Bài giảng trang bị điện cđ phương đông

Ch ng 1 CÁC PH N T I U KHI N VÀ B O V

A M c đích:

Sau khi h c xong bài này các b n hi u đ c m t s v n đ sau:

- N m đ c c u t o nguyên lý làm vi c m t s lo i khí c đi n thông

d ng

- N m đ c ng d ng c a t ng lo i khí c đi n

- Phân lo i các khí c đi n đi u khi n và các lo i khí c đi n b o v

B N i dung:

Các ph n t đi u khi n T là các ph n t tham gia vào m ch T v i

ch c n ng đi u khi n ho c b o v i u khi n có th b ng tay hay t đ ng; m t

ph n t đi u khi n có th ch gi m t ch c n ng ho c đi u khi n, ho c b o v

V i m ch có c ng đ dòng đi n l n, dây ch y có th làm b ng ch t có nhi t đ nóng ch y cao, nh ng ti t di n nh thích h p

Dây ch y th ng là dây chì ti t di n tròn ho c b ng các lá chì, k m, h p kim chì – thi c, nhôm hay đ ng đ c d p, c t theo các hình d ng khác nhau

Dây ch y đ c k p ch t vào đ c u ch y b ng vít

C u ch y th ng có n p cách đi n đ tránh h quang b n tung tóe ra xung quanh khi dây ch y đ t

c u ch y b o v đ c đ i t ng c n b o v v i m t dòng đi n nào đó trong m ch, dây ch y ph i ch y đ t tr c khi đ i t ng b phá h y

Tr s dòng đi n mà dây ch y b ch y đ t đ c g i là dòng đi n gi i h n

Dây ch y h p kim chì – thi t:  1 , 15

I

Idm gh

Dây ch y đ ng:  1 , 6  2

I

Idm gh

C u chì trong k thu t có nhi u d ng, ki u khác nhau, nh ng nguyên lí làm

vi c hoàn toàn gi ng nhau:

 C dây ch y ch u dòng đi n t i đa:

C ng đ dòng đi n tác đ ng làm ch y

dây

ng kính dây ch y

(mm)

Dây chì – thi c (A)

Dây chì ( A )

Dây nhôm ( A )

0,3 0,4 0,5 0,7 1,0 1,2 1,5 2,0

1,8 2,5

4

7 12,5

2

3

5 8,5

C u t o g m dây đ ng n i v i lò xo đ c kéo c ng và m t đ u dây đ ng

đ c n i hàn chì đ u ng kia nh hình v Công d ng c a c u chì lo i này dùng

b o v cho đ ng c Khi kh i đ ng dòng kh i đ ng c a đ ng c l n h n dòng

đi n đ nh m c c a đ ng c t 5 đ n 7 l n dòng đi n đ nh m c N u dùng c u chì

th ng thì c u chì s n ng t m ch đi n ngay lúc đ ng c kh i đ ng Nh ng dùng

c u chì n ch m, do th i gian kh i đ ng c a đ ng c ng n nên không đ nhi t

l ng làm nóng ch y m i hàn chì Ch khi nào đ ng c b làm vi c qúa t i thì c u chì m i n

1.2 M t s lo i r le:

R le th c ch t là m t công t c đi n t , khi cu n dây c a r le có đi n nó s hút

ti p đi m đóng kín m ch Các lo i r le đ c s d ng đ đi u khi n các thi t b

nh : máy gi t, thang máy, thi t b báo g i, đèn xi nhan cho ôtô, máy đi n tho i,

…

* u đi m:

- Thích h p v i vi c đi u khi n t xa

- Nó có th nh đ c các l nh chuy n m ch

- M ch đi u khi n và m ch làm vi c cách ly nhau v đi n

- V i m t dòng đi u khi n nh nó có th đi u khi n m t dòng t i l n

Có nh ng lo i r le sau khi n nút kh i đ ng thì công t c c a r le s t gi v trí đóng m ch m t d u nút nh n đã tr v v trí ban đ u (h.1.2.3) Công t c K

lò xo m i hàn chì

trong hình 1.2.3 đ c g i là công t c t gi Trong tr ng h p này nó đ c n i song song v i nút n kh i đ ng

R le làm ch m vi c đóng h m ch:

Các cu n dây c a r le đ c n i song song v i các t đi n, lo i này đ c s

d ng trong các m ch đèn xi nhan (h.1.2.4)

Thi t b báo đ ng (h.1.2.5): Ph n l n các thi t b báo đ ng đ c c u t o t các

r le, m ch báo đ ng không n i tr c ti p v i đi n áp ngu n đ đ m b o an toàn cho ng i s d ng, mà đ c n i v i m t ngu n pin nh hình v

Ho t đ ng c a m ch: Khi kh i đ ng S1, còi H1 s kêu Kh i đ ng S2, cu n dây K2 có đi n và công t c t gi s n i k1 v i ngu n đ in áp; đèn H2 sáng

1 R le nhi t:

Là khí c dùng đ b o v các thi t b đi n

(đ ng c ) kh i b qúa t i

Dòng đi n làm vi c v i vài tr m ampe,

đi n áp m t chi u t i 440V, đi n áp xoay

 H th ng ti p đi m: bao g m các ti p đi m m ch chính và các ti p đi m

ph cho m ch đi u khi n Các ti p đi m đ c cách đi n đ c l p và g n ch t lên

m ch t di đ ng có lòxo đ m đ b o đ m các ti p đi m di đ ng ti p xúc t t v i

ti p đi m c đ nh

 C c u truy n đ ng h th ng ti p đi m: bao g m giá mang các ti p đi m

di đ ng, lòxo nh m ch đ đ y b t ti p đi m h m ch tr v v trí ban đ u

 Bu ng d p h quang: đ i v i các lo i r le đi n t có công su t l n c n

ph i có bu ng d p h quang, đ d tri t tiêu tia l a trong qúa trình các ti p đi m

h m ch, đ tránh các b m t các m t vít c a ti p đi m không b r m t gây ti p xúc x u

b Nguyên lý làm vi c : gi ng nh nguyên lý làm vi c c a công t c t

đi n vào cu n dây thì n p (2) b hút, ti p đi m (5) đóng còn ti p đi m (6) m ra

N u r le đi n áp thì cu n dây đ c qu n b ng dây đi n t c nh , nhi u vòng Còn r le dòng đi n thì cu n dây qu n c dây l n ít vòng

4 R le trung gian:

Các lo i r le s d ng trong m ch đi u khi n, m ch đi n b o v , ki m soát th ng có công su t nh , ch t i dòng đi n không qúa 5A đ c g i là r le trung gian

V c u t o r t đ n gi n g m có các ti p đi m (th ng h và th ng đóng)

và cu n dây ch u đi n áp R le trung gian đ c s n xu t g m 2 lo i

- R le trung gian 1 chi u s d ng ngu n m t chi u v i đi n áp 6, 12, 24, 28V và trên cu n dây có ghi tr s đi n tr c a cu n dây thông th ng t vài

tr m omh đ n vài ngàn omh

- R le xoay chi u s d ng ngu n đi n xoay chi u v i đi n áp 100, 110, 220V

m ch pha đ sau khi đ ng c 1 pha đã kh i đ ng

C c u c a lo i r le t c đ hay còn g i là công t c ly tâm g m có: 1 h th ng

c khí g n ch t trên trr c quay c a đ ng c và 1 b công t c l p c đ nh n p v máy

b Nguyên lý làm vi c:

Khi đ ng c kh i đ ng quay t ng d n, thì l c ly tâm xu t hi n tác đ ng lên 2

mi ng s t, nh ng ch a đ l c th ng l c c n c a lòxo n th i đi m t c đ quay

đ ng c g n đ t đ nh m c, thì bây gi l c ly tâm đ t đ n tr s l n h n l c c n

c a lòxo, nên kéo lùi mi ng phíp cách đi n ra, không đè ti p đi m n a Ti p đi m

đ ng đ c t do nên nh m ch, c t dòng đi n ra kh i pha đ :

Khi đ ng c cho ng ng quay thì t c đ quay gi m xu ng, lòxo kéo h th ng

tr v v trí ban đ u, mi ng phíp l i đè ti p đi m đ ng ti p xúc v i ti p đi m c

đ nh, đóng m ch l i, chu n b t th cho cu n đ ho t đ ng l n kh i đ ng sau

6 R le th i gian:

a R le th i gian c khí:

Ch y u đi u khi n là b nén lòxo lá làm ho t đ ng h th ng bánh r ng gi m

t c, khi ta lên dây cót lòxo lá đ tích tr n ng l ng

tr c quay t do

c n ti p đi m đ ng 6,7: h th ng ti p đi m 8,9: lò xo lá

Khi ho t đ ng, tr c cam xoay ch m đ tác đ ng đóng hay m ti p đi m đi n

ch m Nh cam đi u khi n, mà có th cho phép s chuy n m ch tu n hoàn theo chu k đóng, m trong th i gian r le ho t đ ng nh hình v

Lo i r le này ch cho phép làm ch m th i gian ho t đ ng kho ng 1 gi và

th ng đ c s d ng trong m ch đi u khi n c a qu t bàn, máy gi t

b R le th i gian đi u khi n b ng đ ng c :

h th ng bánh r ng, xoay tr c tác đ ng quay ch m n khi c n cam tác đ ng m

ch t ch n, thì t c kh c các ti p đi m th i gian ho t đ ng và đ ng th i ti p đi m

l thoát không khí pít - tông

C c u r le lo i này g m 1 cu n dây khi có đi n tác đ ng hút lõi s t có liên

k t v i m t pít – tông hút đ y không khí, đ đi u khi n m ch m ti p đi m th y ngân

Khi ho t đ ng cu n dây tác đ ng hút lõi s t làm ti p đi m trong bóng ch a

th y ngân n i m ch d n đi n và đ ng th i c t ngay dòng đi n qua cu n dây Nên

cu n dây không t o l c hút n a, nh ng lõi s t không tr v tr ng thái ban đ u ngay, vì b không khí trong pít – tông cho đ n khi bóng ch a th y ngân b nghiêng

+ 100mF _ 3K3

RLY ho t đ ng hút ti p đi m làm đóng m ch ti p đi m 1 – 3 nh ti p đi m 1 – 4

Th i gian đóng ch m c a r le tùy thu c vào bi n tr 25K

Ta có: t = R.C

Vì v y, mu n thay đ i th i gian ho t đ ng đóng m các ti p đi m ph i ch nh

bi n tr và bên ngoài n i núm xoay bi n tr có chia v ch th i gian

Lo i r le th i gian m ch đi n t r t chính xác nên có th đ c thi t k t giây

đ n hàng tr m giây

1.3 C u dao và đ o đi n:

1 C u dao:

Là khí c đi n dùng đ đi u khi n đóng m m ch đi n tr c ti p b ng tay

đ ng dây chính, ch u t i dòng đi n l n và có c u chì b o v s c khi có hi n

t ng ch p m ch ho c qúa t i C u dao đ c s n xu t 2 c c ho c 3 c c, có c u

chì b o v , ph n đ làm b ng s g n các c c n i và dao ti p đi n, phía trên là các

ph n ch n b ng ch t PVC đ đ m b o an toàn cho ng i s d ng

2 o đi n:

Là lo i c u dao có hai h ng, đ c s n xu t lo i hai c c và 3 c c không có

c u chì b o v ng d ng c a đ o đi n dùng đ l y đi n hai ngu n khác nhau,

đ o chi u quay đ ng c i v i t i có dòng đi n l n nên s d ng t đi n đ đ m

b o an toàn cho ng i s d ng tránh tia h quang phóng ra khi có s c x y ra

1.4 Áp - tô - mát:

1 Khái ni m:

Là lo i khí c đi n dùng đi u khi n đóng m m ch đi n tr c ti p b ng tay

gi ng nh c u dao, nh ng có b b o v qúa dòng t đ ng ng t m ch nhanh khi b qúa t i ho c b ch p m ch Nh th tránh cho thi t b đi n kh i b h ng, đ ng dây d n kh i b cháy

a Hình d ng bên ngoài c a Áptômát

 Trên hình b khi s t áp qúa m c, nam châm đi n 1 s nh ph n ng 6 làm

Ngoài ra l a ch n áptômát còn ph i c n c vào đ c tính làm vi c c a ph

t i, áptômát không đ c phép c t khi có qúa t i ng n h n th ng x y ra trong

đi u ki n làm vi c bình th ng nh kh i đ ng, dòng đi n đ nh trong đ th ph t i công ngh

Yêu c u chung là dòng đ nh m c c a móc b o v áptômát không đ c nh

h n dòng đi n tính toán Iáptômát  Itt

Tùy theo đ c tính, đ c đi m làm vi c c th c a ph t i th ng ch n dòng

đ nh m c c a móc b o v b ng 125%  150% hay l n h n n a so v i dòng đi n tính toán

1.5 Nam châm đi n:

t tr h p nên t n hao t tr bé S t t m m th ng dùng làm m ch t cho máy

đi n, thi t b đi n xoay chi u và m t chi u, m t s v t li u thu c lo i này nh gang, các thép k thu t đi n, thép Pécmalôi( h p kim c a s t t t 30  85% Ni,

có đ t th m g p 5  50 lo i thép k thu t đi n) l c gi t r t nh , kho ng 0,02A/cm

- Lo i s t t c ng có t d và l c gi t l n, th ng dùng làm nam châm

v nh c u

- Lo i t đi n môi là lo i có tính ch t trung gian gi a v t li u s t t và không s t t T đi n môi làm b ng b t s t t có đ t th m l n

2 Khái ni m v nam châm đi n:

Nam châm đi n là m t b ph n r t quang tr ng c a khí c đi n, đ c dùng ph bi n đ i đi n n ng ra c n ng trong khí c đi n Nam châm đi n còn s

d ng r ng rãi nhi u l nh v c khác nhau nh t đ ng hóa, các lo i r le, công t c

t

Trong công nghi p, th ng đ c ch t o dùng c u tr c đ nâng các thép

t m, trong truy n đ ng đi n, đ c dùng trong các b ly h p, các van đi n t , trong sinh ho t th ng th y chuông đi n, loa đi n, n i c m đi n

Nam châm đi n g m 2 b ph n chính:

Th c t ta th ng g p 2 lo i sau:

 Lo i có n p chuy n đ ng: g m cu n dây, lõi s t t và n p (H.a)

Khi có dòng đi n ch y trong cu n dây, s sinh l c hút đi n t và hút n p v phía lõi Khi c t đi n, l c hút m t, n p nh

 Lo i không có n p: g m cu n dây và lõi s t t i v i lo i này, các

v t li u s t, thép c n hút đ c xem là n p

 Vi c tính toán nam châm đi n r t ph c t p, nên ta ch c n đ c p đ n các c c u đi n t hay g p nhi u khí c đi n Khi cho dòng đi n vào cu n dây

s sinh ra t tr ng, t thông xuyên qua v t li u s t t theo đ ng khép kín Ch

t thông đi ra là c c b c (N) ch đi vào là c c nam (S) Ta th y c c tính c a v t

li u s t t khác d u v i c c tính c a cu n dây N u đ i chi u dòng đi n trong

1.6 Công t c t và kh i đ ng t :

1 Công t c t :

a C u t o:

Công t c t là m t công t c đi n t kh i đ ng t xa, s d ng cho nh ng

m ch có công su t l n Nó có nguyên lý gi ng nh r le và luôn luôn có hai m ch

đi n riêng bi t: M ch đi u khi n và m ch đ ng l c Tùy theo nhi m v và công

su t c a m ch mà ng i ta phân bi t làm hai lo i: Thi t b chính (m ch đ ng l c cho t i) và thi t b ph (m ch đi u khi n) Thi t b đi u khi n đ c ng d ng trong công nghi p ch đ đi u khi n m t s các thi t b khác, nó có kích th c

nh h n các công t c t dùng trong m ch đ ng l c

- H th ng m ch t : m ch t c đ nh và m ch t di đ ng và cu n dây

- H th ng ti p đi m: g m ti p đi m c đ nh và ti p đi m di đ ng

- C c u truy n đ ng h th ng ti p đi m: giá mang ti p đi m di đ ng, lò xo

Khi có dòng đi n qua cu n dây l p đ t lõi m ch t c đ nh, thì cu n dây t o

ra t l c hút m ch t di đ ng, vì do l c hút l n h n l c c n c a lòxo nên các ti p

đi m đóng m ch d n dòng đi n đi qua thi t b đi n (đ ng c làm vi c)

