BµI LµM V¡N Sè 2A. Chuẩn kiến thức kĩ năng: Hoàn thiện kiến thức, kĩ năng về các dạng bài nghị luận về một tác phẩm hoặc một đoạn th¬. Hiểu được những đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của các tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11. Hiểu yêu cầu và cách thức vận dụng tổng hợp các thao tác và các phương thức biểu đạt trong bài văn nghị luận; chứng minh, giải thích, phân tích, bình luËn… Biết vận dụng những kiến thức đó vào lập luận, trình bày vấn đề liên quan đến tác giả, tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11. Biết vận dụng tổng hợp các thao tác nghị luận và các phương thức biểu đạt để viết bài văn nghị luận về một tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11. Đọc hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại. Thái độ: Biết cảm thông, chia sẻ với thân phận con người, có lòng nhân ái.=> Năng lực hướng tới: Năng lực thu thập, lựa chọn và xử lí thông tin, dẫn chứng tiêu biểu để tạo lập VBNL VH. Năng lực phân tích và đề xuất cách giải quyết những tình huống cụ thể được đặt ra trong tác phẩm và trong thực tiễn đời sống được gợi ra từ tác phẩm. Năng lực xây dựng cấu trúc, dàn ý cho một bài văn nghị luận văn học. Năng lực trình bày, cảm nhận, suy nghĩ và quan điểm của cá nhân để giải quyết những vấn đề liên quan đến tác giả, tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11. Năng lực tạo lập văn bản NL về một tác giả, tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11. Năng lực cảm thụ thẩm mĩ về một tác phẩm văn học trung ®¹i Ngữ văn 11.
Trang 1BàI LàM VĂN Số 2
A Chuẩn kiến thức kĩ năng:
- Hoàn thiện kiến thức, kĩ năng về cỏc dạng bài nghị luận về một tỏc phẩm hoặc một đoạn thơ
- Hiểu được những đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của cỏc tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
- Hiểu yờu cầu và cỏch thức vận dụng tổng hợp cỏc thao tỏc và cỏc phương thức biểu đạt trong bài văn nghị luận; chứng minh, giải thớch, phõn tớch, bỡnh luận…
- Biết vận dụng những kiến thức đú vào lập luận, trỡnh bày vấn đề liờn quan đến tỏc giả, tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
- Biết vận dụng tổng hợp cỏc thao tỏc nghị luận và cỏc phương thức biểu đạt để viết bài văn nghị luận về một tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
- Đọc- hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại
- Thỏi độ: Biết cảm thụng, chia sẻ với thõn phận con người, cú lũng nhõn ỏi.
=> Năng lực hướng tới:
- Năng lực thu thập, lựa chọn và xử lớ thụng tin, dẫn chứng tiờu biểu để tạo lập VBNL VH
- Năng lực phõn tớch và đề xuất cỏch giải quyết những tỡnh huống cụ thể được đặt
ra trong tỏc phẩm và trong thực tiễn đời sống được gợi ra từ tỏc phẩm
- Năng lực xõy dựng cấu trỳc, dàn ý cho một bài văn nghị luận văn học
- Năng lực trỡnh bày, cảm nhận, suy nghĩ và quan điểm của cỏ nhõn để giải quyết những vấn đề liờn quan đến tỏc giả, tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
- Năng lực tạo lập văn bản NL về một tỏc giả, tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
- Năng lực cảm thụ thẩm mĩ về một tỏc phẩm văn học trung đại Ngữ văn 11
Trang 2B Bảng mụ tả cỏc mức độ đỏnh giỏ chủ đề:
Văn học trung đại- Ngữ văn 11 ( theo định hướng năng lực)
Vận dụng thấp Vận dụng cao
- Xỏc định dạng
đề: NLVH
- Chỉ ra những nội dung của vấn đề nghị luận
- Lập dàn ý
- Chọn ý để triển khai thành đoạn văn hoàn chỉnh
- Viết đoạn văn
mở bài/ kết bài
- Viết bài văn nghị luận về vấn đề tỏc giả, tỏc phẩm
- Trỡnh bày những kiến giải riờng, phỏt hiện sỏng tạo liờn quan đến vấn
đề tỏc giả, tỏc phẩm
- Xỏc định được
vấn đề nghị luận:
Cỏc tỏc giả, tỏc
phẩm văn học trung
đại
- Xỏc đinh phạm vi
kiến thức cần sử
dụng
- Lựa chọn cỏc phương thức biểu đạt, thao tỏc lập luận cho bài viết
- Kết hợp cỏc phương thức biểu đạt, thao tỏc lập luận cho bài viết
- Lựa chọn dẫn chứng tiờu biểu để tạo lập đoạn/ bài văn nghị luận về vấn đề tỏc giả, tỏc phẩm
- Xỏc định được
cỏc thao tỏc lập luận
cần sử dụng để tạo
lập văn bản
Cõu hỏi định tớnh, định lượng:
- Cõu hỏi mở:
+ Cõu hỏi mở đũi hỏi trả lời ngắn
+ Cõu hỏi mở đũi hỏi trả lời dài
Bài tập thực hành: Bài viết nghị luận liờn quan đến một vấn đề trong tỏc phẩm VH trung đại (Ngữ văn 11).
