Tiểu luận môn Giáo Dục Học

Chỉ bằng câu nói ấy của Lê Nin thôi , cả tôi , bạn , các anh , các chị đều phải công nhận rằng giáo dục giữ vai trò tiên phong , tiên quyết trong sự nghiệp phát triển kinh tế xã hội , bả

BÀI TẬP CUỐI KHOÁ

GIÁO DỤC HỌC

ĐẠI CƯƠNG

GIẢNG VIÊN : T.S ĐẶNG THỊ MỸ PHƯƠNG

SINH VIÊN : VÕ NHÃ HOÀ

Tháng 6/2016

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP.HỒ CHÍ MINH

KHOA GIÁO DỤC ĐẶC BIỆT KHOÁ HỌC 2015 - 2020

Câu hỏi 2 :

Trình bày các nhiệm vụ toàn diện ở nhà trừơng phổ thông và mối quan hệ giữa các nhiệm vụ giáo dục ?

2

Lời Mở Đầu

Khi còn là một học sinh cấp 3 , tôi đã từng rất khâm phục câu nói của Nelson Mandela, vị anh hùng giải phóng dân tộc Nam Phi , ông từng nói

rằng “Giáo dục là vũ khí mạnh nhất mà bạn có thể dùng để thay đổi

thế giới” Đúng như vậy, giáo dục mang một ý nghĩa to lớn và giữ vai trò

hết sức quan trọng trong sự nghiệp phát triển đất nước, nó là kim chỉ nam xuyên suốt góp phần xây dựng một đất nước phát triển giàu mạnh trong cả lĩnh vực kinh tế lẫn chính trị

Có ai đã từng đặt câu hỏi : "Tại sao Lê Nin lại nói câu “học , học nữa , học mãi" ? Chỉ bằng câu nói ấy của Lê Nin thôi , cả tôi , bạn , các anh , các chị đều phải công nhận rằng giáo dục giữ vai trò tiên phong , tiên quyết trong

sự nghiệp phát triển kinh tế xã hội , bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ và nhất là trong thời điểm hiện nay

Trong vai trò của những người công dân thời đại mới, chúng ta đừng nhìn nhận giáo dục chỉ đơn giản là những bài học, những kì thi ở các ngôi trường mà bạn hay con em bạn đang học Giáo dục là tất cả những gì được truyền tải và tác động lên cách tư duy, cách hành xử, làm việc của mỗi con người trong chúng ta Một nền giáo dục tốt, một ý thức giáo dục tiến bộ là điều vô cùng quan trọng trong mỗi tổ chức xã hội

Bằng vài dòng giới thiệu trong phần mở đầu những tưởng sẽ không thể lột

tả hết vai trò của Giáo Dục hay trình bày đầy đủ các nhiệm vụ của giáo dục toàn diện , xin được phép dẫn mọi người vào phần trình bày cụ thể và chi tiết hơn trong những trang tiếp theo …

3

NỘI DUNG 1 :

Phân tích vai trò của giáo dục đối với sự phát triển khoa học xã hội hiện nay.Nhận xét vai trò của giáo dục trong thực tiễn và đưa ra những ý kiến đề xuất

4

Trước khi đi sâu phân tích vai trò của giáo dục đối với sự phát triển khoa học xã hội hiện nay và nhận xét vai trò của giáo dục trong thực tiễn để đưa

ra những ý kiến đề xuất , chúng ta cần biết giáo dục học là gì ?

Đầu tiên chúng ta cùng khẳng định rằng “giáo dục học là một môn khoa học” , vì sao lại nói như thế ? Chính vì giáo dục là một hiện tượng xã hội

mà là một hiện tượng xã hội đặc biệt , ngay từ khi con người xuất hiện trên trái đất thì vấn đề tồn tại luôn đặt lên hàng đầu , muốn tồn tại được thì không bằng cách nào khác là phải tiến hành hoạt động lao động , qua lao động con người ngày càng phát triền tư duy , phát triển nhận thức …

Con người trong đời sống lao động đã không ngừng tích luỹ kinh nghiệm bao gồm các tri thức , kỹ năng , kỹ xảo cùng những giá trị văn hoá cũng như các chuẩn mực đạo đức , niềm tin , các dạng hoạt động giao lưu của con người trong xã hội Phương tiện nào giúp con người lưu truyền các bài học kinh nghiệm , đơn giản như cách trồng một quả dưa “Mai An Tiêm” , hay cách tạo ra một lưỡi cày … chính là nhờ vào hệ thống kinh nghiệm của giáo dục

Sở dĩ nói giáo dục là một hiện tượng xã hội đặc biệt vì chỉ có loài người thì giáo dục mới nảy sinh , phát triển và tồn tại vĩnh hằng Giáo dục nảy sinh , biến đồi và phát triển song hành với sự nảy sinh , phát triền và tồn tại của

xã hội loài người , chức năng trọng yếu của giáo dục đối với xã hội là hình thành và phát triển nhân cách con người và chính vì vậy giáo dục không thể thiếu được cho sự tồn tại và phát triển xã hội loài người nói chung và sự phát triển kinh tế xã hội nói riêng

Chúng ta nhớ lại trong thư gửi học sinh nhân ngày khai trường đầu tiên , Bác đã viết : “Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp được hay không, dân

5

tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em” , qua câu nói ấy của Bác chúng ta thấy giáo dục giữ vai trò hết sức quan trọng

Trong đời sống xã hội, giáo dục và đào tạo là lĩnh vực có vai trò quan trọng đối với mọi quốc gia, dân tộc ở mọi thời đại Trong xu thế phát triển tri thức ngày nay, giáo dục - đào tạo được xem là chính sách, biện pháp quan trọng hàng đầu để phát triển ở nhiều quốc gia trên thế giới và Việt Nam cũng không ngoại lệ

Con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực cho sự phát triển xã hội, muốn phát triển xã hội phải chăm lo nhân tố con người về thể chất và tinh thần, nhất là về học vấn, nhận thức về thế giới xung quanh để họ có thể góp phần xây dựng và cải tạo xã hội Bác Hồ đã từng nói: “Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu” bởi không có tri thức, hiểu biết về xã hội, tự nhiên và chính bản thân mình, con người sẽ luôn lệ thuộc, bất lực trước những thế lực và sức mạnh cản trở sự phát triển của dân tộc, đất nước mình

Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ đã mang lại những thành tựu vĩ đại, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ sinh học, công nghệ điều khiển, công nghệ vật liệu mới, công nghệ nano và hơn cả là sự xuất hiện máy tính hiện đại cùng hệ thống Internet v.v…Những thành tựu ấy đã tạo điều kiện

để từng bước hình thành một nền kinh tế mới: kinh tế tri thức (Knowledge Economy) Càng ngày sự phân hóa giữa các nước phát triển và chậm phát triển càng gia tăng Tại diễn đàn kinh tế OECD năm 2001, Ban thư ký OECD đã có một báo cáo, trong đó nói rằng, những quốc gia có chính sách

sự phân hóa phát triển - kém phát triển Khoảng 30 năm lại đây, lượng kiến thức nhân loại thu được về khoa học và công nghệ bằng tổng số kiến thức

đó trong hai ngàn năm trước đó Theo dự báo, đến năm 2020, những tri thức khoa học sẽ tăng khoảng 4 lần so với năm 2000

Để giải quyết bài toán phát triển, Việt Nam phải tính đến yếu tố con người, năng lực sáng tạo tri thức mới, từ đó cần phải học tập và cập nhật kiến thức mới Và từ đó khái niệm xã hội học tập ra đời

Giáo dục góp phần nâng cao dân trí ở mọi quốc gia, dân tộc Ngày nay, giáo dục và đào tạo còn góp phần tạo ra hệ thống giá trị xã hội mới Trong nền kinh tế tri thức hiện nay, tri thức là sản phẩm của giáo dục và đào tạo, đồng thời là tài sản quý giá nhất của con người và xã hội Sở hữu tri thức trở thành sở hữu quan trọng nhất được các nước thừa nhận và bảo hộ Nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội ở mỗi quốc gia, dân tộc từ tài nguyên, sức lao động cơ bắp là chính chuyển sang nguồn lực con người có tri thức

7

vững vàng, đủ sức đề kháng chống lại các cuộc “xâm lăng văn hóa” trong chính quá trình hội nhập quốc tế và toàn cầu.Chúng ta đã có bao giờ thấy khó khăn khi chúng ta không hiểu được các văn hoá vùng miền , vậy để hiểu được văn hoá mình , nắm rõ thế mạnh của nước mình không đâu xa là phải học , học chính là bồi dưỡng văn hoá , là giáo dục con người

Nước Việt Nam ta luôn miếng mồi thơm ngon luôn làm cho các quốc gia khác thèm thuồng muốn chiếm lấy , liên miên bị chiến tranh , trăm năm đô

hộ giặc Tây , nghìn năm đô hộ giặc Tàu và ngay cả trong thời bình như

hiện nay thì Việt Nam vẫn luôn là “một quốc gia đứng ngay đầu sóng

ngọn gió” Thế nên việc nâng cao dân trí , nâng cao trình độ khoa học kỹ

thuật không bao giờ được dừng lại Và Giáo dục - đào tạo cung cấp nguồn nhân lực có trình độ góp phần phát triển kinh tế của mỗi quốc gia Việt Nam đang tiến hành phổ cập giáo dục trung học cơ sở, trình độ lao động phổ thông còn thấp, ít được đào tạo nghề, vẫn còn khoảng gần khoảng gần 60% lao động nông nghiệp, nên hiện mới bước đầu xây dựng kinh tế tri thức Giáo dục - đào tạo nhằm phát huy năng lực nội sinh “đi tắt, đón đầu” rút ngắn thời gian công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Việt Nam khẳng định giáo dục - đào tạo cùng với khoa học - công nghệ là quốc sách hàng đầu, là điều kiện phấn đấu để đến năm 2020 Việt Nam cơ bản trở thành nước công nghiệp

Giáo dục - đào tạo bồi dưỡng nhân tài, xây dựng đội ngũ lao động có trình

độ chuyên môn, tay nghề cao Đào tạo nhân lực có trình độ cao góp phần quan trọng phát triển khoa học công nghệ là yếu tố quyết định của kinh tế tri thức

8

Kinh tế tri thức được hiểu là kinh tế trong đó có sự sản sinh, truyền bá và

sử dụng tri thức là yếu tố quyết định tăng trưởng kinh tế, làm giàu của cải vật chất, nâng cao chất lượng cuộc sống Tất cả các quốc gia phát triển đều

có chiến lược phát triển giáo dục Trong “Báo cáo giám sát toàn cầu giáo dục cho mọi người”, tổ chức UNESCO cũng đã khuyến khích các nước phải chi tiêu ít nhất 6% GDP cho giáo dục

Chúng ta từng nói con người là tế bào của xã hội , xã hội có giàu mạnh hay không do nhiều tế bào hợp lại nên việc giáo dục nhân cách con người không bao giờ được xem nhẹ

Nhận thức rõ vai trò của giáo dục - đào tạo đối với sự phát triển, Đảng và Nhà nước ta khẳng đinh: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu” Việc đổi mới giáo dục trong giai đoạn hiện nay đang là mối quan tâm của các cấp, ngành, các nhà khoa học và toàn xã hội Chọn khoa học và giáo dục làm khâu đột phá cho phát triển Chọn giáo dục làm tiền đề, làm xương sống của phát triển bền vững là xác định đúng đắn và khoa học Trước thực tế Việt Nam hiện nay , giáo dục lại càng giữ vai trò trọng yếu

Thời đại hiện nay là thời đại của sức mạnh trí tuệ ; khoa học - công nghệ

và kinh tế - văn hóa đóng vai trò quyết định Các nước tiên tiến trên thế giới vốn đã có thế mạnh lại càng tăng cường đầu tư vào các lĩnh vực này nhằm đảm bảo sự phát triển vượt trội và khả năng cạnh tranh cao của họ càng cao Để Việt Nam “trở nên tươi đẹp”, dân tộc Việt Nam “bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu” như Bác Hồ mong muốn đòi hỏi người Việt Nam phải có trí tuệ, khoa học công nghệ phát triển vượt bậc, muốn thế thì phải học , phải nhờ vào giáo dục

9

Điều Bác mong muốn chỉ thành hiện thực khi chủ nhân của đất nước là những người có trình độ học vấn cao, có khả năng ứng dụng khoa học - công nghệ vào đời sống, đủ năng lực hòa nhập với trình độ văn hóa của thế giới Muốn vậy, đòi hỏi các thế hệ học sinh phải ra sức học tập, tu dưỡng, rèn luyện thật tốt Quá trình học tập ở trường là thời gian cần thiết để học sinh tiếp thu những kiến thức cơ bản mà nhân loại đã tích lũy được qua hàng ngàn năm lịch sử và khi lớn lên, học sinh sẽ trở thành những công dân

có kiến thức, có trình độ cao, đủ năng lực xây dựng đất nước tiến kịp thời đại Nhà nước chăm lo, tạo điều kiện phát triển giáo dục - đào tạo chính là

vì tương lai lâu dài của đất nước

Khoa học ngày càng không ngừng phát triển , để bắt kịp sự phát triển đó và hoà mình vào dòng chảy của sự tân tiến vượt bậc của khoa học thì giáo dục không thể tách rời khỏi đời sống của chúng ta

Ý kiến của cá nhân tôi không nằm ngoài câu nói của Bác “ dân có giàu thì nước mới mạnh” , vậy tôi rất mong dân của tôi phải giàu tri thức để cùng nhau góp phần xây dựng đất nước giàu mạnh Tôi thường nghe lớp trẻ ngày nay nói họ chán ghét trường lớp, và thường đi khá xa trong những lời bình phẩm về những thầy giáo, cô giáo của họ, về cả giáo dục nói chung Tôi nghĩ rằng mỗi người đều có những trải nghiệm riêng của mình, và vì thế mỗi người đưa ra những nhận định khác nhau dựa trên cơ sở của trải nghiệm đó Tôi chưa bình phẩm về các ý kiến ấy nhưng tôi đã có sự chạnh lòng … và đặt ra trong tôi nhiều câu hỏi và tôi tìm kiếm cho tôi lời giải đáp

để an ủi bản thân tôi …

10

Theo tôi :

Giáo dục không phải chỉ ở nhà trường, nhà trường chỉ là một công cụ tốt phục vụ giáo dục Giáo dục cần nằm trong tiềm thức của mỗi con người, mỗi người đều cần sẵn sàng cho học hỏi và chia sẻ tri thức bản thân

Giáo dục không phải những dòng thông tin trên sách vở, giáo dục phải là mang lại cho người học thế giới quan rộng lớn, những trải nghiệm phong phú và phương pháp tư duy hiệu quả

Với người học, hãy nhớ học không phải vì tấm bằng cuối khóa, mà để bổ sung kiến thức, hoàn thiện kĩ năng tư duy

Với người dạy, đừng quên rằng chúng ta không biến học sinh thành những cái máy ghi âm, mà phải làm trí tuệ con người trong họ ngày một hoàn thiện hơn

11

NỘI DUNG 2 :

Trình bày các nhiệm vụ toàn diện ở nhà trường phổ thông và mối quan hệ giữa các nhiệm vụ giáo dục ?

Giáo dục toàn diện là giáo dục nhằm phát triển toàn diện nhân cách học sinh , thể hiện qua 5 mặt Cụ thể là :

1.1 Khái niệm đạo đức :

Đạo đức có thể định nghĩa theo các khía cạnh sau:

- Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tổng hợp các qui tắc, nguyên tắc, chuẩn mực xã hội nhờ nó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình sao cho phù hợp với lợi ích và hạnh phúc của con người, với tiến bộ

xã hội trong quan hệ cá nhân - cá nhân và quan hệ cá nhân - xã hội

- Đạo đức là toàn bộ những qui tắc, chuẩn mực nhằm điều chỉnh và đánh giá cách ứng xử của con người với nhau trong quan hệ xã hội và quan hệ

13

với tự nhiên

- Đạo đức là hệ thống các qui tắc, chuẩn mực biểu hiện sự tự giác trong quan hệ con người với con người, con người với cộng đồng xã hội, với tự nhiên và với cả bản thân mình

Vì vậy giáo dục đạo đức là nhiệm vụ quan trọng trong các loại hình

nhà trường và là nền tảng cho các mặt giáo dục khác

1.2 Nhiệm vụ của GDĐĐ :

- Giáo dục cho người học thế giới quan khoa học, hiểu tính quy luật cơ bản

sự phát triển tự nhiên , xã hội từ đó nhận thức đúng về quyền lợi , nghĩa vụ , trách nhiệm của từng cá nhân đối với công cuộc xây dựng đất nước

- Giáo dục cho người học hiểu và nắm vững các vấn đề cơ bản về đường lối, chính sách của Đảng – Nhà Nước , sống và làm việc theo đúng theo hiến pháp và pháp luật

- Giáo dục cho người học thấm nhuần các nguyên tắc , chuẩn mực đạo đức

do XH quy định như lối sống , phong cách , thuần phong mỹ tục , thái độ ứng xử … Giúp con người sống trên tình thần tương thân tương ái, yêu nước, yêu giống nòi …

- Giáo dục cho người học tính tích cực tham gia các hoạt động lao động ,

xã hội , chính trị … Đấu tranh chống các biểu hiện tiêu cực, lối sống tha hoá , không lành mạnh , không phù hợp xu hướng hiện tại

14

2 Giáo dục trí tuệ :

2.1 Khái niệm giáo dục trí tuệ : (GDTT)

- Trí tuệ là 1 khái niệm rộng nên khó đưa ra 1 khái niệm chung duy nhất Dẫn 1 khái niệm về trí tuệ của người Do Thái : Trí tuệ là thành quả của một quá trình học tập tri thức ; tri thức là do rèn luyện trí tuệ mà tồn tại, mà học tập và rèn luyện tâm tính và tư duy của con người chỉ có không ngừng học tập mới có thể khiến cho con người không ngừng hoàn thiện, đổi mới chính mình

- Trí tuệ cũng bắt nguồn từ kinh nghiệm thực tiễn Nhưng do hạn chế thời gian, không gian và bản thân mà không thể cái gì cũng tự mình trải nghiệm,

mà phần nhiều học hỏi kinh nghiệm từ người khác Sách vở chính là công

cụ chủ yếu của tri thức, nó là tri thức mới, tin tức và kỹ thuật mới, nó làm phong phú óc đổi mới và tư duy ; học tập là điều kiện tự nhiên để tăng thêm trí tuệ

- Giáo dục trí tuệ (hay còn gọi là trí dục) giữ vai trò to lớn trong việc phát triển trí tuệ

- Giáo dục trí tuệ là điều kiện quan trọng để phát triển toàn diện nhân cách

Từ đó con người ngày càng nâng cao trình độ học vấn và tự thân hoàn thiện nhân cách