Với mục đích trang bị cho người học một kiến thức cơ bản về bảng tính điện tử dựa trên phần mềm MicroSoft Excel để người học có kiến thức vững vàng về bảng tính điện tử và từ đó tự học,
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Ngày nay máy vi tính PC ( Pesonal Computer ) đã trở nên phổ biến việc sử dụng máy vi tính để phục vụ cho công việc của mỗi người là một nhu cầu thiết yếu của mỗi cán
bộ văn phòng hay cán bộ nghiên cứu khoa học
Với mục đích trang bị cho người học một kiến thức cơ
bản về bảng tính điện tử dựa trên phần mềm MicroSoft
Excel để người học có kiến thức vững vàng về bảng tính điện tử và từ đó tự học, tự nghiên cứu và tự hoàn thiện
mình trong quá trình làm việc với Excel Giáo trình này tương đối chi tiết có thể dùng cho người tự học tự nghiên cứu về Excel có nhiều hình ảnh trực quan và nhiều ví dụ
cụ thể hướng dẫn người học từng bước để thực thi một tác
vụ đề ra
Trang 2Do tài liệu tự soạn, tự mày mò nghiên cứu và người viết không có nhiều kinh nghiệm trong việc soạn thảo tài liệu
và kiến thức tin học còn nhiều hạn chế chắc là không
tránh khỏi những sai sót
Tài liệu này cung cấp nhằm giúp quý Thầy giáo, Cô giáo
và Bạn đọc tự học, tự nâng cao kiến thức về tin học căn bản, nếu có gì sai sót, Bản thân rất mong Thầy giáo, Cô giáo gần xa và Bạn đọc đóng góp ý để tập bản thảo này
ngày một có ích hơn Mọi sửa chữa không được sự đồng ý của Soạn giả đều không hợp pháp và soạn giả không chịu trách nhiệm
Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về địa chỉ :
Trang 3Chương I
CƠ SỞ BẢNG TÍNH
1 Bảng tính là gì ?
Chương trình bảng tính là phần mềm ứng dụng tổ chức dữ liệu vào trong những cột và những hàng Những giá trị số
có thể được tính toán và văn bản có thể được phân loại Những trang hoặc những tài liệu mà chương trình này tạo
ra được gọi là bảng tính điển tử Như bạn sẽ thấy những bảng tính này nhìn rất giống sổ cái mà mỗi trang trong đó như những bảng tính
Trang 42 Thiết kế bảng tính
Trước khi Bạn tạo ra một bảng tính, bạn cần phải lập kế hoạch làm sao và bạn muốn đặt nó ở đâu? Đây là một hình ảnh cụ thể của một bảng tính chúng ta xem xét và
có thể nó giúp đỡ gì cho bạn trong việc thiết lập bảng tính của mình
Trang 5 Nhập một tiêu đề cho bảng tính tại đỉnh của trang Nó xác định bảng
tính khi nó được in tựa như “ BẢNG ĐIỂM THI HẾT MÔN TIN
HỌC CĂN BẢN ”.
Hãy bỏ trống một hàng giữa tiêu đề và hàng đầu tiên của bảng thông
tin để làm cho nó sáng sủa giữa thông tin tiêu đề và dữ liệu bảng tính.
Nhập thông tin về ngày tháng ở đâu đó trên bảng tính để dễ dàng kiểm
tra khi bảng tính được tạo ra hoặc in
Nếu bạn có dữ liệu trong bảng tính mà bạn cần cho những sự tính toán
nhưng không muốn được in, tạo ra một vùng gồm vài cột bên phải của bảng tính như vùng tham khảo và vào dữ liệu đó ở đó
Bạn đặt thông tin ở đâu để có thể định vị nó dễ dàng trong bất kỳ bảng
tính của nào.
Nếu bảng tính có thêm một biểu đồ, lập kế hoạch nơi bạn sẽ đặt biểu
đồ sao cho nó sẽ in chính xác Hãy quyết định liệu bạn có muốn in tiếp biểu đồ ở dưới thông tin bảng tính hoặc trên một trang riêng biệt.
Hãy tạo ra một vùng bảng riêng biệt nếu bạn có dữ liệu nói chung mà
phần bảng tính mà bạn không muốn in Rồi bạn có thể chỉ sao chép thông tin muốn được in tới vùng bảng in này.
