Kiến thức: - Nắm được đặc điểm của hai môi trường đới ôn hoà: Tính chất thất thường do vị trí trung gian.. - Hiểu và phân biệt được sự khác nhau giữa các kiểu khí hậu của môi trường đới
Trang 1CHƯƠNG II: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HOÀ HOẠT ĐỘNG KINH TẾ CỦA CON NGƯỜI Ở ĐỚI ÔN HOÀ
TUẦN 6
TIẾT 12 - BÀI 13: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HOÀ
I Mục tiêu bài học:
- Sau bài học, học sinh cần.
1 Kiến thức:
- Nắm được đặc điểm của hai môi trường đới ôn hoà: Tính chất thất thường do vị trí trung gian Tính đa dạng được thể hiện ở sự biến đổi của tự nhiên trong cả thời gian và không gian
- Hiểu và phân biệt được sự khác nhau giữa các kiểu khí hậu của môi trường đới ôn hoà qua biểu đồ khí hậu
- Nắm được sự thay đổi của nhệt độ và lượng mưa khác nhau có ảnh hưởng đến sự phân bố các kiểu rừng ở đới ôn hoà
2 Kĩ năng: Củng cố thêm kĩ năng đọc phân tích bản đồ và ảnh địa lí, bồi dưỡng kĩ
năng nhận biết các kiểu khí hậu đới ôn hoà qua biểu đồ tranh ảnh
3 Thái độ: Có thái độ học tập đúng dắn,say mê học tập.
4 Định hướng năng lực được hình thành:
- Năng lực chung: giải quyết vấn đề, so sánh, tổng hợp, đọc hiểu, sáng tạo
- Năng lực chuyên biệt: quan sát lược đồ, hình ảnh, phân tích biểu đồ, tư duy tổng hợp theo lãnh thổ
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
1 Chuẩn bị của giáo viên:
- Bản đồ các môi trường địa lí trên thế giới
- Ảnh bốn mùa ở đới ôn hoà
- Bảng phụ thời gian bốn mùa, thời tiết và sự biến đổi của thực vật ở đới ôn hoà
2 Chuẩn bị của học sinh: Sgk, tập bản đồ,đọc trước bài mới.
Trang 2III Tổ chức các hoạt động học tập
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Bài mới:
Ở chương I, các em đã được tìm hiểu tất cả các đặc điểm tự nhiên và kinh tế - xã hội của đới nóng Hôm nay, chúng ta chuyển sang tìm hiểu về môi trường đới ôn hòa Vậy môi trường đới ôn hòa có vị trí và đặc điểm như thế nào? Bài học này sẽ giúp các em giải đáp thắc mắc đó
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức
* Hoạt động 1: Tìm hiểu vị trí của môi trường đới ôn
hòa.
Bước 1: Gv treo lược đồ 13.1 trên bảng
? Chỉ vị trí giới hạn của đới ôn hoà trên bản đồ treo
tường và nhận xét về vị trí? (năng lực quan sát lược đồ)
? Nhận xét phần diện tích đất nổi ở bắc bán cầu và nam
bán cầu trong đới ôn hoà?
- Phần lớn diện tích đất nổi nằm ở bắc bán cầu
Bước 2: HS: Xác định vị trí trên lược đồ
Gv chuẩn kiến thức
* Vị trí.
- Khoảng từ chí tuyến đến vòng cực ở cả hai bán cầu
- Phần lớn diện tích đất nổi của đới ôn hòa nằm ở bán cầu Bắc
Chuyển ý: Vị trí đã tạo cho khí hậu đới ôn hòa có đặc
điểm như thế nào? => Mục khí hậu
* Hoạt động 2: Tìm hiểu đặc điểm khí hậu của môi
trường đới ôn hòa.
Bước 1: Hướng dẫn HS đọc bảng số liệu SGK trang
42.xác định 3 địa điểm trên bản đồ
? Em có nhận xét gì về nhiệt độ và lượng mưa ở đới ôn
hoà so với đới khác? (năng lực phân tích bảng số liệu)
- Nhiệt độ trung bình năm ấm áp hơn so với đới lạnh ,
mát mẻ hơn so với đới nóng
Lượng mưa lớn hơn đới lạnh, ít hơn đới nóng (Nhiệt độ
và lượng mưa của đới ôn hoà ở mức trung bình)
1 Khí hậu.
- Mang tính chất trung gian giữa khí hậu đới nóng và khí hậu đới lạnh
+ Nguyên nhân: nằm giữa đới nóng và đới lạnh
Trang 3? Khí hậu mang tính chất trung gian thể hiện như thế
nào?
Bước 2: HS tiếp tục quan sát H 13.1 và đọc nội dung từ
“Do vị trí trung gian … rất khó dự báo trước”
? Nhận xét vị trí của đới ôn hòa so với đới nóng và đới
lạnh? (năng lực quan sát lược đồ)
? Những yếu tố nào gây biến động thời tiết ở đới ôn hòa?
