H c kỳ ii ọ
Bài 18
K t qu c n đ t:ế ả ầ ạ
- Hi u để ượ ự ầc s c n thi t c a vi c đ c sách & PP đ c sách qua bài NL sâu s c, giàu tính th/ph c c aế ủ ệ ọ ọ ắ ụ ủ CQT
- N m đắ ược đ/đi m & công d ng c a kh i ng trong câu; bi t đ t câu có kh i ng ể ụ ủ ở ữ ế ặ ở ữ
- Hi u & bi t v/d các phép l.lu n p/tích, t ng h p trong văn NL.ể ế ậ ổ ợ
Ngày so n: 12/1/2007 Ngày gi ng:ạ ả 15/1/2007
văn b nả
Ti t: 91+92ế Bàn v đ c sách ề ọ
(Trích) Chu Quang Ti m ề a- ph n chu n b : ầ ẩ ị
i- m c tiêu c n đ t:ụ ầ ạ
Giúp (H):
- Hi u để ượ ự ầc s c n thi t c a vi c đ c sách & ph/pháp đ c sách.ế ủ ệ ọ ọ
- RL thêm cách vi t văn NL qua vi c lĩnh h i bài NL sâu s c, sinh đ ng giàu tính th/ph c c a Chuế ệ ộ ắ ộ ụ ủ Quang Ti m.ề
II- chu n b :ẩ ị
Th y: So n bài, tham kh o t li u.ầ ạ ả ư ệ
Trò: H c bài, c.b bài theo h.d n.ọ ị ẫ
2’
b- ph n th hi n: ầ ể ệ
i- ktbc: (Ktra s cb bài c a (H)).ự ị ủ
ii- bàI m i:ớ
Trên thông tin đ i chúng Đ c bi t là đài, báo, tivi có r t nhi u c.trình cta c n chú ý Trongạ ặ ệ ấ ề ầ c.trình “Chào bu i sáng” em th y có m c nào đáng chú ý? M c “M i ngày 1 cu n sách” Theo l iổ ấ ụ ụ ỗ ố ờ khuyên c a l i gthi u em đã tìm mua (mủ ờ ệ ượn) nh ng lo i sách gì?.ữ ạ
M i th i 1 khác, th i PK trỗ ờ ờ ước kia sách v ko có nhi u Đ n nay sách v r t nhi u, v y vi cở ề ế ở ấ ề ậ ệ
l a ch n sách đ đ c ntn cho phù h p & cách đ c ra sao? đã có r t nhi u ý ki n bàn v vđ này –ự ọ ể ọ ợ ọ ấ ề ế ề ề Bài bàn v đ c sách c a Chu Quang Ti m – M t h c gi Trung Hoa n i ti ng là 1 ch ng minh.ề ọ ủ ề ộ ọ ả ổ ế ứ
10’
?
G
?
8’
G
G
?
?
Hãy nêu nh ng hi u bi t c a em v tgi ?ữ ể ế ủ ề ả
Chu Quang Ti m là 1 GS-TS l n c a TQ - Ôề ớ ủ
nhi u l n bàn v đ c sách & ph/pháp đ cề ầ ề ọ ọ
sách Ô mu n truy n l i cho các th h sauố ề ạ ế ệ
nh ng suy nghĩ sâu s c & kinh nghi mữ ắ ệ
phong phú c a b n thân.ủ ả
Nêu vài nét chính v TP?ề
YC cách đ c:ọ
Đ c – G i 2-3 (H) đ c & nxét.ọ ọ ọ
I- Đ c và tìm hi u chung: ọ ể
1- Vài nét v Tgi - TP:ề ả
* CQT (1897-1986) là nhà M h c & lí lu n vănỹ ọ ậ
h c l n c a TQ.ọ ớ ủ
- Ô đ TS t i Đ c, là GS Đ i h c B c Kinh –ỗ ạ ứ ạ ọ ắ Thanh Hoa CQT có 1 s TP chính nh : “Thố ư ị
Lu n” (1943); Đàm Tu Dậ ưỡng (1946)
* Bàn v đ c sách trích trong cu n: “Danh nhânề ọ ố
TQ v ni m vui, n i bu n c a vi c đ c sách”.ề ề ỗ ồ ủ ệ ọ 2- Đ c:ọ
- YC đ c to, rõ ràng, m ch l c, nh ng v n v iọ ạ ạ ư ẫ ớ
gi ng tâm tình, nh nhàng nh l i trò chuy n,ọ ẹ ư ờ ệ chú ý các h/ ss trong bài.ả
1
Trang 27’
G
?
G
20’
G
?
?
?
?
?
?
G
?
G
?
32’
G
?
Hãy x.đ nh k u lo i VB?ị ể ạ
D a vào đâu, yt nào đ ta xđ nh VB trênự ố ể ị
thu c ki u VB NL?ộ ể
YC (H) chú ý vào chú thích (7) phân bi tệ
“H c v n” & “H c thu t”?ọ ấ ọ ậ
Đây là 1 đtrích do v y ko đ y đ các ph n –ậ ầ ủ ầ
đây ch có ph n TB gi i quy t vđ
Cta có th chia đtrích làm m y ph n? NDể ấ ầ
chính c a t ng ph n là gì?ủ ừ ầ
Chuy n ý.ể
YC (H) chú ý vào đo n đ u c a VB.ạ ầ ủ
Tgi đã lí gi i t m qtr ng & s c n thi tả ả ầ ọ ự ầ ế
c a vi c đ c sách đv i m i ngủ ệ ọ ớ ỗ ười ntn?
N u h c v n là nh ng hi u bi t thu nh nế ọ ấ ữ ể ế ậ
được qua q.trình h c t p thì h c v n thuọ ậ ọ ấ
đượ ừ ọc t đ c sách là gì?
