Tiết 12_14

Kiến thức:  Hiểu nhu cầu của cấu trúc lặp trong biểu diễn thuật toán;  Hiểu cấu trúc lặp với số lần biết trước;  Viết được thuật toán của một số bài toán đơn giản.. Kỹ năng  Biết diễ

Trang 1

Tuần: 12 Tiết: 12 -Ngày soạn: 18/11/2007

Ngày dạy: Lớp:

Chương III: Cấu trúc rẽ nhánh và lặp

§10 Cấu trúc lặp

I Mục đích, yêu cầu:

1 Kiến thức:

 Hiểu nhu cầu của cấu trúc lặp trong biểu diễn thuật toán;

 Hiểu cấu trúc lặp với số lần biết trước;

 Viết được thuật toán của một số bài toán đơn giản

2 Kỹ năng

 Biết diễn đạt đúng câu lệnh lặp với số lần lặp biết trước;

 Bước đầu có khả năng phân tích bài toán đơn giản để áp dụng cấu trúc lặp;

 Biết tạo câu lệnh ghép khi cần thiết

3 Thái độ:

 Tiếp tục tạo sự ham muốn giải các bài tập bằng lập trình trên máy tính;

 Rèn luyện phẩm chất cần thiết của người lập trình như: xem xét giải quyết vấn đề một cách cẩn thận, chu đáo, có sáng tạo, không thỏa mãn kết quả ban đầu đạt được

II Phương pháp - phương tiện dạy học:

 Thuyết trình, nêu câu hỏi, gợi mở, tóm tắt và ghi ý chính;

 Giáo viên chuẩn bị: Giáo án, phòng máy nối mạng LAN, cài đặt Turbo Pascal;

 Học sinh chuẩn bị: Đọc trước nội dung bài, sách giáo khoa, vở ghi

III NộI dung dạy – học:

Nội dung bài giảng Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

Ổn định lớp;

Ghi sổ đầu bài

Chào thầy

Cán bộ lớp báo sĩ số

1 Lặp

Trong một số thuật toán, có

những thao tác phải thực hiện lặp

đi lặp lại một số lần

Cấu trúc lặp mô tả thao tác lặp

và phân biệt 2 loại: lặp với số lần

biết trước và lặp với số lần chưa

biết trước

Mọi ngôn ngữ lập trình đều có

các câu lệnh để mô tả cấu trúc

lặp

Ghi tên bài

Yêu cầu HS đọc sách và nêu sự khác biệt giữa 2 bài toán

Nhận xét câu trả lời của HS, chốt lại ý chính

Mở sách giáo khoa,

vở ghi, ghi bài

Lắng nghe, đọc sách, trả lời

Lắng nghe, quan sát, ghi bài

2 Lặp với số lần biết trước và

câu lệnh for - do

Bài toán: Tính tổng

100

1

3

1 2

1

1 + + + +

=

S

Nêu bài toán đặt vấn đề

Phân tích bài toán:

Khởi tạo giá trị cho S = 1; sau đó với i nhận giá trị lần lượt tăng từ 2 đến 100 thì giá trị của S lần lượt

Trang 2

S:= 1;

for i:=100 downto 2 do S:=S+1/i;

Trong đó:

- biến đếm: là biến đơn có kiểu

nguyên hoặc kiểu kí tự;

- giá trị đầu, giá trị cuối: là biểu

thức cùng kiểu với biến đếm và

giá trị đầu phải nhỏ hơn hoặc

bằng giá trị cuối;

- Dạng tiến:Với biến đếm lần lượt

nhận các giá trị liên tiếp tăng từ

giá trị đầu đến giá trị cuối, thì câu

lệnh được thực hiện tuần tự

- Dạng lùi: Với biến đếm lần lượt

nhận các giá trị liên tiếp giảm từ

giá trị cuối đến giá trị đầu, thì câu

lệnh được thực hiện tuần tự

Chú ý: Giá trị của biến đếm được

điều chỉnh tự động, vì vậy câu

lệnh sau do không được thay đổi

giá trị của biến đếm

Viết câu lệnh lặp với số lần biết trước dạng lùi để tính tổng của bài toán trên?

Nhận xét, chốt lại câu trả lời

Thuyết trình, đặt câu hỏi gợi mở, vấn đáp

Nêu hoạt động của lệnh for – do dạng tiến?

Nhận xét, chốt lại ý chính

Nêu hoạt động của lệnh for – do dạng lùi?

Xung phong trả lời Lắng nghe, quan sát, ghi bài

Lắng nghe, quan sát, trả lời câu hỏi; ghi bài Đọc sách, trả lời

Đọc sách, trả lời

IV Củng cố:

 Cấu trúc câu lệnh for – do dạng tiến? Hoạt động của nó như thế nào?

 Cấu trúc câu lệnh for – do dạng lùi? Hoạt động của nó như thế nào?

V Dặn dò:

 Học kỹ nội dung bài hôm nay; xem nội dung các ví dụ áp dụng trong sgk trang 44-45;

 Làm bài tập:5.a trang 51 sách giáo khoa

VI Rút kinh nghiệm:

Trang 3

Ngày dạy: Lớp:

 Hiểu cấu trúc lặp với số lần biết trước;

 Viết được thuật toán của một số bài toán đơn giản

2 Kỹ năng

 Biết diễn đạt đúng câu lệnh lặp với số lần lặp biết trước;

3 Thái độ:

II Phương pháp - phương tiện dạy học:

 Thuyết trình, nêu câu hỏi, gợi mở, hoạt động nhóm, tóm tắt và ghi ý chính;

Ổn định lớp;

Chào thầy

Bài cũ:

Viết cú pháp lệnh for – do dạng

tiến và dạng lùi và nêu hoạt động

của lệnh?

Nêu câu hỏi

Gọi HS lên viết bảng trả lời

Gọi HS nhận xét

Nhận xét, sửa bài, cho điểm

Lắng nghe

Lên bảng trả lời

Nhận xét

2 Lặp với số lần biết trước và

câu lệnh for - do

Ví dụ 1: Chương trình tính tổng:

100

1

2

1 1

1

+ + + +

+

=

a a

a

S

a Áp dụng dạng For tiến:

Program Tong_1;

Uses crt;

Var S: real;

a, N: integer;

Begin

Clrscr;

Write(‘Nhap gia tri cua a: ‘);

Readln(a);

Nêu ví dụ 1, phân tích bài toán dựa vào thuật toán Tong_1a trong sách giáo khoa trang 43

Áp dụng lệnh For tiến để viết câu lệnh thực hiện tính tổng trên như thế nào?

Trình bày chương trình áp dụng dạng For tiến, kết hợp giảng và nêu câu hỏi gợi mở để trả lời

Cần khai báo những biến nào?

Kiểu dữ liệu của biến là gì? Vì sao?

Lắng nghe, đọc sách, ghi bài

Lắng nghe, quan sát, trả lời

Chú ý lắng nghe, quan sát, trả lời và ghi bài

Trang 4

S := 1.0/a;

For N := 100 downto 1 do

S := S + 1.0 / (a+N);

Writeln(‘Tong la: S = ‘,S:8:4);

Readln

End

hiện

Gọi 1 HS lên viết chương trình trên bảng

Gọi HS nhận xét, bổ sung

hướng dẫn

Viết chương trình, quan sát

Nhận xét, bổ sung Lắng nghe, quan sát, ghi bài

Ví dụ 2: Chương trình thực hiện

nhập từ bàn phím hai số nguyên

dương M và N (M<N), tính và đưa

ra màn hình tổng các số chia hết

cho 3 hoặc 5 trong phạm vi từ M

đến N

Program Vi_du_2;

Uses crt;

Var M, N, i: integer;

T: longint;

Begin

Clrscr;

Writeln(‘Nhap so M < N’);

Write(‘M = ‘); Readln(M);

Write(‘N = ‘); Readln(N);

T := 0;

For i := M To N Do

If (i mod 3=0)or(i mod 5=0)

then T := T + i;

Writeln(‘Ket qua: ‘,T);

Readln

End

Nêu ví dụ 2 Phân tích bài toán, dẫn dắt đi đến áp dụng câu lệnh tương ứng để viết chương trình

Cần có một biến đếm chạy từ M đến N, kiểm tra nếu biến đếm chia hết cho 3 hoặc 5 thì cộng giá trị của biến đếm vào biến tổng

Như vậy, ta cần áp dụng những lệnh nào để giải quyết việc này?