Mu n c t m ch, ch n OFF thì dòng đi n qua cu n dây b ng t đ y các

Nhi m v c a b b o v qúa t i là khi dòng đi n ch y qua m ch chính d n

đ n m ch tiêu th , v t qúa dòng đi n đ nh m c, thì r le nhi t trong b b o v qúa t i này s tác đ ng làm m ti p đi m ph c t dòng đi n cung c p vào cu n dây kh i đ ng t Do đó kh i đ ng t ng ng làm vi c, c t dòng đi n 3 pha m ch chính không cung c p đi n cho m ch tiêu th

Hình v bên là nguyên lý c a ly h p đi n t

1 đ a b trí trong h p gi m t c dùng đ thay đ i chi u

quay c a máy M trong tr ng h p đ ng c v n

ch quay m t chi u

Ly h p đi n t có hai n a gi ng nhau, m i n a

có gông t 5 và cu n dây 6 l p tr n trên tr c 8 ng c quay theo m t chi u

nh t đ nh nên hai bánh r ng 2 và 3 c ng quay cùng chi u

Qua bánh r ng 2, n a trái c a ly h p đi n t quay theo chi u thu n và qua bánh r ng 3 và 4 n a ph i quay theo chi u ng c

Khi cu n dây 6 ( n a trái ) đ c ti p đi n m t chi u thì nó s t hút sát

v i đ a 7 (đ a 7 l p c đ nh v i tr c 8) và làm cho tr c máy M (8) quay theo chi u thu n

N u mu n đ i chi u quay c a máy ta đ i chi u c p đi n vào cu n dây 6

t n a trái sang n a ph i thì tr c M s quay theo chi u nh c l i

Ngoài ly h p đi n t 1 đ a nh hình v , ng i ta còn ch t o ly h p đi n

Ch ng 2 PHÂN TÍCH CÁC M CH I N C B N I U KHI N NG C

Mu n máy công nghi p làm vi c v i n ng su t cao, ch t l ng s n ph m

t t ph i th c hi n đúng qui trình công ngh và b o đ m an toàn, nh t thi t ph i áp

d ng t đ ng hóa

Ch ng này kh o sát m t s nguyên t c ph bi n v kh ng ch t đ ng dùng kh i đ ng t và r le th i gian, xét k v nguyên lý làm vi c và công d ng

th c t Có th chia nh ng nguyên t c t đ ng kh ng ch ra nh sau:

1 T đ ng kh ng ch các truy n đ ng đi n theo hành trình

ây là m t d ng t đ ng hóa đ c s d ng d ng nhi u tuy m c, chính xác không cao l m nh ng đ n gi n nên đ c ng d ng ph bi n máy công c

nh máy phay, máy bào, máy mài, máy ti n các máy tôn cán thép, các c n c u,

pa l ng đi n, đ qui đ nh m c đ gi i h n làm vi c theo qui trình công ngh nh m

đ m b o an toàn

Thi t b chính trong m ch đi n t đ ng hóa theo hành trình là các công t c hành trình, công t c cu i