Khi cho r ng: “H c v n ch là chuy n đ cằ ọ ấ ỉ ệ ọ
sách, nh ng đ c sách v n là 1 con đư ọ ẫ ườ ng
qtr ng c a h c v n” tgi mu n ta nh n th cọ ủ ọ ấ ả ố ậ ứ
đi u gì v h c v n & qh c a đ c sách &ề ề ọ ấ ệ ủ ọ
h c v n ntn?ọ ấ
Lu n đi m v s c n thi t c a vi c đ cậ ể ề ự ầ ế ủ ệ ọ
sách được tgi ptích rõ trong trình t lí lả ự ẽ
nào?
Theo tgi “Sách là kho tàng quí báu c t giả ấ ữ
di s n tinh th n nhân lo i” Em hi u ý ki nả ầ ạ ể ế
này ntn?
Nh ng cu n SGK em đang h c t p có ph iữ ố ọ ậ ả
là “Di s n tinh th n” ko?ả ầ
Sách l u gi t t c các thành t u h c v nư ữ ấ ả ự ọ ấ
c a nhân lo i – Mu n nâng cao h c v n c nủ ạ ố ọ ấ ầ
k th a nh ng thành qu đó.ế ừ ữ ả
Theo tgi : Đ c sách là hả ọ ưởng th là cb trênụ ị
con đường h c v n Em hi u ý ki n này ntn?ọ ấ ể ế
- Là VB NL (l p lu n 1 vđ XH).ậ ậ ề
- D a vào h th ng lu n đi m, cách l p lu n, tênự ệ ố ậ ể ậ ậ
VB đ xđ nh th lo i.ể ị ể ạ
3- B c c:ố ụ
- G m 3 ph n:ồ ầ + P1: T đ u ừ ầ “phát hi n th gi i m i”.ệ ế ớ ớ + P2: Ti p theo ế “t tiêu hao l c lự ự ượng”
Nh ng khó khăn, nguy h i hay g p trong vi cữ ạ ặ ệ
đ c sách trong tình hình hi n nay.ọ ệ + P3: Còn l i: Ph/pháp ch n sách & đ c sách.ạ ọ ọ
II- Phân tích:
1- S c n thi t & ý nghĩa c a vi c đ c sách:ự ầ ế ủ ệ ọ
- Đ lí gi i vđ qtr ng & ý nghĩa c a vi c đ cể ả ề ọ ủ ệ ọ sách tgi đ t nó trong mqh v i h c v n c a conả ặ ệ ớ ọ ấ ủ
người
“Đ c sách v n là 1 con đọ ẫ ường c a h c v n”.ủ ọ ấ
- Là nh ng hi u bi t c a con ngữ ể ế ủ ười do đ c sáchọ
mà có
- H c v n đọ ấ ược tích lu t m i m t trong ho tỹ ừ ọ ặ ạ
đ ng h c t p c a con ngộ ọ ậ ủ ười
Trong đó đ c sách ch là 1 m t nh ng đó l i làọ ỉ ặ ư ạ
m t quan tr ng.ặ ọ
- Do v y có h c v n ko th ko đ c sách.ậ ọ ấ ể ọ
- Sách là thành t u đáng quý: “ Sách là kho tàngự quí báu c t gi di s n tinh th n nhân lo i”.ấ ữ ả ầ ạ
- Mu n nâng cao h c v n c n d a vào thành t uố ọ ấ ầ ự ự này: “Nh t đ nh ph i l y thành qu mà nhân lo iấ ị ả ấ ả ạ
đã đ t đạ ược trong qkh làm đi m xphát”.ứ ể
- Đ c sách là “họ ưởng th ” đ ti n lên con đụ ể ế ườ ng
h c v n.ọ ấ
- T sách c a nhân lo i đ s & có gtr l n Sáchủ ủ ạ ồ ộ ị ớ
là nh ng gtr quí giá, là tinh hoa trí tu , t tữ ị ệ ư ưởng, tâm h n c a nhân lo i & đồ ủ ạ ược m i th h c nọ ế ệ ẩ
th n l u gi ậ ư ữ
- Cũng n m trong di s n tinh th n đó, vì đó là 1ằ ả ầ
ph n tinh hoa h c v n c a nhân lo i trong cácầ ọ ấ ủ ạ lĩnh v c KH XH mà cta có may m m đự ắ ược ti pế
nh n.ậ
- Sách là k t tinh h c v n trên m i lĩnh v cế ọ ấ ọ ự đ/s ng trí tu , t tố ệ ư ưởng tâm h n c a nhân lo iồ ủ ạ trao gi l i Đ c sách là th a hữ ạ ọ ừ ưởng nh ng gtrữ ị
đó Nh ng h c v n luôn r ng m phía trư ọ ấ ộ ở ở ướ c
2
Trang 3?
?
?
?
?
?
?
?
?
?
?
?
?
?
G
?
7’
?
?
G
4’
?
Ch ng h n tri th c v TV & VB giúp ta có kĩẳ ạ ứ ề
năng s/d đúng & hay ngôn ng dân t c.ữ ộ
Nh ng lí l trên c a tgi đem l i cho ctaữ ẽ ủ ả ạ
hi u bi t gì v sách & l i ích c a vi c đ cể ế ề ợ ủ ệ ọ
sách?
Tgi đã ko tuy t đ i hoá vi c đ c sách Ô đãả ệ ố ệ ọ
ch ra h n ch trong s ph/tri n – 2 tr ng i,ỉ ạ ế ự ể ở ạ
2 cái h i trong ng/c u trau d i h c v n trongạ ứ ồ ọ ấ
đ c sách YC (H) chú ý vào đo n 2.ọ ạ
Cái h i đ u tiên trong vi c đ c sách hi nạ ầ ệ ọ ệ
nay, trong tình hình sách nhi u vô k là gì?ề ể
Đ CM cho cái h i đó tgi ss bi n thuy tể ạ ả ệ ế
ntn?
Em có tán thành v i lu n ch ng c a tgi hayớ ậ ứ ủ ả
ko?
