Tiết 110: câu trần thuật đơnChưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên xì một hơi rõ dài.. Bài tập 1101 Tìm câu trần thuật đơn trong đoạn trích dưới đây?. Cho biết những câu trần thuật đơ
Trang 1Người thực hiện: Nguyễn Thị Mai Hương
Trang 2- Thế nào là thành phần chính của câu?
- Xác định thành phần chính của câu sau:
Một thế kỷ qua, cầu Long Biên đã chứng
kiến bao sự kiện lịch sử hào hùng, bi tráng.
KiÓm tra bµi cò
CV
Trang 3TiÕt 110
Trang 4Tiết 110: câu trần thuật đơn
Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng
lên xì một hơi rõ dài Rồi, với bộ điệu
khinh khỉnh, tôi mắng:
-Hức! Thông ngách sang nhà ta? Dễ
nghe nhỉ! Chú mày hôi như cú mèo thế
này, ta nào chịu được Thôi, im cái điệu
hát mưa dầm sùi sụt ấy đi Đào tổ nông
(7)
(9)
(8)
(6) (5)
a/Cõu trần thuật
Trang 5Các câu trong đoạn văn Mục đích nói
Câu 1: Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên, xì
Câu 7: Thôi, im cái điệu hát mưa dầm s ùi sụt ấy đi
Câu 8: Đào tổ nông thì cho chết!
Câu 9: Tôi về, không một chút bận tâm.
Trang 6Cỏc cõu trong đoạn văn Mục đớch núi Kiểu cõu
Cõu 1: Chưa nghe hết cõu, tụi đó hếch răng lờn, xỡ
Cõu 7: Thụi, im cỏi điệu hỏt mưa dầm s ựi sụt ấy đi
Cõu 8: Đào tổ nụng thỡ cho chết!
Cõu 9: Tụi về, khụng một chỳt bận tõm.
Kể Bộc lộ cảm xỳc
Tả, kể
Hỏi Bộc lộ cảm xỳc Nêu ý kiến Cầu khiến Bộc lộ cảm xỳc
Kể và nờu ý kiến
- Cõu kể :Cõu 1,2,6,9 -Cõu nghi vấn (cõu hỏi) :4
- Cõu cảm thỏn : cõu 3,5,8 - Cõu cầu khiến :cõu 7
Cõu kể Cõu kể
Cõu kể
Cõu kể
Cõu nghi vấn Cõu cảm thỏn Cõu cảm thỏn
Cõu cảm thỏn
Cõu cầu khiến
1 Câu trần thuật đơn là gì?
* Ngữ liệu và phõn tớch NL
-> Cõu trần thuật
Trang 8(1) Chưa nghe hết câu ,tôi đã hếch răng xì lên ,một hơi rõ dài.
(2) Råi, víi ®iÖu bé khinh khØnh, t«i m¾ng.
(6) Chú mày hôi như cú mèo thế này, ta nào chịu được.
(9) Tôi về, không một chút bận tâm.
CN1
2/ Ngữ liệu 2:Xét các câu trần thuật
? XÕp c¸c c©u trÇn thuËt võa t×m ®îc thµnh hai lo¹i:
Trang 9để giới thiệu,kể, tả, nờu ý kiến.
Câu trần thuật đơn là loại câu
Trang 111 Bài tập 1(101) Tìm câu trần thuật đơn trong đoạn trích dưới đây? Cho biết những câu trần thuật đơn ấy được dùng làm gì?
(1)Ngày thứ 5 trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa (2) Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu của sự sống con người thì, sau mỗi lần
giông bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong sáng như vậy
(3) Cây trên núi đảo lại thêm xanh mượt, nước biển lại lam
biếc đậm đà hơn hết cả mọi khi, và cát lại vàng giòn hơn nữa (4) Và nếu cá có vắng tăm biệt tích trong một ngày động bão, thì nay lưới càng thêm nặng mẽ cá giã đôi
(Nguyễn Tuân)
II Luyện tập:
Trang 12Trả lời: Cỏc cõu trần thuật đơn
(1) Ngày thứ năm trờn đảo Cụ Tụ là một ngày trong trẻo sỏng sủa
(2)Từ khi cú vịnh bắc bộ và từ khi cú quần đảo Cụ Tụ mang lấy dấu hiệu của sự sống con người thỡ sau mỗi lần dụng
bóo, bao giờ bầu trời Cụ Tụ cũng trong sỏng như vậy
- > Giới thiệu vẻ đẹp của Cụ Tụ
-> Nêu ý kiến nhận xét về vẻ đẹp trong sáng của Cô
Trang 132.Bài tập 2: Dưới đây là một số câu mở đầu các truyện em đã học Chúng thuộc loại câu nào và có tác dụng gì?
