Phần quay Rotor:- Rotor cực ẩn thường dùng cho máy tốc độ cao 3000 v/ph, có một đội cực, dây quấn kích từ được đặt trong các rãnh... 1.Mạch từ phần ứng stato ♦ Sơn cách điện các lá tô
Trang 1Môn Công Nghệ Chế Tạo Máy Điện
ĐỀ TÀI: Tìm Hiểu Về Công Nghệ Chế Tạo Máy Điện
Trang 2MÔN Công Nghệ Chế Tạo Máy Điện Đồng Bộ
GVHD: Vũ Thị Kim Nhị
Lớp: LTTCĐH_Điện 1_K3
Nhóm SV Thực Hiện: Nhóm 3
ĐỒ ÁN MÔN HỌC
Trang 3Danh Sách Nhóm
Trang 4ĐỀ TÀI Tìm Hiểu Về Công Nghệ Chế
Tạo Máy Điện Đồng Bộ
Nhiệm Vụ
I Phân loại máy điện đồng bộ
II Cấu tạo máy điện đồng bộ
II Công nghệ chế tạo mạch từ MĐĐB
III Công nghệ chế tạo dây quấn
IV Hoàn Thiện
V Ứng Dụng
Trang 5- Máy phát điện đồng bộ: biến cơ năng thành điện năng.
- Động cơ điện đồng bộ: biến điện năng thành cơ năng.
- Máy bù đồng bộ: bù công suất phản kháng, cải thiện hệ
số công suất cos φ cho lưới điện .
Trang 71.1 Máy Phát Điện Đồng Bộ
Máy phát tua bin nước
Trang 81.2 Động cơ điện đồng bộ
- Động cơ điện đồng bộ thường được chế tạo theo kiểu cực lồi
và được sử dụng để kéo các tải không đòi hỏi phải thay đổi tốc độ, với công suất chủ yếu từ 200KW trở lên.
Trang 112.1 Phần tĩnh (Stator):
Stator của máy đồng bộ giống như stator của máy KĐB gồm 2 bộ phận chính là lõi thép stator và dây quân 3 pha.
Dây quấn stator gọi là dây quấn phần ứng.
2 Cấu Tạo
Trang 122.2 Phần quay (Rotor):
⇒ Gồm 2 kiểu: là roto cực ẩn và roto cực lồi như hình vẽ.
Trang 13⇒ Rotor cực lồi dùng cho các máy tốc độ thấp, có nhiều đôi cực, dây quấn kích từ được quấn xung quanh thân từ cực.
Trang 142.2 Phần quay (Rotor):
- Rotor cực ẩn thường dùng cho máy tốc độ cao 3000 v/ph,
có một đội cực, dây quấn kích từ được đặt trong các rãnh.
Trang 15III Công nghệ chế tạo mạch từ
Trang 171.Mạch từ phần ứng (stato)
chưa sơn có màu không đồng
nhất,hàm lương silic cao, giòn, dẫn từ
đẳng hướng
Được sản xuất nhiều loại khác nhau
theo ký hiệu của Nga:
1211,1212,1213…
Loại tôn này được sản xuất dưới
dạng tấm,chiều rộng lên đến 1m,chiều
dài gấp đôi chiều rộng.bề dày tiêu
chuẩn la 0.1, 0.2, 0.35, 0.5, 0.6,1 mm
Tôn cán nóng ít bị ảnh hương bởi tác
động cơ học nên có thể bỏ qua khâu ủ
nhiệt khi chế tạo mạch từ máy điên
Trang 201.Mạch từ phần ứng (stato)
Máy cắt tôn
Trang 231.Mạch từ phần ứng (stato)
♦ Thiết kế sơ đồ dập lá
tôn :Dựa trên kích
thước lá tôn và yêu
cầu kỹ thuật của
stator.các kỹ sư sẽ dựa
trên máy tính để thiết
kế sơ đồ dập trên máy
dập Tôn cuộn rulo chỉ
dùng khi dập tự động
Yêu cầu thiết kế sơ đồ
dập sao cho hệ số lợi
dụng tôn là cao
nhất,tiết kiệm nguyên
vật liệu nhất
Trang 25chiều dày của lá
tôn, loại tôn và
quy trình dập lá
tôn.
