Giáo trình pháp luật đại cương Bài 2

MỤC TIÊU BÀI HỌC• Giúp học viên hiểu được cơ cấu tổ chức bộ máy nhà nước ở Việt Nam hiện nay • Trang bị những kiến thức căn bản nhất về vai trò, chức năng và tổ chức của từng cơ quan cấu

BÀI 2

BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI

CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Giảng viên: Ths Đào Ngọc Báu

MỤC TIÊU BÀI HỌC

• Giúp học viên hiểu được cơ cấu tổ chức bộ máy nhà

nước ở Việt Nam hiện nay

• Trang bị những kiến thức căn bản nhất về vai trò, chức

năng và tổ chức của từng cơ quan cấu thành bộ máy

nhà nước

CẤU TRÚC NỘI DUNG

2.1 Cơ quan quyền lực nhà nước

2.2 Chủ tịch nước

2.3 Cơ quan hành chính nhà nước

2.4 Cơ quan xét xử

2.5 Cơ quan kiểm sát

2.1 CƠ QUAN QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC

Quốc hội:

Là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất

Hội đồng nhân dân các cấp:

Là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương

Cơ quan quyền lực nhà nước

2.1 CƠ QUAN QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC (tiếp theo)

Cách thức hình thành:

bầu ra;

thực hiện thống nhất quyền lực;

nhân dân

Tính chất:

• Là cơ quan quyền lực nhà nước, thể hiện:

thành lập các cơ quan nhà nước khác;

với tất cả các cơ quan nhà nước

2.3 CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

Chính phủ

Các Bộ, cơ quan ngang

Bộ, cơ quan của Chính phủ

Ủy ban nhân dân các cấp

Các Sở, Phòng, Ban thuộc Ủy ban nhân dân.

Cơ quan Hành chính Nhà nước

2.2 CHỦ TỊCH NƯỚC

Cách thức hình thành:

• Do Quốc hội bầu ra trong số

các đại biểu Quốc hội;

• Chịu trách nhiệm và báo

cáo công tác trước Quốc

hội.

Tính chất:

• Là nguyên thủ quốc gia: Thống lĩnh các lực lượng vũ trang, Chủ tịch Hội đồng quốc phòng và an ninh;

• Thực hiện phối hợp hoạt động của các cơ quan nhà nước.

2.3 CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC (tiếp theo)

Cách thức hình thành

Chính phủ do Quốc hội bầu

ra, là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội

Ủy ban nhân dân do Hội đồng nhân dân cùng cấp bầu

ra, là cơ quan hành chính nhà

2.3 CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC (tiếp theo)

Tính chất:

Là cơ quan hoạt động mang tính chấp hành và điều hành:

Tính chấp hành:

Tuân thủ pháp luật, thực hiện chủ trương, chính sách, quyết định của cơ quan quyền lực nhà nước

Tính điều hành:

Nhân danh quyền lực nhà nước ban hành văn bản pháp quy

có hiệu lực bắt buộc đối với các công dân và tổ chức

2.4 CƠ QUAN XÉT XỬ

• Cách thức hình thành:

 Do cơ quan quyền lực nhà nước

thành lập;

 Bao gồm: Tòa án nhân dân tối

cao, Tòa án nhân dân tỉnh, Tòa

án nhân dân huyện, Tòa án quân sự và các Tòa án khác theo luật định

• Tính chất:

 Là cơ quan xét xử trực thuộc cơ quan quyền lực nhà nước, chịu trách nhiệm báo cáo trước cơ quan quyền lực nhà nước;

 Hoạt động độc lập, chỉ tuân theo pháp luật

2.5 CƠ QUAN KIỂM SÁT

• Cách thức hình thành:

 Do cơ quan quyền lực nhà nước

thành lập;

 Bao gồm: Viện kiểm sát nhân

dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, Viện kiểm sát nhân dân huyện, Viện kiểm sát quân sự

• Tính chất:

 Là cơ quan thực hành quyền công tố;

 Là cơ quan thực hành kiểm sát các hoạt động tư pháp, bảo đảm cho pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất