Thái độ - Yêu thích môn học - Có ý thức trong việc sử dụng trực tiếp các sản phẩm Hoomôn nhân tạo đối với các sản phẩm dùng làm thức ăn II- Ph ươ ng ti ệ n – phương pháp - Phương tiện
Trang 1GIÁO ÁN SINH 11 (Nâng cao) Người dạy
Lê Thị Thanh Loan 3053042
Điêu Minh Tâm 3053073
Bài 35: HOOCMÔN THỰC VẬT
I - Mục tiêu :
1 Kiến thức
- Trình bày được khái niệm hoocmôn thực vật, kể tên được năm loại hoocmôn thực vật và tác dụng của từng loại hoocmôn
- Phân loại nhóm hoocmôn ức chế và kích thích sinh trưởng
- Mô tả được ứng dụng trong nông nghiệp đối với từng loại hoocmôn thuộc nhóm chất kích thích
2 Kỹ năng
- Quan sát, Phân tích, Tổng hợp, Đánh giá, hoạt động nhóm.
3 Thái độ
- Yêu thích môn học
- Có ý thức trong việc sử dụng trực tiếp các sản phẩm Hoomôn nhân tạo đối với các sản phẩm dùng làm thức ăn
II- Ph ươ ng ti ệ n – phương pháp
- Phương tiện: + Hình vẽ SGK
+ Bài giảng powerpoint
- Phương pháp: diễn giảng kết hợp hỏi đáp, phương pháp trực quan
III- Tiến trình dạy-học
1- Kiểm tra bài cũ :
2- Bài mới :
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò(Hs) Nội dung bài học
I.Khái niệm :
1.Khái niệm
Vào bài: GV cho HS quan sát
hình các loại trái cây không
hạt và nêu câu hỏi:
-Em có nhận xét gì về đặc
điểm của các loại trái cây
trên?
Người ta tạo ra các loại quả
không hạt như: Chanh, Dưa
hấu như thế nào? Làm sao để
tạo được những loại trái cây
trái mùa? Chúng ta cùng giải
quyết vấn đề này qua bài học
hôm nay: Hoocmôn thực vật.
- Học sinh trả lời:
+ không có hạt, quả to
I.Khái niệm :
1.Khái niệm :
Trang 2-GV: cho HS quan sát hình
(cây đối chứng với cây được
sử lý hoocmôn thực vật), yêu
cầu HS đưa ra nhận xét
=> Vậy thì hoocmôn thực vật
là gì?
2- Phân loại hoocmôn
GV: tùy theo tính chất ức chế
hay sinh trưởng mà người ta
chia hoocmôn thực vật làm 2
nhóm:
- Nhóm hoocmôn kích thích
sinh trưởng: Auxin, Giberelin,
Xitokinin
- Hoocmôn ức chế: Abxixic
axid, Etilen
II Hooc môn kích thích
sinh trưởng
a Auxin:
-GV cho HS quan sát hình sự
vận chuyển của Auxin trong
cây và đặt câu hỏi: Auxin
được thành lập ở bộ phận
nào? Vận chuyển đến bộ phận
nào của cây?