Qua l i khuyên c a tgi em nh n th c đờ ủ ả ậ ứ ượ c
đi u gì?ề
Cái h i th 2 trong tình hình đ c sách hi nạ ứ ọ ệ
nay là gì?
Vì sao có hi n tệ ượng đ c l c họ ạ ướng?
Cái h i c a vi c đ c l c hạ ủ ệ ọ ạ ướng được ptích
ntn?
Tgi đã có cách nhìn & tr/bày ntn v vđả ề ề
này?
Em nh n đậ ượ ờc l i khuyên nào t vi c này?ừ ệ
T đó em có liên h gì đ n vi c đ c sáchừ ệ ế ệ ọ
c a mình?ủ
Hãy tóm t t quan ni m c a tgi v cáchắ ệ ủ ả ề
ch n tinh, đ c kĩ & đ c đ trang trí?ọ ọ ọ ể
Đ ti n lên con ngể ế ười ph i d a vào di s n h cả ự ả ọ
v n này.ấ
* Sách là v n quý c a nhân lo i.ố ủ ạ
* Đ c sách là cách đ t o h c v n.ọ ể ạ ọ ấ
* Mu n ti n lên trên con đố ế ường h c v n, ko thọ ấ ể
ko đ c sách.ọ
(Ti t 2) ế
2- Đ c sách nh th nào:ọ ư ế
- 2 cái h i thạ ường g p khi đ c sách.ặ ọ
- Cái h i đ u tiên c a vi c đ c sách trong tìnhạ ầ ủ ệ ọ hình sách được xu t b n, in n r t nhi u nhấ ả ấ ấ ề ư
hi n nay là khi n ngệ ế ườ ọi đ c ko chuyên sâu, nghĩa
là ham đ c nhi u mà ko th đ c kĩ, ch đ c qua,ọ ề ể ọ ỉ ọ
h i h t, li c qua nhi u mà đ ng l i ch ng đờ ợ ế ề ọ ạ ẳ ượ c bao nhiêu
- Ss v i cách đ c sách c a ngớ ọ ủ ười x a: Đ c kĩư ọ càng, nghi n ng m t ng câu, t ng ch : “Quý hề ẫ ừ ừ ữ ồ tinh b t quý h đa” ít mà tinh còn h n nhi u màấ ồ ơ ề
d i (ch ng có gì) “Thà ít mà t t” 1 trong nh ng líố ẳ ố ữ
do là sách ít, tgi nhi u, bây gi thì ngả ề ờ ượ ạc l i
- “L i đ c y vô b , lãng phí: Tgi ss v i vi c ănố ọ ấ ổ ả ớ ệ
tươi nu t s ng… Đ c l y đố ố ọ ấ ược ăn tươi nu tố
s ng cũng chính t đó mà ra”.ố ừ
* Đ c sách đ tích lu & nâng cao h c v n, c nọ ể ỹ ọ ấ ầ
ph i đ c chuyên sâu, tránh tham lam, h y h t.ả ọ ầ ợ
- Đ c l c họ ạ ướng là “tham nhi u mà ko v th cề ụ ự
ch t”.ấ
- Do sách v ngày 1 nhi u (ch t đ y th vi n).ở ề ấ ầ ư ệ
- Lãng phí (t) & s c l c trên nh ng cu n sách vôứ ự ữ ố
thưởng vô ph t, b l m t d p đ c nh ng cu nạ ỏ ỡ ấ ị ọ ữ ố sách quan tr ng c b n.ọ ơ ả
- Báo đ ng v cách đ c sách tràn lan thi u mộ ề ọ ế đích
- K t h p v i vi c ptích = lí l v i liên h th cế ợ ớ ệ ẽ ớ ệ ự
t “Làm h c v n gi ng nh đánh tr n”.ế ọ ấ ố ư ậ
* Đ c sách ko đ c tràn lan mà c n có mđích cọ ọ ầ ụ
th ể
- (H) t b c l ự ộ ộ
- Đ c sách ko c t l y nhi u: N u đ c đọ ố ấ ề ế ọ ược 10
cu n sách mà ch lố ỉ ướt qua ko = ch l y 1 quy nỉ ấ ể
mà đ c 10 l n.ọ ầ
- Đ c ít, đ c kĩ thì s t p thành n p suy nghĩ sâuọ ọ ẽ ậ ế xa…
- Th gian có bi t bao ngế ế ườ ọi đ c sách đ trang tríể
b m t nh k ch c phú khoe c a ộ ặ ư ẻ ọ ủ Cách đó
th hi n ph/ch t t m thể ệ ấ ầ ường, th p kém.ấ
3
Trang 4Tgi t th/đ ntn v cách đ c sách này?ả ỏ ộ ề ọ
Theo tgi th nào là “Đ c đ có ki n th cả ế ọ ể ế ứ
ph thông”?ổ
T i sao tgi đ t vđ “Đ c đ có k/th c phạ ả ặ ề ọ ể ứ ổ
thông”?
Nxét v cách tr/bày lí l c a tgi ?ề ẽ ủ ả
T đó cta c n có cách đ c sách ntn cho phùừ ầ ọ
h p?ợ
Trong ph n VB bàn v đ c sách tgi đã làmầ ề ọ ả
sáng rõ các lí l = kh năng ptích 1 cách t m ,ẽ ả ỉ ỉ
toàn di n có đ i chi u, ss.ệ ố ế
Qua đó nh ng kinh nghi m đ c sách nàoữ ệ ọ
được truy n t i ngề ớ ườ ọi đ c?