(năng lực quan sát lược đồ)
HS trả lời -lớp nhận
xét GV: Chuẩn hoá kiến thức Những đợt khí nóng hoặc
những đợt khí lạnh tràn đến bất ngờ làm cho nhiệt độ
tăng hoặc giảm từ 10oC – 15oC trong vài giờ, hoặc những
đợt gió tây ôn đới mang hơi ẩm vào đất liền gây mưa
Làm cho khí hậu thay đổi bất thường, rất khó dự báo
trước
Bước 3: GV cho HS tiến hành thảo luận nhóm :3 phút
Yêu cầu: Trả lời câu hỏi.
? Thời tiết và khí hậu đới ôn hoà tác động tới sản xuất và
đời sống con người như thế nào? (năng lực tư duy tổng
hợp theo lãnh thổ)
GV chuẩn kiến thức
Chuyển ý: Vị trí địa lí và khí hậu trên sẽ ảnh hưởng như
thế nào đến sự phân hoá môi trường ở đới ôn hòa? =>
mục 2
* Hoạt động 3: Tìm hiểu sự phân hóa môi trường ở
đới ôn hòa.
Bước 1: HS đọc đoạn “Thiên nhiên … bụi gai”
? Thiên nhiên ở đói ôn hòa thay đổi theo những yếu tố
nào?
? Theo thời gian, thiên nhiên thay đổi như thế nào?
? Nêu những đặc điểm về thời tiết và thực vật theo các
mùa?
+ Biểu hiện: Nhiệt độ và lượng mưa cao hơn đới lạnh nhưng thấp hơn đới nóng
- Thời tiết ở đới ôn hoà thay đổi bất thường, luôn biến động rất khó dự báo trước
2 Sự phân hoá của môi trường.
Trang 4- GV bổ sung: Giới thiệu một số câu thơ miêu tả đặc
điêm thời tiết ở đới ôn hòa theo thời gian: (Tích hợp văn
học).
Cỏ non xanh rợn chân trời Cành lê trắng điểm một vài bông hoa…
Hải đường lả ngọn đông lân Hạt sương chíu nặng, cành xuân la đà (mùa xuân)
Dưới trăng quyên đã gọi hè Đầu tường lửa lựu lập lòe đâm bông… (mùa hạ)
Người lên ngựa kẻ chia bào Rừng phong thu đã nhuốm màu quan san (mùa thu)
Đòi phen gió tựa hoa kề Nửa rèm tuyết ngậm bốn bề trăng thâu… (mùa đông)
Sen tàn, cúc lại nở hoa
Sầu dài, ngày ngắn, đông đà sang xuân…
(cảnh chuyển mùa)
(Trích Truyện Kiều – Nguyễn Du)
- Đới ôn hòa có bốn mùa rõ rệt, còn ở đới nóng và đới
lạnh chỉ có 2 mùa đông và hạ, không có hai mùa chuyển
tiếp là thu và đông
Bước 2: GV hướng dẫn HS quan sát các hình ảnh và biểu
đồ nhiệt độ, lượng mưa trang 44
? Cho biết ở môi trường đới ôn hoà gồm có những kiểu
môi trường nào?
- Gồm môi trường ôn đới hải dương, ôn đới lục địa, cận
nhiệt địa trung hải, cận nhiệt gió mùa, cận nhiệt đới ẩm
và môi trường hoang mạc ôn đới
? Mô tả thảm thực vật và phân tích biểu đồ nhiệt độ,
lượng mưa với các thảm thực vật tương ứng? (năng lực
quan sát tranh ảnh và phân tích biểu đồ)
a Phân hóa theo thời gian: Một
năm có bốn mùa xuân, hạ, thu, đông
b Phân hóa theo không gian:
Thay đổi từ Bắc xuống Nam theo
vĩ độ, từ Đông sang Tây, theo độ cao do ảnh hưởng của dòng biển
Trang 5(- Ôn đới hải dương: ẩm ướt quanh năm, mùa hạ mát mẻ,
mùa đông không lạnh lắm => rừng lá rộng chiếm ưu thế
- Ôn đới lục địa: lượng mưa ít, mùa hạ nóng, mùa đông
lạnh và tuyết rơi nhiều => rừng hỗn giao và rừng lá kim
- Địa Trung Hải: mùa hạ nóng và khô, mùa đông ấm áp,
mưa vào mùa thu – đông => phổ biến là rừng cây bụi
gai)
? Thảm thực vật ở đới ôn hoà có sự thay đổi như thế
nào?
(Thảm thực vật thay đổi từ bắc xuống nam, từ tây sang
đông và theo độ cao)
? Nguyên nhân thảm thực vật ở đới ôn hòa thay đổi theo
không gian?
GV chuẩn kiến thức
và gió Tây ôn đới
4 Tổng kết và hướng dẫn học tập.
a Tổng kết:
? Tính chất trung gian của khí hậu đới ôn hoà được thể hiện như thế nào? ? Sự phân hoá theo thời gian và không gian được thể hiện như thế nào?
b Hướng dẫn học bài
- Học trả lời bài theo sách giáo khoa
- Làm bài tập trong tập bản đồ thực hành
- Chuẩn bị trước bài 14: “ Hoạt động nông nghiệp ở đới ôn hoà”