Trang 261.Mạch từ phần ứng (stato)
Máy dập
Trang 281.Mạch từ phần ứng (stato)
Tẩy bavia các lá tôn
Các lá tôn sau khi dập nhờ một băng tải chuyền bằng con lăn đưa đến máy mài bavia Chất liệu được dùng để mài bavia là giấy nhám và đá mài.
Trang 30⇒ Nhược điểm của
khâu ủ tôn này: là
làm gián đoạn quy
Trang 311.Mạch từ phần ứng (stato)
♦ Sơn cách điện
các lá tôn: Các lá
tôn cần được sơn cách
điện để tăng điện trở
đối với dòng điện
fuco.lớp sơn này cần
phải chịu được nhiệt
độ tương đối cao,
ta kết hợp các nguyên
công mài bavia, sơn, và
sấy lá tôn trên 1 dây
chuyền công nghệ.
sơn,dây chuyền đưa
các lá tôn đến lò sấy.
Dây truyền sơn ướt
Buồng sơn ướt
Trang 321.Mạch từ phần ứng (stato)
Dây truyền sơn khô
Buồng sơn khô
Trang 331.Mạch từ phần ứng (stato)
♦ Ghép các lá tôn thành lõi thép theo kích thước
thiết kế: yêu cầu của công đoạn này là tạo được mạch từ chắc chắn về mặt cơ khí, không bị ngắn mạch đối với dòng fucô, đạt được hệ số ép chặt theo thiết kế, tạo dộ chéo rãnh cho
trước, đảm bảo các kích thước và yêu cầu quy định.
- Định lượng lõi thép
- Ghép các lá tôn vào các trục gá
- Các phương pháp cố định lõi thép
Trang 35
1.Mạch từ phần ứng (stato)
Trang 37mỏm cực rời, sau khi đặt
cuộn dây vào thân cực mới
bắt bu lông mỏm cực vào
sau Trong trường hợp này
trục làm rời, ép vào sau
Trang 38mà được đặt trên giá
đỡ của rôto, giá này
lồng vào trục máy.
Trang 39chế tạo từ dây đồng trần tiết
diện hình chữ nhật, quấn
theo chiều mỏng thành từng
cuộn dây Cách điện giữa các
vòng dây bằng mica hoặc
amiăng Các cuộn dây được
lồng vào thân cực từ.
Trang 402 Mạch Từ phần cảm( Roto)
Trên mặt cực từ có đặt
dây quấn cản (với máy
phát điện) hoặc dây
quấn mở máy (với
động cơ điện) Các dây
quấn này giống như
dây quấn kiểu lồng sóc
của máy điện không
đồng bộ.
Điện trở của các
thanh dẫn của dây
quấn mở máy lớn hơn
so với dây quấn cản. Dây quấn cản (dây quấn mở máy) của máy điện đồng bộ
Trang 41 ♦ Roto cực ẩn:
Lõi thép rôto làm bằng thép hợp
kim chất lượng cao, được rèn
thành khối hình trụ, sau đó gia
công phay rãnh để đặt dây quấn
kích từ, phần không phay rãnh
làm thành mặt cực từ
Các máy điện đồng bộ cực ẩn
hiện đại thường chế tạo với số
cực 2p = 2, tốc độ quay của rôto
là 3000 vg/ph.
Để hạn chế lực ly tâm, đường
kính D của rôto không vượt quá
1,1 ÷ 1,15 m Để tăng công suất,
người ta tăng chiều dài l của
rôto Chiều dài tối đa của rôto
vào khoảng 6,5 m.