- Nghị luận về đoạn thơ, bài thơ, nghị luận về ý kiến bàn về thơ
- So sỏnh cỏc tỏc giả, tỏc phầm trong cựng giai đoạn
- Bài tự chọn theo những định hướng cho trước
Trang 3C Hệ thống cõu hỏi/ Bài tập minh họa
Cảm nhận vẻ đẹp trong phong cỏch sống của Nguyễn Cụng Trứ qua tỏc phẩm : Bài ca ngất ngưởng Từ đú bày tỏ suy nghĩ về : cống hiến và hưởng thụ trong cuộc sống hụm nay ?
Vận dụng thấp Vận dụng cao
-Vấn đề nờu ra
thuộc dạng đề nghị
luận nào?
- Phạm vi vấn đề
và nội dung nghị
luận là gỡ?
- Cần sử dụng
những đơn vị kiến
thức nào liờn quan
đến thể loại thơ?
- Cần sử dụng
những đơn vị kiến
thức nào trong hai
bài thơ: Bài ca
ngất ngưởng
- Cần sử dụng
những thao tỏc lập
luận nào để giải
quyết vấn đề?
Trờn cơ sở nắm được những nột chớnh về tỏc giả (cuộc đời, sự nghiệp,phong cỏch sỏng tỏc…), tỏc phẩm (tâm trạng nhõn vật trữ tình, những nét đặc sắc
về nghệ thuật …)
để nhận diện được thụng điệp nghệ thuật được gửi gắm trong tỏc phẩm
* Lập dàn ý cho
đề bài trờn
- Hỡnh thành cỏc luận điểm cho bài viết:
+ Sử dụng những kiến thức nào của hai tỏc phẩm để làm sỏng tỏ: vẻ đẹp trong phong cỏch sống “ngất
Nguyễn Cụng Trứ
* Viết được đoạn văn mở bài, kết bài
và cỏc đoạn triển khai ý ở thõn bài
- Hoàn thành bài viết: chặt chẽ, thuyết phục, sỏng tạo…
- Đánh giá phong cỏch sống ngất
Nguyễn Cụng Trứ
- Vẻ đẹp tâm hồn, bản lĩnh cỏ nhõn , cá tính của Nguyễn Cụng Trứ qua phong cỏch sống ngất ngưởng
- Biết phấn đấu , lao động , học tập
để cống hiến cho đất nước
Trang 4D.Xây dựng đề kiểm tra:
Ma trận đề kiểm tra:
Mứ
c độ
Chủ đề
Nhận biết Thông hiểu Vận dụng
thấp
Vận dụng cao
Cộng
hiểu:
Đoạn
thơ:“Lôi
thôi mụ
đầm ra“
( Vịnh khoa
thi Hương –
Tú Xương)
- Phương thức biểu đạt
- Biện pháp tu từ
- Nội dung
- Hiệu quả nghệ thuật của các biện pháp
tu từ
- Viết đoạn văn ngắn về vấn đề thi cử
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ
2 1,0 10%
1 1,0 10%
1 1,0 10%
4 3.0 30%
2 Làm văn
Nghị luận
văn học
“Tự Tình
II” (Hồ
Xuân
Hương)
-Xác định được vấn đề nghị luận:
+Nỗi niềm tâm trạng của Hồ Xuân
Hương +Vị trí của người phụ nữ trong xã hội hiện nay
Xác định các đơn
vị kiến thức, phương pháp giải quyết vấn đề
- Hiểu được tâm trạng vừa buồn tủi vừa phẫn uất trước duyên phận éo
le và khát vọng sống , khát vọng hạnh phúc ở Hồ Xuân Hương
- Bài thơ khẳng định bản lĩnh , cá tính , của Hồ Xuân Hương khi cất lên tiếng nói đòi quyền sống , quyền hạnh
người phụ nữ
- Giá trị nhân văn sâu sắc
- Rót ra bµi häc nhËn thøc: trân trọng người phụ nữ , trân trọng những điều mình đang có
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ
1.0 10%
2.0 20%
2.0 20%
2,0 20%
1 7.0 70% Tổng số
câu
Tổng số
điểm
2.0 20%
3,0 30%
3.0 30%
2,0 20%
5 câu
10 điểm 100%
Trang 5Tỉ lệ
Bài làm văn số 2
(Thời gian làm bài 90 phỳt)
Phần 1: Đọc hiểu (3.0 điểm)
Đọc đoạn thơ sau và trả lời cõu hỏi:
“Lụi thụi sĩ tử vai đeo lọ
Ậm ọe quan trường miệng thột loa
Lọng cắm rợp trời quan sứ đến
Vỏy lờ quột đất mụ đầm ra”
( Trớch : “Vịnh khoa thi Hương”- Trần Tế Xương )
