do an tin hoc dai cuong

Để hiểu rõ hơn về loại hình văn hóa được ngầm công nhận này, xin đi theo chiều dài khá dài lịch sử từ Thế kỷ 18, 19 đến nay, những cột mốc nhấn nhá và phát triển mạnh loại hình thương mạ

GIỚI THIỆU CHUNG

-Tiểu luận nói ngắn gọn về Ăn vặt và nguồn gốc của nó.

Để hiểu rõ hơn về loại hình văn hóa được ngầm công nhận này, xin đi theo chiều dài khá dài lịch sử từ Thế kỷ 18, 19 đến nay, những cột mốc nhấn nhá và phát triển mạnh loại hình thương mại, từ đó dẫn đến thói quen ăn vặt một cách rõ ràng trong cộng đồng người Việt, đặc biệt là giới trẻ: “Ăn vặt xưa và nay”.

Không chỉ vậy, nếu đã công nhận (dù chỉ ngầm) nó là một loại hình văn hóa, cũng nên nói về văn hóa của riêng nó Thật vậy, trong công chúng, hay cụ thể hơn là giới chuyên môn, tồn tại một khái niệm là “Văn hóa ăn vặt”.

Như vậy, ăn vặt có lợi ích gì, hay ngược lại chỉ toàn tác hại? Các chuyên gia ẩm thực và y tế thế giới đã có những nghiên cứu nhất định về vấn đề này.

Mục lục

I – ĂN VẶT VÀ NGUỒN GỐC CỦA ĂN VẶT

1/ Ăn vặt:

Ăn vặt là các bữa ăn không nằm trong thực đơn hàng ngày Không thể gọi ăn vặt là bữa phụ vì thành phần và giờ ăn đều không nhằm mục tiêu dinh dưỡng, không giúp làm cân đối khẩu phần, mà chỉ thỏa mãn cảm quan hoặc thói quen ăn uống Tuy nhiên nhiều món ăn vặt hiện nay đã hạn chế hóa phần nào tác hại này

2/ Nguồn gốc (nguyên nhân dẫn đến ăn vặt):

Ăn vặt là một thói quen hơn là nhu cầu Những công việc thường xuyên ngồi tại chỗ, ít phải di chuyển dễ tạo thói quen này Những người ăn kiêng quá mức cũng dễ mắc thói quen này vì họ hay cảm thấy đói và phải bổ sung một lượng thức ăn nhất định ngoài các bữa chính Thói quen này được hình thành do lặp đi lặp lại hành vi ăn vặt và rất khó từ bỏ

Ngoài ra, để hấp dẫn về mặt cảm quan, thức ăn vặt thường được chiên, nướng, sấy khô, nhào đường… Điều này cũng phần nào góp công vào việc lôi cuốn thực khách hình thành thói quen ăn vặt

II – ĂN VẶT XƯA VÀ NAY

1/ Cùng điểm danh lại một số món ăn vặt ngày xưa, và xưa hơn nữa:

Bánh chưng bánh giày, niềm tự hào của dân tộc ta và cũng không thể thiếu

trong bộ tranh góp mặt của ăn vặt thời xưa

Đặc biệt không thể thiếu là món nem chua, được ưa thích và phổ biến thành món ăn vặt

rộng rãi vào thế kỷ 19 - 20

Cùng lạm bàn một chút về

món nem chua ngày nay đã

được cải biến

vặt gợi nhớ tuổi thơ những

năm cuối thế kỷ 20 đầu 21,

không thể kể hết…

Bánh ống và kem đông lạnh

Bánh cốm dân dã…

…và kẹo cao su “hút lưỡi” trẻ thơ một thời…

2/ Các món ăn vặt ngày nay:

Sữa chua mít…

Món bánh tráng nướng thơm phức mà ai cũng có thể gặp trên mỗi nẻo đường ăn vặt

Bánh căn trứng cút

Bánh gối và bánh bông lan

Món ăn vặt của thế kỷ 21 mà-ai-cũng-biết – bánh tráng trộn

III – VĂN HÓA ĂN VẶT

Đã trở thành một nét đẹp trong giới chuyên môn (những người ăn vặt) gắn liền với hình ảnh của những gánh hàng rong:

… hay những quán ăn vỉa hè, rất được du khách ưa thích:

Với những nét văn hóa như thế, Việt Nam cùng với những món ăn vặt ngon lạ bắt mắt đã trở thành một điểm hấp dẫn du khách độc đáo trên thế giới

Trích dẫn trang CNNgo: “Nước Mỹ đã sinh ra những nhà hàng di động nhưng Việt Nam mới là thiên đường đồ ăn đường phố Không đâu lại có văn hóa đồ ăn đa dạng như nơi này”

Không chỉ nhờ vào đồ ăn ngon miệng và đa dạng, mà việc trưng bày những món ăn vặt ở vỉa hè hay gánh hàng rong, giữa một khung cảnh tự nhiên dân dã, đã phần nào làm giảm căng thẳng sau những giờ làm việc mệt mỏi của đa số dân nghệ sĩ hay văn phòng, đó cũng là một trong những nguyên nhân hút khách của Ăn vặt

Siêu mẫu Hà Anh và diễn viên Đại Nghĩa tự nhiên bên quầy ăn vặt

…hay những phút thư giãn của MC Thanh Điền và ca sĩ Lam Trường

MC Thanh Bạch ngẫu hứng cùng với cây đàn ghita hát bài Cachiusa ở quán bánh khọt

Ông ScottSpirit Giám đốc chiến lược tập đoàn toàn cầu WPP và phu nhân

IV – ĂN VẶT – LỢI ÍCH HAY TÁC HẠI?

Các bậc cha mẹ thường cho rằng ăn vặt không có lợi cho sức khỏe và cấm con mình ăn vặt Tuy nhiên, sự thật không phải như vậy Ăn vặt lành mạnh giúp cải thiện sức khỏe, kiềm chế cảm giác thèm ăn, giúp điều chỉnh tâm trạng, tăng cường sức mạnh não bộ và cung cấp năng lượng cho cơ thể

1/ Lợi ích:

+ Ổn định lượng đường trong máu

“Ăn vặt giúp lượng đường trong máu ổn định và giúp bạn không bị quá đói giữa các bữa ăn", Debra

Waterhouse, thạc sỹ y tế công cộng người Mỹ cho biết

Tất nhiên, như vậy không có nghĩa là bạn có thể ăn vặt một cách tùy tiện 3 đến 5 giờ sau khi ăn, lượng đường trong máu sẽ hạ Thường xuyên ăn vặt với lượng nhỏ giúp giảm cảm giác đói cồn cào, thúc đẩy quá trình trao đổi chất và cân bằng lượng đường trong máu Nên lựa chọn những đồ ăn vặt lành mạnh như các loại hạt, trái cây, sữa chua hoặc các đồ ăn ít chất béo, ít đường và giàu chất xơ

Theo tiến sĩ chuyên khoa tim mạch Rita Redberg (Đại học California): "Chế độ dinh dưỡng hợp lý là

chìa khóa của một phong cách sống lành mạnh, giúp giảm nguy cơ tim mạch và tăng cường sức khỏe tổng thể”.

Nên lựa chọn những đồ ăn vặt lành mạnh như các loại hạt, trái cây, sữa chua hoặc các đồ ăn ít chất béo, ít

đường và giàu chất xơ (ảnh minh họa)

+ Giúp kiểm soát cân nặng

Nhà dinh dưỡng người Mỹ Megan Mullin khuyến cáo khách hàng của cô cứ 3 đến 5 giờ đồng hồ lại ăn

một bữa nhỏ “Bạn nên thường xuyên ăn những bữa nhỏ, đồng thời ăn nhiều hơn khi phải vận động

nhiều Nếu cân bằng được năng lượng nạp vào với năng lượng tiêu thụ, bạn có thể dễ dàng kiểm soát cân nặng của mình”.

Nên mang theo người những món ăn vặt lành mạnh và không nên đi tới cửa hàng khi đang đói vì như vậy bạn sẽ dễ dàng mua những món đồ không nên mua

+ Giúp kiểm soát tâm trạng

“Tôi cho rằng thức ăn cũng như nhiên liệu vậy”, Mullin nói Những đồ ăn ít dinh dưỡng và nhiều

đường giống như nhiên liệu dễ dàng bốc cháy Khi ăn, bạn sẽ có được nguồn năng lượng nhưng ngay sau đó, bạn sẽ cảm thấy đói, cáu kỉnh, buồn ngủ và không thể tập trung

Trong khi đó, những đồ ăn vặt lành mạnh giống như nhiên liệu cháy chậm, cung cấp cho bạn năng lượng suốt cả ngày Việc ăn vặt vài lần trong ngày giúp xua đuổi cơn buồn ngủ sau khi ăn - cơn buồn ngủ bắt nguồn từ việc hấp thụ quá nhiều calorie cùng lúc Nếu ăn những đồ ăn vặt có protein như cá, thịt, trứng, phô mai, đậu phụ; bạn sẽ tăng khả năng tập trung và sự tỉnh táo

Nhiều người còn chọn những đồ ăn có carbohydrate khi buồn vì chúng thúc đẩy việc sản xuất serotonin trong não, giúp cải thiện tâm trạng

2/ Tác hại:

Tuy nhiên, việc ăn vặt không lành mạnh sẽ gây ra những tác hại với hậu quả khôn lường

Như đã nói, để hấp dẫn về mặt cảm quan, thức ăn vặt thường được chiên, nướng, sấy khô, nhào đường… Việc đưa thêm các thành phần có năng lượng cao như dầu hoặc đường vào thức ăn có thể thêm các gốc oxy hóa trong dầu chiên, các axit béo no… Các thành phần này là mối nguy cơ trực tiếp cho hệ tim mạch, đồng thời có thể làm tăng khả năng thừa cân béo phì, tức là đồng thời cũng ảnh hưởng đến tim mạch và nhiều cơ quan khác trong cơ thể theo con đường gián tiếp Nó là nguy cơ xa của các căn bệnh thời đại như xơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, tiểu đường… Ngoài ra, các món ăn vặt có thể được chế biến không vệ sinh

Thức ăn vặt có thể chứa gốc oxy hóa, axit béo no

Bởi vậy, ăn vặt lành mạnh và đúng cách như đã nêu có thể tránh được những tai hại của ăn vặt tràn lan, thừa dinh dưỡng

3/ Giới thiệu một số điểm nóng của giới ăn vặt Sài thành:

Đã tìm hiểu về ăn vặt, bây giờ chúng ta cùng điểm danh những khu ăn vặt được ưa thích ở đường phố Sài Gòn:

a) Công viên Lê Thị Riêng:

Là địa điểm yêu thích của nhiều giới trẻ lẫn các cặp gia đình bởi nơi đây có nhiều hình thức vui chơi giải trí cho các bé và nhiều bạn trẻ Với không gian rộng rãi thoáng mát, công viên là điểm hẹn hò lý tưởng, tụ tập bạn bè hay dạo bộ trong những buổi trời chiều Chính vì thế công viên là nơi tập trung nhiều những món ăn vặt thường thấy như bánh tráng trộn, cá viên chiên, quán ốc vỉa hè… cùng những

Hồ lô nướng ở công viên Lê Thị Riêng Ảnh: Photobucket

b) Làng Đại học Thủ Đức:

Là khu tập trung đông đúc sinh viên của thành phố, nơi đây được xem là thiên đường ăn vặt của giới sinh viên Mọi món ăn vặt của khắp các tỉnh thành hầu như được tập trung ở đây, từ bắp nướng, bắp xào, bánh tráng nướng mỡ hành, bánh cống miền Tây đến bánh xèo miền Trung Là tụ điểm của sinh viên nên các món ăn vặt ở làng Đại học Thủ Đức luôn có giá khá rẻ Khi màn đêm buông xuống, làng Đại học trở nên náo nhiệt và đông đúc, đó cũng là lúc các món ăn vặt chiếm thế thượng phong Đến làng Đại học bạn sẽ được hòa mình vào sinh viên để khám phá những món ăn vặt quen thuộc nhưng lại

vô cùng hấp dẫn

Bánh tráng nướng mỡ hành ở khu ăn vặt Làng Đại học Ảnh: Foody

c) Công viên Gia Định:

Không gian ngập tràn màu xanh của những cây cổ thụ cao vút trong công viên là điểm nghỉ chân của nhiều người dân trong thành phố, từ các cô cậu sinh viên, những cặp tình nhân cho tới các bậc phụ huynh dẫn bé ra chơi đùa Đến công viên, vừa hóng gió trốn cái nắng nóng của Sài Gòn và trò chuyện cùng bạn bè, bạn vừa có thể tìm những món ăn vặt mình yêu thích

Cuối tuần cùng bạn bè tụ tập ở đây để ăn vặt và trò chuyện là những gì không thể thiếu nếu như bạn có dịp đặt chân đến Sài Gòn phồn hoa này

Bắp xào món ăn vặt đậm chất Việt ở các khu ăn vặt Ảnh:Chongchonggio308

d) Hồ Con Rùa:

Nằm gần hai trường Đại học lớn của thành phố là Kinh tế và Kiến trúc nên hồ Con Rùa luôn được các bạn sinh viên ghé chân Sinh viên Kiến trúc thì vừa nhâm nhi ly cà phê vừa thả hồn theo những bản vẽ, sinh viên Kinh tế thì lân la ăn vặt và ngắm dòng người qua lại Kế bên cổng trường Kiến trúc có món bánh tráng trộn được xem là ngon nức tiếng, chỉ cách Hồ Con Rùa 50 m nên dễ dàng tìm thấy Đêm về leo lên các bậc thang của hồ nước ngay trung tâm hồ bạn có thể thoải mái hóng mát và ngắm nhìn thành phố về đêm Những món ăn vặt ở đây được bày bán trên những chiếc xe đẩy, hỏi giá trước khi

Bánh tráng trộn Hồ Con Rùa Ảnh: Wikipedia

e) Đường An Dương Vương:

Cũng như bao khu ăn vặt khác, khu ăn vặt An Dương Vương cũng có đầy đủ các món ăn vặt như bắp xào, bò bía, bánh tráng trộn, vịt lộn rang me… Ban ngày nơi đây tập trung đông đúc các bạn sinh viên của trường Đại học Sư Phạm và Đại học Sài Gòn Đêm về con đường ăn vặt này trở nên náo nhiệt, đông đúc Món ăn nổi tiếng nơi đây có lẽ là bạch tuộc nướng Chỉ cần chạy xe ngang qua con đường này mùi thơm của bạch tuộc nướng có thể khiến bạn phải dừng chân để thưởng thức, không những ngon mà các món ăn vặt nơi đây cũng có giá cả phải chăng phù hợp cho các bạn sinh viên tụ tập vừa ăn vặt, vừa tán chuyện

Bạch tuộc món ăn nổi tiếng ở khu ăn vặt An Dương Vương Ảnh:Tocumeu

Các tài liệu sử dụng

Quanngon.org: http://quanngon.org/khoa-hoc-thuc-pham/an-vat-nguy-co-cho-suc-khoe.html

Travellive.com: boi-net-van-hoa-an-vat-1660.html

http://www.vntravellive.com/news/-chung-toi-muon-moi-du-khach-se-nho-sai-gon-Tinmoi.vn: http://www.tinmoi.vn/loi-ich-bat-ngo-cua-viec-an-vat-01925482.html

Baomoi.com:

http://www.baomoi.com/Nhung-khu-an-vat-o-Sai-Gon-duoc-gioi-tre-ua-thich/84/13597697.epi