Chính vì vậy với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, đặc biệt là ngành chế tạo máy cần thiết để chế tạo ra máy uốn sắt nghệ thuật để giải phóng sức người đồng thời tăng năng suất mà chấ
Trang 1Mục lục.
1.Lời nói đầu.
2 Nội dung : Thiết kế máy uốn hoa của sắt.zXxzXxzx
Chương 1: Lý do chọn đề tài.
Chương 2: Tính toán năng suất và thiết kế sơ đồ nguyên lý của máy.
2.1Tính toán năng suất lao động giữa người và máy
2.2.Thiết kế nguyên lý máy uốn hoa sắt
2.2.1 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt có trục thẳng đứng
2.2.2 Phân tích các cơ cấu và tính năng của máycó trục thẳng đứng.
2.3.1 Sơ đồ `a lý máy uốn sắt có trục chính nằm ngang
2.3.1.1 Sơ đồ nguyên lý máy
2.3.1.2 Phân tích các cơ cấu của máy và hiệu quả của máy
Chương 3: Thiết kế tính toán các chi tiết của máy.
3.1 Chọn động cơ điện.
3.2 Thiết kế tính toán hộp giảm tốc.
3.2.1 Tính toán các cặp tỉ số truyền
3.2.2 Tính toán thiết kế các trục
3.3 Tính toán thiết kế đĩa quay.
3.3.1 Chức năng đĩa quay
3.3.2 Thiết kế đĩa quay
Trang 23.4 Tính toán thiết kế dưỡng uốn 2 vòng.
3.4.1 Phương án uốn
3.4.2 Tính toán thiết kế dưỡng
3.4.3 Phương án lắp ráp với đĩa quay
3.4.4 Tính lực ma sát sinh ra khi uốn
3.4.5 Tính bu lông và lực xiết vào đĩa quay
3.5Tính toán thiết kế dưỡng uốn cong hình chữ L.
Trang 33.9 Tính toán thiết kế đầu nối trục.
3.9.1 Phương án truyền nối
3.8.2 Thiết kế khung máy
3.12 Tính toán thiết kế hệ thống điện.
3.12.1 Phương án thiết kế
3.12.2 Hệ thống điện
Trang 43.13 Tính toán thiết kế hệ thống an toàn.
3.13.1 Tính toán hệ thống an toàn điện
3.13.2 Tính toán cơ cấu an toàn của bàn máy
3.14.Lập quy trình bảo dưỡng cho máy.
3.14.1 Bảo dưỡng hộp giảm tốc
3.14.2 Bảo dưỡng các cơ cấu công tác của máy
Chương 4: Kiển nghiệm máy.
4.1 Kiểm tra công suất và tốc độ của máy
4.2 Kiểm tra chất lượng sản phẩm
4.3 Kiểm tra các cơ cấu của máy theo yêu cầu kỹ thuật
4.4 Kiểm tra dưỡng theo yêu cầu kỹ thuật
4.5 Kiểm tra hệ thống an toàn của máy.
Chương 5: Kết luận.
5.1 Hiệu quả của máy đạt được trong sản xuất
5.2 Kinh nghiệm thu được khi chế tạo máy
Chương 6: Hướng phát triển của đề tài.
6.1 Xây dựng hệ thống sản xuất cửa hoa theo dây truyền
6.2 Thay đổi hệ thống điều khiển tay sang điều khiển bằng lập trình
Trang 5Danh mục tài liệu tham khảo:
[1] Thiết kế chi tiết máy - Nguyễn Trọng Hiệp – NXB Đại học và trung cấp chuyên nghiệp
1970 – 379 trang
[2] Giáo trình vẽ kỹ thuật – Trần Hữu Quế - NXB Giáo dục 2007 – 214 trang
[3] Sức bền vật liệu tập1 - Gs.Ts Phan Kỳ Phùng – NXB Đà Nẵng 2005 – 183trang
[4] Sổ tay công nghệ chế tạo máy 1,2,3
PGS.Ts Nguyễn Đắc Lộc
PGS.Ts Lê Văn Tiến
PGS.Ts Ninh Đức Tốn
PGS.Ts Trần Xuân Việt
NXB khoa hoc kỹ thuật Hà Nội 2007
Phụ lục 1: Các bản vẽ chi tiết của máy.
Phụ lục 2: Các mẫu của hoa sắt nghệ thuật.
Trang 6ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP NGÀNH CHẾ TẠO MÁY
ĐỀ TÀI : CHẾ TẠO MÁY UỐN HOA CỬA SẮT
LỜI NÓI ĐẦU
Đồ án tốt nghiệp chế tạo máy là một đồ án lớn nhất mà sinh viên theo học phải thực hiện làm trong thời gian cuối khóa học Nó tổng kết hệ thống toàn bộ kiến thức được học trong quá trình học và kinh nghiệm thu được trong thời gian đi thực tập tại các công ty Sinh viênvận dụng những kiến thức thu được và nhu cầu thực tế để chế tạo ra các máy phục vụ cho sản xuất cũng như trong đời sống xã hội Làm đồ án tốt nghiệp thiết kế máy móc giúp sinh viên vận dụng kiến thức, tra cứu sách vở, cách tư duy sáng tạo trong chế tạo, từ lý thuyết tới thực tế sự kết hợp logic để chế tạo ra những máy có khả năng làm việc tốt nhất
Đây là bài học quan trọng mà các thầy cô hướng dẫn truyền đạt kinh nghiệm cũng như kiếnthức cho sinh viên làm hành trang quý báu trên con đường tương lai phía trước của mọt kỹ
sư mới ra trường
Được sự hướng dẫn tận tình của thầy giáo Ths.Hoàng Văn Quý và một số thầy cô giáo bộ môn nhưng đồ án chế tạo máy uốn hoa cửa sắt vẫn còn nhiều thiếu xót mong các thầy cô vàcác bạn đồng nghiệp chỉ giáo thêm Em xin chân thành cảm ơn
Hải phòng.Ngày 23 tháng 12 năm2015
Sinh viên Bùi Đức Hiển
Trang 7CHƯƠNG 1
LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1.1 Nhu cầu xã hội:
Việt Nam hiện nay đang trong thời kỳ hội nhập kinh tế phát triển.Nhu cầu xây dựng nhà cửa phát triển.Người dân hướng tới coi trọng vẻ đẹp không gian nhà cửa của mình.Chính vìvậy ngành xây dựng nhà cửa cũng phải thay đổi mẫu mã hội nhập các tinh hoa nghệ thuật trong nước cũng như của nước ngoài để thiết kế ra những bộ cửa có những đường nét hoa văn nghệ thuật đặc sắc giúp cho không gian nhà càng thêm nét đẹp
Trên thị trường hiện nay ngành cơ khí sản xuất cửa và đồ dùng phục vụ đời sống cũng rất phát triển đi đôi với ngành xây dựng Các kiểu song thẳng đơn giản nhã nhặn theo phong cách châu âu cũng rất được ưa chuộng nhưng với người châu á kiểu cách hoa văn đã thấm nhuần trong tâm trí mỗi chúng ta Từ thời xa xưa kiểu uốn lượn rồng phượng, hoa văn nghệthuật đã được đưa vào trong xây dựng nhà cửa, ghế của vua chúa, các cổng đình chùa …
Hình 1.1 Cổng hoa văn
Hình 1.2 Ghế hoa văn
Trang 8Hình 1.3 Con sơn hoa văn
Hình 1.4 Hoa văn cửa sổThời nay phát triển hơn với khoa học công nghệ các hoa văn thẩm mỹ được chế tạo rất tinh