-GV: yêu cầu HS quan sát
hình và nêu vai trò của Auxin
-GV giới thiệu thêm về nhóm
hoocmôn kích thích nhân tạo :
không nên sử dụng nhiều
trong nông nghiệp đặc biệt
đối với thức ăn như lá, làm
rau ăn, quả…
b- Gibêrelin
-GV giới thiệu về việc phát
hiện ra Gibêrelin trên bệnh
nấm lúa Von
-Học sinh : Cây to hơn
Lá cây héo hơn -Học sinh kết hợp thông tin SGK trả lời:
Là chất hữu cơ do cơ thể thực vật tiết ra có tác dụng điều tiết mọi hoạt động sống của cây
-Chú ý lắng nghe
-HS:
Thành lập ở đỉnh ,chồi ngọn
và vận chuyển xuống rễ
- Học sinh trả lời:
+Kích thích kéo dài tế bào làm tăng kích thước quả dâu tây
+Kích thích làm tăng quá trình nguyên phân và dãn dài của tế bào làm cho cây ngô lùn đạt đến kích thước bình thường
+Kích thích làm tăng số lượng
tế bào
- Là chất hữu cơ do cơ thể thực vật tiết ra có tác dụng điều tiết mọi hoạt động sống của cây
2- Phân loại hoocmôn
- Nhóm hoocmôn kích thích sinh trưởng: Auxin, Giberelin, Xitokinin
- Hoocmôn ức chế: Abxixic axid, Etilen, chất làm chậm sinh trưởng và chất diệt cỏ
II Hooc môn kích thích sinh trưởng:
a Auxin:
- AIA: hình thành ở đỉnh thân,
lá đang sinh trưởng, tầng phân sinh bên, nhị hoa
- Tác dụng:
+ Kích thích sinh trưởng kéo dài tế bào
+ Hoạt động cảm ứng ở thực vật, hoạt động nảy chồi ra rễ phụ, ưu thế đỉnh…
b- Gibêrelin
- GA: hình thành chủ yếu ở lá
và rễ
Trang 3-GV cho HS quan sát hình sự
vận chuyển của Gibêrelin
trong cây và đặt câu hỏi:
Gibêrelin được thành lập ở bộ
phận nào? Vận chuyển đến bộ
phận nào của cây?
-GV: yêu cầu HS quan sát
hình và nêu vai trò của
Gibêrelin
c- Xitôkinin
-GV cho HS quan sát hình sự
vận chuyển của Gibêrelin
trong cây và đặt câu hỏi:
Gibêrelin được thành lập ở bộ
phận nào? Vận chuyển đến bộ
phận nào của cây?
-GV: yêu cầu HS quan sát
hình và nêu vai trò của
Gibêrelin
III-Hoocmônức chế:
1- Axit Abxixic
- Yêu cầu HS quan sát hình và
trả lời câu hỏi: Abxixic acid
có ở bộ phận nào trong cây?
-Cho HS quan sát hình ứng
dụng của Abxixic acid và rút
ra vai trò của chất này
-HS:
Thành lập ở lá ,rễ và vận chuyển lên thân
-HS:
+Giúp kéo dài tế bào
+ Nảy mầm của hạt chồi + Phân giải tinh bột + Tạo quả không hạt
-HS:
Hình thành ở rễ vận chuyển lên lá
-HS + Phân chia tế bào + Làm chậm quá trình già của
tế bào + Phân hoá chồi bên trong nuôi cấy mô callus(mô sẹo)
- Học sinh trả lời:
+ Có ở bộ phận đang hóa già
-HS:
+ Kích thích rụng lá + Ngủ của hạt chồi cây +Tương quan AAB/GA điều tiết hoạt động ngủ, hoạt động của hạt, chồi
- Tác dụng:
+ Giúp nguyên phân kéo dài
tế bào + Nảy mầm của hạt chồi + Phân giải tinh bột + Tạo quả không hạt
c- Xitôkinin
- Hình thành ở rễ vận chuyển lên lá
- Tác dụng:
+ Phân chia tế bào + Làm chậm quá trình già của tế bào
+ Phân hóa chồi bên trong nuôi cấy mô callus (mô sẹo)
=>Tóm lại nhóm hoocmôn kích thích có tác dụng chủ yếu là kéo dài tế bào làm tăng quá trình phân chia tế bào Nhưng lưu ý không nên
sử dụng hoocmôn Auxin nhân tạo vào nhiều trong nông nghiệp vì không có enzim tương ứng để phân giải chúng nên tích lũy gây độc cho người.
III- Hoocmôn ức chế
1- Axit Abxixic
- Có ở bộ phận đang hóa già (hầu hết ở trong lá, rễ, trái chín) Tích luỹ nhiều khi cây mất nước
- Tác dụng:
+ Kích thích rụng lá + Ngủ của hạt chồi cây +Tương quan AAB/GA điều tiết hoạt động ngủ, hoạt động của hạt, chồi
Trang 42.- Êtilen
-GV giới thiệu về Etilen
-GV cho HS quan sát hình
giải thích hiện tượng và từ đó
rút ra vai trò của êtilen
3- Chất làm chậm sinh
trưởng và chất diệt cỏ :
- Cho HS đọc bài trong sách
giáo khoa (ghi vào vở)
+ Cho ví dụ về chất diệt cỏ
mà em biết
+ Cơ chế tác dụng
-GV cho HS quan sát -hình
máy bay Mỹ thả chất
đioxin Yêu cầu HSđọc mục
“Em có biết” và tìm hiểu tác
hại của điôxin mà quân đội
Mĩ đã dùng ở Việt Nam?