1 Xỏc định phương thức biểu đạt chớnh ?
2 Chỉ ra những biện phỏp tu từ được sử dụng trong đoạn thơ và làm rừ hiệu quả nghệ thuật của chỳng ?
3 Nội dung của đoạn thơ ?
4 Viết đoạn văn ngắn ( 3-5 cõu ) trỡnh bày suy nghĩ về vấn đề đặt ra trong đoạn thơ trờn ?
Phần 2: Làm văn (7.0 điểm)
Nỗi niềm tõm trạng của Hồ Xuõn Hương được gửi gắm trong bài thơ : Tự Tỡnh (II) Qua đú hóy bày tỏ suy nghĩ của bản thõn về thõn phận của người phụ nữ trong
xó hội xưa ?
Phần I:
Cõu 1(0,5 điểm): Nêu đúng PTBĐ chớnh : Biểu cảm
Cõu 2(0,5 điểm): Nội dung :Bức tranh hiện thực thi cử buổi đầu nửa thực dõn nửa phong kiến
Cõu 3(1,0 điểm): Biện phỏp tu từ :
- Đảo ngữ : lụi thụi sĩ tử , ậm ọe quan trường -> Nhấn mạnh cảnh quan trường lộn xộn , nhốn nhỏo
- Đối : Lọng – vỏy ; trời – đất ; quan sứ - mụ đầm -> Đả kớch , hạ nhục bọn quan lại ,thực dõn Phỏp
Cõu 4 ( 1,0 điểm ) :
- Kĩ năng : Viết một đoạn văn hoàn chỉnh , chặt chẽ
- Nội dung : Đề cập đến vấn đề thi cử : thực tiễn , cú chớnh kiến
Phần II :
1 Yờu cầu về kĩ năng:
Trang 6- Biết vận dụng hợp lí các thao tác lập luận để viết bài nghị luận văn học.
- Bài viết có bố cục rừ ràng, chặt chẽ, diễn đạt lưu loỏt, cú cảm xỳc, ngụn ngữ chọn lọc, khụng mắc cỏc loại lỗi
2 Yờu cầu về kiến thức:
Cú thể trỡnh bày theo nhiều cỏch khỏc nhau nhưng phải đỏp ứng những yờu cầu cơ bản sau:
a) Giới thiệu tác giả, tác phẩm
b) Nỗi niềm tõm trạng Hồ Xuõn Hương : Vừa buồn tủi vừa phẫn uất trước duyờn phận hẩm hiu , gắng gượng vươn lờn nhưng vẫn rơi vào bi kịch
Bài thơ bộc lộ khao khỏt sống , khao khỏt hạnh phỳc của người phụ nữ
Nỗi niềm ấy được bộc lộ qua :từ ngữ , hỡnh ảnh giản dị , giàu sức biểu cảm , tỏo bạo mà tinh tế
c.Thõn phận của người phụ nữ trong xó hội xưa :
- Thõn phận phụ thuộc : khụng cú quyền quyết định cuộc sống , hạnh phỳc và tương lai của chớnh mỡnh
- Thõn phận : tội nghiệp đỏng thương bởi sự đối xử bất cụng của xó hội
- Luụn khao khỏt được sống , được trõn trọng và hạnh phỳc
Thang điểm:
- Điểm 7: Đỏp ứng tốt cỏc yờu cầu trờn, cú thể mắc một vài lỗi diễn đạt khụng đỏng kể
- Điểm 5-6: Cơ bản đỏp ứng được cỏc yờu cầu, cú thể thiếu ý hoặc mắc một vài lỗi
về diễn đạt
- Điểm 3-4: Bài sơ sài, thiếu ý hoặc cũn lỳng tỳng trong triển khai vấn đề
- Điểm 1-2: Bài viết quỏ sơ sài, cú quỏ nhiều sai sút, khụng hiểu rừ và khụng biết triển khai vấn đề
- Điểm 0: Khụng làm bài hoặc lạc đề hoàn toàn