Gọi HS lên viết đoạn chương trình thực hiện việc trên

Nhận xét, sửa lại cho đúng

Từ đó, các em hãy hoạt động theo nhóm, suy nghĩ để viết chương trình thực hiện bài toán này

Gọi đại diện mỗi nhóm 1 em lên trình bày bài làm

Nhận xét, chốt lại chương trình đúng

Lắng nghe, ghi bài

Chú ý lắng nghe

Trả lời câu hỏi:

Lệnh for – do và lệnh

if – then

Xung phong lên viết đoạn chương trình theo yêu cầu

Quan sát, lắng nghe Hoạt động nhóm, viết chương trình sau đó lên trình bày

IV Củng cố:

 Cách diễn đạt và vận dụng câu lệnh lặp for – do vào bài toán cụ thể

V Dặn dò:

 Xem trước nội dung phần 3 của bài 10 trang 45 – 48;

 Làm các bài tập 1 – 6 trang 50 – 51 sách giáo khoa

Trang 5

Ngày dạy: Lớp:

 Hiểu cấu trúc lặp kiểm tra điều kiện trước;

 Biết cách vận dụng đúng từng loại cấu trúc lặp vào tình huống cụ thể

2 Kỹ năng

 Biết diễn đạt đúng câu lệnh lặp kiểm tra điều kiện trước;

3 Thái độ:

II Phương pháp – phương tiện dạy học:

 Thuyết trình, nêu câu hỏi, gợi mở, tóm tắt và ghi ý chính;

Ổn định lớp;

Chào thầy

Bài cũ:

Viết chương trình tính tổng:

100

1

2

1 1

1

+ + + +

+

=

a a

a

S

Nêu câu hỏi Gọi HS lên bảng viết chương trình

Lắng nghe, quan sát, lên bảng trả lời

3 Lặp với số lần chưa biết

trước và câu lệnh while - do

Bài toán: Tính tổng

1

2

1 1

1

+ + + + +

+

=

N a a

a

S

cho đến khi 1 < 0 , 0001

+N a

Thuật toán:

Bước 1: S←1/a; N←0;

Bước 2: Nếu 1/(a+N)<0,0001 thì

chuyển đền bước 5;

Bước 3: N←N+1;

Bước 4: S←S+1/(a+N); rồi quay

Nêu bài toán đặt vấn đề

Nêu thuật toán giải bài toán trên

Như vậy, việc lặp với số lần chưa biết trước chỉ kết thúc khi một

Trả lời: Nhận giá trị

Trang 6

begin

N := N+1;

S := S+1/(a+N);

end;

Sơ đồ khối:

Hoạt động: Trong khi điều kiện

còn đúng thì câu lệnh còn được

thực hiện

Ví dụ 1: Chương trình tính

tổng trên

Program Tong_3;

Uses crt;

Var S: real;

a, N: integer;

Begin

Write(‘Hay nhap gia tri cho a’);

Readln(a);

S := 1/a; N := 0;

While 1/(a+N) >= 0.0001 do

Begin

N := N+1;

S := S+1/(a+N);

End;

Writeln(‘Tong S = ‘,S:8:4);

Readln

End

Ví dụ 2: Tìm ước chung lớn

nhất (UCLN) của hai số nguyên

dương M và N

(Sgk_trang 47-48)

Dựa vào sơ đồ khối hãy nêu hoạt động của lệnh lặp với số lần chưa biết trước while – do?

Bây giờ, các em hãy gấp sách lại, hoạt động theo nhóm viết chương trình giải bài toán trên

Quan sát, hướng dẫn HS hoạt động, trao đổi viết chương trình

Gọi đại diện các nhóm lên trình bày bài làm của nhóm mình

Gọi HS nhận xét bài làm của từng nhóm

Yêu cầu HS đọc sách xem lại thuật toán, sơ đồ khối của bài toán sau đó suy nghĩ viết chương trình

Lắng nghe, quan sát, trả lời câu hỏi; ghi bài

Lắng nghe, hoạt động nhóm

Đại diện nhóm lên trình bày bài

Quan sát, lắng nghe, nhận xét

Lắng nghe, quna sát, đọc sách, viết chương trình

IV Củng cố:

 Cấu trúc rẽ nhánh dạng thiếu; dạng đủ;

 Câu lệnh ghép;

 Cấu trúc lặp với số lần biết trước; lặp với số lần chưa biết trước

Đúng Câu lệnh

Sai Điều

kiện

Trang 7

trên ba cấu trúc cơ bản là: cấu trúc tuần tự; cấu trúc rẽ nhánh và cấu trúc lặp.

V Dặn dò:

 Học kỹ nội dung bài 10;

 Làm các bài tập 7, 8 trang 51 sách giáo khoa;

 Ôn tập kỹ các nội dung trọng tâm đã học trong học kì I Trả lời các câu hỏi trắc nghiệm do giáo viên phát Tiết sau ôn tập học kì I

Tiêu đề	Cấu trúc lặp
Tác giả	Đỗ Vũ Hiệp
Trường học	Trường Trung Học Phổ Thông
Chuyên ngành	Tin học
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2007
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	148 KB