2 Mạch Từ phần cảm( Roto)
Đường sức từ Dây quấn kích từ Lõi thép rôto
Dây quấn stato Vòng trượt Lõi thép stato
Dây quấn kích từ
Trang 422 Mạch Từ phần cảm( Roto)
Trong thực tế thì người ta thường
chỉ dùng cho máy phát tua bin hơi:
Trục và mạch từ roto của máy phát tua bin
hơi thường được chế tạo liền với nhau và
cùng loại vật liệu là thép rèn hợp kim cao
liền khối mã hiệu 36XHMΦA, 36XHMA,
36XH1MH … Để đúc phôi, các nhà máy
cần phải có khả năng đúc rót một khối
lượng lớn và nhiệt luyện nó.thép được nấu
chảy trong các lò điện Nếu khối lượng phôi
cao hơn 20 tấn thì phải được đúc rót trong
chân không Phôi sau khi đúc xong được ủ
trong lò có gia nhiệt để đảm bảo quá trình
kết tinh kim loại xảy ra từ từ Sau đó phôi
được chuyển sang nguyên công rèn tự do:
chồn, dãn, ép, vỗ với mục đích làm cho thép
trở nên đồng nhất.
Nếu phôi nguội quá nhanh sẽ tạo ra ứng
suất dư ở lớp ngoài Để tránh hiện tượng
này thì chế độ gia nhiệt và rèn phải tuân thủ
theo một quy trình nghiêm ngặt.
Trang 432 Mạch Từ phần cảm( Roto)
Tùy theo tính chất và loại thép, phôi sau khi gia công cơ sơ bộ được ủ ( thường hóa hoặc tôi trong dầu ) Phôi được khoan và tiện để lấy đi phần ruột của nó với mục đích nghiên cứu phần kim loại ở đó ( hàm lượng hợp kim, độ đồng nhất, khuyết tật ) do đúc Nhờ một ống quang học đặc biệt cho phép kiểm tra lỗ tâm bằng quan sát bề mặt lỗ và đo được đường kính lỗ ở các tiết diện khác nhau Sau các nguyên công trên, phôi phải đạt được những tính chất sau : độ bền cơ cao nhưng phải đảm bảo độ bền dẻo ở bất kỳ chỗ nào của trục, độ bền mài cao, ít nhạy cảm với ứng
suất tập trung, ít có khả năng dòn cục bộ, ứng suất dư nhỏ nhất, không có khuyết tật bên ngoài cũng như bên trong, có độ dẫn từ cao.
Phôi được chế tạo tại các nhà máy luyện kim cho đến
nguyên công tiện ngoài thô, tiện tinh lỗ trục Lượng dư gia công
để 20 ÷ 25 mm trên mỗi kích thước Sau đó phôi được chuyển
đến nhà máy chế tạo máy điện cùng với hồ sơ kỹ thuật, trong đó ghi rõ các bước gia công cơ, nhiệt luyện, kết quả các thí nghiệm thành phần hóa học và các thí nghiệm về các tính chất cơ khí.
Trang 44IV Công nghệ chế tạo dây quấn
Vật liệu chính để chế tạo dây quấn máy điện là đồng (Cu) và nhôm (Ag).
Trang 45IV Công nghệ chế tạo dây quấn
♦ Dây dẫn dùng làm dây quấn
Dây dẫn dùng làm dây quấn chủ yếu là đồng gần
nguyên chất Về khía cạnh công nghệ cần chú ý 2 đặc điểm của đồng là :
- Tạp chất trong đồng làm tăng điện trở suất của
đồng rất mạnh, đặc biệt là ăngtimoan(Sb) và bísmat (Bi).
- Dưới tác dụng của lực cơ khí ( đập, uốn, bẻ) đồng
bị biến cứng và tăng điện trở suất Để khử sự biến cứng người ta phải ủ nhiệt.
Ngoài đồng tinh khiết, còn dùng đồng thau,đồng
thanh để làm dây quấn mở máy trong động cơ đồng
bộ Nhôm cũng được dùng trong việc chế tạo dây
quấn phần ứng của may điện xoay chiều.