2 T đ ng kh ng ch theo th i gian

c s d ng trong tr ng h p: m máy, hãm máy nh khi kh i đ ng

đ i n i Y/, kh i đ ng đ ng c qu n dây qua đi n tr (ph i có th i gian cách nhau vài giây gi a hai l n c t đi n tr ) Kh ng ch các truy n đ ng đi n trong

m t dây chuy n, trong m t máy, b ng t i c n nguyên li u ch y tr c, b ng t i

cu i ch y sau máy phay gi ng truy n đ ng chính quay dao ph i ch y tr c, sau đó m i m máy truy n đ ng n dao Thi t b dùng đ kh ng ch đây là

r le th i gian

3 T đ ng kh ng ch theo t c đ

Thi t b ch y u đ c s d ng trong d ng t đ ng kh ng ch này là r le

t c đ Kh ng ch theo t c đ dùng ph bi n trong tr ng h p hãm ng c đ ng

c đi n máy khoan khi nâng h xà, ph i ph i h p ch t ch m i khi xà đ c k p

ch t thì t c đ đ ng c ch m l i, ti p đi m c a r le t c đ m ra đ c t đi n vào

đ ng c

máy ti n, phay truy n đ ng chính c n hãm nhanh đ nâng cao n ng

c c u k p xà máy bào gi ng c n tr c, c n kh ng ch m c nâng t i đa v t

n ng v i t c đ nào đó ây là cách kh ng ch theo ph t i b ng r le dòng đi n

b ph n chuy n đ ng này v i chuy n đ ng khác, gi a t c đ th p v i t c đ cao

1 M ch đi n m máy và b o v đ ng c đi n

a S đ nguyên lý:

Hình 1 S đ nguyên lý đi u khi n đ ng c tr c ti p m t v trí

b.V n hành:

óng c u dao CD n nút ON kh i đ ng t K s làm vi c đóng các ti p

đi m đ ng l c K l i c p đi n cho đ ng c làm vi c, m ch luôn làm vi c nh ti p

đi m duy trì K Mu n d ng đ ng c ta n nút OFF c t đi n qua cu n hút K ng ng làm vi c m các ti p đi m đ ng l c K ra đ ng c ng ng làm vi c

Hình 2 S đ nguyên lý đi u khi n hai v trí ho c nhi u v trí:

2.2 PHÂN TÍCH S NGUYÊN LÝ M T S M CH I N I U KHI N TR C TI P O CHI U QUAY NG C

Ch ng 3

M T S M CH I N I U KHI N KH NG CH LIÊN NG

3.1 M ch đi n m máy theo trình t qui đ nh

Ta bi t r ng m i máy có nhi u chuy n đ ng, dùng nhi u đ ng c riêng

bi t khác nhau, các chuy n đ ng đó l i có nh ng đi u ki n nh t đ nh có liên quan

l n nhau nh : Truy n đ ng b m d u trong máy ph i làm vi c tr c truy n đ ng chính, n u b m d u h ng thì đ ng c chính ph i d ng l i, truy n đ ng bàn máy phay ch làm vi c đ c khi tr c chính đã quay, n u tr c chính ng ng thì bàn máy

c ng ng ng theo ……

3.1.1 Ch y đ ng c b m d u: Sau khi đóng c u dao CD n nút M1 kh i

đ ng, M1 có đi n đóng m ch đ ng l c cho b d u M2 ch y Ti p đi m duy trì K1

nhi t tác đ ng, nh kh i đ ng t M1 c a b m d u ra, ti p đi m duy trì m , c t

đi n vào cu n dây M2 đ ng c tr c đ ng c tr c chính ng ng làm vi c

3.2 M ch đi n t đ ng gi i h n hành trình:

3.2.1.S đ nguyêy lý:

3.2.2.Khái quát: Trong máy công nghi p nhi u tr ng h p ph i gi i h n 1

ho c c 2 đ u c a m t chuy n đ ng nh : h n ch móc treo c a c u tr c không

đ c lên cao qúa m c qui đ nh, h n ch s chuy n đ ng lên xu ng c a xà ngang trong các máy c l n nh máy khoan, máy bào gi ng, h n ch s chuy n đ ng