a) Ngày xưa, ở miền đất Lạc Việt, cứ như bây giờ là Bắc Bộ nước ta, có một vị thần thuộc nòi rồng, con trai thần Long
nữ, tên là Lạc Long Quân (Con Rồng, cháu Tiên)
b) Có một con ếch sống lâu ngày trong một giếng nọ
( Ếch ngồi đáy giếng)
c) Bà đỡ Trần là người huyện Đông Triều
(Vũ Trinh)
II Luyện tập:
Câu trần thuật đơn - giới thiệu nhân vật chÝnh : Lạc Long Quân Câu trần thuật đơn - giới thiệu nhân vật chÝnh : con ếch
Câu trần thuật đơn - giới thiệu nhân vật chÝnh :bà đỡ Trần
Trang 143.Bµi tËp 3 : (SGK/102)
So s¸nh c¸ch giíi thiÖu nh©n vËt chÝnh ë bµi tËp
c¸c c©u trong bµi tËp 2 (T102).
Trang 15BT Cõu /đoạn văn Cỏch giới thiệu nhõn vật
2 b, Cú một con ếch sống lõu ngày trong một giếng nọ.
c, Bà đỡ Trần là người huyện Đụng Triều.
3 a, Tục truyền đời Hựng Vương thứ sỏu, ở làng
Giúng cú hai vợ chồng ụng lóo chăm chỉ làm ăn và
cú tiếng là phỳc đức Hai ụng bà ao ước cú một đứa
con Một hụm bà ra đồng trụng thấy một vết chõn rất
to, liền đặt bàn chõn mỡnh lờn ướm thử để xem thua
kộn bao nhiờu Khụng ngờ về nhà bà thụ thai và
mười hai thỏng sau sinh một cậu bộ mặt mũi rất khụi
của nhõn vật phụ mới giới thiệu nhõn vật chớnh
So sánh cách giới thiệu nhân vật chính ở 2 bài tập
b Hùng Vương thứ mười tám có một người con
gái tên là Mị Nương, người đẹp như hoa, tính nết
hiền dịu Vua cha yêu thương nàng hết mực, muốn
kén cho con một người chồng thật xứng đáng.
( Sơn Tinh, Thủy Tinh )
Trang 16Dựa vào bức hình dưới đây, đặt câu trần thuật đơn
Năm ụng thầy búi là cỏc nhõn vật trong truyện “Thầy búi xem voi” -> giới thiệu
Trang 17Lượm đeo cỏi xắc xinh xinh và đội mũ ca lụ lệch sang một bờn.
-> tả
Dựa vào bức hình dưới đây, đặt câu trần thuật đơn
Trang 18Dựa vào bức hình dưới đây, đặt câu trần thuật đơn
Vịnh Hạ Long là một thắng cảnh đẹp
-> Nờu ý kiến
Trang 19Dựa vào bức hình dưới đây, đặt câu trần thuật đơn
Hà Nội là thủ đụ của nước Việt Nam
-> giới thiệu
Hà Nội
Trang 204 Bài tập 4 (SGK/105)
Ngoài tác dụng giới thiệu nhân vật, những câu mở đầu sau đây còn
có tác dụng gỡ ?
( Đẽo cày giữa đường)
thấy dưới thung lũng phía xa, cây cỏ lay động không ngớt mới vác búa đến xem, thấy con hổ trán trắng, cúi đầu cào bới đất, nhảy lên, vật xuống, thỉnh thoảng lấy tay móc họng, mở miệng nhe cỏi răng, máu me, nhớt dãi trào ra
Trang 21Cõu 1 1: Câu trần thuật đơn là :
A Là loại câu do một cụm C-V tạo thành, dùng để bộc
lộ cảm xúc
khiến.
giới thiệu , tả hoặc kể về một sự việc, sự vật hay để nêu một ý kiến
Bài tập Trắc nghiệm
Trang 22Cõu 2
A Câu trần thuật đơn.
B Câu nghi vấn.
C Câu cầu khiến.
D Câu cảm thán.
Trang 23C © u t r Ç
C©u 3 : §©y lµ mét d·y ch÷ bÝ mËt gåm
15 ch÷ c¸i ?
n t huËt ® ¬ n
Trang 24• Hoàn thiện các bài tập
• Chuẩn bị bài : Câu trần thuật đơn có từ Là
- Soạn : Lòng yêu nước