Bai 27 Luc dien tu

Kết luận Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng điện chạy qua đặt trong từ tr ờng.. Kết luận Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng điện chạy qua đặt trong từ tr

Thùc hiÖn: nguyÔn thÞ nhµi -Gi¸o viªn vËt lý

- Đặt dây dẫn AB song song với kim nam châm đang đứng yên.

- Cho dòng điện qua dây dẫn, kim nam châm lệch đi không còn song song với dây dẫn nữa

- Ngắt dòng điện, kim nam châm trở lại vị trí ban đầu

I

Thí nghiệm Ơ - xtet cho thấy :

Dòng điện tác dụng lực lên kim nam châm

Ng ợc lại:

Nam châm có tác dụng lực lên dòng điện hay không ?

Bài 27: Lực điện từ I/ Tác dụng của từ tr ờng lên dây dẫn có dòng điện

1 Thí nghiệm

Nghiên cứu sách giáo khoa , quan sát H 27.1 để trả lời các câu hỏi sau:

Mục đích thí nghiệm ? Dụng cụ thí nghiệm gồm những gì ? Nêu các b ớc tiến hành thí nghiệm ?

* Mục đích: Kiểm tra xem nam châm có tác dụng lực lên dây dẫn có dòng điện hay không ? Nguồn điện; biến trở; khoá ; ampe kế; đế ; thanh đồng ; 2 nam châm chữ U; 5 đoạn dây nối

* Tiến hành:

B1: Mắc mạch điện nh hình 27.1 B2: Đặt đoạn dây dẫn thẳng AB nằm trong từ

tr ờng của nam châm chữ U

B3: Đóng khoá K , quan sát đoạn dây AB

* Dụng cụ :

Đoạn dây d

ẫn AB

C1: Hiện t ợng đó chứng tỏ điều gì?

Chứng tỏ đoạn dây dẫn AB chịu tác dụng của một lực nào đó

Bài 27: Lực điện từ I/ Tác dụng của từ tr ờng lên dây dẫn có dòng điện

1 Thí nghiệm

2 Kết luận

Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng

điện chạy qua đặt trong từ tr ờng Lực đó gọi là lực điện

từ

Từ thí nghiệm trên em rút ra kết luận gì ?

Đoạn dây AB

2 Kết luận

Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng

điện chạy qua đặt trong từ tr ờng Lực đó gọi là lực điện

châm và thanh đồng nh hình vẽ

và nêu kết quả của thí nghiệm ? Hiện t ợng đó chứng tỏ điều gì ?

Thanh đồng không chuyển động

Chứng tỏ không có lực từ tác dụng lên thanh

đồng

Nhận xét vị trí của thanh đồng trong thí nghiệm trên so với các đ ờng sức từ của nam châm?

Thanh đồng đặt trong từ tr ờng của nam châm

và song song với các đ ờng sức từ

Điều nào sau đây là đúng khi nói về tác dụng của từ tr ờng lên dây dẫn có dòng điện ?

Khi cho dòng điện qua đoạn dây dẫn đặt trong từ tr ờng và cắt các đ ờng sức

từ thì có lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn đó.

Khi cho dòng điện qua đoạn dây dẫn đặt trong từ tr ờng và song song với các đ ờng sức từ thì có lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn đó.

Khi cho dòng điện qua đoạn dây dẫn đặt trong từ tr ờng ở mọi ví trí của dây dẫn thì luôn có lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn đó.

Các phát biểu A; B và C đều đúng.

A

B

C

D

A

2 Kết luận

Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng

điện chạy qua đặt trong từ tr ờng Lực đó gọi là lực điện

từ

II/ Chiều của lực điện từ Quy tắc bàn tay trái.

1 Chiều của lực điện từ phụ thuộc vào những yếu tố nào ?

a Thí nghiệm

Nghiên cứu sách giáo khoa để trả lời các câu hỏi sau:

Cách bố trí thí nghiệm ?

Mục đích thí nghiệm là gì?

Kiểm tra xem chiều của lực từ có phụ thuộc vào chiều của dòng điện và chiều của đ ờng sức từ hay không ?

Bố trí thí nghiệm nh hình 27.1

b Kết luận:

Chiều của lực điện từ tác dụng lên dây dẫn AB phụ

thuộc vào chiều dòng điện trong dây dẫn và chiều

của đ ờng sức từ

Qua thí nghiệm ta có thể rút ra kết luận gì ?

2 Quy tắc bàn tay trái

Đặt bàn tay trái sao cho:

- Các đ ờng sức từ h ớng vào lòng bàn tay

- Chiều từ cổ tay đến ngón tay giữa h ớng theo

chiều dòng điện

- Ngón tay cái choãi ra 900 chỉ chiều lực điện từ

Dùng quy tắc bàn tay trái có thể :

Trong các câu trên câu nào đúng nhất ?

Xác định chiều của lực điện từ khi biết chiều của đ ờng sức từ và chiều của dòng

điện.

Xác định chiều của dòng điện khi biết chiều của đ ờng sức từ và chiều lực điện từ Xác định chiều của đ ờng sức từ khi biết chiều của dòng điện và chiều lực điện từ Cả A ; B và C đều đúng

A

B

C

D

2 Kết luận

Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng điện chạy

qua đặt trong từ tr ờng Lực đó gọi là lực điện từ

II/ Chiều của lực điện từ Quy tắc bàn tay trái.

1 Chiều của lực điện từ phụ thuộc vào những yếu tố nào ?

a Thí nghiệm

b Kết luận:

Chiều của lực điện từ tác dụng lên dây dẫn AB phụ thuộc vào

chiều dòng điện trong dây dẫn và chiều của đ ờng sức từ

2 Quy tắc bàn tay trái

Đặt bàn tay trái sao cho:

Các đ ờng sức từ h ớng vào lòng bàn tay

Chiều từ cổ tay đến ngón tay giữa h ớng theo chiều dòng điện

Ngón tay cái choãi ra 900 chỉ chiều lực điện từ

C2 : áp dụng quy tắc bàn tay trái xác định chiều dòng điện

Biết chiều đ ờng sức từ h ớng từ trên xuống d ới

Biết chiều lực điện từ tác dụng lên đoạn dây dẫn h ớng từ trong ra ngoài

áp dụng quy tắc bàn tay trái xác định đ ợc chiều dòng điện chạy qua dây dẫn AB từ B đến A

N

S

F 

I I

TL :

TL :

Biết dòng điện chạy trong dây dẫn AB có chiều từ A đến B

Biết chiều lực điện từ tác dụng lên đoạn dây AB h ớng từ trong ra ngoài áp dụng quy tắc bàn tay tráI ta xác định đ ợc :

Đ ờng sức từ của nam châm có chiều đi từ d ới lên trên

F 

N S

C4 : a; Biểu diễn lực điện từ tác dụng lên các đoạn AB và CD của khung dây có dòng điện chạy qua trong hình 27.5 a,b, c.

b; Các lực điện từ tác dụng lên dây AB và CD trong mỗi tr ờng hợp có tác dụng gì đối với khung dây

A

B

C

D

N S

A

B C

S

A

S

O

27.5 A

27.5 B

27.5 C

O

O O’

Hình 27.5 A: Cặp lực từ có tác dụng làm cho khung quay theo chiều kim đồng hồ

Hình 27.5 B : Cặp lực từ không có tác dụng làm khung quay

Hình 27.5 C: Cặp lực từ có tác dụng làm cho khung quay theo chiều ng ợc với chiều quay của kim đồng

hồ

A

D

N S

A

B C

S

S

O

27.5 A

27.5 B

27.5 C

O

O

O’

1

F  F 2

1

F 

2

F 

1

2

F 

C4:

Bài 27: Lực điện từ I/ Tác dụng của từ tr ờng lên dây dẫn có dòng điện

1 Thí nghiệm

2 Kết luận

Từ tr ờng tác dụng lực lên đoạn dây dẫn AB có dòng điện chạy

qua đặt trong từ tr ờng Lực đó gọi là lực điện từ

II/ Chiều của lực điện từ Quy tắc bàn tay trái.

1 Chiều của lực điện từ phụ thuộc vào những yếu tố nào ?

a Thí nghiệm

b Kết luận:

Chiều của lực điện từ tác dụng lên dây dẫn AB phụ thuộc vào

chiều dòng điện trong dây dẫn và chiều của đ ờng sức từ

2 Quy tắc bàn tay trái

Đặt bàn tay trái sao cho:

Các đ ờng sức từ h ớng vào lòng bàn tay

Chiều từ cổ tay đến ngón tay giữa h ớng theo chiều dòng điện

Ngón tay cái choãi ra 900 chỉ chiều lực điện từ

III/ Vận dụng

H ớng dẫn về nhà

Học thuộc phần ghi nhớ

Đọc phần ‘’Có thể em ch a biết ‘’

Trả lời các câu hỏi từ C1 đến C4 SGK Làm các bài tập 27.1 đến 27.5 SBT Nghiên cứu bài 28:

Động cơ điện một chiều

( C2; C3; C4 )

để trả lời các câu hỏi sau:

Mục đích thí nghiệm ? Dụng cụ thí nghiệm gồm những gì ? Nêu các b ớc tiến hành thí nghiệm ?

* Mục đích: Kiểm tra xem nam châm có tác dụng lực lên dây dẫn có dòng điện hay không ? Nguồn điện; biến trở; ampe kế; khoá ; đoạn dây dẫn AB ; 2 nam châm chữ U;

5 đoạn dây nối

* Tiến hành:

B1: Mắc mạch điện nh hình 27.1 B2: Đặt đoạn dây dẫn thẳng AB nằm trong từ

tr ờng của nam châm chữ U

B3: Đóng khoá K , quan sát đoạn dây AB

* Dụng cụ :

Đoạn dây d

ẫn AB