Vo nhat (tiet 2)

- Hiểu đợc niềm khát khao hạnh phúc gia đình, niềm tin bất diệt vào cuộc sống và tình thơng đùm bọc lẫn nhau giữa những con ngời lao động nghèo khổ ngay trên vực thẳm của cái chết.. Tràn

Tiết 62- ĐV:

Ngày soạn: 26/12/2008

Ngày giảng: /12/2008

A Mục tiêu bài học.

Giúp học sinh :

- Hiểu đợc tình cảnh thê thảm của ngời nông

dân nớc ta trong nạn đói khủng khiếp năm 1945 do thực

dân Pháp và phát xít Nhật gây ra

- Hiểu đợc niềm khát khao hạnh phúc gia đình, niềm

tin bất diệt vào cuộc sống và tình thơng đùm bọc lẫn nhau

giữa những con ngời lao động nghèo khổ ngay trên vực

thẳm của cái chết

- Nắm đợc những nét đặc sắc về nghệ thuật: sáng tạo

tình huống, gợi không khí, miêu tả tâm lí, dựng đối thoại

B Ph ơng tiện thực hiện.

- Nêu vấn đề + Gợi mở + Phát vấn + Diễn giảng + Quy nạp

- Giáo án + SGK + tài liệu tham khảo

C Tiến trình bài dạy.

1 ổn định, kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ:

* CH: Nêu ý nghĩa tình huống truyện ngắn "Vợ nhặt"?

* Gợi ý trả lời:

- Tựa đề gây cho người đọc một sự chú ý đặc biệt Người ta thường nói nhặt được vật n y vày v ật khác, chứ không ai nói nh“nh ặt” được vợ hoặc chồng Hơn

nữa to n bày v ộ câu chuyện đều xoay quanh việc anh Tr ng ày v “nhnh ặt” được vợ một

cách dễ d ng.ày v

- Người dân lao động dù ở tình huống bi thảm đến đâu, dù kề bên cái chết vẫn khát khao hạnh phúc, vẫn tin v o cuày v ộc sống v hi vày v ọng v o tày v ương lai

- Không cần đến những lời kết tội to tát v hùng biày v ện m tày v ố cáo được sâu sắc tội ác của bọn Thực dân, Phát xít v tay sai vì chúng đã gây ra này v ạn đói khủng khiếp năm 1945 Trong cái đói ấy, con người vô cùng rẻ rúng Người ta

có thể có vợ theo chỉ nhờ mấy bát bánh đúc ngo i chày v ợ

3 Nội dung bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức

GV hớng dẫn HS tìm hiểu bài

thông qua hệ thống câu hỏi

CH: Về ngoại hình thì Tràng là

ngời nh thế nào?

CH: Về phẩm chất bên trong thì

Tràng là ngời nh thế nào?

II Đọc- hiểu văn bản.

3 Tấm lũng của mẹ con Tràng.

* Tràng:

- Kim Lõn xõy dựng một nhõn vật xoàng

xĩnh về ngoại hỡnh, cỏch núi năng thỡ cộc lốc, thụ kệch

Thế nhưng anh cú tấm lũng nhõn hậu Thấy

vợ nhặt

- Kim Lân

-CH: Khi biÕt con m×nh cã vî, t©m

tr¹ng cña bµ cô Tø biÔn biÕn nh

thÕ nµo?

CH: T©m tr¹ng næi bËt nhÊt cña

bµ cô Tø lµ t©m tr¹ng nµo?

CH: Trµng thÊy ®iÒu g× vµo buæi

s¸ng h«m sau?

người đàn bà đói quá, anh sẵn sàng cho ăn, dù cũng chẳng dư dật gì Thấy người đàn bà quyết tâm theo mình, dù cũng sợ cho tương lai, anh vẫn không từ chối Tràng chấp nhận đèo bòng tức là Tràng đã đánh cuộc cùng cái đói để được sống đầy đủ cuộc sống bình thường như mọi người

* Tình thương của bà mẹ đối với đôi vợ

chồng mới

Khi biết con có vợ theo về, tâm trạng của bà

cụ Tứ diễn biến khá phức tạp, phong phú

- Tràng lấy được vợ khiến bà cụ Tứ vô cùng ngạc nhiên Việc xảy ra bà cụ không tin vào

mắt mình, tai mình: “Bà lão hấp háy cặp mắt Bà lão quay lại nhìn con tỏ ý không hiểu”.

- Khi hiểu ra, bà cụ Tứ mừng cho con, nhưng vừa thương, vừa tủi vừa lo cho con Các tâm trạng đó cứ đan xen, xáo trộn Bà khóc vì mừng nhưng cũng vì thương con, thương dâu Nhưng đây cũng là người mẹ hiểu biết, từng

trải: “Hiểu ra biết bao nhiêu cơ sự vừa ai oán vừa xót thương cho số kiếp con mình” và cảm thương người con dâu: “Có gặp bước đói khổ này người ta mới lấy đến con mình”.

Cái tủi hờn, lo lắngcủa bà cụ Tứ là ở chỗ bà nhận thấy bổn phận làm mẹ chưa tròn, không biết tương lai của con ra sao

- Trong cái mừng, cái tủi ấy, người đọc vẫn thấy được niềm vui của bà cụ Tứ Bà vui vì

con bà đã có vợ, “Cái mặt bủng beo u ám của

bà rạng rỡ hẳn lên” Bà khuyên họ những điều

tốt đẹp, đôn hậu, chí tình Bà vui trong ý nghĩ

tốt đẹp về tương lai: “Rồi may ra ông giời cho khá Ai giàu ba họ, ai khó ba đời? Có ra thì rồi con cái chúng mày về sau”.

- Thì ra, cho dù bị cái đói, cái chết đe doạ,

con người ta vẫn hướng tới tương lai, vẫn khát khao cuộc sống gia đình

=> Tất cả những chi tiết ấy đã thể hiện tấm lòng thương con, thương dâu của bà mẹ nghèo nhưng có một tấm lòng nhân ái cảm động

CH: Bữa ăn ngày đói đợc tác giả

miêu tả nh thế nào?

CH: Vậy cỏi gỡ đó giỳp họ vượt

qua hoàn cảnh ấy?

CH: Điều đó đã đủ để họ có cuộc

sống hạnh phúc hay cha? Cần

phải có điều kiện gì nữa?

Trong bức tranh xó hội xỏm ngắt ấy, bà cụ Tứ

là một điểm sỏng tơi đẹp

4 Hạnh phỳc đơn sơ đến với họ.

Tràng cú vợ là cỏi mốc làm thay đổi tất cả tronh gia đỡnh bà cụ Tứ Tất cả đó đổi khỏc, mọi người đều khỏc hẳn, cú cỏi gỡ đú tươi sỏng hơn, tất cả đều vui vẻ, hạnh phỳc, hoà đồng –

Họ đó được đền bự xứng đỏng Hạnh phỳc đơn

sơ, ấm lũng đến với họ

- Tràng thấy khụng khớ hoà thuận, ấm cỳng của gia đỡnh Tràng thấy gắn bú hơn với ngụi nhà của mỡnh, thấy cú trỏch nhiệm hơn với người thõn

+ Tràng nhận ra người vợ mới khỏc hẳn, chị hiền hậu, đỳng mực Chị thu dọn nhà cửa, phơi phúng quần ỏo, quột sõn, gỏnh nước, chuẩn bị bữa ăn

+ Đối với Tràng, cảnh hai người đàn bà dọn dẹp nhà cửa thật đơn giản, bỡnh thường nhưng lại rất thấm thớa, cảm động: “Bỗng nhiờn hắn thấy yờu thương che mưa, che nắng”

- Bà cụ Tứ cũng thay đổi hẳn, bà vui mừng, rạng rỡ

- Và họ quõy quần bờn nhau trong bữa ăn

ngày đúi Bữa ăn thật thảm hại: “Giữa cỏi mẹt rỏch ăn với chỏo” Nhưng niờu chỏo lừm

bừm ấy cũng chỉ đủ chia cho mỗi người hai lưng bỏt Bà mẹ chuẩn bị thờm mún phụ mà bà

gọi là “chố” nhưng thực chất đú là cỏm – thứ

để cho lợn ăn, chỉ cần một chỳt vào mồm là đó

thấy “đắng chỏt và nghẹn bứ” Thế nhưng họ

vẫn điềm nhiờn ăn vui vẻ, ngon lành Khụng những thế bà mẹ cũn hào hứng bàn chuyện làm

ăn trong tương lai

Khụng phải chỉ vỡ quỏ đúi, cỏi chớnh là họ

đó tỡm được niềm vui trong sự cưu mang, nương tựa nhau, quan tõm chăm súc nhau Tỡnh vợ chồng, tỡnh mẹ con – những động lực lớn lao ấy đó giỳp họ tăng thờm sức mạnh vượt qua thực trạng u uất, bế tắc Trong hoàn cảnh đúi kộm khủng khiếp, giữ cho được tỡnh cảm tốt đẹp và lối sống nhõn ỏi như thế là điều rất

đỏng quý.

- Tuy nhiờn điều kiện ấy cần nhưng chưa đủ

để đảm bảo một tương lai tốt đẹp hơn Chỉ cú lũng nhõn ỏi và sự quật khởi của nhõn dõn mới

cú thể giỳp những con người cựng khổ vượt qua tai hoạ ghờ gớm ấy Hỡnh ảnh cỏch mạng

xa gần, trừu tượng mà cụ thể ở đoạn kết đó nõng tư tưởng tỏc phẩm lờn một cấp độ lớn hơn, mới hơn Hỡnh ảnh đú đó gõy cho họ xỳc động, tạo cho họ niềm tin trong cuộc sống

III Tổng kết.

“Vợ nhặt” là truyện ngắn hay, cú giỏ trị hiện

thực và giỏ trị nhõn đạo sõu sắc Tỏc phẩm miểu tả được nhiều khớa cạnh của đời sống thời kỡ đầu khởi nghĩa Mạch truyện được kể tự nhiờn, khụng khớ cú lỳc buồn nặng nề, nhưng cũng cú nhiều hỡnh ảnh gợi lờn niềm vui và sự tin cậy Đú chớnh là cỏi nhỡn, niềm tin của nhà văn vào con người, đặc biệt là những người nụng dõn nghốo khổ - cỏi nhỡn tin yờu, lạc quan

4 Luyện tập, củng cố:

- GV cho HS đọc phần ghi nhớ trong SGK

- Hớng dẫn HS trả lời câu hỏi phần luyện tập

- Tấm lòng của mẹ con Tràng thể hiện nh thế nào? Họ đã đợc những gì trong cuộc sống trong sự cu mang che chở lẫn nhau?