Những nhãn cột và hàng có những tổng số sao cho những người đọc
có thể hiểu cái gì trong hàng hoặc cột đó Bạn có thể muốn định dạng văn bản hoặc những ô của Bạn để phân biệt dữ liệu nhập và dữ liệu được tính toán
Trang 63 Giới thiệu phần mềm
MicroSoft Excel
Microsoft Excel là phần mềm cho phép lập các bảng tính
điện tử và thực hiện các chức năng sau :
Nhập, lưu trữ và xử lý dữ liệu
Thực hiện việc tính toán với các hàm đã xây dựng sẵn
hoặc những biểu thức toán học do người sử dụng gõ vào
Quản lý cơ sở dữ liệu ( sắp xếp, tìm kiếm và lọc trích )
Xây dựng các đồ thị để mô tả cho bảng tính
MicroSoft Excel được đánh giá là bảng tính mạnh nhất
hiện nay hỗ trợ cho công việc kế toán tài chính, ngân hàng,
thống kê Nó chạy trong môi trường Windows có giao
diện thân thiện, dễ sử dụng và cho ra bản in đẹp
Trang 74 Khởi động Excel
Cách 1 : Vào Start chọn Programs, chọn tiếp
MicroSoft Excel
Cách 2 : Double-click biểu tượng Microsoft Excel trên
màn hình nền Windows
Click vào Start
Chọn Programs
Chọn tiếp Ms Excel
Trang 85 Thoát khỏi Excel
Cách 1 : Vào File chọn Exit
Cách 2 : Double-click trên hộp điều khiển
Cách 3 : Nhấn tổ hợp phím Atl+F4
Cách 4 : Click trên nút Close trên thanh tiêu đề
Khi thoát khỏi MicroSoft Excel nếu có tài liệu đang mở chưa được cập nhật lần cuối cùng thì MicroSoft Excel
thông báo :
“ Bạn có muốn lưu những thay đổi của Bạn tới <tên tài liệu>? ”
Trang 96 Các thành phần trong cửa
sổ bảng tính
Khi bạn mở công cụ Microsoft Excel làm việc bạn sẽ nhìn thấy hai cửa sổ Cửa sổ chính là cửa sổ chương trình MicroSoft Excel có
thanh tiêu đề, nút thu nhỏ, nút làm cực đại / nút khôi phục, nút đóng
và thanh lệnh đơn Cửa sổ thứ hai là cửa sổ tài liệu.
Thanh công cụ (Tools Bar ) cho phép bạn để nhanh chóng truy cập
vài lệnh đơn được sử dụng thường xuyên bởi kích nút thích hợp Để tìm ra công dụng của mỗi nút Bạn trỏ chuột vào nó chờ chút ít sẽ có một nhãn mầu vàng nho nhỏ sẽ bật lên ghi tên nút giúp Bạn xác định nó.
Thanh công thức (Formular Bar) có Ô đầu thanh cho biết địa chỉ
của khung chọn trong bảng tính và nơi hiển thị công thức trong ô có
khung chọn.
Khung chọn ( Selection ) ở mỗi thời điểm khung chọn chỉ nằm tại một ô, ta gọi ô đó là ô hiện hành, chỉ có ô hiện hành mới cập nhật dữ liệu
Trang 10 Con trỏ chuột (Mouse Pointer) ở vùng bảng tính là một hình chữ thập rỗng; ở ngoài vùng bảng tính là hình mũi tên.
Thanh trạng thái (Status bar) là thanh nằm ngang ở đáy màn hình Nó hiển thị thông tin quan trọng như vị trí của bạn trong bảng tính, mô tả những nút lệnh, thanh công cụ lệnh và những phím khóa được kích hoạt (như Caps Lock, Insert ).
Trang 117 Hệ thống lệnh đơn của Excel
1) Quy ước chung
Các cụm lệnh chính được sắp xếp trên thanh lệnh đơn : File, Edit, View, , Help đưa những thông tin chung về nhóm các lệnh đơn.
Các lệnh mà chữ có mầu sẫm là những lệnh có thể chọn và thực thi, Các lệnh
mà chữ có mầu xám là những lệnh tạm thời bị treo, không thể chọn và thực thi.
Các chữ cái có gạch chân trong tên lệnh gọi là những chữ đại diện, chúng ta có thể chọn lệnh đó bằng tổ hợp phím : Atl + <chữ cái đại diện>.
Tổ hợp phím đi sau tên lệnh, chẳng hạn Copy Ctrl +C, chỉ ra cách thức gọi nhanh lệnh bằng tổ hợp phím tắt đó.
Sau tên tên lệnh có dấu , chẳng hạn Open , cho biết lệnh yêu cầu NSD đối thoại.
Bên trái tên lệnh có dấu • hoặc dấu thì lệnh đó đang có hiệu lực.