tế để làm lên những bộ cửa uy nghi những vật dụng mang độ thẩm mỹ cao
1.2 Cơ khí hóa trong sản xuất.
Để làm lên một bộ cửa có nhiều đường nét hoa văn phức tạp một người thợ rèn có tay nghề cao và phải làm rất lâu và tốn rất nhiều công sức mới có thể hoàn thành một bộ cửa hoa sắt nghệ thuật Chính vì vậy với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, đặc biệt là ngành chế tạo máy cần thiết để chế tạo ra máy uốn sắt nghệ thuật để giải phóng sức người đồng thời tăng năng suất mà chất lượng đạt được rất cao
Trên thị trường hiện nay máy uốn sắt của Việt Nam hiện nay là rất ít.Thường là nhập khẩu của nước ngoài với giá bán từ 60 triệu trở lên Với giá cao như vậy để một xưởng cơ khí tư nhân nhỏ lẻ để đầu tư mua máy thì không hiệu quả vì vốn đầu tư ban đầu cao mà thu lại thì vốn nâu Chính vì vậy vận dụng vào các kiến thức đã được học và sự hướng dẫn của thầy
cô em muốn thiết kế máy uốn sắt nghệ thuật có giá thành rẻ hơn khoảng bằng 1/6 so với máy nhập khẩu mà vẫn đảm bảo được chất lượng và năng xuất giúp các xưởng cơ khí sản xuất cửa tư nhân có thể đầu tư được cơ khí hóa trong sản xuất giải phóng sức lao động cơ bắp,an toàn trong sản xuất
Trang 9CHƯƠNG 2 TÍNH TOÁN NĂNG SUẤT VÀ SƠ ĐỒ NGUYÊN LÝ CỦA MÁY
2.1 Tính toán năng suất công việc giữa người và máy.
Cho gia công một chi tiết là uốn hoa sắt cong 2 đầu có hình dạng như sau:
500
R80
10
Hình 2.1 Chi tiết uốn cong 2 đầu
Trên thực tế 1 người lao động làm thủ công uốn bằng đe búa có thể uốn được khoảng 32 cái 1 ngày là 8 tiếng Như vậy người lao động trung bình uốn được 1 chi tiết mất với thời gian là =15 phút
Vẫn chi tiết như vậy người công nhân uốn bằng dưỡng uốn dưỡng uốn uốn được 56 cái 1 ngày trung bình 8 tiếng mỗi tiếng uốn được 7 cái Vậy mỗi cái cần uốn 8,5 phút
Vẫn chi tiết đó uốn trên máy uốn 1 cái uốn mất 1 phút
So sánh giữa người và máy : 8 người
1 máy làm bằng 8 người làm thủ công
Điều kiện đầu tư về cơ sở vật chất giữa thuê người lao động và mua sắm máy móc
Với thuê công nhân lao động thì ban đầu không cần vốn đầu tư nhưng phải trả tiền công, tiền chợ cấp, bảo hiểm, xăng xe, tiền ăn…Quản lý công nhân là điều rất phức tạp, người laođộng làm việc không ổn định năng xuất chất lượng thấp
Đầu tư máy với chi phí ban đầu khoang 60 triệu đồng 1 máy và thuê 1 người công nhân đứng máy với mức lương bằng mức lương những người lao động thủ công vì không cần
Trang 10trình độ tay nghề cao 1 ngày làm việc người lao động trả khoảng 230 nghìn 1 ngày 1 máy cần 1 người đứng máy vậy 1 máy = 7 người lao động làm viêc.
1 ngày 1 máy làm được 7x230= 1610000 đồng
Như vậy đầu tư 60 triệu 1 máy mất 60/1,6 = 38 ngày để thu lại vốn Thời gian thu hồi vốn nhanh chi phí tiêu thụ máy thấp quản lý ít công nhân năng suất chất lượng cao
2.2 Thiết kế nguyên lý máy uốn hoa sắt
2.2.1Tìm hiểu một số nguyên lý máy uốn sắt.
2.2.1.1 Sơ đồ nguyên lý máy uốn kiểu lốc trục vít
1
2 3
Hình 2.2 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt kiểu 3 trục
Máy uốn sắt có 3 quả lô lăn có ưu điểm có khả năng uốn ống to tốt không bị dập nhưng với uốn sắt đặc mà uốn cuộn tốn nhiều thời gian và khó uốn
2.2.1.2 Sơ đồ nguyên lý máy uốn kiểu thủy lực
Trang 111 2
3
Hình 2.3 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt thủy lực
Máy uốn sắt bằng thủy lực có ưu điểm uốn nhanh hiệu suất cao nhưng với các chi tiêt uốn cuộn và xoắn rất khó thực hiện.thực hiện được phải đầu tư chi phí lớn
2.2.1.3 Sơ đồ nguyên lý máy uốn động cơ có dưỡng uốn
n
Hình 2.3 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa động cơ và dưỡng uốn
Máy uốn động cơ có dưỡng uốn kiểu máy này đa năng có thể uốn được nhiều loại kiểu chi tiết Nhờ nguyên lý quay tròn của động cơ mà ta có thể chế ra nhiều loại dưỡng uốn hoa văn kiều tròn Với đầu tư ban đầu giá thành thấp ta trọn kiểu nguyên lý uốn bằng động cơ
và dưỡng uốn
Trang 122.2.2Các phương án dẫn động của máy
2.2.2.1.Phương án dẫn động bằng dây đai
n
Hình 2.4 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt sử dụng bộ truyền đai
Bộ truyền đai khi uốn hay sảy ra hiện tượng trượt khi tải nặng hoặc tải đột ngột sẽ bị trượt
Hệ thống truyền tải cồng kềnh Và độ rung động khi làm viêc cao
2.2.2.2.Phương án dẫn động xích
n
Hình 2.5 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt sử dụng bộ xích
Bộ truyền dẫn động bằng xích truyền lực khỏe nhưng bộ truyền cồng kềnh gây tiếng ồn và dung động lớn khi làm việc
2.2.2.3.Phương án dẫn động trục răng thanh răng
Trang 13Hình 2.6 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt sử dụng bộ xích
Đối với dẫn động bằng bánh răng thanh răng có rất nhiều hạn chế đó là khả năng quay của bàn gá bị hạn chế do thanh răng truyền động có điểm giới hạn thiết kế hệ thống truyền động thanh răng bánh răng cồng kềnh
2.2.2.4.Phương án dẫn động bằng bánh răng ăn khớp bánh răng
n
Hình 2.7 Sơ đồ nguyên lý máy uốn hoa sắt sử bộ truyền bánh răng
Thiết kế nhỏ gọn truyền lực khỏe giảm rung động và tiếng ồn khi làm việc
Trang 14Ta chọn phương án dẫn động từ động cơ tới đĩa quay là bánh răng an khớp bánh răng.
CHƯƠNG 3 TÍNH TOÁN THIẾT KẾ CÁC CHI TIẾT CỦA MÁY 3.1 Chọn động cơ điện.
Hình 3.1.1 Chi tiết uốn tròn
Xác định mô men uốn của chi tiết:
Hình 3.1.2 Sơ đồ xác định mô men uốn
Ở giai đoạn uốn dẻo khi đó mô men uốn sẽ là :
Trang 15theo công thức (3-9) công nghệ tạo kim loại tấm
Trong đó :
W :moomen chống uốn của tiết diện ngang của phôi
Β = 1 1,15 hệ số thay đổi tính đến sự thay đổi trung bình đến bước chuyển quy ước của kimloại ở trạng thái dẻo
: Giới hạn chảy của thép = 6,3 kgf/
f = 10.10 = 100
M = 1,5 1 166,6 6,3 = 15743 Nmm
Mômen uốn tỉ lệ thuận với công suất động cơ điện
Mcp Mmaxqt
Mcp : moomen cho phép của động cơ
Mmax : moomen uốn lớn nhất
N lv : công suất làm việc
: hiệu suất trên bộ truyền
Nlv = = = 1,275 Kw
Mà Nlv Nđm = = 1,46 Kw
Trang 16Chọn Nđc = 1,5Kw
3.2 Tính toán thiết kế hộp giảm tốc
3.3 Tính toán thiết kế đĩa quay.
3.3.1 Chức năng của đĩa quay:
Đĩa quay có chức năng như một bàn gá để gá đặt dưỡng uốn lên nó và mặt đĩa như mạt phiến tỳ phẳng khi uốn các chi tiết lằm trên mặt đĩa phẳng tránh được hiện tượng cong vênhhay bật văng ra ngoài
3.3.2 Thiết kế đia quay
19,68 35,78
134,52 226,17
lỗ bắt bu lông trên các dưỡng sẽ được khoan trên mặt đĩa quay ta rô ren để bắt chạt dưỡng lên đó
3.4 Tính toán thiết kế dưỡng uốn cong 2 vòng.
Ta có kích thước biên dạng chi tiết :
Trang 17Hình 3.4 Chi tiết uốn cong 2 vòng.
