ mất, con bỏ đi đồn điền cao

su, lão nuôi, yêu quý con Vàng, kỷ niệm của con trai lão.

- Đói kém, bị ốm, phải tiêu vào tiền dành dụm cho con → Lão Hạc phải bán con Vàng

- Nhờ ông giáo trông hộ vườn, giữ tiền ma chay cho mình

→ tự tử bằng bả chó

nào với con chó Vàng?

- Gọi con chó là cậu Vàng như một bà hiếm hoi gọi

con cái Bắt rận, đem ra ao tắm

- Cho ăn cơm….cái bát như một nhà giàu

- Nhắm vài miếng lại gắp cho nó một miếng

- Chửi yêu, nói với nó như nói một đứa cháu “À không, ông không giết… ông nuôi”

Tình yêu tha thiết với loài vật.

Tuần 4-Tiết 14

V ăn bản:

Lão Hạc (TT)

(Nam Cao)

II Phân tích văn bản

1 Nhân vật lão Hạc

a Tâm trạng của lão Hạc xung quanh việc bán “cậu Vàng”

* Tình cảm của lão Hạc đối với “cậu Vàng”:

Tình yêu tha thiết với loài vật.

Tiết 14

(Nam Cao)

b Việc làm của lão Hạc trước khi chết

- Nhờ ông giáo:

+ giữ hộ ba sào vườn cho con trai + gửi 30 đồng để lo hộ đám tang cho mình

- Duy trì cuộc sống: ăn khoai, củ chuối, sung luộc, rau má, củ ráy, bữa trai bữa ốc

- Từ chối mọi sự giúp đỡ gần như là hách dịch

Coi trọng bổn phận làm cha, coi trọng danh giá làm người.

c Cái chết của lão Hạc

* Nguyên nhân:

+ Tình cảnh đói khổ túng quẫn (đó cũng là số phận cơ cực đáng thương của những người dân nghèo trước CMT Tám)

+ Muốn bảo toàn căn nhà, mảnh vườn cho con; không muốn gây phiền

hà cho hàng xóm láng giềng

→ cái chết dữ dội, bi thảm

Bộc lộ rõ số phận, nhân phẩm của người nông dân nghèo trước CM thángTám: nghèo khổ, bế tắc, cùng đường, giàu tình thương và lòng tự trọng Qua đó, tố cáo mạnh mẽ sự tàn ác bất nhân của chế độ phong

kiến.

2 Nhân vật ông Giáo:

* Tình cảm đối với lão Hạc

- “Tôi muốn ôm choàng lấy lão mà khóc”

- “Tôi giấu giếm vợ tôi, thỉnh thoảng giúp ngấm ngầm lão”

- Giữ hộ lão Hạc mảnh vườn và ba mươi đồng bạc

 Đồng cảm, xót thương cho hoàn cảnh Lão Hạc Luôn tìm cách giúp đỡ, an ủi và quý trọng nhân cách Lão Hạc.

- “ Cuộc đời quả thật cứ mỗi ngày một thêm đáng buồn …”.

-“ Không! Cuộc đời chưa hẳn đã đáng buồn , hay vẫn đáng buồn nhưng lại đáng buồn theo một nghĩa khác ”

Tại sao ông giáo lại có những suy nghĩ trái ngược như thế?

Em hiểu những ý nghĩ đó của ông Giáo như thế nào?

“Cuộc đời quả thật cứ mỗi ngày một thêm đáng buồn”

+ Buồn vì: đói nghèo có thể đổi trắng thay đen, biến người lương thiện như Lão Hạc trở thành kẻ trộm cắp như Binh Tư

+ Buồn vì: một con người như Lão Hạc đành phải biến chất vì không còn tìm đâu ra miếng ăn tối thiểu hàng ngày

- Khi chứng kiến Lão Hạc chết Cuộc đời chưa hẳn đã đáng buồn”

+ Vì không có gì hủy hoại được nhân phẩm của người lương thiện như Lão Hạc để ta có quyền hy vọng và tin tưởng ở con người

“Hay vẫn đáng buồn theo một nghĩa khác”

+ Vì người tốt như Lão Hạc mà hoàn toàn vô vọng, phải tìm đến cái chết như một sự giải thoát tự nguyện và bất đắc dĩ

- Khi nói chuyện với vợ:

Tiết 14

(Nam Cao)

“ Chao ôi! Đối với những người ở quanh ta, nếu ta không cố tìm

mà hiểu họ…không bao giờ ta thương ”

+ Đây là lời triết lý lẫn cảm xúc trữ tình xót xa

+ Khẳng định một thái độ sống, một cách ứng xử mang tinh thần nhân đạo : Cần phải quan sát, suy nghĩ, nhìn nhận con người sống quanh mình bằng lòng đồng cảm, bằng đôi mắt của tình thương

+ Nêu một phương pháp đúng đắn, sâu sắc khi đánh giá con người: phải biết đặt mình vào cảnh ngộ cụ thể của người khác thì mới hiểu

và cảm thông đúng

Ông Giáo là người hiểu đời, hiểu người, chan chứa tình yêu thương và lòng nhân ái sâu sắc

Người trọng nhân cách không mất niềm tin vào những điều tốt đẹp của con người.

III.Tổng kết:

1 Nghệ thuật 2 Ý nghĩa:

- Sử dụng ngôi kể thứ nhất

(người kể là nhân vật hiểu,

chứng kiến toàn bộ câu

chuyện và cảm thông với

Lão Hạc.)

- Tự sự kết hợp nghị luận

(diễn tả được chiều sâu

tâm lý nhân vật.)

- Xây dựng được nhân vật

có tính cá thể hóa cao

- Phẩm giá của người nông dân không thể bị hoen ố cho

dù phải sống trong cảnh khốn cùng.

-Cảm thông, trân trọng, ngợi

ca vẻ đẹp tiềm ẩn của người nông dân trong cảnh khốn cùng vẫn giàu lòng tự trọng

* Ghi nhớ: SGK/48

Tiết 14

(Nam Cao) Luyện tập

1 Trong tác phẩm “Lão Hạc”, đâu là chi tiết nghệ

thuật quan trọng nhất:

a Chi tiết lão Hạc bán chó

b Chi tiết lão Hạc xin bả chó

c Chi tiết lão Hạc tự tử bằng bả chó

d Tất cả đáp án trên đều đúng

b

a Tình cảnh khốn cùng của họ

b Lòng yêu thương đối với con cái và với cả con vật nuôi.

c Ý thức tự trọng và nhân cách cao đẹp

c

3 Nam Cao là nhà văn hiện thực xuất sắc viết về đề tài:

a Người nông dân nghèo bị áp bức

b Người trí thức nghèo sống mòn mỏi trong xã hội cũ.

c Cả hai đề tài trên.

c

Hướng dẫn học tập:

- Đối với bài học ở tiết học này

+Nắm vững nội dung bài học.

+Làm bài tập sau :Qua truyện Lão Hạc ( NC)

và đoạn trích tức nước vỡ (NTT)bờ em hiểu như thế nào về cuộc đời và tính cách người nông dân trong xã hội cũ.

- Đối với bài học ở tiết học sau:

Soạn bài cô bé bán diêm

+ Trả lời câu hỏi SGK

+ Kể các lần em bé quẹt diêm và nêu những ước mơ của cô bé.