Đ c s c v NT c a đtrích là gì?ặ ắ ề ủ
Nh ng l i bàn trong VB “BVĐS” cho taữ ờ
nh ng l i khuyên b ích nào v sách & vi cữ ờ ổ ề ệ
đ c sách?ọ
M i (H) đ c ghi nh SGK.ờ ọ ớ
Em hi u gì v tgi CQT t l i bàn v đ cể ề ả ừ ờ ề ọ
sách c a Ô?ủ
* Đ cao cách ch n tin, đ c kĩ Ph nh n cáchề ọ ọ ủ ậ
đ c ch đ trang trí b m t.ọ ỉ ể ộ ặ
* Đ c sách c n tinh, kĩ h n là nhi u, r i.ọ ầ ơ ề ố
- Đ c là đ có ki n th c ph thông là đ c r ng raọ ể ế ứ ổ ọ ộ theo YC c a các môn h c trung h c & năm đ uủ ọ ở ọ ầ
đ i h c “M i môn ch ch n t 3 – 5 quy n…”ạ ọ ỗ ỉ ọ ừ ể
- Đây là YC b t bu c đ/v i (H) và các b c trungắ ộ ớ ậ
h c & năm đ u đ i h c Vì các môn h c có liênọ ầ ạ ọ ọ quan đ n nhau & ko có môn h c nào cô l p.ế ọ ậ
- K t h p ptích lí l v i liên h , ss.ế ợ ẽ ớ ệ
* Đ c c n chuyên sâu nh ng c n c đ c r ng, cóọ ầ ư ầ ả ọ ộ
hi u nhi u lĩnh v c m i hi u sâu 1 lĩnh v c.ể ề ự ớ ể ự
Đ c sách c t chuyên sâu, đ c đúng theo mđích,ọ ố ọ
ko tham nhi u đ c d i.ề ọ ố
III- T ng k t – Ghi nh : ổ ế ớ
* NL gthích, lu n đi m sáng rõ logíc, l p lu nậ ể ậ ậ
ch t ch , kín k , l i văn bình d , ss h/ thú v ặ ẽ ẽ ờ ị ả ị
* Sách là tài s n tinh th n quý giá c a nhân lo i,ả ầ ủ ạ
mu n có h c v n ph i đ c sách Coi tr ng đ cố ọ ấ ả ọ ọ ọ chuyên sâu, ch n tinh đ c kĩ, có mđích, k t h pọ ọ ế ợ
v i đ c m r ng h c v n.ớ ọ ở ộ ọ ấ
* Ghi nh (SGK).ớ
IV- Luy n t p: ệ ậ
- Ô là người yêu quí sách
- Là người có h c v n caonh bi t cách đ c sáchọ ấ ờ ế ọ
- Là nhà khoa h c có kh năng họ ả ướng d n vi cẫ ệ
đ c sách cho m i ngọ ọ ười
- Có th/đ khen chê rõ ràng.ộ
1’ iii- hướng d n v nhà:ẫ ề
- H c bài cũ, h c ph n ghi nh ọ ọ ầ ớ
- Làm BT vào v BT.ở
- Cb ND bài “Ti ng nói c a văn ngh ị ế ủ ệ
Ngày so n: 12/1/2007 Ngày gi ng:ạ ả 16/1/2007
Ti ng vi tế ệ
Ti t: 93ế
Kh i ngở ữ
a- ph n chu n b : ầ ẩ ị
i- m c tiêu c n đ t:ụ ầ ạ
Giúp (H):
- Nh n bi t kh i ng , phân bi t kh i ng v i ch ng c a câu.ậ ế ở ữ ệ ở ữ ớ ủ ữ ủ
- Nh n bi t công d ng c a kh i ng là nêu đ tài c a câu trậ ế ụ ủ ở ữ ề ủ ước nó (Câu h i thăm dò nh : “Cái gì làỏ ư
đtượng được nói đ n trong câu này?”.ế
- Bi t đ t nh ng câu h i kh i ng ế ặ ữ ỏ ở ữ
II- chu n b :ẩ ị
Th y: So n bài, tham kh o t li u.ầ ạ ả ư ệ
4
Trang 5Trò: C.b bài theo h.d n.ị ẫ
2’
b- ph n th hi n: ầ ể ệ
i- ktbc: Ko
ii- bàI m i:ớ
* (G) đ a ra 2 VD:ư
A Tôi đ c ọ quy n sách nàyể r i.ồ
B Quy n sách nàyể tôi đ c r i.ọ ồ
?- Cho bi t ND c a 2 câu trên có gi ng nhau ko?ế ủ ố
?- C m t “quy n sách này” VD (A) là thành ph n gì ụ ừ ể ở ầ B ng ổ ữ
(G)- C m t “quy n sách này” VD (B) có ph i là b ng ko? V y nó là thành ph n gì? Cta sụ ừ ể ở ả ổ ữ ậ ầ ẽ
bi t sau ti t h c hôm nay.ế ế ọ
25’
G
?
?
?
?
?
?
G
?
?
?
G
?
G
G
?
?
G
Cho (H) đ c VD.ọ
T g ch chân trong VD (A) có v trí & qhừ ạ ị ệ
v i v ng & khác v i ch ng trong câuớ ị ữ ớ ủ ữ
ntn?
Xđ nh thành ph n C-V trong VD (B)?ị ầ
T “giàu” đ ng trừ ứ ước ch ng có ch c năngủ ữ ứ
gì trong câu?
Hãy xđ nh thành ph n ch ng trong VDị ầ ủ ữ
(C)?
Đ tài đề ược nói đ n trong câu là c m tế ụ ừ
nào?