Trang 122) Chọn lệnh
Chọn lệnh nhờ thanh công cụ : Click Mouse tại biểu tượng lệnh Khi không hiểu biểu tượng đó thực thi tác
vụ gì chúng ta trỏ chuột và biểu tượng và chờ chút
xíu khi đó Excel hiển thị một dải băng màu vàng ghi tên lệnh tương ứng và dòng trạng thái xuất hiện thông tin mô tả chức năng của lệnh đó
Chọn lệnh trên thanh lệnh đơn : Click nút trái chuột tại tên của cụm lệnh → Click nút trái chuột tại tên lệnh
cần chọn hoặc dùng tổ hợp phím Atl+<chữ cái đại
diện>
Huỷ lệnh : Khi lỡ chọn sai một lệnh mà chúng ta
không muốn thực thi nó, chúng ta có thể huỷ lệnh
bằng cách nhấn phím Esc hai lần hoặc Click chuột ở ngoài vùng lệnh đơn
Trang 138 Cấu tạo một WordSheet
1 Các cột ( Columns ) được đánh địa chỉ bởi các chữ cái A, B, C, mỗi trang bảng tính gồm có 256 cột.
2 Các hàng ( Rows ) được đánh địa chỉ bởi các chữ số 1, 2, 3, mỗi trang
bảng tính gồm có 16.384 hàng.
3 Các ô ( Cells ) là đơn vị chứa dữ liệu trong bảng tính, địa chỉ của ô được
xác định bởi cặp tọa độ (cột,hàng) Độ rộng mỗi ô mặc nhiên chứa 9 ký tự, nhưng Bạn có thể thay đổi từ 0 đến 256 ký tự tuỳ theo yêu cầu.
4 Miền ( Range ) là tập hợp các ô nằm liền kề nhau, địa chỉ của miền được
xác định bởi cặp tọa độ của ô đầu ( nằm ở góc trên bên trái của miền ) và ô cuối ( nằm ở góc dưới bên phải của miền ) Ví dụ : A1:C6.
Cách đánh địa chỉ như trên gọi là địa chỉ tương đối, ví dụ A9, A1:E7,
Ngoài ra trong Excel còn có cách đánh địa chỉ tuyệt đối, bằng cách thêm dấu $ trước địa chỉ tương đối Ví dụ $A$9, $A$1:$E$7, B3: $F$9
Ý nghĩa của cách đánh địa chỉ tương đối là khi sao chép một công thức từ ô nguồn sang ô đích thì Excel tự động thay đổi địa chỉ ô tham chiếu theo
phương, chiều ta sao chép.
Ý nghĩa của cách đánh địa chỉ tuyệt đối là khi sao chép một công thức từ ô nguồn sang ô đích thì Excel giữ nguyên địa chỉ ô tham chiếu tuyệt đối.
Trang 149 Di chuyển động khung chọn
trong bảng tính Những ô Bạn nhìn thấy trong bảng tính là một phần rất nhỏ của trang bảng tính, để làm việc với tất cả các Ô trong bảng tính Bạn phải đưa Ô đó vào vùng màn hình thấy được và đưa khung chọn về đó Nếu bạn không thể nhìn thấy ô bạn muốn thấy, sử dụng thanh cuộn đứng
để di chuyển lên trên và xuống dưới bảng tính hoặc thanh cuộn ngang để di chuyển sang trái hoặc sang phải trên bảng tính
Phím tắt cho phép di chuyển động khung chọn trong bảng tính
← Di chuyển khung chọn sang trái một Ô.
→ Di chuyển khung chọn sang phải một Ô.
↑ Di chuyển khung chọn lên hàng trên.
Tab Di chuyển khung chọn sang trái một Ô.
Shift + Tab Di chuyển khung chọn sang phải một Ô.
Home Di chuyển khung chọn về ô ở đầu hàng.
End Di chuyển khung chọn về ô ở cuối hàng ( có chứa dữ liệu ).
Page Down Di chuyển khung chọn xuống dưới đúng một màn hình.
Page Up Di chuyển khung chọn lên trên đúng một màn hình.
Ctrt+Home Di chuyển khung chọn về ô đầu tiên A1của bảng tính
Trang 1510 Mở tập tin bảng tính (Word Book)
1 Mở Word Book mới : Vào File chọn New (Ctrl+N) hộp thoại
New xuất hiện Bạn lựa Word Book và chọn nút lệnh OK để thực thi
tác vụ và trở về vùng làm việc Khi đó Excel cung cấp cho chúng ta 3 trang bảng tính đặt tên mặc định sheet1, sheet2, sheet3.
11 Làm việc với trang bảng tính (Word Sheet)
1 Chọn một Word Sheet bằng cách Click chuột vào tên của nó
trong những nút lệnh trong bảng sheet nằm dưới chân vùng làm việc.
2 Đổi tên một Word Sheet bằng cách Double Click chuột vào tên
của nó trong những nút nằm trong bảng sheet dưới chân vùng làm
việc Khi đó Excel đưa dấu chèn văn bản vào cho phép bạn gõ tên mới cho trang bảng tính, nhấn Enter để kết thúc việc đặt tên cho
Word Sheet.
3 Xóa Word Sheet hiện hành : Vào Edit chọn Delete Sheet Excel
đưa ra hộp thoại yêu cầu xác nhận bằng cách Click nút OK.
4 Chèn Word Sheet vào Word Book đang mở : Vào Insert chọn
Wordsheet