Trang 46IV Công nghệ chế tạo dây quấn
Phân loại dây quấn về phương diện công nghệ
dây, phần tử ) hoặc thanh dẫn điện, được nối với nhau theo một quy luật nhất định và được cách điện với lõi sắt Có nhiều kiểu rãnh khác nhau và mỗi kiểu rãnh quyết định một kiểu dây quấn nhất định.
lớp, 1 pha, 3 pha, dây quấn phần ứng, dây quấn kích từ…….Nhưng về mặt công nghệ chế tạo, được chia thành các loại ; dây quấn phần tử mềm, phần tử cứng, day quấn kiểu thanh dẫn và dây quấn cực từ.
Trang 47IV Công nghệ chế tạo dây quấn
Trang 48IV Công nghệ chế tạo dây quấn
- Cách điện dây quấn phần tử cứng: các bối dây phần tử
cứng được đặt trong các rãnh hở hoặc nửa hở Việc cách
điện các bối dây phần tử cứng thường áp dụng phương pháp quấn băng cách điện bằng các vật liệu khác nhau.
Trang 49IV Công nghệ chế tạo dây quấn
♦ Công nghệ chế tạo các cuộn dây của dây quấn:
Dây quấn stato
phải có : dây quấn,
khuôn quấn dây,
máy quấn dây
Trang 50IV Công nghệ chế tạo dây quấn
Trang 51IV Công nghệ chế tạo dây quấn
+ Máy quấn dây :
Yêu cầu đối với máy
quấn dây là có khả
năng điều chỉnh tốc độ
trơn, khi khởi động
không giật, khi dừng
may trục khuân phải
được hãm ngay,không
bị giật ngược lại làm
sổ dây ra khỏi khuôn,
trục máy và khuôn
không bị đảo để các
sợi dây không bị chéo
khi quấn, cơ cáu đếm
số vòng chính xác `
Trang 52IV Công nghệ chế tạo dây quấn
Máy quấn dây
Trang 53V HOÀN THIỆN
Quấn dây
Lồng dây
Cách điện gữa các bôi dây
Băng và bó các cuộn dây video2
Đấu nối
Tẩm , sấy cách điện
Trang 54Ứng Dụng
1 Ở Chế Độ Máy Phát:
Máy phát điện đồng bộ là nguồn điện chính của lưới điện quốc gia, trong đó động cơ sơ cấp là các tua bin hơi, tua bin khí hoặc tua bin nước ở lưới điện công suất nhỏ, máy phát điện đồng bộ được kéo bởi các động cơ điêzn hoặc xăng, có thể làm việc đơn lẻ hoặc song song.
Trang 55Ứng Dụng
2 Chế Độ Động Cơ:
Động cơ điện đồng bộ công suất lớn được sử dụng trong
công nghiệp luyện kim, khai thác mỏ, thiết bị lạnh, truyền động các máy bơm, nén khí , quạt gió…v v.
Động cơ đồng bộ công suất nhỏ và vừa được sử dụng trong các thiết bị như đồng hồ điện, dụng cụ tự ghi, thiết bị lập
chương trình, máy bù đồng bộ…
Trang 56Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Máy phát điện tuabin hơi (cực ẩn)
1 Phần kích thích
2 Vỏ máy
3 Lõi thép stato
4 Bộ phận làm máy bằng hydro
Trang 57Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 58Một Số Ứng Dụng Của MĐĐB
Trang 59Một Số Ứng Dụng Của MĐĐB
Trang 60Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 61Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 62Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 63Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 64Một Số Hình Ảnh Về Máy Phát Điện
Trang 65Tập Thể Nhóm Thực Hiện Xin Gửi Lời Cảm
Ơn Trân Thành Tới Cô Giáo : Vũ Thị Kim
Nhị, Đã Giúp Đỡ Chúng Em Hoàn Thành Đồ Án.
Xin Cảm ơn tập thể lớp đã quan tâm và theo dõi.
XIN CHÀO VÀ HẸN GẶP LẠI !