Thậm chílúc đó ông đã nổi nóng, và tấn công một phóng viên của tạp chíTime vì đã làm ông tổn thương bằng một câu chuyện quá lố.Nhưng sau này khi có cơ hội nói chuyện với Jobs, tôi thấy m
Trang 2Table of Contents
LỜI MỞ ĐẦU
CÁC NHÂN V ẬT
LỜI GIỚI THIỆU
Chương 1: THỜI NIÊN THIẾU
Chương 2: CẶP ĐÔI PHI THƯỜNG
Chương 3: Bỏ HỌC
Chương 4: ATARI VÀ Ấn Độ
Chương 5: APPLE I
Chương 6: APPLE II
Chương 7: CHRISANN và LISA
Chương 8: XEROX VÀ LISA
Chương 10: MÁY TÍNH MAC XUẤT HIỆN
Chương 11: KHẢ NĂNG BÓP MÉO THỰC TẾ
Chương 12: THIẾT KẾ
Chương 13: CHẾ TẠO MAC
Trang 3Chương 20: MỘT NGƯỜI BÌNH THƯỜNG
Chương 21: NGƯỜI ĐÀN ÔNG CỦA GIA ĐÌNH
Chương 22: CÂU CHUYÊN ĐỒ CHƠI
Chương 23: LẦN THỨ HAI TRỞ LẠI
Chương 24: SỰ TRỞ LẠI
Chương 25: Tư DUY KHÁC BIỆT
Chương 26: NGUYÊN TẮC THIẾT KẾ
Chương 27: MÁY TÍNH iMAC
Chương 28: CEO
Chương 29: CHUỔI CỬA HÀNG BÁN LẺ CỦA APPLE
Trang 4Chương 30: TRUNG TÂM SỐ
Chương 31: KHO NHẠC iTUNES
Chương 32: CON NGƯỜI ÂM NHẠC
Trang 5LỜI MỞ ĐẦU
ĐÂY LÀ CUỐN TIỂU SỬ ĐỘC NHẤT VÔ NHỊ VỀ STEVEJOBS – TRÍCH LỜI TÁC GIẢ CUỐN TIỂU SỬ BÁN CHẠYNHẤT VỀ BELAMIN FRANKLIN VÀ ALBERT EINSTEIN
D ựa trên hơn 40 cuộc phỏng vấn trực tiếp Steve Jobs, cùngvới một số buổi trò chuyện với hơn 100 thành viên gia đình,bạnbè, các đối tác, đối thủ cạnh tranh và các đồng nghiệp củaJobs trong suốt hai năm qua, Walter Isaacson đã viết nên một câuchuyện mê hoặc lòng người về một cuộc đời đầy ắp những thăngtrầm, về một cá tính lập dị đầy sức mê hoặc của một doanh nhânsáng tạo với khát khao vươn tới sự hoàn mỹ, và về công cuộccách mạng hóa dữ dội sáu ngành công nghiệp: máy tính cá nhân,điện ảnh hoạt họa, âm nhạc, điện thoại, máy tính bảng và xuấtbản điện tử
Trong lúc nướ c Mỹ đang tìm cách duy trì lợi thế cạnh tranhsáng chế, Jobs nổi lên như một biểu tượng tối cao cho tài sángchế cũng như óc sáng tạo đầy tính vận dụng Jobs biết, để tạonên một giá trị đích thực trong thế kỷ XXI này không có gì khácngoài sự kết nối sức sáng tạo với công nghệ, ông đã xây dựngnên một côngty nơi những dòng chảy của óc sáng tạo được kếthợp với sự điêu luyện tuyệt vời của kỹ thuật
M ặc dù Jobs hợp tác với chúng tôi trong việc cho ra đời cuốnsách này nhưng ông không đòi hỏi quyền kiểm soát cũng như hạnchế những thông tin đưa ra, thậm chí là quyền được đọc trướckhi cuốn sách xuất bản Ông cũng luôn khuyến khích người thânquen hãy nói một cách thành thật Và Jobs luôn cư xử một cáchthẳng thắn, đôi khi là tàn nhẫn đối với cả đồng nghiệp và đối thủ
Trang 6Họ đã chia sẻ cái nhìn chân thực về những đam mê, sự hoàn mỹ,
sự cầu toàn, tính nghệ thuật, nỗi ám ảnh, sự khắt khe trong cáchđiều hành đã hình thành lên phong cách kinh doanh độc đáo ởJobs và kết quả đã tạo ra những dòng sản phẩm đầytính đột phá
V ới tính gàn dở của mình, Jobs có thể dồn ép những ngườixung quanh khiến họ nổi giận và tuyệt vọng Nhưng cá tính vànhững sản phẩm của ông thì lại liên quan mật thiết với nhau, đócũng là xu hướng mà phần mềm và phần cứng của Apple hướngđến, như là một phần của một thể thống nhất Câu chuyện củaông là những bài học có tính truyền bá và răn dạy về sự đổi mới,vai trò, đường lối lãnh đạo, và các giá trị
Walter Isaacson, CEO c ủa Viện Aspen, từng là chủ tịch củaMạng tin tức truyền hình cáp (CNN) và Tổng biên tập của tạpchí Time Ông là tác giả của cuốn "Einstein: His Life andUniverse'' (Tiểu sử Einstein: Cuộc đời và vũ trụ), "BenjaminFranklin: An American Life" (Benjamin Franklin - một cuộc đờiMỹ), và "Kissinger: A Biographỳ" (Tiểu sử Kissinger) và ông cũngcùng với Evan Thomas viết cuốn "The Wise Men: Six Friends andthe World They Made" (Tạm dịch: Sáu người bạn và thế giới họtạo nên) Hiện ông đang sống cùng vợ ở Washington, D.C
Nh ững con người có đủ điên khùng để nghĩ rằng họ có thểthay đổi thế giới là những người dám làm đến cùng
“Nghĩ khác” (Think different) - chiến dịch thương mại củaApple, 1997
Trang 7EDWIN CATMULL.Người đồng sáng lập Pixar và sau này trởthành giám đốc Disney KOBUN CHINO Một Thiền sư phái TàoĐộng tơng (Sõtõ)ở California, thầy dạy tâm linh cho Jobs.LEE CLOW Phù thủy quảng cáo đã tạo nên chương trìnhquảng cáo mang tên “1984” của Apple và làm việc với Jobs trong
EDDY CUE.Giám đốc dịch vụ Internet tại Apple, cánh tay đắc
Trang 8lực của Jobs trong việc giải quyết những vấn đề nội bộ.
ANDREA “ANDY” CUNNINGHAM Nhà báo của hãngRegisMcKenna đã giúp đỡ Apple trong thời kỳ đầu Macintosh.MICHAEL EISNER Vị giám đốc điều hành cứng nhắc củaDisney, đã từng có ý định mua lại Pixar nhưng sau đó mâu thuẫnvới Jobs
LARRY ELLISON CEO của Oracle, bạn của Jobs
TOMY FADELL Một kỹ sư phần cứng đưa ra sáng kiến pháttriển iPod năm 2001 SCOTT FORSTALL.Giám đốc phầm mềmcho thiết bị di động của Apple
ROBERT FRIEDLAND Sau khi tốt nghiệp đại học Reed, ônglàm chủ của một nông trang trồng táo và là một người nghiên cứuđạo Phật, người cóảnh hưởng nhất định tới Jobs, sau nàyđiềuhành một công ty khai khác mỏ
JEAN-LOUIS GASSÉE.Giám đốc của Apple ở Pháp, tiếp quản
bộ phận Macintosh khi Jobs rời đi năm 1985
BILL GATES Một doanh nhân thành đạt trong lĩnh vực máytính, sinh năm 1955 ANDY HERTFELD Một kỹ sư phần mềmvui tính, thân thiện và là đồng sự của Jobs trong nhóm Mac thời
kỳ đầu
JOANNA HOFFMAN Thành viên nhóm Mac thời kỳ đầu, cótinh thần chống đối Jobs ELIZABETH HOLMES Bạn gái củaDaniel Kottkeở Reed và là nhân viên của Apple thời kỳ đầu.ROD HOLT Một người theo chủ nghĩa Marx được Jobs thuênăm 1976 làm kỹ sư điện tử cho Apple II
ROBERT IGER Kế nhiệm Eisner trở thành CEO của Disneynăm 2005
JONATHAN “JONY” IVE.Giám đốc thiết kế của Apple, vừa là
Trang 9đồng sự vừa là cố vấn của Jobs.
ABDULFATTAH “JOHN” JANDALI Nghiên cứu sinh ngườiXy-riở Wisconsin, là cha đẻ của Jobs và Mona Simpson, sau nàylàm quản lý thực phẩm và nước giải khát tại các sòng bạc ởBoomtown gần Reno
CLARA HAGOPIAN JOBS Con gái mộtngười Armenia nhập
cư, lấy Paul Jobs năm 1946 Họ nhận Jobs làm con nuôi từ khimới lọt lòng năm 1955
ERIN JOBS Con thứ của Laurene Powel và Steve Jobs.EVE JOBS Con út của Laurene và Steve
PATTY JOBS.Được Paul và Clara Jobs nhận nuôi hai năm saukhi họ nhận nuôi Steve PAUL REINHOLD JOBS Nhân viên lựclượng Cảnh sát biển người Wisconsin, cùng với vợ Clara nhậnSteve làm con nuôi năm 1955
REEDS JOBS Con cả của Steve Jobs và Laurene Powell.RON JOHNSON.Được Jobs thuê năm 2000 để phát triển hệthống cửa hàng bán lẻ của Apple
JEFFREY KATZENBERG.Giám đốc xưởng phim của Disney,đụng độ với Eisner và từ chức năm 1994 để đồng sáng lập nênhãng DreamWorks SKG
DANIEL KOTTKE Bạn thân nhất của Jobsở Reed, cùng hànhhương đến Ấn Độ, là nhân viên thời kỳ đầu của Apple
JOHN LASSETER.ĐỠtrầm lặngng sáng lập và giám đốc sángtạo ở Pixar
DAN’L LEWIN.Giám đốc Marketing cùng với Jobsở Apple vàsau đó là NeXT MIKE MARKKULA.Nhà đầu tư lớn đầu tiên củaApple và là chủ tịch hội đồng quản trị, có vai trò như là mộtngười cha của Jobs
Trang 10REGIS MCKENNA Một chuyên gia quảng cáo, là ngườihướng dẫn Jobs thời kỳđầu và tiếp tục là một cố vấn tin cậy.MIKE MURRAY.Giám đốc tiếp thị thời kỳ đầu của Macintosh.PAUL OTELLINI CEO của Intel, người đã giúp chuyểnMacintosh sang sử dụng vi mạch của Intel nhưng không tham giavào việc kinh doanh iPhone.
LAURENE POWELL Một người hiểu biết và vui tính, tốtnghiệp đại học Penn, từng làm cho hãng Goldman Sachs và sau
đó là đại học kinh doanh Stanford, lấy Steve Jobs năm 1991.GEORGE RILEY Một người Memphis, vừa là bạn vừa là luật
sư của Jobs
AUTHOR ROCK.Nhà đầu tư công nghệ huyền thoại, là thànhviên hội đồng quản trị thời kỳđầu của Apple, giống như cha củaJobs
JONATHAN “RUBY” RUBINSTEIN.Đồng nghiệp với JobsởNeXT, là kỹ sư trưởng bộ phận phần cứng của Apple năm 1997.MIKE SCOTT.Được Markkula đưa về làm chủ tịch của Applenăm 1977 để quản lý Jobs
JOHN SCULLEY.Giám đốc điều hành của Pepsi, được Jobsthuê làm CEO cho Apple năm 1983, mâu thuẫn và sa thải Jobsnăm 1985
JOANNE SCHIEBLE JANDALI SIMPSON.Người Wiscosin,
là mẹ đẻ của Steve Jobs (người đã được cho đi làm con nuôi) vàMona Simpson (bà tự tay nuôi dạy)
MONA SIMPSON Em gái ruột của Jobs; năm 1986, họ mớiphát hiện ra có mối liên hệ ruột thịt và trở nên thân thiết Bà đãviết tiểu thuyết dựa trên nguyên mẫu của mẹ mình, bà Joanne(Anywhere but Here), của Jobs và con gái Lisa (A Regular Guy),
Trang 11cCia người cha Abdulfattah Jandali (The Lost Father).
ALVY RAY SMITH.Người đồng sáng lập Pixar, từng có mâuthuẫn với Jobs BURRELL SMITH Một lập trình viên sáng tạogặp khó khăn trong nhóm Mac, bị chứng tâm thần phân liệt hành
hạ trong suốt những năm 1990
AVADIS "AVIE" TEVANIAN Làm việc với Jobs và Rubinsteintại NeXT, trở thành kỹ sư trưởng bộ phận phần mềm của Applevào năm 1997
JAMES VINCENT Một người hâm mộ nhạc Brit, đối tác trẻtuổi được thuê làm việc cùng với Lee Clow và Duncan Milner tại
bộ phận quảng cáo của Apple
RON WAYNE Gặp Jobsở Atari, đã trở thành đối tác đầu tiênvới Jobs và Wozniak ở Apple thời kỳ đầu, nhưng đã dại dột quyếtđịnh từ bỏ cổ phần của mình
STEPHEN WOZNIAK Một người say mê công nghệ điện tử,sống ở Homestead High; Jobs đã phát hiện ra cách đóng gói vàtiếp thị các bảng mạch tuyệt vời và trở thành đối tác của ôngtrong việc thành lập Apple
Trang 12LỜI GIỚI THIỆU
Cuốn sách này ra đời như thế nào?
Đầu mùa hè năm 2004, tôi nhận được một cuộc gọi từ SteveJobs Jobs chỉ liên lạc với tôi
khi có việc cần trong nhiều năm qua, và có lúc tôi bị ôngkhủng bố điện thoại, đặc biệt là khi chuẩn bị ra mắt một sản phẩmmới và muốn nó nằm ngay trên trang bìa của tạp chí Time hoặctrình chiếu trên CNN, nơi tôi làm việc Nhưng giờ tôi khôngchẳng còn làmở cả hai nơi đó nữa và cũng không nghe tin về ôngnhiều Chúng tôi đã trao đổi qua về học viện Aspen, nơi tôi mớivào làm lúc đó, và tôi đã mời ông đến phát biểu tại trại hè củachúng tôiở Colorado, ông vui vẻ nhận lời đến tham dự nhưng sẽkhông lên phát biểu, thay vào đó chúng tôi sẽ nói chuyện trongkhi đi dạo
Điều đó dường như khá vặt vãnh Tôi đã không hề biết rằng đidạo là sở thích của Jobs khi muốn nói chuyện một cách nghiêmtúc Hóa ra ông muốn tôi viết một cuốn tiểu sử về mình Trước
đó tôi đã xuất bản cuốn tự truyện về Benjamin Franklin và đangviết một cuốn nữa về Albert Einstein, sau khi nghe lời đề nghị củaJobs, thoạt đầu tôi khá ngạc nhiên, tôi nửa đùa nửa thật hỏi liệu
có phải Jobs tự thấy mình là sự kế thừa tự nhiên một cách có thứ
tự Vì nghĩ rằng ông vẫn đang quá bận rộn với sự nghiệp, cũngnhư còn nhiều khó khăn phải đối mặt nên tôi đã từ chối "Khôngphải lúc này", tôi nói “Có thể là một hoặc hai chục năm nữa, khiông về hưu”
Tôi quen ông từ năm 1984, khi ông đến Manhattan để ăn trưacùng với những biên tập viên của tạp chí Time và nhân tiện giới
Trang 13thiệu luôn chiếc máy Macintosh (Mac) mới của mình Thậm chílúc đó ông đã nổi nóng, và tấn công một phóng viên của tạp chíTime vì đã làm ông tổn thương bằng một câu chuyện quá lố.Nhưng sau này khi có cơ hội nói chuyện với Jobs, tôi thấy mình
bị cuốn hút, giống như bao người khác trong nhiều năm qua, bởi
sự hấp dẫn tuyệt vời toát lên từ con người ông Chúng tôi giữ liênlạc, kể cả khi ông không còn làmở Apple nữa Khi có một cái gì
đó muốn khoe, ví dụ như một chiếc máy tính của NeXT hay một
bộ phim của Pixar, ông đều chia sẻ với tôi những điều tuyệt vời
đó Ông mời tôi đến một nhà hàng sushiở Hạ Manhattan và nóivới tôi rằng bất cứ những gì ông đang đưa ra thị trường đều lànhững thứ tốt nhất mà ông đã tạo ra Tôi thích ôngở điểm này.Khi Jobs trở lại cương vị điều hành ở Apple, chúng tôi đã đưaông lên trang bìa của tạp chí Time,ngay sau đó, ông bắt đầu đưa
ra những ý tưởng của mình về một loạt những người cóảnhhưởng nhất thế kỷ mà chúng tôi đang thực hiện Jobs đã tiếnhành chiến dịch “Think Different’ (Nghĩ khác), đồng thờiđưa ranhững bức ảnh tiêu biểu của một số nhân vật mà chúng tôi đangcân nhắc, ông nhận thấy những nỗ lực trong việc đánh giá tầmảnh hưởng mang tính lịch sử là một điều vô cùng lôi cuốn và hấpdẫn
Kể từ sau khi lảng tránh lời đề nghị viết một cuốn tiểu sử vềông, tôi liên tục nhận được tin từ ông Có lần tôi viết thư điện tử
để xác minh điều mà con gái tôi nói, con bé nói logo của Apple là
để tưởng nhớ đến Alan Turing, người tiên phong trong công nghệmáy tính của Anh, người đã giải mã các ký tự dùng trong thời kỳnội chiến của Đức và tự tử bằng cách cắn một quả táo có tẩmxyanua ông trả lời rằng ông cũng monglà mình nghĩ được điều
Trang 14đó nhưngkhôngphải Câu chuyện đó đã khởi đầu cho một cuộctrao đổi về lịch sử thời kỳ đầu của Apple, dần dần tôi thấy mìnhhứng thú với việc thu thập thông tin về đề tài này, đó cũng là lúctôi quyết định viết một cuốn sách dựa trên ý tưởng như vậy Khicuốn tiểu sử về Albert Einstein của tôi ra đời, ông đã đến buổi ramắt cuốn sách ở Pato Alto và kéo tôi ra một chỗ để đề nghị, mộtlần nữa khẳng định rằng ông sẽ là một chủ đề đáng giá.
S ự kiên trì của Jobs khiến tôi bối rối Tôi biết ông là ngườikhá kín tiếng về các vấn đề riêng tư và tôi cũng không có lý do gì
để tin rằng ông ấy đã từng đọc bất kỳ một cuốn sách nào của tôi
“Có thể một ngày nào đó,” tôi nói thêm Tuy nhiên, năm 2009,Laurene Powell, vợ của Jobs đã thẳng thắn nói với tôi: “Nếu ôngđịnh viết một cuốn sách về Steve, ông nên làm ngay bây giờ đi”,ông vừa trải qua lần xạ trị thứ hai Tôi đã thú nhận với bà rằng lầnđầu tiên khi Jobs nói với tôi, tôi không hề biết ông bị bệnh “Hầunhư chưa ai biết điều này”, bàấy nói “ôngấy chỉ cho tôi biết tin
đó trước khi chuẩn bị lên bàn phẫu thuật ung thư, và cho đến giờông ấy vẫn giữ bí mật,” bà giải thích
Ngay sau đó tôi đã quyết đị nh viết cuốn sách này Jobs làmtôi ngạc nhiên bằng cách sẵn sàng chấp nhận không kiểm soátquá trình viết và thậm chí khôngđọc trước khi sách xuất bản
“Nó là cuốn sách của anh”,
Jobs nói, “Tôi s ẽ không đọc nó đâu” Nhưng sau lần ngãbệnh thứ hai, ông dường như có suy nghĩ sẽ hợp tác viết cuốnsách, điều này tôi đã không được biết, vì lúc đó căn bệnh ung thưcủa ông đã bắt đầu di căn Jobs không bắt máy của tôi và tạmthời tôi gác dự án đó qua một bên
Sau đó, độ t nhiên ông gọi cho tôi vào đêm khuya gần giáp
Trang 15giao thừa năm 2009 Ông đang ở nhà tại Palo Alto cùng với emgái mình, nhàvăn MonaSimpson Vợ và ba con của ông đã cómột chuyến đi trượt tuyết ngắn ngày, nhưng Jobs không thể đicùng vì sức khỏe không cho phép Tuy nhiên, tâm trạng của ônglại rất tệ, và chúng tôi đã nói chuyện hơn một giờ đồng hồ ôngbắt đầu bằng việc nhớ lại chuyện ông đã muốn xây dựng một bộđếm tần số sử dụng năm 12 tuổi, lúc đó ông đã tìm được số điệnthoại của Bill Hewlett, người sáng lập HP trong cuốn danh bạ điệnthoại và đã gọi cho Bill để trao đổi Jobs nói rằng, 12 năm qua kể
từ khi ông trở lại Apple, là quãng thời gian làm việc hiệu quả nhấtcủa ông trong việc sáng tạo ra các dòng sản phẩm mới Nhưngmục tiêu quan trọng hơn, ông tiếp tục, đó là thực hiện được điều
mà Hewlett và cộng sự của ông ta David Packard đã làm được tạo ra một công ty đầy ắp sự sáng tạo mang tính đột phá đếnmức nó tồn tạilâu hơn bản thân người sáng lập ra nó
-“Tôi luôn nghĩ tính tình mình lúc nào cũng như một đứ a trẻ,nhưng tôi yêu công nghệ điện tử”, Jobs nói “Tôi đã học được bàihọc từ một trong những thần tượng của tôi, Edwin Land củaPolaroid, ông ấy nói về tầm quan trọng của những con ngườiđang ở vị trí giao thoa giữa tính nhân văn và khoa học, và tôi đãquyết định đó là những gì mà mình cần phải theo đuổi" Jobs nói
cứ như thểông đang gợi ý một chủđề cho cuốn sách về tiểu sửcủa mình vậy (ít nhất trong trường hợp này, chủ đề đó hóa ra lạirất có giá trị) Sự sáng tạo tồn tại khi nhận thức về tính nhân văn
và khoa học kết tinh trong một cá tính mạnh mẽ là chủ đề tôiquan tâm nhất trong các cuốn tiểu sử về Benjamin Franklin vàAlbert Einstein, và tôi tin đó là chìa khóa để mở cửa những nềnkinh tế mang tính đột phá trong thế kỷ XXI
Trang 16Tôi h ỏi Jobs tại sao ông lại muốn tôi là người viết tiểu sử củaông.“Tôi nghĩ anh biết cách làm cho người khác muốn mở lời,”Jobs trả lời Đó là một câu trả lời nằm ngoài sức tưởng tượng củatôi Tôi biết mình sẽ phải phỏng vấn rất nhiều người đã từng bịông sa thải, lợi dụng, bỏ rơi, hoặc bị làm cho tức điên lên, và tôi
sợ rằng ông sẽ chẳng thoải mái gì với nhữngđiều mà họ chia sẻvới tôi Và quả thực Jobs đã nổi điên khi nghe được những phảnhòi từ những người tôi đã phỏng vấn Nhưng sau đó hai tháng,ông lại bắt đầu khuyến khích mọi người nói chuyện với tôi, kể cảnhững đối thủ và người bạn gái cũ ông cũng không cấm cản bất
cứ điều gì “Tôi đã làm quá nhiều thứ khôngđáng tự hào, như làviệc đã làm cho bạn gái mang thai khi tôi 23 tuổi và cái cách màtôi giải quyết vấn đề đó.” ông nói “Nhưng tôi không có gì đángxấu hổ để phải giấu giếm cả” Ông đã không kiểm soát bất cứđiều gì tôi viết ra, hoặc thậm chí không đòi hỏi được đọc trướcbản thảo, ông chỉ quan tâm khi nhà xuất bản muốn làm bìa chocuốn sách Khi Jobs nhìn thấy bức hình bìa đầu tiên đã đượcchỉnh sửa, ôngấy không thích lắm và yêu cầu thiết kế lại Tôi thấybuồn cười nhưng cũng thoải mái, vì vậy tôi sẵn sàng chấp thuận.Tôi k ết thúc hơn bốn mươi cuộc phỏng vấn và nói chuyện vớiJobs Một vài trong số đó là các cuộc gặp chính thức trongphòng khách nhà ôngở Palo Alto, một số khác được thực hiệntrong những buổi đi dạo, trong khi lái xe hoặc qua điện thoại.Trong hai năm tiếp xúc qua các cuộc gặp gỡ, Jobs trở nên thânmật và chia sẻ nhiều hơn, mặc dù có những lần tôi chứng kiếnđiều mà các cựu đồng nghiệp của ông ở Apple gọi là “triết lý bópméo thực tế” của ông Đôi khi là những phần ký ức vô tình bịkhuyết mà ai cũng có thể mắc phải Có lúc, ôngấy trở lại là chính
Trang 17mình ở thực tại Để kiểm chứng và chọn lọc những chuyện vềông, tôi đã phỏng vấn hơn một trăm người bạn, họ hàng, đối thủcạnh tranh, kẻ thù vàđồng nghiệp của Jobs.
V ợ của Jobs cũng không đòi hỏi bất cứ sự kiểm soát hay giớihạn thông tin nào, bà cũng không yêu cầu được xem trước bảnthảo Thực tế, bà còn ủng hộ tôi mô tả một cách chân thực vềnhững hạn chế cũng như điểm mạnh của ông Bà là một trongnhững người phụ nữ thông minh và chân thành nhất mà tôi từnggặp “Có những phần cuộc đời và nhân cách của ôngấy cực kỳrối rắm, đó là sự thật” bà nói với tôi ngay từ đầu “Ông không cầnthanh minh cho ôngấy Jobs rất hay thay đổi, nhưng cuộc đờiôngấy là cả một câu chuyện đáng nhớ, và tôi muốn thấy nó được
mô tả một cách chân thực”
Tôi dành cho b ạn đọc việc đánh giá xem liệu tôi có thànhcông với nhiệm vụ này hay không Tôi chắc rằng có những diễnviên trong vở kịch này sẽ thấy một số sự kiện khác với thực tế vànghĩ rằng tôi đã bị kẹt trong triết lý bóp méo sự thật của Jobs.Điều này từng xảy ra khi tôi viết cuốn sách về Henry Kissinger.Nhìn chung mà nói thì kế hoạch này được chuẩn bị khá kỹ, tôinhận thấy mọi người đều có cảm xúc tích cực và tiêu cực vềJobs mà hiệu ứng Rashomon (cảm ứng) là một minh chứng điểnhình Tuy nhiên tôi đã cố gắng hết sức để cân bằng những tư liệumang tính xung đột và minh bạch với những nguồn tư liệu tôi đã
sử dụng
Đây là cuố n sách viết về một cuộc đời đầy rẫy những thăngtrầm, về cá tính lập dị độc đáo của một doanh nhân có đầu ócsáng tạo với khát khao vươn tới sự hoàn mỹ, về cuộc cách mạnghóa dữ dội sáu ngành công nghiệp: máy tính cá nhân, điện ảnh
Trang 18hoạt họa, âm nhạc, điện thoại, máy tính bảng và xuất bản điện tử.Bạn đọc có thể sẽ thêm vào một ngành công nghiệp thứ bảy, đó
là hệ thống các cửa hàng bán lẻ mà Jobs không thay đổi nhiềunhưng cũng đáng để nói đến Ngoài ra, ông đã mở ra một conđường dẫn đến một thị trường mới cho các nội dung số dựa vàocác ứng dụng hơn là chỉ dựa vào các website Cùng lúc đó, Jobskhông chỉ sản xuất những sản phẩm mang tính đổi mới mà khiJobs quay trở lại, một công ty đang vận hành thuận lợi với DNAcủa Jobs, đang dần được hoàn thiện với những nhà thiết kế sángtạo và các kỹ sư siêu việt, những người có thể tiếp tục hoàn thiện
sứ mệnh của ông Tháng 8 năm 2011, thời điểm khi ông từ chứcCEO, doanh nghiệp mà ông đã thành lập trong ga-ra ô tô của chamình đã trở thành tập đoàn có giá trị nhất thế giới