V y c m t “Các th văn” trong VD (C) cóậ ụ ừ ể
ch c năng gì?ứ
Trong 3 VD trên nh ng t g ch chân nhữ ừ ạ ư
v y ngậ ười ta g i đó là kh i ng ọ ở ữ
Em hi u th nào là kh i ng ?ể ế ở ữ
Trước các t làm thành ph n kh i ng 3ừ ầ ở ữ ở
VD trên cta có th thêm qh t nào?ể ệ ừ
Qua đó cta có th rút ra KL gì?ể
Trướ ừc t ng làm kh i ng , có th có s nữ ở ữ ể ẵ
ho c có th thêm các qh t nh : “v ”; “đ iặ ể ệ ừ ư ề ố
v i”, đó cũng là d u hi u đ phân bi t kh iớ ấ ệ ể ệ ở
ng v i CN.ữ ớ
Sau kh i ng cta có th thêm tr t nào?ở ữ ể ợ ừ
I- Đ c đi m & công d ng c a kh i ng trong ặ ể ụ ủ ở ữ câu:
* VD:
a) Nghe g i, con bé gi t mình, tròn m t Nó ngọ ậ ắ ơ ngác l lùng Còn ạ anh, anh ko ghìm n i xúc đ ng.ổ ộ
(NQS – CLV) b) Giàu, tôi cũng giàu r i.ồ
(NCH – BĐC) c) V ề các th văn trong lĩnh v c văn nghể ự ệ, cta có
th tin ti ng ta, ko s nó thi u giàu & đ p…ể ở ế ợ ế ẹ
(PVĐ - GGSTSCTV) a) Còn anh, anh ko ghìm n i xúc đ ng.ổ ộ
- T anh ko g ch chân trong câu là CN.ừ ạ
- T ừ anh g ch chân, đ ng trạ ứ ước CN & ko có qhệ tr/ti p v i v ng theo qh C-V.ế ớ ị ữ ệ
b) Giàu, tôi cũng giàu r iồ
C V
- T “giàu” đ ng trừ ứ ước CN có ch c năng báoứ
trước ND th/tin trong câu
c) V các… giàu & đ p.ề ẹ
- CN trong VD ( C) là “Cta”
- Đ tài trong câu “Các th văn trong…”ề ể
Thông báo đ tài đề ược nói đ n trong câu.ế
* Kh i ng là thành ph n câu đ ng trở ữ ầ ứ ước CN để nêu lên đ tài đề ược nói đ n trong câu.ế
a) Còn (đ i v i) anh, anhố ớ b) (V ) giàu,…ề
* Trước kh i ng , thở ữ ường có th thêm các qh tể ệ ừ
“v ”, “đ i v i”.ề ố ớ
- VD: (V ) giàu, tôi cũng giàu r i ề ồ có th thêmể
tr t “thì” vào sau kh i ng ợ ừ ở ữ (V ) giàu, (thì) tôi cũng giàu r i.ề ồ
* L u ý:ư + Có th thêm tr t “thì” vào sau kh i ng ể ợ ừ ở ữ
5
Trang 6G
G
16’
?
?
G
?
Rút ra l u ý 1.ư
Đ a ra 2 VD ti p theo.ư ế
Xđ nh kh i ng trong 2 VD trên?ị ở ữ
Qua đó ta có th rút ra l u ý gì?ể ư
Thông thường kh i ng là 1 b ph n trongở ữ ộ ậ
câu nh ng ngư ười vi t thế ường đ a lên đ uư ầ
câu nh m đ t hiê qu cao trong gti p Nóiằ ạ ụ ả ế
cách khác, khi người vi t mu n nh n m nhế ố ấ ạ
1 b ph n nào đó thì b ph n đó độ ậ ộ ậ ược đ aư
lên làm kh i ng Kh i ng là b ph n gâyở ữ ở ữ ộ ậ
s chú ý cho ngự ườ ọi đ c
Qua ptích h y l y VD v kh i ng ?ẫ ấ ề ở ữ
Đ a ra VD đ (H) xđ nh kh i ng ?ư ể ị ở ữ
Cho (H) đ c ghi nh ọ ớ
YC BT 1 là gì?
Đ gi i quy t để ả ế ược YC BT 1 cta c n d aầ ự
vào đâu?
YC (H) làm bài
Chuy n ph n in đ m trong câu thành kh iể ầ ậ ở
ng ?ữ
a) Ô giáo y, ấ thu cố ko hút, rượ ko u ng.u ố b) Su t ngày m em, công vi c ko bao gi ng iố ẹ ệ ờ ơ tay
a) Kh i ng là: “thu c”; “rở ữ ố ượu”
b) Kh i ng là: “Công vi c”.ở ữ ệ
* Kh i ng có th đ ng sau CN & trở ữ ể ứ ước VN
VD: - M t tr i c a b pặ ờ ủ ắ thì n m trên nằ ương
M t tr i c a mặ ờ ủ ẹ, em n m trên l ng.ằ ư Còn BT, tôi đã làm xong r i.ồ
VD: Đi u nàyề , Ô kh tâm h t s c (KLân).ổ ế ứ VD: “ M anh trên đ i caoộ ồ
Cành hoa này, em hái Vòng hoa này, ch đ mị ơ Cây bông h ngồ , em ươm
Em tr ng vào trồ ướ ửc c a”
( M anh hoa n – Thanh H i)ồ ở ả
* Ghi nh : SGK.ớ
II- Luy n t p: ệ ậ
1- BT1:
- YC: Tìm kh i ng trong các đtrích.ở ữ
- D a vào kh/ni m v kh i ng Tìm đ tài trongự ệ ề ở ữ ề câu:
a) Kh i ng là: “Đi u này” câu 2.ở ữ ề ở b) Kh i ng là: “Đ i v i chúng mình” câu 3.ở ữ ố ớ c) Kh i ng là: “ 1 mình”ở ữ
d) Kh i ng là: “Làm khí tở ữ ượng”
đ) Kh i ng là: “Đ i v i cháu”.ở ữ ố ớ 2- BT2:
a) Anh y ấ làm bài c n th n l m.ẩ ậ ắ
Làm bài (thì) anh y c n th n l m.ấ ẩ ậ ắ b) Tôi hi uể r i nh ng tôi ch a ồ ư ư gi iả được
Hi uể (thì) tôi hi u r i, nh ng ể ồ ư gi iả (thì) tôi ch aư
gi i đả ược
2’ iii- hướng d n v nhà:ẫ ề
- H c bài theo ghi nh ọ ớ
- Hoàn thi n các bài t p.ệ ậ
- Đ t câu có dùng kh i ng ặ ở ữ
Ngày so n: 12/1/2007 Ngày gi ng:ạ ả 16/1/2007
Làm văn
Ti t: 94ế phép phân tích & t ng h pổ ợ
6
Trang 7a- ph n chu n b : ầ ẩ ị
i- m c tiêu c n đ t:ụ ầ ạ
Giúp (H): Hi u & bi t v/d ng các phép l p lu n ptích, t ng h p trong TLV NL.ể ế ụ ậ ậ ổ ợ
II- chu n b :ẩ ị
Th y: So n bài, tham kh o t li u.ầ ạ ả ư ệ
Trò: C.b bài theo hị ướng d n.ẫ
2’
b- ph n th hi n: ầ ể ệ
i- ktbc: (G) ktra s cb c a (H).ự ị ủ
ii- bàI m i:ớ
Đem 1 s v t, hi n tự ậ ệ ượng, khái ni m mà phân chia thành các b ph n t o thành nh m tìm raệ ộ ậ ạ ằ các tính ch t c a chúng, cùng mqh qua l i c a chúng v i nhau, đó là ph/pháp ptích, t ng h p làấ ủ ệ ạ ủ ớ ổ ợ ph/pháp ngượ ạ ớc l i v i ptích Trong TLV cũng nh v y Sau khi ptích t ng ý, t ng ph n ngư ậ ừ ừ ầ ườ i
vi t ph i t ng h p l i m i thành 1 bài văn hoàn ch nh V y th nào là phép ptích & t ng h pế ả ổ ợ ạ ớ ỉ ậ ế ổ ợ trong TLV Cta cùng tìm hi u trong bài h c hôm nay.ể ọ
20’
G
?
?
?
?
G
?
?
?
G
?
G i (H) đ c Vb trong SGK.ọ ọ
Thông qua 1 lo t d n ch ng đo nạ ẫ ứ ở ạ
m bài, tgi rút ra nxét v vđ gì?ở ả ề ề
2 lu n đi m chính trong VB là gì?ậ ể
Đ xác l p 2 lu n đi m trên tgi đãể ậ ậ ể ả
dùng phép l p lu n nào?ậ ậ
C th c a phép l p lu n ptích đóụ ể ủ ậ ậ
ntn?
Sau khi ptích nh ng d n ch ng c thữ ẫ ứ ụ ể
tgi đã ch ra 1 “quy t c ng m”, chiả ỉ ắ ầ
ph i cách ăn m c c a con ngố ặ ủ ười đó là
“VH XH”
B ng phép ptích trên đã làm rõ nh nằ ậ
đ nh nào c a tgi ?ị ủ ả
Đ “ch t” l i vđ tgi đã dùng phépể ố ạ ề ả
l p lu n nào?ậ ậ
Em có nxét gì v trí phép llu n nàyị ậ
I- Tìm hi u phép l p lu n phân tích & t ng h p: ể ậ ậ ổ ợ
* VB: Trang ph c.ụ
- Tgi rút ra nxét v vđ “ăn m c ch nh t ” c th đó làả ề ề ặ ỉ ề ụ ể
s đ ng b , hài hoà gi a qu n áo v i dày, t t trongự ồ ộ ữ ầ ớ ấ trang ph c c a con ngụ ủ ười
2 lu n đi m chính trong VB là:ậ ể + Th nh t: Trang ph c ph i phù h p v i hoàn c nhứ ấ ụ ả ợ ớ ả
t c là tuân th “quy t c ng m” mang tính văn hoá XH.ứ ủ ắ ầ + Th 2: Trang ph c ph i phù h p v i đ o đ c t c làứ ụ ả ợ ớ ạ ứ ứ
ph i gi n d & hài hoà v i môi trả ả ị ớ ường s ng xquanh.ố
- Đ xác l p 2 lu n đi m trên tgi đã dùng phép l pể ậ ậ ể ả ậ
lu n ptích.ậ
- Tgi đã ptích (phép l p lu n ptích) = 2 lu n đi m:ả ậ ậ ậ ể
* Lđi m 1:ể “ăn cho mình, m c cho ngặ ười”
- “Cô gái 1 mình trong hang sâu ch c ko váy xoè, váyắ
ng n, ko m t xanh, môi đ , ko tô đ chót móng chân,ắ ắ ỏ ỏ móng tay”
- “Anh thanh niên đi tát nước hay câu cá ngoài cánh
đ ng v ng ch c ko ch i đ u = sáp th m, áo s miồ ắ ắ ả ầ ơ ơ
ph ng t p”.ẳ ắ
- “Đi đám cưới ko th lôi thôi l ch th ch, m t nhể ế ế ặ ọ nhem, chân tay l m bùn”.ấ
- “Đi d đám tang… nói cự ười oang oang”
* Lđi m 2:ể “Y ph c x ng kì đ c”.ụ ứ ứ
- “Dù m c đ p đ n đâu… làm mình t x u đi thôi”.ặ ẹ ế ự ấ
- “X a nay, cái đ p bao gi cũng đi đôi v i gi n d ,ư ẹ ờ ớ ả ị
nh t là phù h p v i môi trấ ợ ớ ường”
Nh n đ nh c a tgi : “ăn m c ra sao cũng ph i phùậ ị ủ ả ặ ả
h p v i hoàn c nh riêng c a mình & hoàn c nh chungợ ớ ả ủ ả
n i công c ng hay toàn XH”.ơ ộ
- Tác gi dùng phép l p lu n t ng h p b ng 1 k t lu nả ậ ậ ổ ợ ằ ế ậ
cu i văn b n: “ Th m i bi t… đ p”
7
Trang 8?
G
G
20’
G
?
?
?
?
?
trong VB?
Tgi đã dùng cách llu n ptích & t ngả ậ ổ
h p trong VB trên.ợ
Qua đó em có nxét gì v vai trò c aề ủ
phép llu n ptích & t ng h p trongậ ổ ợ
đtrích trên?