v hai phía c a bàn máy bào gi ng, c a xe c u chân đ , c a xe nh trên c u

tr c đ u dùng hình th c t đ ng nh hình v Chuy n đ ng th ng c a bàn máy

A do đ ng c đ m nh n, bàn máy ch đ c phép chuy n đ ng trong ph m vi B đ

C hai đ u B và C đ t hai công t c hành trình 1BK và 2BK

3.2.3 V n hành:

* Ch y máy v phía B: Sau khi đóng c u dao, n váo M1 kh i đ ng t KB có

đi n (m ch 1-3-5-7-9 cu n KB 4-2) đóng đi n 3 pha vào đ ng c quay thu n, đ a

v t A t C đ n B n B, m u 1 va vào 1BK làm ti p đi m 5-7 trên m ch kh ng

ch m ra, kh i đ ng t KB m t đi n, nh 3 ti p đi m bên m ch đ ng l c ra,

3.3 M ch đi n gi i h n hành trình và đ i chi u chuy n đ ng:

3.3.1 S đ nguyên lý:

3.3.2 V n hành:

* Ch y bàn v phía B: Sau khi đóng c u dao CD n vào nút M1, kh i đ ng

t KB có đi n( m ch 1-3-5-7-9-cu n KB-4-2) đóng đi n vào đ ng c đ đ a bàn máy t C đ n B

* T đ ng đ i chi u: n B m u 1 s va vào 1BK đ m ti p đi m 5-7 ra,

kh i đ ng t KB s nh , bàn máy d ng l i Lúc này ti p đi m 3-11 c a 1BK đóng

3.4.2 Khái quát:

Gi a truy n đ ng chính và truy n đ ng b m d u bôi tr n c a nh ng máy

l n và máy n ng thì yêu c u liên đ ng ph i ch t ch h n, ngh a là b m d u ph i

v n hành tr c, khi đ áp l c thì r le áp su t d u RA đóng l i, lúc đó m i ch y

đ c truy n đ ng chính N u vì m t lý do nào đó, h th ng d u không ho t đ ng

đ c, thì truy n đ ng chính ph i ng ng l i

Nh ng đ đ cho dao không c m vào chi ti t gia công c n ph i cho truy n

đ ng chính ti p t c làm thêm 1 kho ng th i gian n a nh r le th i gian

Tóm l i: truy n đ ng chính ph i ch y sau, ng ng sau b m d u 1 th i gian

ng n n a nh r le RA và r le th i gian RB

3.4.3 V n hành:

* Ch y đ ng c chính: Sau khi đ ng c b m d u đã đóng vào l i m t th i

gian, áp l c d u t ng lên đ yêu c u thì ti p đi m 5-7 c a r le áp l c( ki u lò xo)

d u RA kín R le trung gian RT đ c ti p đi n ( m ch 1-3-5-7 cu n RT-2) ti p

đi m th ng m 15-17 c a nó đóng l i chu n b m máy truy n đ ng chính, đ ng

th i ti p đi m 9-11 m ra c t đi n r le th i gian RB Lúc này có th n M2 đ

kh i đ ng t KC tác đ ng ( m ch 1-13-15-17-19-cu n KC-6-2) óng đ ng c chính vào l i làm vi c

* Ng ng máy t đ ng: N u s c thì kh i đ ng t KD nh làm đ ng c

b m d u D ng ng quay R le trung gian RT c ng m t đi n, ti p đi m 15-17 m

ra nh ng kh i đ ng t KC v n đóng ( m ch 1-13-17-19-cu n KC-6-2) nh đó

đ ng c chính C v n ti p t c quay

Sau khi RT nh , ti p đi m 9-11 đóng l i, r le th i gian RB đ c đóng đi n(

m ch 1-9-11-cu n RB-2) m t th i gian sau ti p đi m c a nó (17-19) m ra c t

đi n vào kh i đ ng t KC, làm đ ng c chính C b m t đi n và ng ng l i sau

m t th i gian tùy đi u ch nh RB

C

Ch ng 4 PHÂN TÍCH CÁC M CH I N GIÁN TI P I U KHI N NG C

4.1 Phân tích s đ nguyên lý đi u khi n đ ng c b ng ph ng pháp đ i

n i sao/tam giác

4.1.1 M ch m máy Y/ dùng Timer có cùng đi n áp đ nh m c v i kh i

đ ng t :

* V n hành:

+ Kh i đ ng: Sau khi đóng c u dao CD ta n vào M cu n dsây K và Y có

đi n tác đ ng (m ch 1-3-5-K-4-2 và 1-3-5-7-Y-6-4-2) đ đóng các ti p đi m chính c a m ch đ ng l c là K và Y l i, đ ng c kh i đ ng theo hình Y lúc này

r le th i gian PB c ng có đi n ( m ch 1-3-5-PB-4-2) và t t c đ u đ c duy trì

b ng ti p đi m 3-5

+ Sau m t th i gian duy trì c n thi t đ t c đ đ ng c đ t x p x đ nh m c thì

ti p đi m th ng đóng c a PB(5-7) m ra đ c t kh i đ ng t Y, ti p đi m hình sao m ch stato nh ra, ti p t c ti p đi m th ng m , đóng ch m 3-9 c a PB đóng l i đ c p đi n cho kh i đ ng t tam giác() tác đ ng (m ch 1-3-9-8-4-2)

+ Hai ti p đi m ph liên đ ng 6-4 và 8-4 c a Y và  m ch kh ng ch có tác

4.1.3 M ch m máy Y/ dùng Timer không cùng đi n áp đ nh m c v i

P 1 P 2 P

Khi m máy đ ng c l ng sóc thông th ng dòng đi n kh i đ ng v t lên t 5

đ n 7 l n dòng đi n đ nh m c, đ i v i đ ng c có công su t l n mà đ ng dây t i

đi n ho c tr m máy bi n áp nh thì dòng đi n s gi m xu ng nhi u làm ánh

h ng đ n các thi t b đi n khác chung đ ng dây

Nh v y đ gi m dòng đi n m máy, ta có th đ u stato qua đi n tr ph , qua qua đi n kháng ho c qua máy bi n áp t ng u M máy qua máy bi n áp t

ng u là t t nh t vì:

Ph ng pháp này gi m đ c dòng đi n m máy mà momen m máy

gi m ít h n các tr ng h p khác Nó đ c áp d ng trong các truy n đ ng có momen quán tính l n, sau đó đ n ph ng pháp m máy qua đi n kháng, qua đi n

( L,R) ti p đi m duy trì K1 đóng l i R le th i gian có đi n, sau th i gian duy trì

nh t đ nh ti p đi m r le th i gian đóng l i c p đi n cho K2 có đi n làm vi c và

ti p đi m th ng đóng K2 m ra ng t máy bi n áp t ng u ra, và đóng ti p đi m

đ ng l c K2 l i, đ a đi n ba pha tr c ti p vào đ ng c , qúa trình m máy k t thúc

4.2.2 M ch b o v đ ng c 3 pha m t pha:

Khi đ ng c 3 pha đang v n hành, đ t nhiên b m t m t pha, đ ng c v n làm vi c bình th ng nh ng c ng đ dòng đi n trong hai pha còn l i t ng v t lên khá cao N u b b o v qúa t i tác đ ng ch m s làm cháy đ ng c , đ b o v tích

c c đ ng c khi v n hành b m t pha ta có th m c m ch sau:

1 S đ nguyên lý:

2 V n hành:

theo hình v , r le ph đ c m c vào gi a 2 đi m trung tính gi N/

và dây trung tính N Do 3 t đi n n i hình Y, nên đi m trung tính gi N/

có đi n áp 0v

b ng v i

đi n áp ov c a dây trung tính N Vì v y, khi n nút ON cho đ ng c v n hành, do

đi n áp gi a hai đi m N và N/ b ng 0, nên r le ph R không ho t đ ng, ti p đi m

th ng đóng R v n đóng m ch nh lúc ban đ u

Trong tr ng h p 1 trong 3 pha b m t pha,do s m t cân b ng trong m ch

3 t đi n đ u Y Nên bây gi t i đi m N/ xu t hi n đi n áp kho ng 15v nên r le

ph R ho t đ ng c t ti p đi m R h m ch, tác đ ng làm cu n dây K m t đi n

ng ng làm vi c, c t ngu n cung c p cho đ ng c

4.3 M c m ch đ o chi u quay đ ng c 1 pha dùng kh i đ ng t

4.3.1 M ch đi n b o v và m máy đ ng c :

1 S đ nguyên lý: