- Điện thế nghỉ là sự chênh lệch điện thế giữa 2 bên màng TB khi TB không bị kích thích.. - Bên trong màng mang điện tích âm - Ngoài dương?. - Điện thế nghỉ là sự chênh lệch về điện thế
Trang 1I - ĐIỆN THẾ NGHỈ
Trình bày cách đo điện thế nghỉ trên TBTK của
mực ống?
1 Khái niệm điện thế nghỉ Vậy điện thế nghỉ là gì?
- Điện thế nghỉ là sự chênh lệch điện thế giữa 2 bên màng
TB khi TB không bị kích thích.
- Bên trong màng mang điện tích âm - Ngoài dương.
- Điện thế nghỉ khác nhau giữa các TB, các loài khác nhau.
Bên trong và bên ngoài
màng tích điện như thế
nào?
Điện thế nghỉ giữa các
TB, các loài khác nhau có
giống nhau không?
VD: + TBTK khổng lồ mực ống: -
70 mV.
+ TB nón trong mắt ong mật:
- 50 mV.
BÀI 28 ĐIỆN THẾ NGHỈ
Trang 2I - ĐIỆN THẾ NGHỈ:
Trình bày cơ chế điện thế nghỉ?
- Sự chênh lệch ion K+ và
Na+ như thế nào?
- Có sự chênh lệch về nồng
độ ion Na+ và K+:
+ [ K+ ] trong dịch bào lớn
hơn ngoài dịch mô.
+ [ Na+ ] trong dịch mô lớn
hơn dịch bào.
Sự di chuyển của các ion
có xu hướng như thế nào?
-> K+
có xu hướng di chuyển ra
ngoài màng.
-> Na+ có xu hướng di chuyển vào trong
màng, cùng chiều Građien
nồng độ.
2 Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
Trang 3+ +
+
+ +- + + + +
-+
+
-+
+ +
+
+
+ +
+
+
+
+ + ++ +
+ + + +
+ + + +
+ + + + +- + - + -+ +
-
-
-+ +
- - - - -
- - - - -
-+
+
+ +
+ +
+ + ++ +
+
ATP
B m K - ơ Na
2 Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
Kênh K +
Kênh Na +
- Trạng thái nghỉ màng có tính thấm chọn lọc đối với
K+ -> Kênh K+ mở -> K+ đi
ra, kênh Na+ đóng K+ đi ra mang điện tích dương, bị anion giữ lại nên không đi
xa khỏi màng.
Trạng thái nghỉ màng có tính thấm như thế nào? Vai trò hoạt động của bơm Na+/K+?
+ Ion K Ion Na+
- Bơm Na+/K+ thường xuyên
chuyển Na+ ra và K+ vào nên
duy trì được tính ổn định tương
đối của điện thế nghỉ.
Trang 4Câu hỏi ?
1 Điện thế nghỉ là gì? Điện thế nghỉ được hình
thành như thế nào?
2 Bơm Na+ - K+ có vai trò như thế nào?Có tiêu tốn năng lượng không?
Trang 5- Điện thế nghỉ là sự chênh lệch về điện thế giữa hai bên màng tế bào khi tế bào nghỉ ngơi, phía trong màng tích điện âm so với phía ngoài màng tích điện dương
- Điện thế nghỉ được hình thành chủ yếu:
• Nồng độ K+ bên trong cao hơn bên ngoài
• Các cổng K+ mở (tính thấm chọn lọc đối với K+) nên các K+ ở sát màng tế bào đồng loạt đi từ trong ra ngoài tế bào và tập trung ngay sát mặt ngoài màng tế bào tế bào > mặt ngoài
màng tích điện dương so với mặt
trong tích điện âm
Trang 6I - ĐIỆN THẾ NGHỈ:
- Điện thế nghỉ hình thành chủ yếu là do 3 yếu tố sau:
• Sự phân bố ion ở hai bên màng tế bào và sự di chuyển của ion qua màng tế bào
• Tính thấm có chọn lọc của màng tế bào đối với ion (cổng ion mở hay đóng)
• Bơm Na+ và K+
3 Cơ chế hình thành điện thế nghỉ?
Trang 7+
+
+
+
+ + + + + + + + + + Bên ngoài màng
Bên trong màng
Màng t bào ế
-+
+
-+
+ +
+
+
+
+ +
+ +
+
+
+
ATP
+
B m K - ơ Na
Kênh K + Kênh Na +
• * Bơm Na+ và K+ là các chất vận chuyển ( bản
chất là prôtêin) có ở trên màng tế bào.Bơm này
có nhiệm vụ chuyển K+ từ phía ngoài trả vào
phía trong màng tế bào làm cho nồng độ K+ ở bên trong tế bào luôn cao hơn ngoài tế bào
-Duy tri được điện thế nghỉ Hoạt động bơm Na+ - K+ tiêu tốn năng lượng do ATP cung cấp.
• * Bơm Na+- K+ còn có vai trò trong cơ chế hình thành điện thế hoạt động Bơm này chuyển
Na+từ phía trong trả ra phía ngoài màng tế bào trong trường hợp điện thế hoạt động xuất hiện.
4 Bơm Na+ và K+ có vai trò gì?
Trang 8Chúc các em học tốt!
Trang 9II - ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG:
1 - KHÁI NIỆM:
Điện thế hoạt động là gì?
- Điện thế hoạt động phát sinh là do sự chênh lệch điện thế giữa vùng hoạt động và vùng yên tĩnh.
- Vùng đã hưng phấn mang điện tích âm, vùng yên tĩnh mang điện tích dương.
Vùng hoạt động và vùng yên tĩnh có điên tích
như thế nào?
Trang 10II - ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG:
2 - CƠ CHẾ XUẤT HIỆN ĐIỆN THÊ HOẠT ĐỘNG:
Nguyên nhân nào dẫn đến
mất phân cực, đảo cực, tái
phân cực?
+ Kênh Na+ đóng, kênh K+ mở
-> K+ tràn qua màng ra ngoài
dịch mô -> Tái phân cực
( Ngoài dương, trong âm)
Khi kích thích tính thấm của
màng tại đó thay đổi:
+ Kênh Na+ mở rộng -> Na+ ồ ạt
vào dịch bào -> Mất phân cực (
Khử cực ) -> Đảo cực ( Ngoài
âm, trong dương).
=> Quá trình biến đổi điện ở
màng đã xuất hiện điện hoạt
động( Xung thần kinh)
Trang 11II - ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG:
3 - XUNG THẦN KINH:
Xung thần kinh là gì? Xung thần kinh lan
truyền do đâu?
- Xung thần kinh là điện thế hoạt động xuất hiện ở nơi bị kích thích.
- Xung TK lan truyền dọc trên sợi TK là do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực.
Trang 12II - ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG:
4 - CÁCH LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH:
Trang 13II - ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG:
4 - CÁCH LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH:
Nhanh hơn rất nhiều 120 m/ s.
Chậm 3 -> 5 m/ s
VẬN TỐC
Lan truyền theo cách nhảy cóc,
từ eo Ranvie này -> eo Ranvie khác.
Lan truyền liên tục từ vùng này
nơron TK.
CÁCH
LAN
TRUYỀN
Có bao miêlin bao bọc.
- Bao miêlin không liên tục,
ngắt quãng -> Eo Ranvie.
- Bao miêlin có bản chất Phốt
pho lipít, màu trắng, cách điện.
Không có bao miêlin bao bọc.
CẤU
TẠO
SỢI TK CÓ BAO MIÊLIN
SỢI TK KHÔNG CÓ BAO MIÊLIN
NỘI
DUNG