Đ làm rõ ý nghĩa s vi c, hi n tể ự ệ ệ ượ ng
nào đó người ta thường dùng phép
llu n ptích & t ng h p.ậ ổ ợ
Qua đó em hi u th nào là phép llu nể ế ậ
ptích & t ng h p?ổ ợ
Có th nói ptích & t ng h p là 2ể ổ ợ
ph/pháp t duy trái ngư ược nhau Tuy
nhiên 2 ph/pháp này l i có mqh g nạ ệ ắ
ch t ch v i nhau N u ko có ptích thìặ ẽ ớ ế
ko có t ng h p đ ng th i n u ch cóổ ợ ồ ờ ế ỉ
ptích mà ko có t ng h p thì ko có ýổ ợ
nghiã Trong quá trình llu n thôngậ
thường người ta thường ptích trướ c
thì m i t ng h p Do v y phép llu nớ ổ ợ ậ ậ
t ng h p thổ ợ ường đ t cu i đo n cònặ ở ố ạ
trong bài văn thường ph n KB.ở ầ
M i (H) đ c ghi nh ờ ọ ớ
Yêu c u (H) làm bài t p ầ ậ
Phân tích lu n đi m: “ H c v n khôngậ ể ọ ấ
ch là chuy n đ c sách, nh ng đ c…”ỉ ệ ọ ư ọ
Tác gi đã phân tích ntn đ làm sángả ể
t lu n đi m trên?ỏ ậ ể
Tác gi đã phân tích nh ng lí do ph iả ữ ả
ch n sách đ đ c ntn?ọ ể ọ
Tác gi đã phân tích t m quan tr ngả ầ ọ
c a cách đ c sách ntn?ủ ọ
Qua đó em hi u phân tích có vai trò ntnể
Phép l p lu n phân tích giúp ta hi u sâu s c các khíaậ ậ ể ắ
c nh khác nhau c a trang ph c đ i v i t ng ngạ ủ ụ ố ớ ừ ườ i, trong t ng hoàn c nh c th ừ ả ụ ể
Phép l p lu n t ng h p giúp ta hi u sâu s c ý nghĩaậ ậ ổ ợ ể ắ văn hoá và đ o đ c c a cách ăn m c…ạ ứ ủ ặ
* Ghi nh ( SGK).ớ
II- Luy n t p: ệ ậ
1- BT1:
- H c v n là thành qu tích lu c a nhân lo i đọ ấ ả ỹ ủ ạ ượ c
l u….ư
- B t kì ai mu n phát tri n h c thu t cũng ph i b t đ uấ ố ể ọ ậ ả ắ ầ
t “ kho tàng quý báu”đừ ượ ưc l u gi trong sách…ữ
- Đ c sách là họ ưởng th thành qu v tri th c…ụ ả ề ứ 2- BT2:
- B t c lĩnh v c nào cũng có sách ch t đ y th vi n…ấ ứ ự ấ ầ ư ệ
- Ph i ch n nh ng cu n “ c b n, đích th c”…ả ọ ữ ố ơ ả ự
- Đ c sách cũng nh đánh tr n…ọ ư ậ 3- BT3:
- Tham đ c nhi u mà ch li c qua c t là đ kheo khoangọ ề ỉ ế ố ể
là mình đã đ c sách n sách kia… ch gây s nhàm chán,ọ ọ ỉ ự lãng phí th i gian và s c l c mà thôi: “ Th gian…, th pờ ứ ự ế ấ kém”
- Đ c ít mà đ c kĩ thì s t p thành thói quen…ọ ọ ẽ ậ
- Có 2 lo i sách c n đ c là sách ki n th c ph thông vàạ ầ ọ ế ứ ổ sách chuyên ngành chuyên sâu…
4- BT4:
8
Trang 9trong l p lu n?ậ ậ
(G): ch t n i dung toàn bài.ố ộ
Yêu c u (H) đ c kĩ l i văn b n: Bànầ ọ ạ ả
v đ c sách đ đ i chi u v i đáp ánề ọ ể ố ế ớ
c a bài t p.ủ ậ
Trong văn b n ngh lu n phân tích là m t thao tácả ị ậ ộ
b t bu c, b i n u không phân tích s không th làmắ ộ ở ế ẽ ể sáng t đỏ ược lu n đi m và không th thuy t ph cậ ể ể ế ụ
người khác
Vì v y phân tích và t ng h p luôn có m i quan hậ ổ ợ ố ệ
ni n ch ng đ làm nên “ h n vía” cho văn b n nghệ ứ ể ồ ả ị
lu n.ậ
1’ iii- hướng d n v nhà:ẫ ề
- H c bài cũ theo ghi nh ọ ớ
- Hoàn thi n BT2.ệ
- Đ c trọ ước bài sau
Ngày so n: 15/1/2007 Ngày gi ng:ạ ả 18/1/2007
Làm văn
Ti t: 95ế Luy n t p phân tích & t ng h pệ ậ ổ ợ
a- ph n chu n b : ầ ẩ ị
i- m c tiêu c n đ t:ụ ầ ạ
Giúp (H):
- Có kĩ năng phân tích và t ng h p trong văn b n l p lu n.ổ ợ ả ậ ậ
- Bi t cách phântích và t ng h p m t v n đ ế ổ ợ ộ ấ ề
II- chu n b :ẩ ị
Th y: So n bài, tham kh o t li u.ầ ạ ả ư ệ
Trò: Làm bài t p, h c bài, chu n b bài theo hậ ọ ẩ ị ướng d n ( xem SGK l p-7).ẫ ớ
5’
?
1’
b- ph n th hi n: ầ ể ệ
i- ktbc: (G) ktra s cb cho ti t l/t p c a (H).ự ị ế ậ ủ
ii- bàI m i:ớ
Nh m giúp các em rèn luy n kĩ năng nh n d ng văn b n phân tích và t ng h p; kĩ năng vi t vănằ ệ ậ ạ ả ổ ợ ế
b n phân tích t ng h p Ti t h c hôm nay chúng ta cùng đi gi i đáp m t s bài t p luy n t p ả ổ ợ ế ọ ả ộ ố ậ ệ ậ
25’
G
G
?
?
G
?
Treo b ng ph ả ụ
Cho (H) đ cyêu c u bài t p 1.ọ ầ ậ
Hãy cho bi t lu n đi m và trình tế ậ ể ự
phân tích đo n văn a?ở ạ
Còn đo n văn b là gì?ở ạ
G i d n m t v n đ h c đ i phó hi nợ ẫ ộ ấ ề ọ ố ệ
I- N i dung luy n t p: ộ ệ ậ
1- Nh n di n VB phân tích:ậ ệ a) Đo n văn a:ạ
- Lu n đi m: “ Th hay là hay c h n l n xác, hay cậ ể ơ ả ồ ẫ ả bài”
- Trình t : ự + Cái hay th hi n các đi u xanh…ể ệ ở ệ + … nh ng c ch …ở ữ ử ỉ
+… các v n th …ở ầ ơ b) Đo n văn b:ạ
- Lu n đi m: “ M u ch t c a thành đ t đâu? ”ậ ể ấ ố ủ ạ ở
- Trình t :ự + Do nguyên nhân khách quan ( đây là đi u ki n c n):ề ệ ầ
… + Do nguyên nhân ch quan ( đây là đi u ki n đ ): Tinhủ ề ệ ủ
th n kiên trì…ầ
9
Trang 10G
G
15’
G
G
G
nay c a m t b ph n không nh trongủ ộ ộ ậ ỏ
(H), sinh viên
Th nào là h c qua loa đ i phó?ế ọ ố
Phân tích b n ch t c a l i h c qua loaả ấ ủ ố ọ
đ i phó và nêu lên nh ng tác h i c aố ữ ạ ủ
nó?
Liên h th c t hi n nay.ệ ự ế ệ
Yêu c u (H) t nghiêm kh c liên hầ ự ắ ệ
v i chính b n thân mình.ớ ả
Nêu v n đ : “ T i sao ph i đ c sách”?ấ ề ạ ả ọ
và yêu c u (H) d a vào bài vi t c aầ ự ế ủ
Chu Quang Ti m đ phân tích theo dànề ể
ý
G i m t s (H) lên trình bày bài vi tọ ộ ố ế
c a mình.ủ
Hướng d n cho (H) nh n xét b xungẫ ậ ổ
cho nhau và theo trình t nh sau:ự ư
2- Th c hành phân tích 1 v n đ :ự ấ ề
- H c qua loa là h c không có đ u có cu i, không đ nọ ọ ầ ố ế
n i đ n ch n, không có ki n th c sâu r ng, không theoơ ế ố ế ứ ộ
h th ng và sâu s c H c ch c t đ kheo khoang…ệ ố ắ ọ ỉ ố ể
- Bi u hi n c a h c đ i phó: Đ kh i b th y cô, bể ệ ủ ọ ố ể ỏ ị ầ ố
m m ng m , n u c h c theo ki u này thì s tr thànhẹ ắ ỏ ế ứ ọ ể ẽ ở
d t nát, h h ng, l a d i ngố ư ỏ ừ ố ười khác…
-> B n ch t: Không có th c ch t, đ u óc r ng tu ch.ả ấ ự ấ ầ ỗ ế -> Tác h i: Tr thành gánh n ng cho m i ngạ ở ặ ọ ười và xã
h i Không còn h ng thú h c s d n đ n d t nát khôngộ ứ ọ ẽ ẫ ế ố
hi u bi t gì.ể ế
II- Th c hành phân tích 1 VB: ự
- Sách là kho tàng tri th c đứ ược tích lu t hàng nghìnỹ ừ năm c a nhân lo i…ủ ạ
- Tri th c trong sách bao g m nh ng ki n th c khoa h cứ ồ ữ ế ứ ọ
và kinh nghi m th c ti n đã đệ ự ễ ược đúc k t…ế
- Càng đ c chúng ta càng th y ki n th c thì mênh môngọ ấ ế ứ
nh đ i dư ạ ương, còn hi u bi t c a chúng ta thì ch vài baể ế ủ ỉ
gi it nọ ước vô cùng bé nh …ỏ -> T đó chúng ta càng có ý th c cao và s khiêm t nừ ứ ự ố trong đ c sách.ọ
1’ iii- hướng d n v nhà:ẫ ề
- H c bài cũ theo ghi nh ( Ti t trọ ớ ế ước)
- Hoàn thi n các bài t p.ệ ậ
- Đ c trọ ước bài sau
Bài 19
K t qu c n đ t:ế ả ầ ạ
- Hi u để ượ ức s c m nh, kh năng kỳ di u c a văn ngh đ i v i đ/s ng con ngạ ả ệ ủ ệ ố ớ ố ười qua TP NL ng nắ
g n, ch t ch & giàu h/ c a NĐT; hi u thêm cách vi t 1 bài văn NL.ọ ặ ẽ ả ủ ể ế
- N m đắ ược đ.đi m & công d ng c a các thành ph n bi t l p tình thái, c m thán trong câu; bi t đ tể ụ ủ ầ ệ ậ ả ế ặ câu có thành ph n tình thái, thành ph n c m thán.ầ ầ ả
- Hi u & bi t cách làm bài NL v 1 s vi c, hi n tể ế ề ự ệ ệ ượng trong đ/s ng XH.ố
N m đắ ược YC c a ch/trình đ a phủ ị ương ph n TLV đ th/hi n bài 28.ầ ể ệ ở
Ngày so n: 18/1/2007 Ngày gi ng:ạ ả 22/1/2007
văn b nả
Ti t: 96+97ế
Ti ng nói c a văn nghế ủ ệ
- Nguy n Đình Thi - ễ
10