Mặt cắt ngang chi tiết
10
Chi tiết có chiều dài L = 540mm
Bước xoắn a=56mm
Trang 182
34
5
6
Hình 3.4.1.1 Dưỡng uốn chia thành cung nhỏ
Với phương án uốn như vậy để uốn được một cung ta phải lắp một cung của dưỡng lần đĩa quay
Ưu điểm: có thể uốn từng cung 1
Nhược điểm: tốn thời gian gá đặt dưỡng,hiệu quả không cao
3.4.1.2 Phương án 2
Uốn bằng dưỡng gá đặt một lần:
Hình 3.4.1.2 Dưỡng uốn một lần gá dưỡng
Trang 19Ưu điểm: Nhanh chóng gá đặt, dễ dàng
Nhược điểm: chế tạo dưỡng khó
Kết luận : Có thể tiến hành được vì thời gian gá đặt ngắn hiệu quả cao
Để làm việc làm này ta phải tính đến công nghệ Chi tiết có biên dạng đường cong accimet cuộn 2 vòng.Chính vì vậy khi uốn dưỡng vòng trong cùng sẽ bị vòng ngoài chặn không thể lùa phôi vào được.tính công nghệ sẽ được thiết kế như sau Ta nâng dưỡng uốn cung nhỏ trong cùng cao lên đúng bằng 1 thân dưỡng nhu vậy khi uốn ta sẽ uốn được vòng nhỏ trướcrồi tụt phôi xuống uốn tiếp vòng 2
Nguyên lý uốn như sau:
Bước 1:Đưa phôi vào vị trí ban đầu chuẩn bị uốn như hình vẽ
n
55
Hình 3.4.1.3 Bước 1 đưa phôi vào vị trí ban đầu uốn
Trang 20Bước 2: bắt đầu uốn khởi động máy quay theo chiều kim đồng hồ.
n
55
Hình 3.4.1.4 Bước 2 quá trình uốn
Bước 3 Kết thúc quay ngược máy tháo chi tiết
n
Hình 3.4.1.5 Bước 3 quay ngược trục uốn và tháo chi tiết
Trang 213.4.2 Thiết kế dưỡng.
3.4.2.1 Khả năng công nghệ của dưỡng
Dưỡng có khả năng uốn được các chi tiết có mặt ngang như sau
Trang 22-Phương án 2: Dùng ngay lực ma sát tạo ra khi uốn để kẹp phôi:
Hình 3.4.2.2 Sơ đồ lực ma sát tạo ra khi uốn
Ưu điểm: dễ chế tạo , dễ tháo lắp
Nhược điểm: khó uốn cong được chuẩn theo dưỡng ở đoạn đầu của phôi
Kết luận: ta chọn phương án 2 dùng lực ma sát với chi tiết để làm hoa văn cho cửa không cần độ chính xác cao nên đầu không cần thiết phải làm cong như dưỡng vẫn chấp nhận được
3.4.2.2 Dưỡng uốn dùng cho nhiều loại chi tiết có hình dạng khác
Ta thiết kế một rãnh trong dưỡng để thay đổi kích thước chốt tì phù hợp với từng loại kích thước của chi tiết
-Phương án 1:dùng chốt tỳ tròn
trong rãnh
Trang 23Kết luận: ta dùng phương án 2 để dễ chế tạo dưỡng.
3.4.3.1 Phương án bắt đĩa vào đĩa quay :
Phương án 1: hàn dưỡng vào đĩa
Trang 24Hình 3.4.3.2 Phương án bắt bu lông dưỡng vào đĩa quay.
Ưu điểm: thay thế dễ dàng
Nhược điểm: không chắc bằng phương pháp hàn
Kết luận: không nhất thiết phải hàn mà bắt bulong cũng đảm bảo chắc chắn và đặc biệt thaythế gá đặt các dưỡng khác lên đĩa dễ dàng
3.4.4Tính độ đàn hồi của chi tiết để thiết kế kích thước dưỡng
Tính cho chi tiết có tiết diện ngang lớn nhất mà dưỡng có thể uốn được.Chi tiết có tiết diện hình vuông có hình dạng 2 vòng xoắn accimet
10
Trang 25Hình 3.4.4.1 Biên dạng chi tiết cần uốn.
Với góc nâng cho bước xoắn a =56mm, chiều dài chi tiết = 540mm
j/mm
Mô đun đàn hồi của thép E= 190 ÷ 210 MPA
Ta chia chi tiết thành 4 cung như hình vẽ để tính toán độ đàn hồi của chi tiết theo từng cung
Trang 26Ta xét biểu đồ phân bố ứng suất khi uốn ( hình 3.3/91 sách CNTHKL )
M = b
Trong đó :
là hệ số thay đổi ứng suất trung bình = 1 ÷ 1,15
là giới hạn chảy
b Chiều rộng chi tiết
s Diện tích tiết diện chi tiết
M= 1,1.6,3 = 1155 N
Xác định độ biến dạng khi uốn
Trang 28• Tính độ dày và chiều cao của dưỡng lớn nhất
25
Cho nên ta lấy chiều cao của dưỡng 25mm vì nếu ta làm thấp hơn chiều cao của phôidẫn đến khi uốn chi tiết bị vênh vặn.Còn làm cao hơn dẫn đến lãng phí vật liệu
Để chịu được lực uốn phôi lớn nhất có tiết diện của dưỡng 2,5 chi tiết
= 2,5= 10x 2,5= 25 mm
Ta có mặt cắt ngang của dưỡng
25
Bố trí các bulong phân bố đồng đều trên cung dưỡng để tạo lực kẹp tốt nhất
Trang 29Ưu điểm: uốn chính xác
Nhược điểm: tốn kém chế tạo máy và dưỡng uốn chi tiết hoa cửa sắt không nhất thiết cần chính xác nên không hiệu quả
Phương án 2:
Uốn bằng máy uốn kiểu cuộn phôi
Trang 30Hình 3.5.2 Phương án uốn kiểu bẻ phôi.
Ưu điểm: uốn cùng trên một máy chi tiết dạng 1 Thiết kế đơn giản
Nhược điểm: độ chính xác không cao
Ta chọn phương án 2 vì thiết kế trên cùng 1 máy cùng 1 kiểu uốn giảm giá thành máy và không cần đòi hỏi chính xác cao
3.5.2 Thiết kế dưỡng uốn L:
Phương án 1: ta dùng bi lăn
R18
M
R 8
Ưu điểm: khi uốn góc uốn không bị nhăn góc và lực uốn giảm
Nhược điểm: chế tạo khó và tốn kém hơn nữa yêu cầu của chi tiết không cao, độ nhăn vẫn
có thể chấp nhận được
Phương án 2:
Trang 31Ưu điểm: chế tạo đơn giản , cứng vững
Nhược điểm: có độ nhăn ở phần góc uốn,nhưng với yêu cầu không cao vẫn chấp nhận được
Kết luân:Ta chọn phương án 2, tối ưu giá thành rẻ
Trang 32Hình 3.5.5 Phương án 1 dưỡng có phần nối hình vuông với trục chính
Hai chốt tì có nhiệm vụ bẻ phôi khi uốn có khoảng cách là 15mm và cao là 25mm góc uốn
10
Với M = 1207 N => kích thước chốt tì > kich thước chi tiết để khi uốn chốt tì bẻ nhưng không bị uốn theo
Vật liệu làm chốt tì có độ cứng cao hơn độ cứng chi tiết
Chi tiết là thép xây dựng có 400 Mpa => vật liệu làm dưỡng 630 Mpa
Phần nối với trục chính có hình dạng
40
40
Thiết kế kiểu vuông
Ưu điểm: truyền momen uốn tốt, thiết kế đơn giản
Nhược điểm: đồng tâm với dưỡng uốn khó nhưng với yêu cầu chi tiết không cần độ chính xác cao nên khi uốn độ đồng tâm cao
Phương án 2:
Trang 3343 70 5
R 35
15
2 l?
16
Hình 3.5.6 Phương án đầu nối trục tròn có rãnh then
Ưu điểm: đồng tâm , truyền momen uốn tốt
Nhược điểm: khó chế tạo