IV-Sự cân bằng hoocmôn
thực vật
-GV cho HS quan sát hình
chất ức chế và chất điều hòa
sinh trưởng và đặt câu hỏi :
Các chất kích thích, ức chế
sinh trưởng thường được hình
thành ở các cơ quan còn non
hay già?
- Cho HS quan sát hình đồ thị
sự cân bằng hoocmôn thực vật
và giải thích ?
-HS +Ức chế sinh trưởng chiều dài +Tăng sự rụng lá
+Tăng chiều ngang +Khởi động tạo rễ, tạo lông hút
+Gây cảm ứng ra hoa, lá +Thúc quả chín sớm
-HS đọc và trả lời :
HS : Các chất kích thích sinh trưởng thường được hình thành ở các cơ quan còn non chi phối sự hình thành cơ quan sinh dưỡng
Các chất ức chế sinh trưởng được thành lập ở các cơ quan già, cơ quan sinh sản, cơ quan
dự trữ
-HS :Sự cân bằng hoocmôn thực vật ảnh hưởng đến tuổi của cây
2.- Êtilen
-Sinh ra ở các loại mô trong
cơ thể thực vật
- Tác dụng:
+Ức chế sinh trưởng chiều dài + Tăng chiều ngang
+ Khởi động tạo rễ, tạo lông hút
+ Gây cảm ứng ra hoa, lá + Ra quả trái vụ
+ Thúc quả chín sớm
3- Chất làm chậm sinh trưởng và chất diệt cỏ :
Là những chất tổng hợp nhân tạo có vai trò như chất ức chế nhưng không gây ảnh hưởng đến quá trình sinh sản
VD :CCC(clolcolinclorit), MH(maleinhirarit)
Chất diệt cỏ có tác dụng phá hoại các màng tế bào và màng nguyên sinh chất, ức chế quang hợp, xáo trộn quá trình sinh trưởng, ngừng trệ quá trình phân bào, ngăn cản các quá trình sinh tổng hợp của
cỏ, còn các cây trồng khác không bị hại
VD : 2,4 D ; 2,4,5T…
IV-Sự cân bằng hoocmôn thực vật
Các chất kích thích sinh trưởng thường được hình thành ở các cơ quan còn non chi phối sự hình thành cơ quan sinh dưỡng
Các chất ức chế sinh trưởng được thành lập ở các cơ quan già, cơ quan sinh sản, cơ quan sinh dự trữ
Trang 5V- Ứng dụng trong nông
nghiệp
? Khi dùng chất điều hòa sinh
trưởng cần chú ý vấn đề gì ?
- HS : Tham khảo SGK trả lời các câu hỏi
V- Ứng dụng trong nông nghiệp
1 Ứng dụng:
Chú ý
Sử dụng hoocmôn cần chú ý nồng độ
Chú ý tính chất đối kháng Chú ý sự phối hợp giữa các hoocmôn
IV- Củng cố :
Ghép tên Hoocmôn với ứng dụng của nó.
Gibêrin Thúc quả xanh mau chín và cảm ứng ra hoa ởcây dứa Xitôkinin Kích thích ra rễ của cành giâm (chiết) và kíchthích thụ tinh tạo hạt
vô tính) và kích thích sinh trưởng của chồi non
Axit abxixic Phá ngủ cho mầm hạt, củ khoai tây và tạo quảkhông hạt V- Dặn dò :
- Học bài và trả lời câu hỏi:
Tại sao cây lúa nước sâu (lúa ngoi) có thể luôn ngoi lên trên mặt nước khi nước lũ tràn
về (25cm/ngày)?
- Đọc bài 36 và trả lời các câu hỏi sau:
Nhân tố nào ảnh hưởng của sự ra hoa?
Quang chu kỳ là gì? Thời gian ra hoa của cây ngày dài, ngày ngắn và trung tính như thế nào ?