Tôi hy v ọng đây là một cuốn sách về sựđổi mới Vào thờiđiểm khi nước Mỹđangtìm cách để duy trì lợi thế cạnh tranh sángtạo của mình, và khi thế giới đang cố gắng xây dựng nền kinh tếsáng tạo của kỷ nguyên số, Jobs nổi lên như một biểu tượng tốicao của sức sáng tạo, trí tưởng tượng, và sự đổi mới trường tòn.ông hiểu rằng cách tốt nhất để tạo ra giá trị đích thực trong thế
kỷ XXI này là việc kết nối óc sáng tạo với khoa học công nghệ,
vì thế ông đã xây dựng một công ty nơi mà trí tưởng tượng độtphá được kết hợp với những thành tựu đáng kinh ngạc của kỹthuật Jobs và đồng nghiệp ở Apple có khả năng nghĩ khác đi: Họphát triển không đơn thuần là những dòng sản phẩm tân tiến nhấtdựa trên một số nhóm đối tượng nhỏ mà là toàn bộ các thiết bị vàdịch vụ mới mà chính người tiêu dùng thậm chí vẫn chưa biết làmình cần
Steve không ph ải là ông chủ hay là một con người kiểu mẫu,
Trang 19gói ghém gọn gàng vì mục đích thi đua Với tính gàn dở, Jobs cóthể dồn ép khiến những người xung quanh nổi điên và tuyệt vọng.Nhưng cá tính và các sản phẩm của ông đều có liên quan chặtchẽ với nhau, đó cũng là xu hướng mà phần mềm và phần cứngcủa Apple hướng đến, như là bộ phận của một thể thống nhất.Câu chuyện của ông là những bài học để truyền tải kiến thức vànhững lời răn dạy về những thay đổi, vai trò, đường lối lãnh đạo,
và các giá trị
V ở kịch Henry V của Shakespeare, câu chuyện về một vịhoàng tử trẻ tuổi tốt bụng, người sẽ trở thành một vị vua thamvọng nhưng nhạy cảm, nhẫn tâm nhưng giàu tình cảm, nhiều cảmhứng nhưng bồng bột - bắt đầu bằng câu “O for a Muse of fire,that would ascend / The brightest heaven of invention.”(ôi nàngthơ của ta, chính nàng sẽ đốt lên cả một bầu trời sáng tạo).Nhưng với Steve Jobs, đỉnh cao của sự sáng tạo bắt đầu bằng câuchuyện về cha mẹ đẻ và cha mẹ nuôi của ông, và lớn lên trên mộtthung lũng nơi ông học được cách biến Silicon thành vàng.STEVE JOBS
Trang 20Chương 1: THỜI NIÊN THIẾU
Bị bỏ rơi và Được lựa chọn
Được nhận làm con nuôi
Khi Paul Jobs giải ngũ khỏi đơn vị Cảnh sát biển sau chiếntranh thế giới thứ II, ông đã có một cuộc cá cược với nhữngngười bạn thủy thủ của mình Họ dừng chân ở San Francisco, nơi
mà chiếc thuyền của họ bị bỏ lại và Paul cá rằng ông sẽ tìm được
vợ trong vòng hai tuần, ông là một người thợ máy có thân hìnhlực lưỡng, cao chừng 1,8m, xăm trổ đầy mình và hao hao giốngJames Dane Nhưng vẻ ngoài hấp dẫn ấy không phải là lý dokhiến ông có thể hẹn hò được với Clara Hagopian, cô con gáihóm hỉnh của một người Armenia nhập cư Thật tình cờ, Paul vànhững người bạn có một chiếc ô tô, không giống với nhóm bạn
mà Clara vốn có ý định đi cùng tối đó
Mười ngày sau, tháng 3/1946, Paul đính hôn với Clara và nhậnđược khoản tiền thắng cược Cuộc hôn nhân này hóa ra lại cómột kết thúc hạnh phúc và dường như không gì có thể chia cắtđược họ trừ cái chết, chỉ xảy ra hơn 40 năm sau đó
Paul Reinhold Jobs lớn lên trong một nông trại bò sữa ởGermantown,Wiscousin Mặc dù người cha nghiện rượu và đôikhi đánh đập ông, Paul lại đối lập hoàn toàn với tính cách nhẹnhàng và điềm đạm ẩn sau vẻ bề ngoài tưởng chừng gai góc đó.Sau khi bỏ học trung học, ông đi lang thang qua vùng Trung Tây(Midwest) và xin vào làm thự máy cho đến khi gia nhập Lựclượng Cảnh sát biển năm 19 tuổi, mặc dù không biết bơi Ôngđược bố trí làm việc cho sư đoàn USS M.C Meigs và dành phầnlớn thời gian quân ngũ của ông là vận chuyển quân đến Ý dưới
Trang 21lệnh Tướng Patton, ông đã được khen tặng nhờ tài năng và kinhnghiệm có được từ công việc của một người thợ máy và lính cứuhỏa nhưng đôi lúc ông cũng rơi vào một số rắc rối nhỏ khiến ôngkhông bao giờ có thể thăng cấp ngoài một anh lính thủy quèn.Clara được sinh ra ở New Jersey, nơi cha mẹ bà đã dừng chânsau cuộc chạy trốn người Thổ Nhĩ Kỳ ở Armenia Sau đó, họchuyển đến khu trung tâm ở San Francisco khi bà còn là một đứatrẻ Clara có một bí mật nhưng hiếm khi bà nhắc đến là bà từngkết hôn nhưng người chồng đã hi sinh trong chiến tranh Vì vậy,khi bà gặp Paul Jobs, bà hoàn toàn có quyền để bắt đầu một cuộcsống mới.
Giống như nhiều người đã sống qua thời kỳ chiến tranh, họ đãtrải qua quá nhiều buồn vui, mất mát trong cuộc sống để khi nó điqua, mong muốn của họ chỉ đơn giản là định cư, xây dựng giađình và sống một cuộc sống ít biến động Paul và Clara hầu nhưkhông có tiền, vì vậy, họ chuyển đến Wisconsin sống với gia đìnhbên nội trong vài năm, sau đó chuyển đến Indiana, nơi Paul đượcnhận vào làm một thợ máy ở công ty Quốc tế Harvester Paul cóniềm đam mê mày mò sửa chữa, lắp ghép những chiếc xe ô tô
cũ Ông đã kiếm được tiền nhờ vào việc mua, phục chế nhữngchiếc ô tô trong thời gian rảnh rỗi và bán lại chúng Chính vì vậy,cuối cùng, ông quyết định từ bỏ công việc là một thợ máy đểdành toàn thời gian cho công việc kinh doanh những chiếc xe cũ.Tuy nhiên, Clara lại thích sống ở San Francisco nên bà đãthuyết phục chòng mình quay trở lại đây vào năm 1952 Họ muamột căn hộ nhìn ra Thái Bình Dương ở quận Sunset, nằm ở phíaNam của Công viên Golden Gate Tại đây, Paul làm cho một công
ty tài chính với tư cách là nhân viên ký kết hợp đồng thu mua xe
Trang 22hóa giá (repo) của những người không đủ khả năng trả nợ vay.Ông đồng thời cũng vấn tiếp tục công việc thu mua, tái chế vàbán lại những chiếc xe cũ như thời gian trước nên cuộc sống của
họ cũng khá đầy đủ
Tuy nhiên, cuộc sống của họ vẫn chưa được vẹn toàn Họmuốn có con, nhưng không may mắn, Clara đã từng có mang,nhưng bị chửa ngoài dạ con, vì thế bà không thể sinh nở đượcnữa, điều này ngăn cản ước muốn có con của hai vợ chòng Vìthế vào năm 1995, sau chín năm kết hôn, họ quyết định xin connuôi
Cũng giống như Paul Jobs, Joanne Schieble sinh ra trong mộtgia đình nông thôn vùng Wisconsin, gốc Đức Cha bà, ArthurSchieble, đã di cư đến vùng ngoại ô của Green Bay, nơi ông và vợgây dựng một trang trại nuôi chồn cũng như tạo được thành côngtrong nhiều lĩnh vực kinh doanh khác, bao gồm cả bất động sản
và quang khắc (khắc bằng ánh sáng trên bản kẽm) Arthur rấtnghiêm khắc, đặc biệt là về các mối quan hệ của cô con gái ông
đã phản đối gay gắt mối tình đầu của Joanne với một nghệ sĩkhông phải là một người Công Giáo Chính vì vậy, không lấy gìlàm ngạc nhiên khi ông dọa sẽ từ mặt Joanne, một sinh viên tốtnghiệp tại Đại học Wisconsin khi cô đem lòng yêu Abdulfattah
"John" Jandali, một người trợ giảng theo đạo Hồi đến từ Syria.Jandali là con út trong một gia đình Syria danh giá có chínngười con Cha của ông sở hữu hệ thống nhiều nhà máy lọc dầu
và vô số các ngành kinh doanh khác, trong đó phải kể đến sốlượng lớn cổ phần ở Damascus và Homs, cũng như khả năng gâyảnh hưởng và kiểm soát giá lúa mì trong khu vực Sau này,Jandali tiết lộ mẹ của ông là một “người phụ nữ Hồi giáo truyền
Trang 23thống”, một “mẫu người nội trợ bảo thủ và biết vâng lời.” Giốngnhư gia đình của Schieble, Jandali rất coi trọng học vấn Mặc dùAbdulfattah theo đạo Hồi, ông được gửi theo học nội trú ở mộttrường dòng và tốt nghiệp đại học tại đại học Hoa Kỳ ở Beiruttrước khi lấy bằng tiến sĩ về khoa học chính trí tại trường đại họcWisconsin.
Mùa hè năm 1954, Joanne đã cùng Abdulfattah tới Syria Họ ởHoms hai tháng và Joanne đã học được cách nấu vài món ănSyria từ gia đình anh Khi hai người trở về Wisconsin, Joannephát hiện ra mình mang bầu Lúc đó, mặc dù cả hai đều đã 23tuổi, nhưng họ quyết định không kết hôn vì cha của Joanne lúc
đó đang hấp hối và trước đó thì ông đã đe dọa sẽ từ mặt con gáinếu cô cưới Abdulfattah Hơn thế nữa, việc nạo phá thai cũngkhông phải là một lựa chọn dễ dàng trong thế giới những ngườitheo Công giáo Vì vậy, đầu năm 1955, Joanne tới San Francisco.Tại đây bà đã gặp và được một vị bác sĩ tốt bụng giúp đỡ ông đãche chở cho người mẹ độc thân, đỡ đẻ và âm thầm sắp xếp việccho nhận con nuôi
Yêu cầu của Joanne là con của bà phải được gửi vào một giađình có trình độ học vấn đại học Vì vậy, người bác sĩ đã dự địnhgiao đứa bé cho một gia đình vợ chòng luật sư Nhưng vào ngàycậu bé ra đời - ngày 24 tháng 2 năm 1955 - cặp vợ chồng này lạiquyết định từ chối vì họ muốn nhận một bé gái Vì vậy, thay vìtrở thành con nuôi của cặp vợ chòng luật sư, cậu bé lại được mộtngười thợ cơ khí bỏ học từ cấp 3 nhưng có niềm đam mê mãnhliệt với máy móc và vợ ông, một kế toán viên nhận nuôi, cặp vợchòng này là Paul và Clara Họ đặt tên cậu bé là Steven Paul Jobs.Khi Joanne phát hiện ra rằng con trai mình đã được một cặp
Trang 24vợ chòng mà thậm chí chưa tốt nghiệp trung học nhận nuôi, bà
từ chối ký các giấy tờ liên quan đến việc giao nhận con nuôi Sựbất đồng này kéo dài vài tuần, thậm chí kể cả sau khi Steve đãđược đưa về gia đình Jobs Cuối cùng, Joanne cũng khoannhượng đồng ý cho vợ chòng Jobs nhận nuôi cậu bé với điều kiện
bố mẹ nuôi phải cam kết sẽ mở tài khoản tiết kiệm để lo choSteve học đại học sau này
Cũng còn một lý do khác khiến Joanne lúc đầu khăng khăngkhông ký giấy chuyển nhận con nuôi đó là vì cha bà sắp chết và
bà dự định sẽ kết hôn với Jandali ngay sau đó Bà hi vọng rằngsau khi cưới nhau, họ sẽ thuyết phục dần được gia đình và nhậnlại con
Arthur Schieble qua đời vào tháng 8 năm 1955, sau khi việcnhận con nuôi đã được hoàn tất Ngay kỳ Giáng sinh năm đó,Joanne và Abdulfattah đã kết hôn tại Thánh đường Philip - mộtnhà thờ Công giáo ở Green Bay Abdulfattah cũng lấy bằng tiến sĩchính trị quốc tế một năm sau đó và họ có thêm một cô con gáiđặt tên là Mona Sau khi Joanne và Jandali ly dị vào năm 1962,Joanne bắt đầu một cuộc sống mơ mộng và bà cũng chu du khắpnơi Mona Simpson, sau này khi đã trở thành tiểu thuyết gia nổitiếng được nhiều người biết đến, bà đã đưa nguyên mẫu về cuộcsống của người mẹ vào trong cuốn sách có tựa đề “Anywherebut Here" (tạm dịch là Không đâu ngoài nơi đây) Việc cho Stevelàm con nuôi cũng được giữ bí mật và vì thế phải gần 20 năm sauhai anh em mới được gặp lại nhau
Từ khi còn rất nhỏ, Steve Jobs đã biết mình là con nuôi "Cha
mẹ tôi rất cởi mở với tôi về chuyện đó” ông nhớ lại Steve nhớ rất
rõ, hồi 6 - 7 tuổi, có lần ông ngồi trên bãi cỏ ở nhà mình nói
Trang 25chuyện cô bạn sống ở nhà đối diện “Việc cậu được nhận nuôi cónghĩa là bố mẹ đẻ của cậu không cần cậu nữa phải không?” côbạn đó hỏi Steve “Một luồng điện chạy qua đầu tôi như sét đánhngang tai,” Jobs bồi hồi nhớ lại “Tôi nhớ mình đã chạy về nhà,ròi khóc nức nở Và cha mẹ nuôi đã nói, ‘Điều đó không đúng,con phải hiểu điều đó’, ông bà đã nghiêm nghị nhìn thẳng vào đôimắt tôi và nói rằng, “Chính chúng ta đã đặc biệt muốn nhận nuôicon” “Từng câu, từng chữ được cả cha và mẹ nuôi tôi nhắc đinhắc lại một cách rành mạch và nhấn mạnh”.
Bị bỏ rơi Được lựa chọn Đặc biệt Những khái niệm đó đãtrở thành một phần con người Jobs và phong cách sống của ông.Những người bạn thân của ông cho rằng tuổi thơ của Jobs với ýnghĩ mình bị cho đi làm con nuôi đã để lại những tổn thươngtrong ông “Tôi nghĩ niềm đam mê kiểm soát hoàn toàn bất kể thứ
gì mình làm ra bắt nguồn trực tiếp từ tính cách của ông và việcông bị bỏ rơi ngay từ lúc mới sinh,” người đồng nghiệp lâu năm,Del Yocam tâm sự “Jobs muốn kiểm soát những gì xung quanhmình, ông ấy nhìn nhận mỗi sản phẩm được tạo ra như một bộphận không thể thiếu của bản thân” Greg Calhoun, một ngườibạn thân của Jobs từ sau khi tốt nghiệp đại học lại nhìn nhận ramột khía cạnh khác ở ông “Steve kể với tôi rất nhiều về việc ông
bị bỏ rơi và những nỗi đau ông phải hứng chịu.Nó giúp ông tự lậphơn Steve chọn cho mình một hướng đi khác biệt và nó là kếtquả của hoàn cảnh khác biệt mà ông đã trải qua, vượt lên trên hẳnnhững điều Chúa ban cho bản thân ông từ khi sinh ra”
Sau này, khi Steve ở tầm tuổi cha đẻ lúc bỏ rơi ông, Jobs cũng
đã từ chối trách nhiệm của một người cha với con ruột mình.(Cuối cùng, sau này ông cũng nhận lại con) Chrissann Brennan,
Trang 26mẹ của đứa trẻ nói rằng chính việc bị bỏ rơi từ khi còn bé khiếnJobs như “một chiếc cốc dễ vỡ” và đó cũng là nguyên nhân giảithích những hành động của ông “ông ấy bị bỏ rơi rồi lại bỏ rơichính con ruột mình” bà nói Andy Hertzfeld, người đã làm việcvới Jobs tại Apple vào đầu những năm 1980, là một trong số ítnhững người vẫn giữ được mối quan hệ gần gũi với cả Brennan vàJobs, ông nhận định “Câu hỏi lớn nhất về Steve là tại sao đôi lúcông ấy không thể kiểm soát bản thân khỏi việc cư xử tàn nhẫn vànguy hiểm với một số người”, ông này nói “Tất cả đều chỉ quy
về lý do Steve bị bỏ rơi từ khi sinh ra và phải trải qua cuộc sốngkhác biệt của đứa trẻ bất hạnh”
Nhưng nhận định này của Andy đã bị Steve bác bỏ “Có một
số nhận định cho rằng bởi vì tôi bị bỏ rơi, nên tôi đã làm việc rấtchăm chỉ và cố làm thật tốt để khiến bố mẹ đẻ muốn nhận lại tôi.Cũng có một vài nhận định vô nghĩa khác Tất cả đều thật nựccười!”, ông nhấn mạnh “Việc biết mình bị bỏ rơi và được nhậnnuôi thực tế đã giúp tôi tự lập hơn, nhưng chưa bao giờ tôi cảmthấy mình bị bỏ rơi Ngược lại, chính cha mẹ nuôi tôi khiến tôithấy mình đặc biệt” Jobs sẵn sàng nổi đóa với bất cứ ai gọi Paul
và Clara Jobs là bố mẹ “nuôi” hay ngụ ý họ không phải là bố mẹ
“thật” của ông Jobs nhấn mạnh rằng “Họ là bố mẹ của tôi1000%” Còn khi nói về bố mẹ đẻ của mình, Jobs lại lạnh lùng:
“Họ chỉ là những người cung cấp tinh trùng và trứng Chẳng có
gì cay nghiệt cả, đó là cách để nhìn nhận sự việc, đơn giản làngân hàng tinh trùng và trứng, không gì khác”
Thung lũng Silicon
Từ bé, Paul và Clara Jobs đã nuôi dưỡng cậu con trai của họ,
có thể nói, giống như khuôn mẫu nuôi dạy vào cuối những năm
Trang 271950 Khi Steve hai tuổi, họ tiếp tục nhận nuôi một bé gái tên làPatty Ba năm sau, họ chuyển về sống tại một căn hộ ở ngoại ô.Công ty tài chính CIT mà Paul đang làm việc với vị trí nhân viên
ký kết hợp đồng mua lại (repo) đã luân chuyển ông tới trụ sở tạiPalo Alto, nhưng những chi phí sinh hoạt ở đó nằm ngoài khảnăng của gia đình ông, vì thế ông chọn làm việc tại một chinhánh của công ty đặt tại Mountain View, một thị trấn ở miềnNam, với sinh hoạt phí ít đắt đỏ hơn Tại đây, Paul cố gắngtruyền tình yêu cơ khí và sửa chữa ô tô của mình cho cậu contrai Ông chỉ vào một khu để bàn làm việc trong nhà để xe và nóivới Steve: “Steve, từ giờ, đây sẽ là bàn làm việc của con” Jobsvẫn nhớ ông hoàn toàn bị ấn tượng bởi sự lành nghề và khéo léocủa cha mình khi làm việc “Tôi nghĩ thẩm mỹ của bố tôi rất tốtbởi vì ông ấy biết cách chế tạo nên mọi thứ Nếu chúng tôi cầnmột cái thùng máy, ông sẽ làm nó Khi dựng hàng rào, ông cũngđưa tôi một cái búa để cùng làm” Năm mươi năm sau, hàng ràonày vẫn bao quanh sân sau và hai bên hông nhà Jobs ở MountainView, ông đã vuốt ve khung rào và tự hào kể cho tôi về bài họcngười cha đáng kính đã dạy mà ông mãi khắc ghi Cha ông đã nóirằng, cho dù là dựng hàng rào hay làm thùng máy, đều cần phảichú ý cả mặt sau ngay cả khi nó sẽ bị che khuất, đó chính lànguyên tắc quan trọng khi làm việc, “ông ấy thích làm mọi thứmột cách hoàn hảo ông ấy quan tâm đến cả những phần màthông thường mọi người không để ý”
Cha ông tiếp tục tân trang để bán lại những chiếc xe ô tô đãqua sử dụng, và trang trí nhà để xe với những bức tranh yêuthích của mình, ông chỉ ra từng chi tiết thiết kế cho con trai mình
từ đường nét, lỗ thông hơi, mạ crom hay việc cắt giảm số ghế
Trang 28Sau khi đi làm về, ông thường thay bộ quần áo vải thô của ngườithợ cơ khí và vào nhà để xe, thường thì Steve sẽ đi cùng ông.
“Tôi nghĩ rằng lúc đó mình có thể giúp Steve phát triển một chútkhả năng về cơ khí chế tạo nhưng thậm chí thằng bé chẳng cóthích thú gì với những việc khiến nó bẩn tay Nó thật sự chẳngbao giờ quan tâm đến mấy việc liên quan đến cơ khí” Paul saunày nhớ lại
“Tôi không thích thú với việc sửa chữa ô tô,” Jobs thừa nhận
“Nhưng tôi thích đi vào gara và nói chuyện cùng với cha tôi”.Ngay cả khi lớn hơn, cho dù biết được rằng mình chỉ là con nuôinhưng Steve không xa cách mà lại càng gần gũi với cha hơn Mộtngày, lúc Steve khoảng tám tuổi, ông tìm thấy một bức hình chụpcha khi còn tại ngũ trong lực lượng Cảnh sát biển, “ông ấy đang ởtrong phòng máy, ở trần, trông giống hệt James Dean Đó là mộttrong những giấy phút thú vị nhất của một đứa trẻ ôi, cha mẹ tôithật sự đã từng rất trẻ và quyến rũ”
Nhờ những chiếc ô tô, cha của Steve đã cho ông những trảinghiệm đầu tiên về điện tử "Cha tôi không hiểu sâu về điện tử,nhưng ông đã “chạm trán” nhiều trường hợp trong khi giải quyếtnhững vấn đề liên quan đến ô tô và những thứ ông đã sửa chữa.Ông chỉ cho tôi những nguyên lý cơ điện tử, và tôi vô cùng thíchthú về điều đó”.Thậm chí, mọi thứ còn thú vị hơn khi ông đượccùng cha mình thu lượm linh kiện lắp ghép “Cứ cuối tuần, chúngtôi đều sắp xếp một chuyến đi thu lượm phế thải vật liệu Chúngtôi tìm kiếm những máy phát điện, bộ chế hòa khí và đủ các loạilinh kiện cần thiết.” Steve vẫn nhớ những lần ông đứng chờ chamình thương lượng mua hàng, “ông ấy là người thương lượng giá
cả tuyệt vời bởi vì ông ấy còn rõ về giá trị của những linh kiện đó
Trang 29hơn cả những người bán chúng” Chính việc này đã giúp Paul vàClara có được khoản tiền tiết kiệm dùng trang trải chi phí học đạihọc cho Steve như đã hứa khi nhận nuôi ông “Chi phí học đạihọc của tôi được tích góp từ việc cha tôi được trả 50 đô-la chomột con xe Ford Falcon hoặc sửa chữa một vài chiếc xe khônghoạt động trong vòng vài tuần rồi bán với mức 250 đô-la màkhông báo cáo với Sở thuế vụ (IRS).
Ngôi nhà của gia đình Jobs và những người khác trong vùngđược xây dựng bởi Joseph Eichler, một nhà phát triển bất độngsản, công ty của ông này đã xây dựng hơn mười một nghìn ngôinhà trên khắp các vùng của California trong những năm 1950 đến
1974 Chịu ảnh hưởng bởi tư tưởng thiết kế những ngôi nhà đơngiản, hiện đại phù hợp với người Mỹ - “mọi người”- của FrankLloyd, Eichler đã xây dựng nên những ngôi nhà với chi phí thấpvới kiến trúc tường kính cao từ sàn đến trần nhà, hệ thống dầm
hở, sàn bê tông và có nhiều cửa kính trượt Trong một lần chúngtôi đi dạo quanh khu nhà Jobs ở, ông đã nhận xét “Eichler đã làmđược một việc phi thường Những ngôi nhà của ông ấy tạo ra đềuthông minh, rẻ và tốt Họ mang đến cho những người thu nhậpthấp những thiết kế đơn giản và tinh tế Thiết kế ngôi nhà của họ
có những điểm nhấn nhỏ tuyệt vời như hệ thống lò sưởi bức xạnhiệt ở trên sàn Bạn có thể trải tấm thảm sàn lên và khi chúng tôicòn bé, chúng tôi thoải mái nằm trườn ấm áp trên chiếc ‘giườngsàn’ đó”
Jobs nói rằng ông đánh giá cao những thiết kế nhà trang nhã
và thân thiện của Eichler Chính điều đó đã nuôi dưỡng trong ôngniềm đam mê sáng tạo những sản phẩm có thiết kế tinh tế đápứng được hầu hết thị hiếu của người tiêu dùng “Tôi yêu những
Trang 30thiết kế đó vừa nói ông vừa chỉ tay về phía những ngôi nhà ông ấy đã mang lại những tác phẩm thiết kế tinh xảo, chức năngđơn giản nhưng lại tiết kiệm chi phí Đây chính là tầm nhìn cốt lõitrong chiến lược phát triển của Apple Đó cũng là những gì chúngtôi cố gắng tạo ra với máy tính Mac và sau đó là iPod”.
-Sống đối diện nhà Jobs có một người đàn ông rất thành côngtrong lĩnh vực kinh doanh bất động sản “ông ấy không xuấtchúng nhưng ông ấy đang kiếm được rất nhiều tiền,” Jobs nhớ lại
“Vì thế cha tôi nghĩ, ‘cha cũng có thể làm được’ Tôi nhớ, ông đãlàm việc cật lực Ông tham gia các lớp học vào buổi tối, vượt qua
kỳ kiểm tra cấp chứng chỉ và lao vào thị trường bất động sản.Nhưng sau đó, thị trường lại chạm đáy” Kết quả là, gia đìnhSteve gặp khó khăn lớn về tài chính trong vòng một năm hoặchơn khi ông đang học tiểu học Mẹ ông làm kế toán viên choVarian Associates, một công ty sản xuất thiết bị khoa học và họphải vay thế chấp lần thứ hai
Một ngày, giáo viên dạy lớp bốn của Steve hỏi ông “Điều gì vềthế giới này khiến em không hiểu” Steve đã đáp rằng “Em khônghiểu tại sao trong phút chốc cha em lại khánh kiệt đến vậy” Steve
đã rất tự hào về người cha của mình vì chưa bao giờ phải dùngnhững chiêu thức hèn hạ hay bóng bẩy chỉ để phát triển côngviệc kinh doanh của mình “Người ta phải nịnh nọt mọi người để
họ bán bất động sản, nhưng cha tôi không giỏi trong việc này.Đây không phải là con người ông và tôi ngưỡng mộ ông vì điềuđó” Paul Jobs lại trở về với công việc của một thự cơ khí sau đó.Cha của Steve Jobs là một người điềm đạm và khiêm nhường.Đây là đức tính mà sau này Steve ca ngợi nhiều hơn là học tập.Ngoài ra, ông cũng là một người cương quyết Jobs đã miêu tả
Trang 31cha mình như sau:
“Gần nhà tôi có một anh chàng kỹ sư làm việc ở
Westinghouse Anh ta còn độc thân, thuộc loại người lập dị và cómột cô bạn gái Vì bố mẹ tôi đều đi làm nên thi thoảng cô ấy vẫntrông nom tôi Sau khi tan học, tôi đến nhà cô và ở đó khoảng vàigiờ Vài lần tôi thấy anh chàng kỹ sư say rượu và đánh cô ấy Mộtbuổi tối, cô ấy chạy đến nhà tôi, tinh thần hoảng loạn và rồi anh tacũng đến với bộ dạng say khướt Cha tôi bình tĩnh bảo anh ta:
“Cô ấy đang ở nhà tôi nhưng anh sẽ không vào đó” Anh ta đứngngay đó Chúng tôi thích nghĩ đó là những điều bình thường trongnhững năm 1950 nhưng anh chàng này lại là một trong nhữngngười kỹ sư có cuộc sống quá lộn xộn
Điều làm cho khu vực gia đình Steve Jobs sống khác biệt sovới hàng nghìn những Hạt không một bóng cây xanh trên khắpđất nước Mỹ này đó là ngay cả những kẻ chẳng làm nên trò trống
gì cũng có khuynh hướng làm kỹ sư Jobs nhớ lại “Khi chúng tôimới chuyển đến đây, khắp nơi bạt ngàn những vườn mơ và mận.Nhưng những khoản đầu tư quân sự được rót xuống kéo theo sựphát triển bùng nổ của những thung lũng xanh này”, ông nắm rõlịch sử từng giai đoạn của thung lũng và mong muốn phát triển nóbằng chính sức lực của mình Edwin Land của Polaroid từng kểcho ông rằng ông ta đã từng được Eisenhower nhờ lắp đặtcamera cho máy bay do thám U-2 để quan sát thực tế sức mạnhthật sự của Liên bang Xô viết Đoạn tư liệu đã được đóng gói vừagửi trả lại trung tâm nghiên cứu Ames của NASA ở Sunnyvale,cách chỗ Jobs sinh sống không xa lắm Ông cũng nói thêm rằng,
“Trình điều khiển máy tính đầu tiên mà tôi từng được nhìn thấy làkhi cha tôi đưa tôi đến Trung tâm Ames Và ngay lập tức, tôi đã
Trang 32thích nó”.
Nhiều nhà thầu quốc phòng khác mọc lên gần đó trong nhữngnăm 1950 Khu nghiên cứu tên lửa Lockheed và Sư đoàn Khônggian, nơi chế tạo tên lửa đạn đạo từ tàu ngầm, được thành lập vàonăm 1956 bên cạnh Trung tâm NASA Tính đến thời điểm 4 nămsau khi Jobs chuyển đến sống ở đây, trung tâm này đã có tới20.000 công nhân viên Cách đó một vài trăm thước,
Westinghouse xây dựng các cơ sở sản xuất ống và máy biến ápđiện cho hệ thống tên lửa
Job nhớ lại: "Người ta xây dựng tất cả các công ty quân sự tốitân nhất ở đây Chính những công nghệ mới tối tân nhất đi kèmvới sự bí ẩn đã làm cho cuộc sống ở vùng đất này trở nên thú vị”.Cùng với sự trỗi dậy của các ngành công nghiệp quốc phòng,một nền kinh tế phát triển dựa trên công nghệ cao đã thực sựbùng nổ Nguồn gốc của sự bùng nổ này phải kể đến việc DavidPackard và vợ ông chuyển đến sống ở Palo Alto năm 1938 Ngôinhà của vợ chòng ông có một nhà kho và đây chính là nơi ngườibạn của ông, Bill Hewlett, đã chọn để tập trung nghiên cứu, sángtạo, tách biệt hẳn với thế giới bên ngoài Nhà để xe, vốn là mộtphần phụ hữu ích và mang tính đặc trưng của vùng thung lũngnày, cũng là nơi họ sử dụng để làm xưởng chế tạo sản phẩm đầutiên: bộ dao động âm thanh Cho đến những năm 1950, Hewlett -Packard được đánh giá là một công ty sản xuất thiết bị điện tửtăng trưởng với tốc độ chóng mặt
May mắn thay, ở gần đó có chỗ để đáp ứng nhu cầu “bànhtrướng” của những công ty “phát triển vượt quá phạm vi một nhà
để xe” như Hewlett - Packard Trong sự chuyển dịch mang tínhchất quyết định để biến khu vực này trở thành cái nôi của cuộc
Trang 33cách mạng công nghệ, chủ nhiệm khoa kỹ thuật của đại họcstandford, Frederick Terman đã cho xây dựng một khu côngnghiệp với diện tích khoảng 283 hecta (700 arce) ngay trongkhuôn viên của trường, dành cho những công ty tư nhân có khảnăng thương mại hóa các ý tưởng của sinh viên trong trường Vàngười chuyển đến đầu tiên chính là tập đoàn Varian Associates,nơi Clara Jobs đang làm việc Jobs đã nói rằng “Terman đã cómột ý tưởng tuyệt vời Chính ý tưởng này đóng vai trò tiên phongtạo đà cho ngành công nghệ tại vùng này phát triển một cáchmãnh mẽ” Lúc Jobs lên mười thì HP đã có 9.000 công nhân viên
và là một công ty lớn mạnh (blue chip) trên thị trường, nơi mà tất
cả các kỹ sư mưu cầu sự ổn định tài chính đều mong muốn đượclàm việc
Tuy nhiên, chúng ta đều biết, mấu chốt quan trọng nhất dẫnđến sự phát triển của vùng thung lũng này là chính là chất bándẫn Năm 1956, một trong những nhà phát minh ra bóng bán dẫn
ở phòng thí nghiệm Bell, New Jersy tên là William Shockley đãchuyển tới Moutain View và bắt đầu xây dựng công ty sản xuấtbóng bán dẫn sử dụng Silicon thay vì nguyên tố germani đắt đỏvẫn thường sử dụng truyền thống Tuy nhiên, Shockley ngàycàng chán nản và bỏ rơi dự án bóng bán dẫn Silicon, khiến chotám kỹ sư của ông, đáng chú ý nhất là Robert Noyce và GordonMoore phải tách ra khỏi nhóm để thành lập một công ty sản xuấtchất bán dẫn khác tên là Farchild Semiconductor Công ty nàyphát triển lớn mạnh với mười hai ngàn công nhân nhưng sau đó
đã tan rã năm 1968, khi Noyce thất bại trong cuộc chiến trởthành CEO Noyce lạicùng Gordon Moore lập một công ty kháclấy tên là Integrated Electronics Corporation và họ đã ngay lập
Trang 34tức gọi tắt là Intel Thành viên thứ ba của họ là Andrew Grove,người sau này đã góp công đưa công ty lớn mạnh nhờ sự chuyểnđổi từ lĩnh vực then chốt là sản xuất chip bộ nhớ sang bộ vi xử lý.Chỉ trong vòng vài năm, đã có hơn năm mươi công ty sản xuấtthiết bị bán dẫn mọc lên ở khu thung lũng này.
Sự tăng trưởng theo cấp số nhân của ngành công nghiệp này
có liên hệ mật thiết với hiện tượng khoa học nổi tiếng được pháthiện bởi Moore, một nhân vật mà năm 1965 đã đưa ra biểu đò tốc
độ của mạch tích hợp dựa trên số lượng bóng bán dẫn có thể gắntrên một con chip Moore đã chỉ ra rằng số lượng bóng bán dẫn
sẽ tăng gấp đôi theo chu kỳ hai năm và quỹ đạo phát triển nàyđược cho là vẫn tiếp tục diễn ra Kết luận này được khẳng định lạimột lần nữa vào năm 1971 khi Intel có thể đặt trọn một bộ điềukhiển trung tâm vào một con chip, được gọi là bộ vi xử lý, Intel
4004 Định luật Moore vẫn còn giá trị đến tận ngày nay và dựđoán tin cậy về hoạt động của bộ vi mạch ảnh hưởng đến giá cả
đã cho phép cả hai thế hệ doanh nhân, bao gồm cả Steve Jobs vàBill Gates thiết kế được biểu đồ giá cả cho các thế hệ sản phẩmcủa mình
Ngành công nghiệp sản xuất chip thật sự đã mang lại mộtcuộc chơi mới cho vùng đất này kể từ khi Don Hoefler, người phụtrách chuyên mục của tờ Electronic News, một tờ báo về thươngmại phát hành định kỳ hàng tuần, đã cho đăng một loạt các phóng
sự có tựa đề “Thung lũng Silicon Mỹ” vào tháng 1 năm 1971.Vùng thung lũng Santa Clara cách đó 40 dặm, trải dài từ phíaNam San Francisco qua Palo Alto đến San Joe, có trung tâmthương mại El Camino Real, con đường huyết mạch từng nối liền
21 nhà thờ đặc trưng ở California giờ đã bùng nổ thành đại lộ
Trang 35trung chuyển giữa các công ty lớn, nhỏ có tổng số vốn đầu tưchiếm 1/3 tổng vốn đầu tư toàn Mỹ mỗi năm Jobs đã từng nóirằng: “Luôn phát triển không ngừng, lịch sử của nơi này đãtruyền cảm hứng sáng tạo cho tôi rất nhiều Và đó là lý do khiếntôi luôn muốn là một phần của nó”.
Giống như hầu hết những đứa trẻ khác, niềm đam mê củaJobs được nuôi lớn và ảnh hưởng bởi những người thân sốngcùng từ tấm bé “Hầu hết các các ông bố ở đây đều làm nhữngcông việc đòi hỏi sự khéo léo như quang điện {photovoltaics), ắcquy và radar Tôi lớn lên cùng với chúng và luôn tò mò hỏi mọingười về tất cả những thứ tôi muốn biết” Jobs nhớ lại Một trongnhững người hàng xóm có ảnh hưởng nhất đến Jobs là LarryLang, sống cách nhà Jobs bảy nhà
Jobs kể rằng “Larry là một kỹ sư HP kiểu mẫu: một người điềukhiển radio lành nghề, một kỹ sư am hiểu điện tử ‘lỗi lạc’ Ông ấythường cho tôi rất nhiều thứ để mày mò” Khi đi cùng tôi đến nhà
cũ của Lang, Jobs đã chỉ vào con đường dẫn vào ngôi nhà và nói
“ông ấy lấy một chiếc micro cac-bon, một bình ắc quy và mộtchiếc loa đặt xuống chính con đường này ông ấy đã bảo tôi nóivào chiếc micro và âm thanh được khuếch đại ra bằng loa” Điều
đó hoàn toàn trái ngược với những điều cha của Jobs đã dạy ôngrằng một chiếc micro thì luôn luôn cần một chiếc âm ly điện tử
“Vì vậy tôi phi thẳng về nhà và nói với cha tôi rằng ông đãnhầm”
“Không, chắc chắn là nó cần một bộ âm li (bộ khuếch đại âmthanh) để hoạt động”, Paul khẳng định một lần nữa với cậu contrai, nhưng Steve vẫn khăng khẳng bảo vệ ý kiến của mình khiếncha cậu vô cùng tức giận “Nó không thể hoạt động nếu không có
Trang 36một chiếc âm li Điều con thấy chỉ là việc sử dụng một thủ thuậtnào đó”.
“Tôi vẫn tiếp tục khăng khăng rằng cha đã sai và nói ông phảichứng kiến tận mắt mới biết được Cuối cùng, ông đành nhượng
bộ và đi theo tôi để xem nó Và ông nói rằng ‘Cha sẽ rời khỏi đâyngay lập tức!’”
Jobs háo hức kể cho tôi nghe chuyện trên một cách sốngđộng vì đây là lần đầu tiên trong đời ông nhận ra rằng cha mìnhkhông phải cái gì cũng biết Một phát hiện khiến Jobs chợt lúngtúng nhận ra: ông thông minh hơn cha mẹ mình, ông đã từng rấtngưỡng mộ năng lực và sự hiểu biết của cha mình “Cha khôngđược đi học nhưng tôi luôn nghĩ rằng cha rất thông minh, ôngkhông đọc nhiều nhưng ông lại có thể làm được nhiều thứ Chahầu như có thể làm được tất cả mọi thứ liên quan đến cơ khr.Vàchính sự việc về chiếc micro các bon bắt đầu nhen nhóm suynghĩ ngược lại trong Jobs rằng ông thông minh và nhanh nhạyhơn người cha của mình “Đó là một khoảnh khắc khiến tôi ngạtthở Khi cảm thấy mình thậm chí còn thông minh hơn cả cha mẹ,tôi cảm thấy thật đáng xấu hổ vì suy nghĩ này Tôi không bao giờquên được giây phút đó” Sau này, Jobs có nói với những ngườibạn là phát hiện này cùng với sự thật rằng ông chỉ là con nuôi đãkhiến ông ngày càng tách biệt khỏi gia đình và thế giới xungquanh
Một tầng nhận thức mới cũng đến với Jobs không lâu sau đó.Jobs không chỉ phát hiện ra rằng ông thông minh hơn cha mẹmình mà ông còn phát hiện ra là họ cũng biết điều đó Paul vàClara Jobs là ông bố và bà mẹ tuyệt vời, hết mực yêu thươngcon Họ sẵn sàng thay đổi cuộc sống của mình, điều chỉnh nó sao
Trang 37cho phù hợp nhất với Steve, cậu con trai rất thông minh nhữngcũng không kém phần ngang ngạnh Họ luôn cố gắng theo dõimỗi đường đi nước bước của Steve Và Steve cũng nhanh chónghiểu ra rằng: “Cả cha và mẹ tôi đều luôn ủng hộ tôi Họ cảm thấytrách nhiệm của họ càng cao hơn khi họ thấy tôi ngày càng đặcbiệt.
Họ tìm đủ mọi cách để mang lại cho tôi những thứ tôi cần và
cố gắng cho tôi đi học tại những ngôi trường tốt Họ sẵn sàng đápứng tất cả những gì tôi cần” Jobs trải lòng với tôi những gì ông
ấy thực sự nghĩ
Chính vì vậy, Steve lớn lên song song với cảm giác của mộtđứa trẻ bị bỏ rơi và cảm giác ông là một người đặc biệt Đối vớiông, điều đó đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thànhnên tính cách của Jobs
Trường học
Trước khi bắt đầu đi học cấp 1, Jobs đã được mẹ dạy đọc.Tuy nhiên, chính điều này đã khiến Jobs gặp một số rắc rối khiđến trường Jobs nói rằng “Tôi cảm thấy nhàm chán, không thấy
có thứ gì mới để học trong một vài năm đầu, vì vậy tôi đã lấp đầythời gian đi học bằng việc gây ra rắc rối” Điều đó chứng tỏ rằngtính cách của Jobs là do bản chất và cả do nuôi dưỡng, ôngkhông dễ dàng chấp nhận sự áp đặt và kiểm soát, “ở trường, tôigặp phải những quy tắc khác hẳn với lúc ở nhà và tôi không thíchđiều đó Và các thầy cô thật sự đã suýt kiểm soát được tôi Họgần như sắp gây được sự tò mò ở tôi”
Trường của Jobs, trường tiểu học Monta Loma là một ngôitrường đặt trong những tòa nhà lụp xụp của những năm 1950,cách nhà ông bốn dãy phố ông giải quyết sự nhàm chán lúc đi
Trang 38học bằng cách luôn nghĩ ra các trò đùa tinh quái Jobs kể: “Tôi
có một người bạn thân tên là Rick Ferrentino và chúng tôi cùngnhau tạo ra vô vàn kiểu rắc rối Giống như, có lần, chúng tôi dánnhững áp phích (poster) nhỏ khắp nơi với nội dung “Hãy mangthú cưng của bạn tới trường” Hãy tưởng tượng, thật là điên rồkhi khắp trường toàn là chó, mèo đuổi bắt nhau còn các thầy côphải canh chúng” Một lần khác, họ lại thuyết phục những đứa trẻkhác tiết lộ cho họ mã số khóa xe đạp và như Jobs kể lại “Chúngtôi lẻn ra ngoài trong giờ học, thay đổi toàn bộ mã số của nhữngchiếc khóa khiến cho đến tận khuya không ai có thể lấy được xe
để đi về” Khi Jobs học lớp ba thì những trò nghịch ngợm củaông nguy hiểm dần “Một lần, tôi để chất nổ ở dưới ghế của côgiáo, cô Thurman và khiến cô sợ đến thót tim”
Không có gì ngạc nhiên khi ông bị nhà trường trả về gia đìnhhai hoặc ba lần trước khi học xong lớp ba Tuy nhiên, sau đó, chaông bắt đầu đối xử với ông như một người đặc biệt Và với sựđiềm đạm và cương quyết vốn có, cha ông đã nói với nhà trườngrằng ông ấy cũng muốn nhà trường cư xử như vậy: “Hãy nhìnnhận vấn đề, đó không phải là lỗi của cậu bé Nếu nhà trườngkhông thể tạo được hứng thú học hành cho cậu bé thì đó là lỗicủa Quý vị” Cha mẹ Jobs chưa bao giờ phạt ông vì những trònghịch hay tội lỗi ông gây ra ở trường và cha ông cũng nói thêmvới giáo viên của Steve rằng: “Cha tôi là một người nghiện rượu
và luôn mang theo mình một chiếc thắt lưng da, nhưng tôi khẳngđịnh rằng mình chưa từng một lần bị đánh đòn Đó là lỗi của nhàtrường khi bắt bọn trẻ học thuộc tất cả những điều ngớ ngẩn thay
vì tạo cảm hứng để khuyến khích chúng thích thú với việc học”.Tính cách của Jobs đã bắt đầu biểu hiện sự pha trộn giữa sự nhạy
Trang 39cảm và vô cảm, tổng hợp và tách biệt, những đặc tính tạo nênJobs trong suốt phần đời còn lại.
Khi Jobs vào học lớp bốn, nhà trường quyết định, tốt nhất làtách Jobs và Ferrentino ra học hai lớp riêng biệt Cô giáo lớp bốncủa Jobs là một phụ nữ cứng cỏi có tên là Imogene Hill, hayđược biết đến với biệt danh là “Teddy” Bà đã được Jobs ưu ái gọi
là “một trong những vị thánh của cuộc đời tôi” Sau một vài tuầnquan sát Jobs, bà rút ra rằng, cách tốt nhất để kiểm soát Jobs là
“hối lộ” ông “Một hôm, sau khi tan học, cô giáo đưa cho tôi mộtquyển bài tập toán và nói ‘Cô muốn em mang nó về nhà và làm’.Tôi chợt nghĩ Trời, cô có bình thường không?’ thì cô lấy ranhững chiếc kẹo mút khổng lò mà lúc đó tôi tưởng tượng to như
cả thế giới này và nói ‘Khi nào em giải xong những bài tập toántrong quyển sách này và hầu hết kết quả đều đúng, cô sẽ thưởngcho em chiếc kẹo mút này và 5 đô la’ Ngay lập tức tôi đã làmxong và gửi lại chúng cho cô chỉ trong hai ngày” Sau vài tháng,Jobs thậm chí không còn đòi được “hối lộ” mới làm bài tập Ôngnói “Điều mong muốn của tôi lúc đó đơn giản là được học và tôinăn nỉ cô giáo giao bài tập cho tôi”
Để thưởng cho sự nỗ lực của Steve, cô giáo đã tặng ông một
bộ đồ nghề dùng để mài dũa thấu kính và làm máy ảnh Jobs thừanhận rằng “Tôi học được từ cô ấy nhiều hơn bất kỳ giáo viên nàokhác Nếu không nhờ cô, tôi tin chắc rằng tôi sẽ vẫn mãi hưhỏng, thậm chí có thể bị đi tù”
Một lần nữa, điều đó càng khẳng định thêm ý nghĩ rằng: Jobs
là một người đặc biệt, “ở lớp tôi, cô chỉ quan tâm đến một mìnhtôi Cô thấy sự khác biệt trong tôi”, Job tâm sự
Imogene Hill không chỉ nhìn ra ở Jobs sự thông minh Nhiều
Trang 40năm sau, bà có khoe với mọi người một bức hình chụp cả lớpJobs trong ngày Hawaii Jobs đã tham dự mà không mặc chiếc áo
sơ mi kiểu Hawaii như được dặn dò Tuy nhiên, trong bức hình,Jobs vẫn xuất hiện trong trang phục Hawaii đứng ở hàng đầu và
là tâm điểm bức hình Hóa ra thằng bé đã đổi được một chiếc áocủa một đứa khác chỉ bằng vài lời thuyết phục”
Gần cuối lớp bốn, bà Hill đã cho Jobs làm bài kiểm tra và theoJobs thì “Tôi đã đạt điểm ở mức của một học sinh năm thứ haitrung học” Nhờ đó, không chỉ Jobs và cha mẹ ông, mà nhàtrường cũng phải thừa nhận rằng ông có một trí thông minh khácbiệt Nhà trường đã quyết định, một quyết định đáng chú ý, làcho Jobs vượt hai cấp và học thẳng lên lớp bảy Quyết định đóđược cho là cách dễ dàng nhất khiến ông cảm thấy mình đượcthử thách và hứng thú học tập Nhưng cha mẹ của Jobs muốnthận trọng hơn và quyết định chỉ cho ông vượt một cấp
Nhưng sự chuyển dịch này không êm đẹp như mong đợi Jobscảm thấy ông là một đứa trẻ cô đơn, khó khăn trong giao tiếp xãhội, đặc biệt là lạc lõng giữa những đứa trẻ lớn hơn mình mộttuổi Tồi tệ hơn là vào lớp sáu, có nghĩa là Jobs phải chuyển đếnhọc ở một ngôi trường khác tên là Crittenden Middle Tuy trườngchỉ cách trường tiểu học Monta Loma tám dãy nhà nhưng nó lạithuộc về một thế giới hoàn toàn khác, biệt lập với xung quanh vớinhững nhóm thiểu số hung tợn
Chính nhà báo của tờ Silicon Valley, Michael s Malone, cũngphải thừa nhận rằng “Bạo loạn, đánh nhau là việc xảy ra hàngngày, đều đặn như cơm bữa ở khu vực này Bọn trẻ thường xuyênmang dao đến trường như một biểu hiện của một đại trượng phuhay một đấng mày râu đích thực” Cùng khoảng thời gian Jobs