SỰ RA đời của ĐẢNG CỘNG sản VIỆT NAM

Tất cả các giai cấp khác đều suy tàn và tiêu vong cùng với sự phát triển của đại công nghiệp, còn giai cấp vô sản lại là sản phẩm của bản thân nền đại công nghiệp"2.Hai là, giai cấp công

Học viện Báo chí và Tuyên truyền

Khoa lịch sử Đảng

-đề tài khoa học

Tập bài giảng Học phần I, Chuyên ngành lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam

Sự ra đời của Đảng Cộng sản

Việt Nam (1920-1930)

Cơ quan chủ trì: Khoa lịch sử Đảng

Chủ nhiệm đề tài :

Hà Nội 4-2007

Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

(1920-1930)

Tập thể tác giả

TS Phạm Xuân Mỹ

TS Hoàng thị điều Ths phùng thị hiển

CN Vũ Ngọc lơng

lời giới thiệu

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là bớc ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam Đảng ra đời đáp ứng đòi hỏi bức thiết của cách mạng Việt Nam, chấm dứt thời kỳ khủng hoảng và bế tắc về đờng lối cứu nớc ở Việt Nam những năm cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX

Đảng ra đời là điều kiện cơ bản, có ý nghĩa quyết định, mở đầu cho những thắng lợi vĩ đại của cách mạng Việt Nam, dấu mốc đầu tiên xây dựng truyền thống đoàn kết, xác lập vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân Việt Nam Nó chứng tỏ rằng, giai cấp vô sản ta đã trởng thành và đủ sức lãnh đạo cách mạng

Đảng ra đời đa cách mạng Việt Nam trở thành một bộ phận của cách mạng thế giới Sự ra đời và trởng thành của Đảng gắn liền với tên tuổi của Nguyễn ái Quốc, ngời sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đảng ta

Thực hiện chủ trơng của Hội đồng khoa học Học viện Báo chí và Tuyên truyền về u tiên hớng nghiên cứu khoa học vào việc biên soạn đề cơng bài giảng, giáo trình; nhằm cung cấp tài liệu học tập cho sinh viên chuyên ngành lịch sử

Đảng, Khoa Lịch sử Đảng Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức biên soạn Tập bài giảng Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam (1920-1930).

Tập bài giảng này đợc viết theo chơng trình chi tiết môn Học phần I – Cuộc vận động thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (1920-1930) đã đợc Khoa lịch sử Đảng và Hội đồng t vấn khoa học thông qua Tập bài giảng đợc biên soạn theo tiến trình lịch sử, với 6 đơn vị học trình, dành cho sinh viên chuyên ngành lịch sử Đảng, từ học kỳ II năm thứ hai trở đi Điều kiện tiên quyết là sinh viên phải học xong các học phần: Triết học Mác-Lênin, Kinh tế Chính trị Mác-Lênin, Chủ nghĩa xã hội khoa học

Ngoài phần mở đầu, học phần gồm 11 chơng, trang bị một cách có hệ thống cơ bản về cuộc vận động thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, giúp cho sinh viên hiểu biết một cách hệ thống và tơng đối toàn diện về hoàn cảnh lịch sử, quá trình hoạt động tích cực của Nguyễn ái Quốc, quy luật sự ra đời, sứ mệnh lịch sử của Đảng Cộng sản Việt Nam Qua đó nhận rõ Đảng Cộng sản Việt Nam

là đội tiên phong, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc Việt Nam

Mặc dù tập thể tác giả đã cố gắng trình bày với tnh thần cố gắng nhất định nhng không tránh khỏi những hạn chế Chúng tôi rất mong nhận đợc những đóng góp của bạn đọc để giúp cho Tập bài giảng đợc hoàn thiện hơn

Tập thể tác giả

Môc lôc

CHƯƠNG I

Quy luật chung Về Sự RA ĐờI CủA ĐảNG CộNG SảN

Đảng là một tổ chức chính trị, xã hội tự nguyện, liên minh của những ngời

có cùng t tởng, theo đuổi những mục đích chính trị nhất định Đảng gồm một bộ phận ích cực nhất và có tổ chức của một giai cấp, làm công cụ đấu tranh cho lợi ích của giai cấp mình Đảng sản phẩm lịch sử tự nhiên của cuộc đấu tranh giai cấp trong xã hội có giai cấp Cơ sở của Đảng chính trị chính là lợi ích của giai cấp Đảng chính trị hoạt động bằng giáo dục thuyết phục, truyền bá các quan

điểm t tởng của mình thông qua Cơng lĩnh, Tuyên ngôn, Nghị quyết , có Điều…

lệ nêu rõ nguyên tắc tổ chức sinh hoạt Đảng có các phơng tiện vật chất nh cơ quan báo chí, thông tin, xuất bản…

I C Mác- Ph ăngghen về sự ra đời của Đảng cộng sản

1 Đảng Cộng sản ra đời là kết quả tất yếu của lịch sử

Từ nửa sau thế kỷ XVIII cho đến giữa thế kỷ XIX, sản xuất đại công nghiệp t bản chủ nghĩa hình thành và phát triển mạnh mẽ ở nhiều nớc châu Âu

và trên thế giới Giai cấp công nhân hiện đại ra đời và phát triển nhng tình cảnh của họ rất cùng cực và ngày càng sa sút Mâu thuẫn lực lợng sản xuất mới đang lên với quan hệ sản xuất T bản chủ nghĩa, về mặt xã hội là mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và giai cấp t sản ngày càng phát triển gay gắt

Cuộc cách mạng tháng 3-1871 ở Pháp và sự ra đời Công xã Pari, Nhà nớc vô sản đầu tiên trên thế giới đã chứng minh giai cấp công nhân là giai cấp tiên tiến, nhất, cách mạng nhất và có khả năng đổi mới trong việc xây dựng xã hội tốt

đẹp hơn Tuy nhiên, trong bối cảnh ấy tự bản thân mình, giai cấp công nhân, không thể sản sinh ra lý luận khoa học

Nghiên cứu nền kinh tế t bản chủ nghĩa Mác và Ăng ghen đã chỉ ra rằng

sự sụp đổ của giai cấp t sản và thắng lợi của giai cấp công nhân đều là tất yếu

nh nhau Lực lợng có khả năng thực hiện bớc quá độ, đó là giai cấp công nhân

"Điểm chủ yếu trong học thuyết của Mác là ở chỗ nó làm sáng rõ vai trò lịch sử thế giới của giai cấp vô sản là ngời xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa"1 Trong tác phẩm Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản, hai ông đã chứng minh những yếu tố

khách quan quy định sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp công nhân:

Một là, giai cấp công nhân gắn liền với nền đại công nghiệp, đại diện cho

một phơng thức sản xuất tiên tiến "Trong tất cả các giai cấp hiện đơng đối lập

1 V.I.Lênin: Toàn tập, Sđd, t.23, tr.1.

với giai cấp t sản thì chỉ có giai cấp vô sản là giai cấp thực sự cách mạng Tất cả các giai cấp khác đều suy tàn và tiêu vong cùng với sự phát triển của đại công nghiệp, còn giai cấp vô sản lại là sản phẩm của bản thân nền đại công nghiệp"2.

Hai là, giai cấp công nhân là giai cấp không có t liệu sản xuất, phải bán

sức lao động và bị bóc lột nên có tinh thần cách mạng triệt để, "trong cuộc cách mạng ấy, những ngời vô sản chẳng mất gì hết, ngoài những xiềng xích trói buộc

họ Họ sẽ giành đợc cả thế giới"3

Ba là, mục đích của giai cấp công nhân là xóa bỏ chế độ t bản chủ nghĩa

và thiết lập một chế độ xã hội mới Mục đích đó thống nhất với lợi ích nhân dân lao động nên giai cấp công nhân đợc sự đồng tình, ủng hộ và trở thành đại biểu của đại đa số nhân dân lao động Trong các giai đoạn khác nhau của cuộc đấu tranh giữa vô sản và t sản, giai cấp công nhân luôn đại biểu cho lợi ích của toàn

bộ phong trào, họ có khả năng liên minh, đoàn kết tất cả những ngời lao động

Bốn là, giai cấp công nhân gắn liền với nền sản xuất hiện đại, nên nó là

giai cấp có tổ chức và kỷ luật cao, có khả năng lãnh đạo thắng lợi sự nghiệp cách mạng

Mác và Ăng ghen chỉ rõ, giai cấp công nhân chỉ có thể hoàn thành nhiệm

vụ và mục đích của mình khi đợc tổ chức thành một chính đảng riêng biệt

"Trong cuộc đấu tranh của mình chống quyền lực liên hợp của các giai cấp hữu sản, giai cấp công nhân, chỉ khi đợc tổ chức thành một chính đảng độc lập đối lập với tất cả các chính đảng cũ do các giai cấp hữu sản lập nên, thì mới có thể hành động với t cách là một giai cấp” 4

Chính đảng của giai cấp công nhân ra đời là một đòi hỏi tất yếu khách quan của cuộc đấu tranh giai cấp, cần có lực lợng lãnh đạo giai cấp công nhân thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử thế giới của mình

2 Đảng Cộng sản ra đời là sản phẩm của sự kết hợp giữa chủ nghĩa xã hội khoa học với phong trào công nhân

Phong trào công nhân tự phát ở mọi nớc, dù phát triển đều không vợt khỏi

tổ chức công đoàn Đây là tổ chức nghề nghiệp nhằm bênh vực quyền lợi của giai cấp công nhân

Chủ nghĩa xã hội khoa học do Mác và Ăng ghen sáng lập và đợc Lênin làm phong phú là một học thuyết có mục tiêu cao đẹp, giá trị khoa học và phơng pháp to lớn cả về lý luận và thực tiễn Nó kế thừa và phát triển đỉnh cao t tởng

2 C.Mác và Ph.ăng ghen: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, T.4, tr.610

3 C.Mác và Ph.ăng ghen: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, T.4, tr 646

4 C.Mác và Ph.ăng ghen: Toàn tập, Sđd, t.18, tr.203

tiến bộ của loài ngời đã tạo ra đầu thế kỷ XIX, đó là triết học Đức, kinh tế chính trị học Anh và chủ nghĩa xã hội Pháp.

Chủ nghĩa xã hội khoa học và phong trào công nhân có chung nguồn gốc kinh tế- xã hội đại công nghiệp t bản chủ nghĩa Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân chống giai cấp t sản tất yếu đã bùng nổ Nổi bật và tiêu biểu nhất cho phong trào đó là các cuộc khởi nghĩa quy mô lớn của công nhân dệt thành phố Ly - ông ở Pháp (1831-1834), phong trào Hiến chơng của công nhân Anh (1838 - 1848), cuộc khởi nghĩa của công nhân dệt thành phố Xi - lê - di ở Đức (1844) Các cuộc khởi nghĩa đó hoàn toàn tự phát, bộc lộ nhiều hạn chế và tất cả đều thất bại Tuy nhiên nó đánh dấu mốc mở đầu thời kỳ đấu tranh có tính chất độc lập của giai cấp công nhân và cấp thiết đặt ra những yêu cầu đòi hỏi đợc giải đáp để dẫn đờng cho cuộc đấu tranh này đi tới thắng lợi triệt để

Những điều kiện kinh tế - xã hội trong lòng xã hội t bản, sự phát triển lớn mạnh của phong trào công nhân là “mảnh đất hiện thực” cho sự hình thành và phát triển lý luận chủ nghĩa xã hội khoa học của Mác - Ăngghen

Chủ nghĩa xã hội khoa học thâm nhập và soi sáng vào phong trào công nhân, giai cấp công nhân thấy rõ bản chất của chủ nghĩa t bản và sứ mệnh lịch sử

vẻ vang của giai cấp mình Từ đó, họ mới ý thức đợc cần phải tự tổ chức ra chính

đảng độc lập của mình để lãnh đạo cuộc đấu tranh của giai cấp mình đi đến thắng lợi Có học thuyết lý luận soi sáng, có chính đảng lãnh đạo, giai cấp công nhân mới chuyển thành tự giác, đi tiên phong trong cuộc đấu tranh chống chế độ

áp bức và bóc lột

Quá trình kết hợp giữa chủ nghĩa xã hội khoa học và phong trào công nhân là một quá trình đấu tranh t tởng gay gắt chống chủ nghĩa cơ hội, vô chính phủ và các biểu hiện lệch lạc của mình Đảng của giai cấp công nhân, ngay từ khi ra đời đã mang bản chất cách mạng và khoa học

3 Về tính chất của đảng cách mạng của giai cấp công nhân

Ban đầu, Mác và Ăngghen coi Đảng Cộng sản là sự thống nhất tất cả những ngời gắn bó với chủ nghĩa cộng sản Sau đó, hai ông coi Đảng Cộng sản là một tổ chức của những ngời ủng hộ chủ nghĩa xã hội khoa học, chống lại những ngời xã hội chủ nghĩa tiểu t sản và không tởng Cuối cùng, Đảng Cộng sản trở thành liên minh chiến đấu của những ngời cùng lý tởng, đợc củng cố bằng sự thống nhất về tổ chức là Đồng minh những ngời cộng sản do Mác và Ăngghen

sáng lập Đồng minh những ngời cộng sản tuy không lớn, là tổ chức cộng sản

đầu tiên, mẫu mực của một đảng của giai cấp công nhân

Từ tổ chức này, Mác và Ăngghen đã hình thành t tởng về Đảng Cộng sản

"Những ngời cộng sản luôn đại biểu cho lợi ích của toàn bộ phong trào Vậy là

về mặt thực tiễn, những ngời cộng sản là bộ phận kiên quyết nhất trong các đảng công nhân ở tất cả các nớc, là bộ phận luôn luôn thúc đẩy phong trào tiến lên về mặt lý luận, họ hơn bộ phận còn lại của giai cấp vô sản ở chỗ là họ hiểu rõ những điều kiện, tiến trình và kết quả chung của phong trào vô sản"5

Bản chất cách mạng và khoa học của Đảng Cộng sản là ở chỗ Đảng là đội tiên phong có tổ chức và là một tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân, gồm những ngời u tú nhất, giác ngộ nhất, kiên quyết nhất của giai cấp, những ngời đại biểu trung thành cho lợi ích của giai cấp công nhân Đó cũng là tiêu chuẩn cơ bản của ngời cộng sản để lựa chọn, kết nạp đảng viên của mình

Mác và Ăngghen cho rằng, Đảng mang bản chất giai cấp công nhân, đứng trên lập trờng của giai cấp công nhân Mọi chủ trơng chiến lợc, sách lợc của

Đảng đều phải xuất phát từ lợi ích của giai cấp công nhân Đảng đại biểu cho quyền lợi của giai cấp công nhân và đại biểu cho quyền lợi của toàn thể nhân dân lao động Giai cấp công nhân chỉ có thể giải phóng đợc mình nếu đồng thời giải phóng cho các tầng lớp nhân dân lao động trong xã hội thoát khỏi ách áp bức, bóc lột Mác và Ăngghen nhấn mạnh, khái niệm ngời cộng sản có nghĩa là ngời gắn bó với một đảng nhất định Không có một chính đảng nào có thể tồn tại không có tổ chức Đảng là tổ chức cách mạng nhằm mục tiêu lật đổ sự thống trị của giai cấp t sản và thiết lập chuyên chính vô sản Điều lệ của Đồng minh những ngời cộng sản đã ghi rõ: "Mục đích của Đồng minh là đánh đổ giai cấp t

sản, xây dựng nền thống trị của giai cấp vô sản, tiêu diệt xã hội t sản cũ xây dựng trên mâu thuẫn đối kháng giai cấp và thiết lập một xã hội mới, không có giai cấp, không có chế độ t hữu”

Mác và Ăngghen cho rằng nền tảng t tởng và cơ sở cho mọi hoạt động của

Đảng Cộng sản là thế giới quan của học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học

4 Về cách tổ chức xây dựng Đảng cộng sản

Mác và Ăngghen đã đặt cơ sở cho việc xây dựng Đảng về chính trị, t tởng

và tổ chức Trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản, hai ông đã nêu rõ mục đích,

nhiệm vụ của Đảng, những cơ sở lý luận chung của chiến lợc và sách lợc đấu tranh cách mạng

Chính Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản là nội dung xây dựng Đảng về mặt

t tởng Hai ông đã thẳng thắn bóc trần những quan điểm lý luận sai trái của giai

cấp t sản, phong kiến, tiểu t sản, tôn giáo và những t tởng phản động khác Hoạt

động thực tiễn của các tổ chức Đồng minh những ngời cộng sản và Quốc tế I

(1863- 1876) đã nói lên nguyên tắc xây dựng là nguyên tắc tập trung dân chủ

5 C Mác và Ph.Ăngghen: Toàn tập, Sđd, t.4, tr.614-615.

Quốc tế I đã xây nền, đắp móng cho sự lớn mạnh của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế Sau khi Các Mác mất, đến năm 1889, Ph Ăngghen thành lập Quốc tế II Quốc tế này đã góp phần tuyên truyền sâu rộng chủ nghĩa Mác vào phong trào công nhân quốc tế, mở đầu thời kỳ phát triển theo bề rộng của phong trào công nhân ở hầu khắp các nớc trên thế giới.

Mác và Ăngghen đã nêu rõ mọi thành viên của Đồng minh đều tham gia

vào việc bầu cử các cơ quan lãnh đạo, vào việc dự thảo và thông qua cơng lĩnh và

điều lệ, các cơ quan cấp dới phải phục tùng các cơ quan cấp trên, thiểu số phục

tùng đa số Việc phát huy dân chủ đợc thực hiện trong mối liên hệ chặt chẽ với việc tôn trọng kỷ luật của Đảng, một kỷ luật bắt buộc đối với tất cả mọi đảng viên Việc chấp hành đầy đủ nguyên tắc tập trung dân chủ là điều kiện vô cùng quan trọng để đảm bảo sức chiến đấu của Đảng, để Đảng thực hiện vai trò lãnh

đạo của mình

Mác và Ăngghen đã luôn luôn đấu tranh để củng cố sự thống nhất các đội ngũ của các tổ chức vô sản về t tởng và tổ chức, kiên quyết chống lại bọn cơ hội, xét lại những quan điểm phản xã hội chủ nghĩa và cơ hội khác chui vào Quốc tế I; chống lại tất cả những ngời vi phạm kỷ luật của Đảng

Mác và Ăngghen cho rằng, phong trào vô sản nhất định phải trải qua những bớc phát triển khác nhau, trong mỗi bớc đều có một số ngời dừng lại, họ không đi xa hơn đợc nữa Vì vậy, củng cố hàng ngũ của Đảng, đuổi ra khỏi

Đảng những phần tử thù địch và cơ hội, duy trì kỷ luật của Đảng là quy luật phát triển của Đảng

Mác và Ăngghen cho rằng thành phần xã hội của Đảng không phải là điều quyết định tính chất của một đảng, mà điều quyết định là ở lập trờng t tởng, ở thế giới quan của giai cấp công nhân Các đại biểu của các giai cấp khác muốn vào

Đảng, trớc hết phải trút bỏ những tàn tích của giai cấp t sản và tiểu t sản, những thành kiến khác và phải nắm vững thế giới quan của giai cấp công nhân

Trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản, hai ông đã nêu ra khẩu hiệu: "Vô sản tất cả các nớc, đoàn kết lại" Giai cấp công nhân phải lấy sự thống nhất

quốc tế của mình chống lại sức mạnh quốc tế của t bản Nhng "Giai cấp vô sản mỗi nớc trớc hết phải giành lấy chính quyền, phải tự vơn lên thành giai cấp dân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc tuy hoàn toàn không phải theo cái nghĩa nh giai cấp t sản hiểu” 6

Những luận điểm trên của Mác và Ăngghen về một số nguyên tắc xây dựng Đảng là rất quan trọng cả về lý luận và thực tiễn Đồng minh những ngời

6 C Mác và Ph.ăng ghen: Toàn tập, Sđd, t.4, tr.623-624

cộng sản và Quốc tế I đã hoàn thành vai trò lịch sử của nó Nó đã làm cho phong

trào công nhân ở tất cả các nớc trên thế giới phát triển theo chiều rộng, thành lập hàng loạt đảng công nhân xã hội chủ nghĩa "Quốc tế I không thể bị lãng quên đ-

ợc, nó sống mãi trong lịch sử đấu tranh của giai cấp công nhân nhằm tự giải phóng Nó đã xây nền đắp móng cho lâu đài cộng hoà xã hội chủ nghĩa thế giới

mà ngày nay chúng ta đơng đợc vinh hạnh xây dựng"7.

II V I Lênin về sự ra đời của Đảng vô sản kiểu mới

Kế tục sự nghiệp của Mác và Ăngghen trong thời kỳ chủ nghĩa đế quốc, V.I Lênin đã phát triển học thuyết của Mác và Ăngghen một cách toàn diện, làm phong phú thêm tất cả nội dung của nó Trong lĩnh vực xây dựng Đảng Cộng sản, Lênin đã có những cống hiến vô cùng to lớn về mặt lý luận và thực tiễn, hoàn chỉnh học thuyết xây dựng Đảng của chủ nghĩa Mác

1 Về sự cần thiết thành lập đảng kiểu mới của giai cấp công nhân

V I Lênin chủ trơng thành lập một đảng kiểu mới trong hoàn cảnh cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX, chủ nghĩa t bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, giai đoạn mà cách mạng vô sản đã trở thành trực tiếp Giai cấp công nhân cũng đã lớn mạnh về số lợng, về tổ chức và về chính trị Chủ nghĩa đế quốc tăng cờng việc tuyên truyền hệ t tởng t sản, chia rẽ phong trào công nhân Chủ nghĩa cơ hội đủ Quốc tế II, dới mọi màu sắc đang lũng đoạn phong trào công nhân Họ đòi xét lại, từ bỏ những nguyên tắc cách mạng của chủ nghĩa Mác, mu toan hạn chế phong trào công nhân trong khuôn khổ đấu tranh đòi những cải cách vụn vặt, hữu khuynh theo đuôi giai cấp t sản

Trong điều kiện đó, để bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác, Lênin đã vạch trần bản chất xét lại, cơ hội chủ nghĩa của các đảng dân chủ - xã hội ở Tây

Âu và kêu gọi cần thiết phải có một đảng kiểu mới thực sự cách mạng, thực sự cộng sản, thờng xuyên liên hệ thực sự với quần chúng và biết lãnh đạo quần chúng, đảng đó phải thay thế cho những đảng kiểu cũ, các đảng nghị viện của Châu Âu

V.I Lênin đã đấu tranh không khoan nhợng chống phái dân tuý tiểu t sản, các trào lu cải lơng, cơ hội chủ nghĩa và nhấn mạnh nếu có tổ chức của những ngời cộng sản sẽ có khả năng đảo lộn nớc Nga phong kiến Để thành lập ở nớc Nga một đảng kiểu mới nh vậy, Lênin đã có quá trình chuẩn bị kỹ về công tác t tởng- lý luận Sự thành lập Đảng (B) Nga năm 1903 đã đánh dấu sự kết quả đó và trở thành hình mẫu mực để xây dựng các đảng kiểu mới của giai cấp công nhân

7 V.I.Lênin: Toàn tập, Sđd, t.38, tr.278.

Lênin đã nêu rõ cơ sở t tởng của Đảng Cộng sản là học thuyết Mác, ngọn

cờ đoàn kết những ngời cộng sản, là cơ sở đề ra cơng lĩnh, chiến lợc và sách lợc của Đảng Ngời nói, chúng ta phải tự gọi mình là Đảng Cộng sản nh Mác và Ăng ghen đã từng gọi nh vậy Những ngời mác xít chúng ta có cơ sở là Tuyên ngôn cộng sản

Lênin cho rằng, nhiệm vụ hàng đầu và quan trọng nhất của Đảng Cộng sản là gắn phong trào công nhân với lý luận của chủ nghĩa xã hội khoa học Không có lý luận cách mạng thì cũng không thể có phong trào cách mạng “Chỉ

đảng nào đợc một lý luận tiền phong hớng dẫn thì mới có khả năng làm tròn vai trò chiến sĩ tiên phong”8.

Lênin đã chỉ ra cho các đảng ccộng sản phải không ngừng phát triển, bổ sung lý luận, vận dụng những nguyên lý chung của chủ nghĩa Mác vào điều kiện

cụ thể của nớc mình, định ra cơng lĩnh, sách lợc cách mạng đúng đắn Trớc khi thống nhất và muốn thống nhất, chúng ta, trớc hết, phải phân rõ ranh giới, đấu tranh kiên quyêt về mặt lý luận và t tởng với bọn cơ hội

Lênin cho rằng việc thống nhất t tởng cha đủ bảo đảm cho giai cấp công nhân chiến thắng mà cần thiết phải củng cố sự thống nhất t tởng bằng sự thống nhất vật chất của tổ chức Ngời coi sức mạnh của giai cấp công nhân đó là tổ chức Không có tổ chức, giai cấp công nhân sẽ không là cái gì hết Giai cấp công nhân trở thành và tất nhiên sẽ trở thành lực lợng vô địch là vì một lý do duy nhất

là sự thống nhất t tởng dựa trên nguyên lý của chủ nghĩa Mác và đợc củng cố bằng sự thống nhất của tổ chức Không có một tổ chức vững vàng gồm những ngời lãnh đạo để bảo đảm cho sự liên tục công tác thì không thể có phong trào cách mạng vững chắc đợc

2 Những nguyên tắc tổ chức Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân

V.I Lênin đã hoàn chỉnh lý luận xây dựng Đảng đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Trong tác phẩm Một bớc tiến hai bớc lùi (1904), Lênin đã nêu

những nguyên tắc về tổ chức của một đảng kiểu mới của giai cấp công nhân:

a- Đảng Cộng sản là đội tiên phong chính trị có tổ chức và là đội ngũ có

tổ chức chặt chẽ nhất, giác ngộ nhất của giai cấp công nhân.

Đảng là đội tiên phong chính trị và là đội ngũ có tổ chức chặt chẽ, có giác ngộ cách mạng nhất của giai cấp, Đảng là ngời đa yếu tố tự giác nhất vào phong trào công nhân, là ngời định hớng chính trị và là ngời giáo dục, động viên, tổ chức cho quần chúng hành động cách mạng Không đợc lẫn lộn Đảng, đội tiên phong của giai cấp công nhân với toàn bộ giai cấp.

8 V.I Lênin: Toàn tập, Sđd, T.6, tr.30-32

Đảng tiên phong thể hiện trớc hết trên lĩnh vực lý luận Chỉ đảng nào đợc một lý luận tiền phong hớng dẫn thì mới có khả năng làm tròn vai trò ngời chiến

sĩ tiên phong T cách ngời đảng viên phải là giác ngộ lý tởng xã hội chủ nghĩa,

có trình độ lý luận, nắm đợc thực tiễn phong trào cách mạng của quần chúng

Đảng tiên phong thể hiện về mặt tổ chức và sự gơng mẫu của mỗi đảng viên trong thực tiễn Đảng đợc tổ chức chặt chẽ để bảo đảm là một đội ngũ thống nhất ý chí và hành động, có kỷ luật nghiêm minh Đảng chỉ thu hút vào đội ngũ của mình những ngời giác ngộ nhất, có ý thức và tổ chức kỷ luật cao nhất trong giai cấp công nhân và nhân dân lao động

b - Đảng là lực lợng lãnh đạo các tổ chức và lãnh đạo xã hội

Đảng là đội tiên phong giác ngộ có tổ chức chặt chẽ nhất của giai cấp, do

đó, Đảng xứng đáng là ngời lãnh đạo xã hội " đội tiên phong này đủ sức nắm chính quyền và dẫn dắt toàn dân tiến lên chủ nghĩa xã hội, đủ sức lãnh đạo và tổ

chức một chế độ mới, đủ sức làm thầy, làm ngời dẫn đờng, làm lãnh tụ của tất cả những ngời lao động và những ngời bị bóc lột để giúp họ tổ chức đời sống xã hội của họ, mà không cần đến giai cấp t sản và chống lại giai cấp t sản" 9 "Về nguyên tắc Đảng Cộng sản phải giữ vai trò lãnh đạo, đó là điều không còn phải nghi ngờ gì nữa"10

Sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng là điều kiện tiên quyết bảo đảm xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội Đảng lãnh đạo quần chúng bằng đờng lối và các chính sách của Đảng, thông qua công tác t tởng, chính trị và tổ chức, cùng với sự gơng mẫu của đội ngũ cán bộ, đảng viên

c Tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản trong xây dựng Đảng cộng sản

Tập trung dân chủ là nguyên tắc bản chất của các đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Có quán triệt đầy đủ nguyên tắc này và chấp hành kỷ luật nghiêm minh thì Đảng mới phát triển Nếu thiếu nó thì Đảng có thể biến thành một câu lạc bộ cãi vã và sẽ mất hết sức chiến đấu

Trớc hết, Đảng phải dân chủ Nếu trong Đảng không dân chủ sẽ có nguy cơ thoái hoá thành một tổ chức quan liêu Đảng phải có kỷ luật là để nâng cao ý thức giác ngộ, tính kiên cờng, lòng trung thành với cách mạng; là để liên hệ, gần gũi với quần chúng lao động; là để thực hiện chiến lợc và sách lợc chính trị của

Đảng Chỉ có trải qua một công tác lâu dài, một kinh nghiệm gian khổ, mới tạo

ra đợc dân chủ và kỷ luật nhờ có một lý luận cách mạng đúng đắn, không phải là

9 V.I Lênin: Toàn tập, Sđd, t.33, tr.33.

10 V.I.Lênin: Toàn tập, Sđd t.31, tr.453.

giáo điều và chỉ hình thành đợc nhờ có liên hệ chặt chẽ với thực tiễn của một phong trào thật sự quần chúng và thật sự cách mạng.

d Đảng là một khối thông nhất về chính trị, t tởng và tổ chức, tự phê bình

và phê bình là quy luật phát triển của Đảng.

Đoàn kết thống nhất trong Đảng bắt nguồn từ bản chất của giai cấp công nhân, là quy luật trởng thành của Đảng Đội ngũ của mình gồm những đại biểu u

tú cùng lý tởng, mục đích và lợi ích của giai cấp công nhân tự nguyện xin gia nhập Đảng Muốn đa cách mạng đến thắng lợi, Đảng phải có một sự thống nhất

ý chí hết sức chặt chẽ, tuyệt đối Đó là nguồn gốc sức mạnh chủ yếu, vô địch và vô tận của Đảng, là điều kiện để đoàn kết giai cấp Mục tiêu của công tác xây dựng và củng cố Đảng là nhằm xây dựng và củng cố là thống nhất đội ngũ Đảng Nếu để xảy ra chia rẽ trong Đảng thì "không phải chỉ là nguy hiểm mà còn là cực kỳ nguy hiểm, nhất là nếu trong nớc đó, giai cấp vô sản lại chỉ là thiểu số nhỏ bé trong dân c"11

Để bảo đảm sự thống nhất và phát triển, Đảng cần thờng xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình “Thái độ của một chính đảng trớc những sai lầm của mình là một trong những tiêu chuẩn quan trọng nhất và chắc chắn nhất để xem xét đảng ấy có nghiêm túc không và có thực sự làm tròn nghĩa vụ của mình

đối với giai cấp mình và đối với quần chúng lao động không Công khai thừa

nhận sai lầm, tìm ra nguyên nhân sai lầm, phân tích hoàn cảnh đã đẻ ra sai lầm, nghiên cứu cẩn thận những biện pháp để sửa chữa sai lầm ấy, đó là dấu hiệu chứng tỏ một đảng nghiêm túc, đó là đảng làm tròn những nghĩa vụ của mình, đó

là giáo dục và huấn luyện giai cấp, rồi đến quần chúng "12

e Đảng luôn luôn liên hệ chặt chẽ và gắn bó với quần chúng

Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Đảng đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng quần chúng khỏi ách áp bức và bóc lột Quần chúng cần Đảng với t cách

là ngời lãnh đạo họ trong cuộc đấu tranh ấy nên họ đồng tình và ủng hộ Đảng tổ chức và phát huy đợc tính sáng tạo cách mạng của quần chúng Những ngời cộng sản chỉ nh những giọt nớc trong đại dơng nhân dân mênh mông Riêng những ngời cộng sản thì không thể xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội

Tính sáng tạo sinh động của quần chúng, đó là nhân tố cơ bản của xã hội mới Chủ nghĩa xã hội không phải là kết quả của những sắc lệnh từ trên ban xuống Tính chất máy móc, hành chính và quan liêu không dung hợp đợc với

11 V I Lênin: Toàn tập, Sđd, t.42, tr.336.

12 V.I.Lênin: Toàn tập, Sđd, t.41, tr.51

tinh thần của chủ nghĩa xã hội; chủ nghĩa xã hội sinh động, sáng tạo là sự nghiệp của bản thân quần chúng nhân dân.

Sức mạnh của Đảng bắt nguồn từ mối liên hệ mật thiết với quần chúng, từ

sự đồng tình và ủng hộ của quần chúng đối với Đảng Thiếu điều kiện đó không những không thể giành chính quyền và xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội,

mà còn có thể dẫn đến mất chính quyền

g Đảng phải tích cực kết nạp những đại biểu u tú của giai cấp công nhân

và nhân dân lao động vào Đảng phải thờng xuyên đa những ngời không đủ tiêu chuẩn và những phần tử cơ hội ra khỏi Đảng

Đảng chỉ có thể làm tròn vai trò tiên phong nếu trong Đảng có những chiến sĩ tiên phong Kết nạp những đại biểu u tú của giai cấp công nhân và nhân dân lao động vào Đảng là biện pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lợng, uy tín

và giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng Do nhiều nguyên nhân, sẽ không tránh khỏi trong Đảng có một số đảng viên không giữ đợc vai trò chiến sĩ tiên phong:

có ngời thiếu kiên định về chính trị, thiếu ý thức tổ chức kỷ luật, thoái hoá, biến chất hoặc cơ hội Lênin nhấn mạnh rằng: "Phải đuổi khỏi Đảng những kẻ gian…giảo, những đảng viên cộng sản đã quan liêu hoá, không trung thực, nhu nhợc ”

Để đội ngũ của Đảng luôn luôn trong sạch, chỉ bao gồm những chiến sĩ tiên phong, đợc quần chúng tin yêu thì Đảng phải thờng xuyên đa những ngời không đủ tiêu chuẩn và những phần tử cơ hội ra khỏi Đảng Đó là một biện pháp

đặc biệt quan trọng nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của

Đảng

h Tính quốc tế của Đảng Cộng sản.

Chủ nghĩa quốc tế là bản chất của các Đảng Cộng sản Bản chất đó bắt nguồn từ vai trò, sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của giai cấp công nhân Tính chất quốc tế của Đảng thể hiện trớc hết ở chỗ Đảng đợc tổ chức và hoạt động theo những nguyên lý của học thuyết Mác - Lênin về Đảng; ở đờng lối chiến lợc, sách lợc đối nội và đối ngoại của Đảng; ở chỗ Đảng luôn luôn quan tâm giáo dục đội ngũ đảng viên và nhân dân lao động về chủ nghĩa quốc tế của giai cấp công nhân Trong thời đại ngày nay, chủ nghĩa yêu nớc chân chính phải gắn liền với chủ nghĩa quốc tế trong sáng Đảng kiên quyết chống mọi khuynh hớng của chủ nghĩa sôvanh nớc lớn hoặc chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi, chủ nghĩa cơ hội các loại

Chơng II

Giới thiệu một số tác phẩm của Mác - Ăng ghen và Lênin về Đảng cộng sản

A giới thiệu Tác phẩm “Tuyên ngôn của Đảng cộng sản”

( C Mác và Ph Ăngghen Toàn tập, T4 Nxb Sự thật HN, 1995)

I Hoàn cảnh lịch sử ra đời Tác phẩm

Giữa thế kỷ XIX, nền đại công nghiệp t bản chủ nghĩa hình thành và phát triển mạnh mẽ ở nhiều nớc Âu, Mỹ Giai cấp công nhân hiện đại ra đời và phát triển nhng tình cảnh của họ rất cùng cực Biểu hiện về mặt xã hội của mâu thuẫn lực lợng sản xuất đang lên với quan hệ sản xuất t bản chủ nghĩa là mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và giai cấp t sản ngày càng phát triển gay gắt

Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân chống giai cấp t sản tất yếu

đã bùng nổ Nổi bật và tiêu biểu nhất cho phong trào đó là các cuộc khởi nghĩa quy mô lớn của công nhân dệt thành phố Lyông ở Pháp (1831-1834), phong trào Hiến chơng của công nhân Anh (1838- 1848), cuộc khởi nghĩa của công nhân dệt thành phố Xilêdi ở Đức (1844) Các cuộc khởi nghĩa đó hoàn toàn tự phát, bộc lộ nhiều hạn chế lớn và tất cả đều thất bại nhng đã mở đầu thời kỳ đấu tranh

có tính chất độc lập của giai cấp công nhân và cấp thiết đòi hỏi giải đáp về mặt

lý luận để có thể dẫn đờng cho cuộc đấu tranh này đi tới thắng lợi Những điều kiện kinh tế - xã hội trong lòng xã hội t bản, sự phát triển của phong trào công nhân là “mảnh đất hiện thực” cho sự hình thành và phát triển lý luận của Mác -

Nớc Anh, đầu tiên trên con đờng công nghiệp hoá t bản chủ nghĩa đã xuất hiện những đỉnh cao về các học thuyết kinh tế Các đại biểu u tú nh Ađam Xmít,

Đavít Ricácđô đã vạch ra những quy luật vận động cơ bản của sản xuất hàng hoá trong xã hội t bản chủ nghĩa

Trong lòng xã hội t bản, các đại biểu u tú của Pháp là H.C Xanhximông (1760 -1825), C.Phuri-e (1772-1837), R.ÔOen (1771-1859) đã chỉ ra sự thối nát của xã hội t bản và đa ra lý tởng xây dựng xã hội mới tốt đẹp, trên cơ sở xoá

bỏ chế độ t hữu, xây dựng chế độ công hữu về t liệu sản xuất Học thuyết của các ông đợc gọi là chủ nghĩa xã hội không tởng

Sau hàng loạt các phát minh và tiến bộ kỹ thuật, thế kỷ XIX ra đời các học thuyết khoa học mới Tiêu biểu là học thuyết về sự tiến hoá các loài của Đácuyn;

định luật bảo toàn và chuyển hoá năng lợng của Lômôlôxốp; học thuyết về sự phát triển của tế bào của Svác và Slayđen; các học thuyết về vũ trụ và các thành tựu khoa học khác về hoá học, cơ học

C Mác và Ph Ăngghen là những con ngời có kiến thức thiên tài trên nhiều lĩnh vực Đặc biệt các ông là những ngời hoạt động và hiểu biết sâu sắc phong trào công nhân và nhân dân lao động Họ đều có điểm giống nhau là tìm thấy sức mạnh to lớn của giai cấp công nhân và quần chúng nhân dân lao động Hai ông đã nắm vững các thành tựu khoa học, kế thừa và phát triển đỉnh cao triết học cổ điển Đức, Kinh tế chính trị học Anh, CNXH không tởng Pháp để hình thành học thuyết lý luận lý luận khoa học

Trớc khi viết Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản, Mác và Ăngghen đã viết

nhiều tác phẩm "Lời tựa cuốn phê phán triết học pháp luật của Hêghen", "Bản thảo kinh tế-triết học1844",” Tình cảnh giai cấp công nhân Anh", "Gia đình thần thánh", “Hệ t tởng Đức”, “Sự khốn cùng của triết học”

Từ 1836, tổ chức Đồng minh những ngời chính nghĩa gồm những ngời vô

sản tiên tiến thuộc nhiều dân tộc ra đời nhng còn chịu ảnh hởng của chủ nghĩa không tởng Mác và Ăng ghen tham gia tổ chức này nhng muốn cải cách nó khỏi những quan niệm cũ Hè năm 1847, Đại hội I của Đồng minh những ngời chính nghĩa họp ở Luân Đôn với sự có mặt của Ph.ăng ghen, đã cải tổ tổ chức này

thành Đồng minh những ngời cộng sản Thay khẩu hiệu "Tất cả mọi ngời đều là

anh em", bằng khẩu hiệu "Vô sản tất cả các nớc đoàn kết lại"

Đại hội thông qua Điều lệ, ra tuyên bố rằng mục đích của Đồng minh là làm cách mạng lật đổ giai cấp t sản, xác lập quyền thống trị của giai cấp công nhân, xây dựng một xã hội mới không t hữu, không có giai cấp Sau Đại hội, Ph

Ăngghen đã soạn thảo dới hình thức vấn đáp bản Cơng lĩnh của Đồng minh, thành tác phẩm "Những nguyên lý của chủ nghĩa cộng sản"

Đầu tháng 12 năm 1847, Đồng minh những ngời cộng sản họp Đại hội lần

thứ hai, có cả C.Mác và Ph.Ăngghen tham gia Đại hội thảo luận và thông qua những nguyên lý do hai ông nêu ra và uỷ thác cho hai ông thảo ra bản Tuyên

ngôn chính thức Tuyên ngôn của Đảng cộng sản đợc soạn thảo xong vào tháng

Giêng và đợc xuất bản vào tháng Hai năm l848

II- Nội dung chủ yếu của tác phẩm

Tác phẩm trình bày thành bốn chơng Các lời tựa cho bản tiếng Đức, xuất bản năm 1872; lời tựa viết cho bản tiếng Nga, xuất bản năm 1882; lời tựa viết cho bản tiếng Đức, xuất bản năm 1883; lời tựa viết cho bản tiếng Anh, xuất bản năm 1888 đều là bộ phận hữu cơ, gắn liền với tác phẩm

Trong lời tựa lần xuất bản bằng tiếng Đức năm 1883, Mác và Ăngghen viết: T tởng cơ bản và chủ đạo của Tuyên ngôn là trong mọi thời đại lịch sử, cơ cấu xã hội do sản xuất kinh tế mà ra, cái đó cấu thành cơ sở của lịch sử chính trị

và lịch sử t tởng của thời đại Toàn bộ lịch sử loài ngời là lịch sử của đấu tranh giai cấp giữa những giai cấp bị trị và những giai cấp thống trị Cuộc đấu tranh ấy hiện nay đã đến giai đoạn mà giai cấp vô sản không còn có thể tự giải phóng mình nếu không đồng thời giải phóng toàn thể xã hội

1 Chơng I: T sản và vô sản

Mác và Ăngghen phân tích quá trình phát sinh, phát triển của chủ nghĩa t bản và kết luận sự sụp đổ của chủ nghĩa t bản và sự thắng lợi của chủ nghĩa cộng sản đều là tất yếu nh nhau Giai cấp vô sản có sứ mệnh lịch sử dẫn đầu các giai cấp và tầng lớp lao động bị bóc lột tiến hành cải tạo xã hội t bản và xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa So với các xã hội trớc, xã hội t bản có

đặc điểm nổi bật là đối kháng giai cấp tập trung vào hai giai cấp lớn t sản và vô sản và đấu tranh giai cấp trở nên vô cùng gay gắt Nguồn gốc ra đời, quá trình phát triển, thái độ, xu hớng của các giai cấp quy định nội dung, phơng hớng của cuộc đấu tranh giai cấp Giai cấp t sản ra đời là phù hợp với tiến hoá của lịch sử,

là sản phẩm của lịch sử Những nông nô thời trung đại đã nẩy sinh ra những thị dân của các thành thị đầu tiên; từ đó nẩy sinh ra những phần tử đầu tiên của giai cấp t sản Giai cấp t sản tiến hành cách mạng t sản, xoá bỏ những quan hệ phong kiến kìm hãm nó và thay bằng những quan hệ t sản Giai cấp t sản là tiến bộ, cách mạng, trong quá trình cha đầy một thế kỷ, nó đã tạo ra những lực lợng sản xuất nhiều hơn và đồ sộ hơn lực lợng sản xuất của tất cả các thế hệ trớc kia gộp lại

Tuy thế, vai trò tiến bộ, cách mạng của giai cấp t sản bị hạn chế vì nó là giai cấp bóc lột Tính chất phản động của nó cũng dần dần bộc lộ công khai, những tệ nạn xã hội do nó gây ra ngày càng phổ biến Nó giống nh một tay phù thuỷ không còn đủ sức trị những âm binh mà y đã triệu lên Những lực lợng sản xuất mà xã hội sẵn có đã tạo ra những nhân tố phủ định bản thân giai cấp t sản Giai cấp t sản trở thành một giai cấp lỗi thời bảo thủ giống nh giai cấp địa chủ

phong kiến mà trớc đây nó đã lật đổ Một giai cấp tiên tiến, cách mạng mới xuất hiện sẽ thay thế địa vị lịch sử của nó, đó là giai cấp vô sản Giai cấp vô sản là con đẻ của chính nền đại công nghiệp và là ngời đại biểu của lực lợng sản xuất hiện đại.

Địa vị của ngời lao động làm thuê bị áp bức, bóc lột nhất trong xã hội t bản, tạo nên cho giai cấp vô sản tinh thần triệt để cách mạng Để thiết lập quyền thống trị, giai cấp t sản đã từng kêu gọi, lôi cuốn giai cấp vô sản tham gia và buộc phải cung cấp cho giai cáp vô sản những tri thức của mình Những tri thức

đó trong tay giai cấp vô sản, giờ đây trở thành vũ khí chống lại chính giai cấp t sản Giai cấp t sản không những đã rèn vũ khí để giết nó, nó còn sinh ra những ngời sử dụng vũ khí ấy đó là giai cấp vô sản Mâu thuẫn trong xã hội t bản chỉ có một phơng thức duy nhát để giải quyết là cách mạng xã hội chủ nghĩa, thủ tiêu chế độ t hữu t bản chủ nghĩa Nh vậy, sự phát triển của giai cấp vô sản, cuộc đấu tranh của nó chống lại giai cấp t sản phù hợp với nhu cầu phát triển của lịch sử

và đợc tiến trình lịch sử thúc đẩy

Giai cấp vô sản bị đẩy xuống đáy tận cùng của các nấc thang xã hội, do

đó, nó trở thành nơi tập trung của mọi nguyện vọng giải phóng khỏi áp bức, bóc lột Cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản trùng hợp khách quan với cuộc đấu tranh giải phóng xã hội Giai cấp vô sản nhân danh lợi ích toàn xã hội đứng ra tập hợp các giai cấp, các tầng lớp bị áp bức, bóc lột, những phần tử tiên tiến trong cuộc

đấu tranh đó

Cuộc đấu tranh ấy đợc bắt đầu ngay từ khi giai cấp vô sản ra đời, trải qua nhiều giai đoạn, phát triển từ tự phát đến tự giác, cuối cùng kết thúc bằng cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa trong đó giai cấp vô sản lãnh đạo tất cả những ngời lao động dùng bạo lực lật đổ quyền thống trị của giai cấp t sản, giành lấy chính quyền

Phong trào vô sản mang những đặc điểm khác hẳn với các phong trào khác Nó không phải là phong trào của một số ít ngời nhằm mu lợi ích cho một

số ít ngời mà là phong trào của đông đảo nhân dân, vì lợi ích của đông đảo nhân dân Nó không nhằm duy trì, củng cố chế độ t hữu, áp bức, bóc lột và thiết chế chính trị cũ mà nhằm xoá bỏ chế độ, thiết chế đó

Mặc dù bất cứ ở nớc nào, cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản trớc hết đợc

tổ chức trên địa bàn quốc gia, dân tộc nhằm chiến thắng giai cấp t sản nớc đó, dân tộc đó, nhng cuộc đấu tranh đó bao giờ cũng mang bản chất quốc tế, là một

bộ phận của cuộc đấu tranh chung của giai cấp vô sản quốc tế chống lại giai cấp

t sản là một thế lực quốc tế

Các tầng lớp trung gian trong xã hội t bản cũng đấu tranh chống giai cấp t sản nhng chỉ khi bị chủ nghĩa t bản đẩy vào phá sản, họ mới chuyển sang lập tr-ờng vô sản để chống giai cấp t sản, tức là đấu tranh để bảo vệ lợi ích tơng lai của

họ, chứ không phải bảo vệ lợi ích hiện tại của họ Xu hớng khách quan của các tầng lớp trung gian là ngả dần về phía giai cấp vô sản Giai cấp vô sản cần biết kiên trì chờ đợi, biết cách tác động tích cực vào các tầng lớp trung gian bằng những biện pháp phù hợp, luôn quan tâm đáp ứng lợi ích trớc mắt và lâu dài của

họ, đa ra những khẩu hiệu phù hợp, nâng dần từ thấp đến cao

2 Chơng II - Những ngời vô sản và những ngời cộng sản

Trong chơng này, Mác và Ăngghen phân tích mối quan hệ giữa giai cấp vô sản bà Đảng cộng sản; vạch rõ tính chất, nhiệm vụ trớc mắt, mục đích cuối cùng của Đảng cộng sản, những phơng hớng và giải pháp để thực hiện những nhiệm vụ và mục đích ấy

Hai ông trình bày cơng lĩnh và sách lợc của Đảng cộng sản, đồng thời bác

bỏ những lời vu khống, xuyên tạc của giai cấp t sản đối với những ngời cộng sản

Về quan hệ giữa giai cấp vô sản và Đảng cộng sản Mác và Ăngghen chỉ ra rằng

đó là những bộ phận không thể tách rời mục đích là lợi ích của giai cấp vô sản và của Đảng cộng sản là thống nhất Về cả lý luận và thực tiễn, Đảng cộng sản luôn luôn đại biểu cho lợi ích của giai cấp vô sản, cũng nh của toàn thể nhân dân lao

động Hơn nữa, cần hiểu rằng Đảng cộng sản đại biểu cho lợi ích chung của toàn

bộ phong trào cộng sản, của toàn bộ giai cấp vô sản quốc tế không phán biệt nghề nghiệp, địa phơng, dân tộc Vậy Đảng cộng sản không những mang tính giai cấp của giai cấp vô sản mà còn mang tính quốc tế vô sản

Nhng điều đó không có nghĩa là Đảng cộng sản và giai cấp vô sản chỉ là một Sự khác nhau giữa Đảng cộng sản và giai cấp vô sản là ở chỗ "Về mặt thực tiễn những ngời cộng sản là bộ phận kiên quyết nhất trong các Đảng công nhân ở tất cả các nớc, là bộ phận luôn luôn thúc đẩy phong trào tiến lên, về mặt lý luận,

họ hơn bộ phận còn lại của giai cấp vô sản ở chỗ là họ hiểu rõ những điều kiện, tiến trình là kết quả chung của phong trào vô sản" Trong nhận thức cũng nh trong thực tiễn, tách Đảng cộng sản ra khỏi giai cấp vô sản và ngợc lại "hoà lẫn"

Đảng cộng sản vào giai cấp vô sản đều là sai lầm, đều có nghĩa là phủ nhận sự tồn tại của Đảng cộng sản

Mục đích cuối cùng của những ngời cộng sản là xây dựng thành công chủ nghĩa cộng sản Nhng để đi tới mục đích đó phải trải qua hai giai đoạn Giai

đoạn giai cấp vô sản biến thành giai cấp thống trị giành lấy dân chủ Dới sự lãnh

đạo của Đảng cộng sản, giai cấp vô sản cùng toàn thể những ngời lao động giành chính quyền bằng cách dùng bạo lực lật đổ giai cấp t sản Giai đoạn thứ hai là

giai đoạn Đảng cộng sản lãnh đạo giai cấp vô sản và toàn thể những ngời lao

động sử dụng chính quyền mới đợc thiết lập nh một công cụ có hiệu lực nhất để tiến hành công cuộc cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới

Công cuộc đó phải đợc giải quyết từ nền tảng là vấn đề sở hữu Những

ng-ời cộng sản có thể tóm tắt lý luận của mình thành một luận điểm duy nhất là xoá

bỏ chế độ t hữu Họ không chủ trơng xoá bỏ quyền t hữu nói chung mà chỉ tớc

bỏ quyền dùng sự chiếm hữu ấy để nô dịch lao động của ngời khác, không tớc bỏ của ai cái quyền chiếm hữu những sản phẩm xã hội Mục đích của việc xoá bỏ quyền t hữu t sản là để giải phóng lực lợng sản xuất, để tăng thật nhanh số lợng những lực lợng sản xuất Đó là con đờng tất yếu để xây dựng nền tảng của xã hội cộng sản.

Xoá bỏ t hữu t sản không phải là mục đích cuối cùng, đó chỉ là khâu then chốt, là thủ đoạn có ý nghĩa quyết định trong tiến trình cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới Nói cụ thể hơn xoá bỏ quyền t hữu t sản là bớc đi bắt buộc là

có ý nghĩa quyết định để xoá bỏ cái xã hội trong đó lao động sống chỉ là một thủ

đoạn để tăng thêm lao động đã đợc tích luỹ và xây dựng xã hội, trong đó lao

động tích luỹ chỉ là một thủ đoạn mở rộng, làm phong phú và đẹp thêm đời sống của những ngời lao động Xoá bỏ cái xã hội trong đó quá khứ thống trị hiện tại

và xây dựng cái xã hội hiện tại thống trị quá khứ, tức là những ngời lao động làm chủ t liệu sản xuất và t liệu sinh hoạt do họ làm ra

Cuộc đấu tranh xoá bỏ áp bức, bóc lột giai cấp, gắn liền với cuộc đấu tranh xoá bỏ tình trạng nô dịch dân tộc Vấn đề dân tộc chỉ có thể đợc giải quyết trên lập trờng của giai cấp vô sản, trong từng bớc đi của tiến trình cách mạng xã hội chủ nghĩa Hãy xoá bỏ tình trạng ngời bóc lột ngời thì tình trạng dân tộc này bóc lột dân tộc khác cũng sẽ bị xoá bỏ Khi mà sự đối kháng giữa các giai cấp

trong nội bộ dân tộc không còn nữa thì sự thù địch giữa các dân tộc cũng đồng thời mất theo Sau khi giành đợc chính quyền giai cấp vô sản phải tự vơn lên thành giai cấp dân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc, phải biến lợi ích của mình thành lợi ích dân tộc, làm cho lợi ích của dân tộc trở thành lợi ích của chính mình Khi đó, giai cấp vô sản sẽ sống trong lòng dân tộc và xác lập vai trò lãnh

đạo đối với dân tộc, lấy đợc sức mạnh của dân tộc để chiến thắng kẻ thù nớc mình, góp phần chiến thắng kẻ thù trên thế giới

Xã hội cộng sản chủ nghĩa đợc Mác và Ăngghen phác hoạ nếu giai cấp vô sản thông qua con đờng cách mạng mà trở thành giai cấp thống trị và với t cách

là giai cấp thống trị, nó dùng bạo lực tiêu diệt những quan hệ sản xuất cũ, đồng thời với việc tiêu diệt những quan hệ sản xuất ấy, tiêu diệt luôn cả những điều

kiện tồn tại của sự đối kháng giai cấp, tiêu diệt các giai cấp nói chung và tiêu diệt cả sự thống trị của chính nó với t cách là một giai cấp.

Thay cho xã hội t sản cũ sẽ xuất hiện một liên hiệp, trong đó sự phát triển

tự do của mỗi ngời là điều kiện cho sự phát triển tự do của tất cả mọi ngời Xã hội cộng sản tơng lai mà loài ngời nhất định sẽ đi tới sẽ không còn giai cấp và

đấu tranh giai cấp, do đó, nhà nớc với cái nghĩa là một bộ máy thống trị giai cấp cũng sẽ không còn nữa Một hình thức liên hiệp của những ngời lao động sẽ xuất hiện, trong đó con ngời có điều kiện để phát triển toàn diện, lợi ích cá nhân và lợi ích toàn xã hội sẽ đợc kết hợp hài hoà

3 Chơng III- Văn học xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa

Trong chơng này Mác và Ăngghen phê phán các trào lu t tởng phản động

và bảo thủ, nhằm làm rõ sự khác biệt căn bản và khẳng định quan điểm của những ngời cộng sản

Tính chất phản động của các trào lu t tởng chủ nghĩa xã hội phong kiến, tiểu t sản là ở chỗ nó lên án giai cấp t sản đã để cho giai cấp vô sản phát triển, muốn duy trì chế độ sản xuất và chế độ sở hữu nhỏ và phủ nhận đấu tranh giai cấp vì lợi ích của giai cấp vô sản, phản đối cuộc vận động cho tự do, bình đẳng t sản đang chín muồi ở Đức

Khi đó Mác và Ăngghen cha coi chủ nghĩa xã hội t sản là trào lu t tởng phản động mà coi nó nh một thứ văn học xã hội chủ nghĩa bảo thủ về lịch sử, muốn duy trì, bào chữa cho chế độ t bản chứ không nhằm kéo lùi lịch sử trở lại

nh các trào lu t tởng phong kiến, tiểu t sản

Mác và Ăngghen đã nêu lên khi đấu tranh giai cấp càng trở nên gay gắt thì cuộc đấu tranh t tởng chống trào lu t tởng phản động, bảo thủ càng cần thiết Những quan điểm lý luận của những ngời cộng sản tuyệt nhiên không dựa trên những ý niệm, những nguyên lý do một nhà cải cách thế giới nào phát minh hay phát hiện ra Nó chỉ là biểu hiện khái quát của những quan hệ thực tại của cuộc

đấu tranh giai cấp hiện có

4 Chơng IV- Thái độ của những ngời cộng sản đối với các đảng đối lập

Trong chơng này Mác và Ăngghen chỉ rõ t tởng cách mạng triệt để và không ngừng, sách lợc liên minh của những ngời cộng sản đối với các đảng đối lập Những ngời cộng sản chiến đấu cho những mục đích và những lợi ích trớc mắt của giai cấp công nhân, nhng đồng thời trong phong trào hiện tại, họ cũng bảo vệ và đại biểu cho tơng lai của phong trào Mục đích và những lợi ích trớc mắt của giai cấp công nhân chính là đánh đổ chế độ phong kiến và thực hiện quyền tự do, dân chủ chính trị Còn tơng lai của phong trào chính là cuộc cách mạng vô sản T tởng về hai giai đoạn của cách mạng không ngừng đợc Mác và

Ăngghen thể hiện trong đoạn nói về nớc Đức đang ở vào đêm trớc của một cuộc cách mạng t sản.

Trong từng giai đoạn cách mạng, đảng vô sản cần xác định rõ nhiệm vụ chính và lực lợng chủ yếu, những đảng phái khác cần liên hiệp, phấn đấu cho sự

đoàn kết và sự liên hợp của các đảng dân chủ ở tất cả các nớc Nhng trong khi

đoàn kết và liên hợp với các đảng dân chủ, những ngời cộng sản vẫn dành cho mình cái quyền phê phán những lời nói suông và những ảo tởng của các đảng phái ấy; vẫn luôn giữ vững tính độc lập về chính trị, t tởng và tổ chức, giữ vững mục tiêu chiến lợc của mình Họ không một phút nào quên giáo dục cho công

nhân một ý thức hết sức sáng rõ về sự đối kháng kịch liệt giữa giai cấp t sản và giai cấp vô sản, để khi có thời cơ thì công nhân biết sử dụng những điều kiện chính trị và xã hội do giai cấp t sản tạo ra nh là vũ khí chống lại giai cấp t sản

III ý nghĩa của “tuyên ngôn của Đảng cộng sản”

Sự xuất hiện tác phẩm Tuyên ngôn của Đảng cộng sản (2-1848) là sự kiện

vĩ đại trong lịch sử nhân loại Từ đây, t tởng xã hội chủ nghĩa từ không tởng bắt

đầu chuyển thành khoa học Phong trào vô sản bớc vào giai đoạn tự giác vì có lý luận tiên tiến dẫn đờng V Lênin nói “ Cuốn sách mỏng ấy có giá trị bằng hàng

bộ sách, tinh thần của nó đến bây giờ vẫn cổ vũ và thúc đẩy toàn thể giai cấp vô sản có tổ chức và đang chiến đấu trong thế giới văn minh"13

Gần 160 năm qua, những nguyên lý của Tuyên ngôn của đảng cộng sản

vẫn còn giá trị và đòi hỏi vận dụng sáng tạo Giai cấp t sản đã từng đóng vai trò

là giai cấp tiến bộ, cách mạng, giờ đây, sự thống trị của họ không còn thích hợp Chủ nghĩa t bản có những thành tựu đáng kể trong sự phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết đợc ở mức độ nhất định vấn đề việc làm, thu nhập cho ngời lao động, nhng bản chất bóc lột, mâu thuẫn nội tại của nó căn bản không hề mất đi

Năm 1885 tổng số công nhân thế giới là 10 triệu; năm 2000 tổng số công nhân thế giới đã lên tới 800 triệu Dân số thế giới qua một thế kỷ tăng khoảng 3 lần, tổng số công nhân tăng 80 lần Cơ cấu giai cấp công nhân cũng có sự biến

đổi Công nhân các ngành nghề mới, hiện đại, sự lành nghề, có trình độ học vấn, khoa học kỹ thuật tăng nhanh … Giai cấp công nhân hiện nay có sở hữu tài sản nhất định, mức sống, trí tuệ cao hơn Trong các nớc xã hội chủ nghĩa họ là giai cấp nắm quyền, là chủ nớc nhà Trong các nớc t bản chủ nghĩa, công nhân có cổ phần, đợc tham gia quản lý Về tiêu chí nghề nghiệp công nhân luôn là ngời lao

động không có t liệu sản xuất chủ yếu Họ vẫn là ngời làm thuê, bán sức lao

động Tỷ số bị bóc lột giá trị thặng d và lao động vẫn ngày càng tăng Đại đa số công nhân (9/10) trong các nớc t bản vẫn là đối lập của t hữu t bản xã hội chủ

13 Lênin, Toàn tập NXB Tiến bộ, Mátxcơva 1981, tập 2 tr 10.

nghĩa và tiếp tục bị bần cùng hoá tơng đối và tuyệt đối.Giai cấp công nhân vẫn là chủ thể chân chính, đại diện cho lực lợng sản xuất tiên tiến nhất nhất.

Chủ nghĩa xã hội trên thế giới, từ những bài học thành công và thất bại cũng nh từ khát vọng và sự thức tỉnh của các dân tộc, có điều kiện và khả năng tạo ra bớc phát triển mới Theo quy luật tiến hoá của lịch sử, loài ngời nhất định

sẽ tiến tới chủ nghĩa xã hội

Tuyên ngôn đòi hỏi vận dụng sáng tạo những nguyên lý để giải quyết những vấn đề nẩy sinh từ hiện thực, đấu tranh chống khuynh hớng sai lầm Đi lên chủ nghĩa xã hội là sự phát triển quá độ bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa, tức là

bỏ qua việc xác lập vị trí thống trị của quan hệ sản xuất và kiến trúc thợng tầng t bản chủ nghĩa, nhng tiếp thu, kế thừa những thành tựu mà nhân loại đã đạt đợc d-

ới chế độ t bản chủ nghĩa, để phát triển nhanh lực lợng sản xuất

Xây dựng chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa, tạo ra sự biến

đổi về chất của xã hội trên tất cả các lĩnh vực là sự nghiệp rất khó khăn phức tạp,

có sự đan xen và đấu tranh quyết liệt giữa cái mới và cái cũ, giữa cái chủ nghĩa xã hội và cái không phải chủ nghĩa xã hội, phải sử dụng một số hình thức trung gian, cho nên phải trải qua một thời kỳ quá độ lâu dài với nhiều chặng đờng, nhiều hình thức tổ chức kinh tế, xã hội có tính chất quá độ Trong thời kỳ quá

độ, mối quan hệ giữa các giai cấp, các tầng lớp xã hội là quan hệ hợp tác và đấu tranh trong nội bộ nhân dân, đoàn kết và hợp tác lâu dài

Nội dung chủ yếu của đấu tranh giai cấp trong giai đoạn hiện nay là thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, khắc phục tình trạng nớc nghèo, kém phát triển; thực hiện công bằng xã hội, chống áp bức, bất công; đấu tranh ngăn chặn và khắc phục những t tởng và hành động tiêu cực, sai trái; đấu tranh làm thất bại mọi âm mu và hành động chống phá của các thế lực thù địch; bảo vệ độc lập dân tộc xây dựng nớc ta thành một nớc xã hội chủ nghĩa phồn vinh, nhân dân hạnh phúc

Động lực chủ yếu để phát triển đất nớc là đại đoàn kết toàn dân trên cơ sở liên minh giữa công nhân với nông dân và trí thức do Đảng lãnh đạo, kết hợp hài hoà các lợi ích cá nhân, tập thể và toàn xã hội, phát huy mọi tiềm năng và nguồn lực của các thành phần kinh tế của toàn xã hội, coi trọng phát huy nguồn lực tinh thần, nhất là lòng yêu nớc, ý chí tự lực tự cờng và trí sáng tạo của nhân dân ta để phát triển đất nớc

B giới thiệu tác phẩm “Làm gì “ của V.I Lê-nin

(Lênin, Toàn tập NXB Tiến bộ, Mátxcơva 1975, tập 6)

Cuối thế kỷ XIX, trung tâm cách mạng thế giới đã chuyển dần sang nớc Nga, nơi chứa đựng tất cả các mâu thuẫn cơ bản của thời đại và lực lợng để giải quyết mâu thuẫn ấy Đến những năm 60 của thế kỷ XIX chủ nghĩa t bản ở nớc Nga mới bắt đầu phát triển, chậm hơn các nớc khác ở Tây Âu Dới chế độ Nga Hoàng, nông nghiệp rất lạc hậu, những tàn tích phong kiến còn rất nặng nề Nga hoàng thủ tiêu tất cả mọi quyền tự do chính trị và dân chủ của mọi ngời dân.

Giai cấp công nhân Nga phát triển rất nhanh đuổi kịp và vợt Anh, Mỹ Trong 25 năm (1865 - 1890) số công nhân Nga ở các nhà máy và đờng xe lửa tăng từ 7 vạn đến 1 triệu 50 vạn ngời Các cuộc đấu tranh tự phát phá máy, phá cửa kính, bãi công đang lan rộng Các tổ chức đầu tiên của giai cấp công nhân Nga đã xuất hiện Năm 1875 tại Ô-đéc-xa Hội liên hiệp công nhân miền Nam Nga và năm 1878 tại Pê-téc-bua Hội liên hiệp công nhân Nga Miền Bắc đợc

thành lập nhng bị Nga Hoàng tập trung đàn áp nên sớm bị tan vỡ Dù vậy phong trào bãi công của công nhân vẫn tiếp tục tăng nhanh Trong 5 năm 1881-1886

đã có 48 cuộc bãi công thu hút 8 vạn công nhân tham gia Cùng thời gian này những sách báo mác xít từ nớc ngoài đã đợc bí mật đa vào Nga

Các tổ chức mác xít Nga đầu tiên đã đợc thành lập Nhóm Mác xít Nga

đầu tiên ra đời năm 1883 là nhóm Giải phóng lao động do Pơlêkhanốp tổ chức ở

Giơnevơ, Thuỵ sĩ Họ xuất bản báo chí tuyên truyền chủ nghĩa Mác vào trong

n-ớc Nga, nhng đang thiếu một phong trào vận động quần chúng rộng lớn Khi đó

ở Nga phái Dân tuý, xuất hiện trớc các tổ chức Mácxít cũng đấu tranh chống

Nga Hoàng nhng có quan điểm và phơng pháp khác, đối lập chủ nghĩa Mác Phái

Dân tuý cho rằng nông dân là lực lợng có thể lật đổ Nga hoàng Họ chủ trơng

ám sát cá nhân; phủ nhận vai trò của quần chúng và cho rằng tính tích cực chủ

yếu là do những vĩ nhân, anh hùng Sự nguy hiểm của phái Dân tuý là làm lạc

h-ớng đấu tranh chống giai cấp bóc lột, xoá bỏ sự thống trị của nó mà chỉ chú trọng khủng bố cá nhân Họ làm mờ nhạt và phủ nhận vai trò lãnh đạo cách mạng của giai cấp công nhân do đó kìm hãm sự thành lập chính Đảng độc lập của nó Muốn đa chủ nghĩa Mác vào Nga phải chống phái Dân tuý

Nhóm Giải phóng lao động đã có công đấu tranh chống sai lầm của phái

Dân tuý nhng họ cũng mắc những sai lầm Trong dự án cơng lĩnh đầu tiên của nhóm cũng tán thành phơng pháp khủng bố cá nhân, nhng lại phủ nhận vai trò của nông dân, liên minh công nông và đề cao vào vai trò giai cấp t sản tự do Trong thực tiễn, nhóm GPLĐ cha có liên hệ với phong trào công nhân Trong hoàn cảnh ấy, tính tự phát trong phong trào công nhân càng tăng, yêu cầu đa chủ nghĩa Mác vào phong trào công nhân đã đến độ chín muồi

Năm 1895, khi Lênin đễn Pêtécbua, Ngời hợp nhất các tổ chức mác xít ở

đây thành lập Hội liên hiệp chiến đấu giải phóng giai cấp công nhân Pêtécbua

Cuối năm 1895, Lê-nin và một số lãnh tụ khác bị bắt Trong Hội có những ngời phê phán Lênin là "phái già" và tự xng là “phái trẻ" Họ coi rằng đấu tranh chính trị là của giai cấp t sản tự do Giai cấp công nhân chỉ nên đấu tranh kinh tế, đòi cải thiện đời sống Ngời ta gọi đây là “Phái kinh tế”, phái cơ hội thoả hiệp đầu tiên trong hàng ngũ các tổ chức mác xít ở Nga

Phái Kinh tế phủ nhận sự cần thiết phải có chính Đảng độc lập của giai cấp công nhân, muốn biến công nhân phụ thuộc chính trị vào giai cấp t sản Phái này có hai cơ quan ngôn luận riêng là tờ báo T tởng công nhân ở Nga và tờ Sự nghiệp công nhân ở nớc ngoài Hai tờ báo này đều tuyên truyền cơ hội chủ nghĩa

cho rằng đấu tranh chính trị của giai cấp vô sản phụ thuộc vào đấu tranh kinh tế

Họ sùng bái tính tự phát của phong trào công nhân và phủ nhận sự cần thiết phải

có một chính Đảng độc lập, tập trung thống nhất của giai cấp công nhân Trong khi đó, Nga Hoàng đang đàn áp dã man, bắt tù và đầy ải các lãnh tụ của phong trào Nội bộ các tổ chức mác xít ở Nga đang có sự không thống nhất về t tởng và

tổ chức

Đại hội lần thứ nhất Đảng công nhân dân chủ xã hội Nga họp vào 3/1898 tại Minxcơ Đại hội tuyên bố thành lập Đảng nhng trên thực tế Đảng cha thực sự hình thành Đảng cha ra đợc Cơng lĩnh chính trị và Điều lệ Đảng, Ban chấp hành Trung ơng vừa đợc bầu ra đã bị Nga Hoàng bắt hầu hết và không có ngời thay thế Do ảnh hởng nặng nề của Phái Kinh tế, sự dao động về t tởng và tổ chức

trong ban chấp hành và địa phơng ngày càng lớn Do đó Đại hội này không đợc coi là Đại hội thành lập Đảng

Khó khăn đó đặt cho phong trào công nhân Nga câu hỏi bắt đầu từ đâu? làm gì? Trong những nhóm mác xít đầu tiên ở Nga có hai xu hớng: Một là họp

Đại hội II để thành lập Đảng; hai là, theo Lê-nin, cần xác định rõ mục đích, nhiệm vụ của Đảng, phân định rõ ranh giới với phái cơ hội trớc khi lập Đảng

V.I.Lê-nin sinh 1870 tại Ximbiếcxcơ nay là thành phố Ulianốpxcơ Sau khi học đại học, năm 1895, Lê-nin về Pêtécbua hoạt động trong các nhóm mác xít đầu tiên ở đây Tháng 12-1895, Lê-nin bị Nga Hoàng bắt tù, đến năm1897, Ngời bị Nga Hoàng kết án, đày ở Xibêri Tháng 1-1900, hết hạn tù, Lê-nin tiếp tục hoạt động cách mạng Nga Hoàng không cho phép Lê-nin ở thủ đô và các thành phố lớn và cho ngời theo dõi, thủ tiêu Tháng 7-1900, Ngời bí mật sang

Đức, bắt đầu quãng đời lu vong Tại thành phố Muy khen, Ngời tham gia sáng lập (1900) tờ báo Tia lửa và tờ Mác xít bất hợp tác đầu tiên cho toàn nớc Nga

Qua 52 số phát hành có V.I Lê-nin tham gia biên tập, Tia lửa thực sự là trung

tâm đoàn kết các lực lợng cách mạng đấu tranh chống Nga Hoàng và bàn về những vấn đề cơ bản để xây dựng Đảng của giai cấp công nhân Nga

Từ tháng 5-1901, V.I Lê-nin viết bài báo Bắt đầu từ đâu? đăng trên báo Tia lửa, là sơ khảo dàn bài tác phẩm Làm gì? Mùa thu năm đó, Ngời viết bài Mạn đàm với những ngời bảo vệ chủ nghĩa kinh tế, là bản tóm tắt tác phẩm Làm gì? Cuốn sách đợc Lênin viết xong tháng giêng năm 1902, viết lời tựa tháng Hai

và ngày 10 tháng 3 tờ Tia lửa số 18 ra thông báo là cuốn sách đã xuất bản.

Cuốn Làm gì? đợc V.I Lênin cho tái bản thành tập Trong12 năm (xuất

bản 1907) Lần này, Lê-nin chỉnh lý, rút ngắn, bớt phần luận chiến Tác phẩm

"Làm gì?" mà ta nghiên cứu là bản xuất bản năm 1902, có đối chiếu bản 1907

II Nội dung chủ yếu của tác phẩm "Làm gì ?"

1- Tính tự phát và tính tự giác trong phong trào công nhân

Giai cấp công nhân là con đẻ của nền đại công nghiệp, nó ra đời và lớn lên cùng với sự phát triển của nền đại công nghiệp Tính tự phát của phong trào công nhân là yếu tố chủ quan t tởng, yếu tố nhận thức lý luận, công tác tổ chức

và công tác t tởng là yếu tố khách quan của phong trào

Phái Kinh tế phê phán những ngời dân chủ-xã hội (là những ngời cách mạng theo Lê-nin) là đánh giá thấp ý nghĩa của yếu tố khách quan hoặc yếu tố tự phát của sự phát triển Họ viện câu nói của Mác là một bớc tiến của thực tiễn còn hơn một tá cơng lĩnh để nhấn mạnh với công nhân, làm thêm một đồng rúp còn hơn thân thiết và quý hơn là theo đuổi mục đích chính trị Đây là quan điểm duy

vật kinh tế, chỉ thấy vai trò quyết định của vật chất, của kinh tế với ý thức, phủ nhận vai trò tích cực tác động trở lại của ý thức và hoạt động tự giác của con ng-

ời với sự phát triển xã hội Trong điều kiện đàn áp dã man của Nga Hoàng, luận

điểm trên rất nguy hiểm, nó ru ngủ công nhân vào nhiệm vụ trớc mắt mà quên mất nhiệm vụ và sứ mệnh của giai cấp mình Họ sùng bái tính tự phát của phong trào công nhân, thực chất là họ theo đuổi và ủng hộ t tởng cơ hội của Bextanh

"Phong trào là tất cả, mục đích cuối cùng chẳng là cái gì cả"

V.I Lê-nin đã chỉ rõ sùng bái tính tự phát mà hạ thấp yếu tố chủ quan, vai trò của lý luận là sai lầm, là cơ hội chủ nghĩa Kinh tế không phải là yếu tố duy nhất và thờng xuyên quyết định; chính trị, t tởng, ý thức có vai trò tác động trở lại rất quan trọng Phủ nhận vai trò tác động trở lại của ý thức là rơi vào chủ nghĩa duy vật tầm thờng Mác và Ăng ghen chỉ rõ giai cấp vô sản có sứ mệnh lịch sử thế giới là thủ tiêu chế độ bóc lột t bản chủ nghĩa, xây dựng thành công xã hội xã hội chủ nghĩa Nhng để hoàn thành sứ mệnh ấy, giai cấp vô sản không thể tự phát theo xu thế khách quan của phong trào để chủ nghĩa t bản tự sụp đổ

mà phải hoạt động, tự mình trở thành lực lợng chính trị độc lập, có đờng lối lãnh

đạo của đội tiên phong giai cấp của mình là Đảng cộng sản

Chủ nghĩa Mác khẳng định mối quan hệ giữa con ngời và thế giới khách quan Điều kiện khách quan chi phối hoạt động của con ngời nhng vai trò nhân

tố chủ quan có thể có vai trò quyết định biến khả năng thành hiện thực Con ngời không chỉ nhận thức thế giới mà còn cải tạo thế giới Con ngời không thụ động trớc sự biến đổỉ khách quan mà luôn phát hiện, tác động để chuẩn bị cho điều kiện khách quan sớm chín muồi phục vụ cho nhiệm vụ của mình Nhng yếu tố chủ quan ở đây hoàn toàn không phải tuỳ ý mà phải chứa đựng những nội dung khách quan

Trên thực tế, điều kiện khách quan cần thiết cho những biến đổi cách mạng ở Nga đã chín muồi, phong trào công nhân phát triển rất nhanh Lịch sử báo trớc một cách mạng sắp đến gần và đòi hỏi phải đẩy những điều kiện khách quan đến chín muồi Để làm đợc điều đó và đảm bảo cho cách mạng thành công, giai cấp công nhân phải đợc huấn luyện, phải có tính tự giác cao, đặc biệt là phải

có một tổ chức lãnh đạo vững mạnh

Trong bối cảnh nớc Nga đầu thế kỷ XX, để đa nhân tố tự giác vào phong trào công nhân, nhiệm vụ hàng đầu của những ngời dân chủ - xã hội là phải vạch trần rõ quan điểm lý luận sùng bái tính tự phát của phong trào công nhân của phái Kinh tế Phái Kinh tế khuyên nhủ những ngời xã hội- dân chủ chỉ nên phục

vụ cho phong trào công nhân mà không nên lãnh đạo họ Vì nh thế là đẩy họ vào

thế thụ động, theo đuôi phong trào Ngời cách mạng phê phán hiện thực nớc Nga cha đủ mà phải đấu tranh, phải hoạt động để cải tạo hiện thực.

Trong mục a, b, c, đầu tác phẩm V.I Lê-nin đã luận chiến với tờ báo T ởng công nhân và tờ Sự nghiệp công nhân của Phái Kinh tế và chỉ rõ trong tình

t-hình nớc Nga lúc đó nhiều ngời dân chủ - xã hội đang trong thiếu sáng kiến và nghị lực, thiếu quy mô tuyên truyền cổ động và tổ chức chính trị Trong những giờ phút rối loạn, hỗn loạn về lý luận mà sùng bái tự phát và đấu tranh kinh tế thì chỉ là tầm thờng hoá chủ nghĩa Mác về lý luận, thực tiễn là kéo lùi Đảng lại Vấn đề này có ý nghĩa thực tiễn rất quan trọng Mọi biểu hiện của t tởng giáo

điều sách vở hoặc xét lại, đều dẫn đến tai hại không lờng trớc đợc

2 Vai trò quan trọng của lý luận cách mạng

Chủ nghĩa Mác đã vạch ra những quy luật khác nhau vận động của xã hội loài ngời So với tất cả các lý luận đơng thời, chủ nghĩa Mác là đỉnh cao khoa học Lý luận khoa học khi đã thâm nhập vào quần chúng thì sẽ biến thành sức mạnh vật chất V.I Lê-nin đã chỉ rõ cho những ngời dân chủ - xã hội Nga đang

đứng trớc nhiệm vụ hết sức nặng nề Một cuộc cách mạng lật đổ Nga Hoàng

đang đến gần Ai là ngời đầu tiên trong cuộc đấu tranh lật đổ Nga Hoàng, thế lực phản động nhất ở Châu Âu và châu á lúc đó? Ngời đã xác định rõ chỉ có giai cấp vô sản Nga là ngời đầu tiên và cả phong trào cộng sản công nhân quôc tế trong

sự nghiệp cách mạng vĩ đại ấy

Nhng để làm tròn sứ mệnh cao cả ấy thì giai cấp vô sản Nga phải có đảng tiên phong đợc vũ trang lý luận cách mạng và khoa học là chủ nghĩa Mác Không có lý luận cách mạng thì cũng không thể có phong trào cách mạng Không bao giờ đợc quên rằng chủ nghĩa xã hội từ khi đã trở thành khoa học, đòi hỏi phải đợc coi là khoa học Lý luận Mác xít giúp cho giai cấp vô sản giác ngộ

đợc sứ mệnh lịch sử thế giới của mình, thấu suốt đợc mục tiêu cuối cùng và mục tiêu trớc mắt trong cuộc đấu tranh chống giai cấp t sản

Lý luận cách mạng có ý nghĩa quan trọng bậc nhất đối với chính đảng vô sản Có lý luận cách mạng thì Đảng mới có thể phân tích đợc sâu sắc trên cơ sở khoa học đặc điểm tình hình kinh tế, chính trị, lịch sử, xã hội v.v của mỗi n-

ớc Đánh giá so sánh lực lợng giữa cách mạng và phản cách mạng trên phạm vi thế giới để vận dụng những nguyên lý phổ biến vào định chiến lợc và sách lợc cách mạng Đảng với t cách là ngời lãnh đạo chính trị của giai cấp vô sản, trớc hết Đảng có thể nhìn thấy đợc xu thế phát triển khách quan của lịch sử, phát hiện

đợc quy luật khách quan của cách mạng Nghĩa là Đảng phải trởng thành về lý luận, phải có lý luận đúng đắn Chỉ có Đảng nào đợc một lý luận tiên phong h-ớng dẫn thì mới có khả năng làm tròn vai trò chiến sỹ tiên phong

Trong tác phẩm, V.I Lê-nin đã vạch trần sự giả dối của bọn cơ hội núp dới khẩu hiệu tự do phê bình để lên án báo Tia lửa là quá đề cao vai trò của lý luận

Thực chất của chúng là thay thế chủ nghĩa Mác bằng chủ nghĩa cải lơng t sản Nếu bỏ qua cái vẻ bề ngoài thì bản chất họ là tự do cơ hội chủ nghĩa Lê-nin chỉ

rõ do sự tuyên truyền rộng rãi chủ nghĩa Mác vào Nga mà nhiều ngời, ít hoặc

ch-a hề học tập lý luận đã thch-am gich-a phong trào Nếu chỉ chú ý đến phong trào mà không chú ý đến lý luận thì chẳng khác nào thấy đám ma mà chúc có nhiều đám

ma hơn Ngời dặn chớ có buôn bán nguyên tắc, chớ có nhân nhợng về lý luận

Có những ngời đã nhân danh Mác mà tìm cách làm giảm ý nghĩa của lý luận! Bọn chống lại chủ nghĩa Mác chui cả vào phong trào công nhân, vào hàng ngũ những ngời Mác xít để chống lại chủ nghĩa Mác Tính chất cơ hội là ở đó

Lê-nin căn dặn phải quan tâm không chỉ học tập lý luận mà còn phải phát triển lý luận Đừng vì phong trào rộng lớn mà coi thờng, giáo điều về lý luận- Phải làm bổ sung và làm phong phú nó Chân lý là cụ thể, cách mạng là sáng tạo Thực tiễn phong trào luôn phát triển nên không thể giáo điều, xa rời những nguyên lý phổ biến, phải không ngừng đợc bổ sung làm phong phú thêm của chủ nghĩa Mác Lê-nin Đảng muốn làm tròn nhiệm vụ của ngời chiến sỹ tiên phong phải nắm vững lý luận tiên phong với cách mạng nớc mình và phong trào quốc

tế Không chủ quan say sa thắng lợi; không mất phơng hớng lúc khó khăn, luôn chủ động để ra chủ trơng, biện pháp và phơng pháp cách mạng đúng đắn đa cách mạng tiến lên

3- Vai trò quan trọng của Đảng trong việc tuyên truyền giáo dục lý luận và t tởng xã hội chủ nghĩa

Phái Kinh tế lý luận rằng đa lý luận và t tởng xã hội chủ nghĩa vào phong trào tự phát của công nhân là áp đặt, cỡng chế phong trào Họ không phản đối công khai việc thành lập Đảng của giai cấp công nhân nhng khẳng định Đảng không nên là lực lợng lãnh đạo, chỉ nên theo dõi, nghiên cứu phong trào tự phát của công nhân để rút ra bài học kinh nghiệm Vai trò tuyên truyền của Đảng là không đáng kể so với thực tiễn phong trào công nhân Không nên bắt công nhân vơn tới sự giác ngộ cao Nhờ phong trào tự phát mạnh lên, công nhân sẽ tạo ra ý thức giác ngộ xã hội chủ nghĩa

Lê-nin chỉ rõ t tởng trên là phản khoa học Phong trào bãi công của công nhân Nga những năm 90 có bớc tiến hơn so với những năm 60 và 70 nhng cũng chỉ là những cuộc đấu tranh công liên Công nhân cha có và cũng cha thể có ý thức về sự đối lập không thể gì điều hoà đợc giữa quyền lợi của họ với toàn bộ chế độ chính trị và xã hội hiện có, tức là ý thức dân chủ- xã hội đó vẫn là một phong trào thuần tuý tự phát Công nhân trớc đây không thể có ý thức dân chủ-

xã hội đợc ý thức này chỉ có thể là từ bên ngoài đa vào Lịch sử tất cả các nớc chứng thực rằng chỉ do lực lợng của độc bản thân mình thôi thì giai cấp công nhân chỉ có thể đi đến ý thức công liên chủ nghĩa học thuyết xã hội chủ nghĩa thì phát sinh ra từ lý luận triết học, lịch sử, kinh tế, do những ngời có học thức trong giai cấp hữu tiến, những trí thức xây dựng nên Hệ t tởng đó không thể phát sinh từ trong phong trào tự phát công nhân mà từ khoa học.

Giữa học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học và phong trào công nhân có

điểm giống nhau và khác nhau Giống nhau về nguồn gốc từ những quan hệ t bản chủ nghĩa, trong mâu thuẫn và cuộc đấu tranh chống lại sự bóc lột của giai cấp t sản Tuy nhiên chúng có sự khác nhau hết sức cơ bản ở chỗ nọ không thể sinh ra cái kia đợc Học thuyết xã hội chủ nghĩa chỉ ra đời trên cơ sở kế thừa và phát triển sâu sắc triết học cổ điển Đức, kinh tế chính trị học Anh và chủ nghĩa xã hội không tởng ở Pháp và kết quả phát triển t tởng của các nhà trí thức cách mạng Chính họ đi vào phong trào thực tiễn của giai cấp công nhân để truyền bá lý luận khoa học vào những ngời tiên tiến Những công nhân hạt giống này mới truyền bá, đa lý luận thâm nhập vào quần chúng rộng lớn

Yếu tố giác ngộ xã hội chủ nghĩa bên ngoài đa vào và đợc phong trào công nhân tiếp thu nhanh rộng là do học thuyết khách quan phản ảnh những lợi ích cơ bản, mục tiêu vĩ đại và phơng pháp đấu tranh của giai cấp công nhân Nó chỉ rõ giai cấp công nhân là ngời duy nhất có thể làm cách mạng cải tạo thế giới

cũ, xây dựng thế giới mới tốt đẹp hơn

Lênin nhấn mạnh, hệ t tởng t sản ra đời cùng với sự phát triển của giai cấp bóc lột và chủ nghĩa t bản, để bảo vệ quyền lợi cho giai cấp hữu sản Nó có cả một bộ máy nhà nớc t sản bảo vệ với đủ các loại phơng tiện đại chúng và pháp luật Không chỉ bảo vệ, giai cấp t sản còn tấn công lại t tởng hệ mác xít Mục

đích lớn nhất của giai cấp bóc lột, thống trị là làm lạc hớng đấu tranh giai cấp, tiến tới phủ nhận vai trò và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân và đội tiên phong của nó là Đảng cộng sản Thực chất nó lôi cuốn giai cấp công nhân theo

ảnh hởng của hệ t tởng t sản, làm phai nhạt mục tiêu cuối cùng của mình Do vậy sùng bái tính tự phát, hạ thấp vai trò giác ngộ của công nhân, hạ thấp vai trò lý luận mác xít là dọn đờng cho hệ t tởng t sản vào phong trào, là phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, đa phong trào công nhân vào con đờng cải lơng chủ nghĩa

Đã không có một hệ t tởng độc lập, do chính ngay quần chúng công nhân xây dựng nên trong quá trình của họ thì vấn đề đặt ra chỉ là hệ t tởng t sản hoặc hệ t tởng xã hội chủ nghĩa Không có hệ t tởng trung gian nào cả Vì vậy, mọi sự coi nhẹ hệ t tởng xã hội chủ nghĩa, mọi sự xa rời hệ t tởng xã hội chủ nghĩa đều có nghĩa là tăng cờng hệ t tởng t sản

Do đó để truyền bá t tởng xã hội chủ nghĩa thì việc đầu tiên phải chống hệ

t tởng t sản, chống sự sùng bái tính tự phát, hạ thấp vai trò của Đảng của giai cấp công nhân dới mọi hình thức Chống nó đòi hỏi phải nâng tầm việc giáo dục

lý luận, chính trị và củng cố tổ chức của giai cấp công nhân Đa yếu tố lý luận chủ nghĩa xã hội khoa học, vũ khí tinh thần vào lực lợng vật chất là phong trào công nhân để hình thành Đảng mácxít của giai cấp công nhân

4 Tính chất cách mạng và quyền lãnh đạo duy nhất của giai cấp vô sản

Trong chơng III, phái Kinh tế coi đấu tranh kinh tế là số 1, cổ động chính trị là số 2 Họ đa ra thuyết giai đoạn Giai đoạn 1, giai cấp công nhân đấu tranh kinh tế còn Đảng lãnh đạo cổ động, đấu tranh kinh tế Sau đó công nhân tự phát

đến đấu tranh chính trị ép buộc công nhân đấu tranh chính trị là có hại, chế độ chuyên chế sẽ tấn công công nhân Bản thân công nhân phải lo cho mình và con cái mình chứ không phải lo cho mai sau xa vời Phái Kinh tế cũng thấy vai trò của đấu tranh chính trị, nhng không hiểu hết quan hệ đấu tranh kinh tế và chính trị Họ nhấn mạnh đấu tranh kinh tế là đi trớc, là phơng sách có thể áp dụng rộng rãi nhất để lôi cuốn quần chúng đấu tranh chính trị Phái này còn nêu ra t tởng

đấu tranh chính trị mà không cần xoá bỏ chế độ chuyên chế, đòi cải thiện chế độ bóc lột mà không nên thay đổi nó

Lênin cho rằng quan điểm nguy hiểm đó làm cho công nhân có ảo tởng cải cách trên cơ sở luật pháp t sản, không muốn lật đổ chế độ bóc lột Lê-nin đã phân tích khoa học rằng ở nớc Nga, cuộc cách mạng dân chủ t sản đã chín muồi; vấn đề lật đổ chế độ chuyên chế đợc đặt ra nhng khác với các cuộc cách mạng t sản ở Tây Âu ở Nga, chủ nghĩa t bản đang ở trong giai đoạn đế quốc chủ nghĩa; mâu thuẫn nổi bật của thời đại là mâu thuẫn t sản và vô sản; giai cấp t sản Nga

đã thoả hiệp với Nga Hoàng và các lực lợng phản động để đàn áp cách mạng nên

đã mất vai trò lãnh đạo cách mạng Chỉ có giai cấp vô sản Nga là giai cấp cách mạng, giữ độc quyền lãnh đạo cuộc cách mạng dân chủ t sản Họ có đủ t cách là lực lợng chính trị độc lập, đại biểu cho phơng thức sản xuất mới, có tinh thần cách mạng triệt để, lòng dũng cảm và sự quyết tâm đa cách mạng đến thắng lợi cuối cùng

Lênin chỉ rõ điều kiện để giai cấp vô sản Nga làm đợc nhiệm vụ lãnh đạo cách mạng t sản là: Phải liên minh với nông dân và các tầng lớp lao động khác; phải giác ngộ cho chính bản thân công nhân thấy rõ vị trí và trách nhiệm lớn lao trớc lịch sử của mình; phải nhận rõ bản chất bộ mặt chính trị của bọn địa chủ và giáo chủ, bọn quyền quý ; phải có sự hiểu biết chính xác về những quan hệ qua…lại giữa tất cả các giai cấp trong xã hội Hiểu không phải chỉ để hiểu mà phải làm những cuộc tố cáo toàn diện về sự bóc lột, bất công, coi đó là điều kiện tất yếu

và cơ bản để bồi dỡng tính tích cực cách mạng cho quần chúng; tập hợp lực lợng quanh mình Đờng lối chính trị của những ngời dân chủ- xã hội là giáo dục lòng trung thành với chủ nghĩa Mác, đức tính hy sinh vì sự nghiệp cách mạng, tinh thần vợt mọi khó khăn gian khổ để làm cách mạng, giành chính quyền về tay mình Đó mới là chính trị cách mạng, là bớc tiến vĩ đại khác về chất chính trị cải lơng của bọn cơ hội quốc tế và cơ hội ở Nga

Lê-nin đã vạch rõ nhiệm vụ của những ngời dân chủ - xã hội phải đi vào tất cả các giai cấp trong dân c, đi về các ngã, phải là ngời phát ngôn của nhân dân , phải giải thích cho tất cả mọi ngời hiểu ý nghĩa lịch sử toàn thế giới của giai cấp vô sản; công tác lý luận phải hớng vào việc nghiên cứu tất cả các đặc

điểm của tình hình xã hội, chính trị của từng giai cấp Chỉ có Đảng nào làm đợc những nhiệm vụ ấy mới trở thành đội tiên phong của các lực lợng cách mạng

5 Tất yếu và cần thiết thành lập đảng kiểu mới của giai cấp vô sản

Lê-nin giành nhiều trang chỉ rõ tình hình cán bộ Đảng dân chủ- xã hội hoạt

động bí mật, bị theo dõi, có thể bị bắt, bị giết bất cứ lúc nào nên không chỉ nghĩ tới nhiệm vụ thực tiễn hàng ngày mà còn phải nghĩ tới triển vọng lâu dài của cách mạng Hiện tại, họ đang ở tình hình phân tán, rời rạc về tổ chức,tính tự phát còn lớn, trong phong trào có nhiều ngời giả danh, chạy theo mốt mác xít Trong

đó nhiệm vụ phía trớc còn rất nặng nề

Để đa t tởng, lý luận vào phong trào; để chuyển biến tự giác của công nhân; nhận thức rõ tính chất cơ hội của phái Kinh tế để chống lại chúng; để bảo

đảm lực lợng trớc sự đàn áp của Nga Hoàng, để phát triển vừa bí mật, vừa hợp pháp và có đội ngũ có tổ chức chặt chẽ tất yếu và cần thiết phải có tổ chức mạnh mẽ gồm những ngời cách mạng lãnh đạo

Phái Kinh tế không phủ nhận sự cần thiết tổ chức công nhân nhng tổ chức của họ chỉ là các hội tơng tế, hội ái hữu Tr… ớc hết ở Nga là cần tổ chức có tính chất công đoàn nh công nhân Đức và các nớc Tây Âu Lê-nin chỉ rõ bọn cơ hội

đã xay sa với đấu tranh kinh tế, đấu tranh nghị trờng là sai lầm phản bội Ngời kết luận phải thay thế các Đảng xã hội dân chủ bằng các Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân

6 Phân biệt tổ chức của những ngòi cách mạng và tổ chức theo chủ nghĩa công liên

Phái Kinh tế hạ thấp mục tiêu chính trị chỉ còn là nhiệm vụ công liên chủ nghĩa, đấu tranh, cổ động kinh tế, lập hợp tơng ái, quỹ tự do Họ cho rằng cần có một tổ chức chung cho toàn nớc Nga, mà chỉ cần tổ chức đấu tranh kinh tế nhỏ ở từng xí nghiệp mới phù hợp, vừa tầm với nhiệm vụ đấu tranh kinh tế

Lê-nin cho rằng các tổ mác xít đang hoạt động lẻ tẻ, rời rạc trong phong trào công nhân Nga Họ không quy tụ sức mạnh giai cấp công nhân toàn Nga, không có sự liên hệ nên dễ bị phá vỡ Muốn có tổ chức chặt chẽ phải xây dựng lựa chọn, giáo dục, đào tạo cán bộ hoạt động chuyên nghiệp, có nghị lực, có tính triệt để và tính liên tục Phải tổ chức những ngời cách mạng có khả năng lãnh

đạo toàn bộ cuộc đấu tranh của vô sản Trong điều kiện bí mật phải lập ra một tổ chức những ngời cách mạng, vững chắc, tập trung và có tính chiến đấu Tổ chức

đó xóa bỏ sự phân biệt nghề nghiệp, không quá rộng và càng bí mật càng tốt

Phong trào càng rộng càng phải có tổ chức vững chắc, chặt chẽ Tổ chức vững nh vậy phải là tổ chức lấy hành động cách mạng làm chuyên nghiệp Chỉ thu nhận những ngời qua rèn luyện , biết kỷ luật Những ngời các giai cấp khác

có thể tham gia tổ chức cách mạng Ngời cách mạng không biết bí mật, thiếu chuyên môn, vụng về thì chỉ là ngời khốn khổ

6 Nguyên tắc tổ chức tập trung và dân chủ

Phái Kinh tế nêu ra hai quan đểm dân chủ rộng rãi và nguyên tắc bầu cử

Họ đề cao tính tản mạn, phân tán, cục bộ của các tổ chức địa phơng, cố gắng biện hộ cho dân chủ rộng rãi và công khai bầu cử tham gia nghị trờng

Lê-nin phê phán quan điểm trên là biểu hiện giao động và cơ hội chủ nghĩa Ngời cho rằng dân chủ và tập trung là hai nguyên tắc tổ chức của Đảng Trong điều kiện hoạt động bí mật, không hợp pháp mà hô hào dân chủ chỉ là mị dân, hứa hẹn suông Cần dân chủ nhng cần hạn chế mức độ, không thể dân chủ rộng rãi Nếu dân chủ rộng rãi lúc này là bị Nga Hoàng khủng bố, tiêu diệt

Lê-nin nói, lúc này tập trung là nguyên tắc cơ bản của chính đảng của giai cấp công nhân.Tập trung quyền lực lãnh đạo của Đảng trên cơ sở dân chủ là phát huy tính tích cực tự giác của quần chúng Sức mạnh của tập trung là gắn với dân chủ và dân chủ có kết quả phải đặt dới sự lãnh đạo của tập trung

7- Vai trò của tờ báo Đảng, ngời tổ chức tập thể, giáo dục tập thể lý luận chính trị và tổ chức giai cấp công nhân

Toàn bộ phần V, Lê-nin chủ yếu nếu ra vấn đề nên bắt đầu từ đâu theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp Về nghĩa rộng là những vấn đề lý luận và tổ chức chính

đảng vô sản kiểu mới Còn theo nghĩa hẹp là bắt đầu từ tờ báo chính trị toàn Nga

Từ phê phán lại sự phê phán của tờ Sự nghiệp công nhân với báo Tia lửa,

Lê-nin đã khẳng định muốn xây dựng tổ chức toàn Nga phải có tờ báo toàn Nga

để nó phản ánh kịp thời và sẵn sàng có đối sách chỉ đạo kịp thời mọi tình thế Tờ báo toàn Nga xuất bản đều đặn, làm mọi việc từ khắc phục sai lầm trong Đảng, vừa chuẩn bị toàn diện cho khởi nghĩa vữ trang toàn dân và kể cả công tác bức

thiết hàng ngày Thông qua tờ báo chính trị chung toàn Nga mà xây dựng tổ chức những ngời cách mạng làm chuyên nghiệp, tổ chức Đảng chỉ gồm những ngời giác ngộ cách mạng hiến thân hoàn toàn cho sự nghiệp cách mạng, lấy hoạt

động cách mạng làm chuyên nghiệp Đảng cử họ đi công tác thực tế, chính đảng

đài thọ để rèn luyện họ

III ý nghĩa tác phẩm “ Làm gì ?”

Tác phẩm “Làm gì ?” là một trong những tác phẩm đặt nền tảng lí luận

đầu tiên về sự ra đời của Đảng kiểu mới Tác phẩm này đợc coi là cơng lĩnh vận

động thành lập Đảng cộng sản Nga (B) và nêu ra những vấn đề có tính nguyên tắc trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại Nga và trong phong trào cộng sản công nhân quốc tế

Tác phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc đoàn kết các tổ chức mácxít

địa phơng xung quanh tờ Tia lửa để thực hiện kế hoạch của Lê-nin về xây dựng

Đảng kiểu mới Trên thực tế, một năm sau Đảng (B) đã đợc thành lập (1903 ) Những nguyên lý Lê-nin nêu ra trong tác phẩm về t tởng, về chính trị và tổ chức

đảng kiểu mới gắn liền hữu cơ với nhau trở thành nền tảng lý luận xây dựng

Đảng (B) Nga và các Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân

Lần đầu tiên trong lịch sử, Lê-nin đã bóc trần nguồn gốc của chủ nghĩa cơ hội là cúi đầu trớc sự tự phát của phong trào công nhân và hạ thấp vai trò tự giác của phong trào, thực chất của nó là muốn phủ nhận tính chất cách mạng của chủ nghĩa Mác, biến các Đảng cải lơng theo đuôi giai cấp t sản, phủ nhận vai trò của

đảng mác xít, làm mờ nhạt mục đích cuối cùng của giai cấp công nhân

Lê-nin đã trình bày nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác: Đảng ra đời là

sự kết hợp chủ nghĩa xã hội khoa học với phong trào công nhân Lênin đã bảo vệ học thuyết về vai trò lãnh đạo duy nhất của Đảng trong cuộc đấu tranh giai cấp của giai cấp vô sản về vai trò lý luận, về kỷ luật Đảng, phơng pháp cách mạng của Đảng, nguyên tắc tổ chức của đảng v.v

Tác phẩm còn cung cấp cho chúng ta phơng pháp Lê-nin trong nghiên cứu

lý luận, trong đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại Những nguyên lý đó đã

là nền tảng lý luận, có ý nghĩa thực tiễn cho các đảng cộng sản trên thế giới và hoạt động của Quốc tế cộng sản, của phong trào cộng sản công nhân quốc tế

Những nguyên lý của tác phẩm do Lê-nin trình bày đã trở thành kim chỉ nam cho sự ra đời và hoạt động của Đảng ta Đây là cơ sở cho việc nghiên cứu về phong trào công nhân Việt nam và sự ra đời của Đảng cộng sản Việt Nam

C giới thiệu Tác phẩm "Sơ thảo lần thứ nhất luận cơng về những vấn đề dân tộc và thuộc địa!”

( V I Lênin Toàn tập.Tập 41 NXB Tiến bộ, Mátxcơva 1977 )

I- Hoàn cảnh ra đời của Tác phẩm

Cách mạng tháng Mời Nga năm 1917 thắng lợi có ý nghĩa thời đại to lớn

Nó đã làm cho mâu thuẫn vốn có trong thế giới t bản chủ nghĩa càng thêm sâu sắc Nó nêu tấm gơng và cổ vũ giai cấp công nhân các nớc và các dân tộc.Giai cấp t sản quốc tế một mặt thẳng tay đàn áp, mặt khác kêu gọi các lực lợng chia

rẽ, phá hoại, cấu kết với nhau can thiệp vũ trang chống nớc Nga Xôviết

Quốc tế II, sau khi Ăngghen mất (1895) càng ngày càng rơi sâu vào chủ nghĩa cơ hội Phong trào cách mạng thế giới đang đòi hỏi phải thành lập nhanh chóng tổ chức quốc tế mới Theo đề nghị của V.I Lê-nin và Đảng (B) Nga, đầu tháng 3 năm 1919, đại biểu 19 Đảng và nhóm với 15 quan sát viên các nớc đã về họp đại hội thành lập Quốc tế Cộng sản Đại hội đã thông qua cơng lĩnh và Tuyên ngôn, thông qua Luận cơng về những vấn đề dân tộc và thuộc địa và báo cáo về chế độ t sản dân chủ chuyên chính vô sản"

Sau sự thành lập Quốc tế cộng sản, cách mạng thế giới phát triển rộng khắp thành cao trào và mang tính chất tấn công rõ rệt (1919 -1923) Cách mạng

đã bùng nổ ở Đức, Hung-ga-ri, Xlô-va-kia, Trung quốc, ấn độ, Triều tiên, Mông cổ v.v Hàng loạt các chính đảng vô sản ra đời ở một loạt nớc Đảng cộng sản

Mỹ, Đảng cộng sản công nhân Mỹ (1919), Đảng cộng sản Tây Ban Nha (1920),

Đảng cộng sản Anh (1920), Đảng cộng sản Pháp (1920), Đảng cộng sản Inđônêxia (1920), Đảng cộng sản Trung Quốc (1921) v.v

Các Đảng cộng sản trẻ tuổi, do mới thành lập nên còn non yếu về lý luận, thiếu chặt chẽ về tổ chức Khuynh hớng cơ hội hữu khuynh và tả khuynh đang thực sự trở thành một nguy cơ đe doạ phong trào cộng sản quốc tế Để tiếp tục phát triển cao trào và chấn chỉnh "Bệnh ấu trĩ tả khuynh" và cơ hội hữu khuynh Quốc tế Cộng sản đã triệu tập Đại hội II từ 23-7 đến 7-8 năm 1920 tại Pêtơrôgrát

và sau đó chuyển đến Mat-xcơ-va 67 tổ chức của 49 nớc và đại diện 27 Đảng cộng sản đã tham dự đại hội

Từ tháng 4 năm 1920, V.I Lê-nin đã viết tác phẩm Bệnh ấu trĩ “tả khuynh" trong phong trào cộng sản nhằm mục đích truyền bá kinh nghiệm phong phú của Đảng bôn sê vích Nga cho các Đảng trẻ tuổi Để chuẩn bị cho

Đại hội II Quốc tế cộng sản, V.I Lê-nin đã viết một loạt bài dự thảo trình bày tại

Đại hội Một trong các tác phẩm đó là Sơ thảo lần thứ nhất những luận cơng về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa (viết tắt là Luận cơng) Ngày 28 tháng 7 năm

1920 Đại hội đã thông qua bản Luận cơng này của Lê-nin với sự nhất trí rất cao166/ 169 đại biểu chính thức

Báo L’Humalitê của Đảng xã hội Pháp đã giới thiệu vắn tắt những văn kiện của Đại hội II Quốc tế cộng sản và công bố toàn văn Luận cơng về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa trong 4 số kép (23-24, 26-27, 30-31, 38-39) Ngày

26 tháng 7, V.I.Lê-nin đã có th Gửi tất cả các đảng viên đảng xã hội Pháp, tất cả những ngời vô sản giác ngộ ở Pháp và nhấn mạnh: Đảng Pháp phải bóc trần

không thơng tiếc những hành động của đế quốc Pháp trong các thuộc địa và phải giúp đỡ họ không chỉ bằng lời nói mà phải bằng việc làm, tất cả các phong trào giải phóng, trở lại với khẩu hiệu: Chủ nghĩa đế quốc phải rời bỏ các thuộc địa,

mở rộng trong quần chúng công nhân Pháp những tình cảm anh em đối với nhân dân lao động các nớc thuộc địa, tiến hành tuyên truyền có hệ thống trong quân

đội Pháp chống lại sự áp bức thuộc địa" Bức th đợc đăng báo, phổ biến rộng rãi

đã tác động mãnh liệt đến lập trờng của Nguyễn ái Quốc

Tác phẩm Sơ thảo lần thứ nhất luận cơng về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa; cùng với Báo cáo của tiểu ban về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa ngày 26 tháng 7; Luận cơng về những nhiệm vụ cơ bản của Đại hội II Quốc tế cộng sản in trong V I Lênin Toàn tập ( tập 41, NXB Tiến bộ, Mátxcơva 1977)

đã làm nổi bật những vấn đề hết sức cơ bản về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc

địa, về bình đẳng giữa các dân tộc; tất yếu đoàn kết các dân tộc; thái độ của ngời cộng sản với vấn đề dân tộc thuộc địa; sự cần thiết ủng hộ nớc Nga xô viết; bản chất phong trào dân chủ t sản ở các thuộc địa; nhận thức về kẻ thù của phong trào giải phóng dân tộc

II- Nội dung chủ yếu của Tác phẩm

1 Về sự bình đẳng giữa các dân tộc

Trong tác phẩm Lê-nin chỉ rõ những đảng cộng sản, ngời đại diện tự giác

và tiên tiến của cuộc đấu tranh cách mạng nhằm lật đổ ách thống trị của giai cấp

t sản và cả trong vấn đề dân tộc thứ nhất phải đặt lên hàng đầu những vấn đề cụ thể chứ không phải là trừu tợng hoá hoặc là hình thức về bình đẳng giữa các dân tộc Thứ hai phải phân biệt rõ lợi ích của giai cấp bị áp bức là những ngời lao

động bị bóc lột với lơị ích chung của giai cấp thống trị Thứ ba phải phân biệt thật rõ rệt những dân tộc bị áp bức, phụ thuộc, không đợc hởng quyền bình đẳng với những dân tộc đi áp bức Phải đập tan mọi sự lừa dối t sản che đậy đi việc tuyệt đại đa số nhân dân hiện đang bị một thiểu số các nớc t bản tiên tiến giàu có nô dịch về mặt tài chính thống trị Trong trờng hợp đó không có bình đẳng thực

tế đợc

V.I Lê-nin đã khái quát bình đẳng của chế độ dân chủ t sản chỉ là sự lừa dối kiểu dân chủ t sản, dân chủ cho bọn giàu có, bọn áp bức, thống trị, bóc lột

các dân tộ thuộc địa ý nghĩa thực sự của việc đòi quyền bình đẳng giữa các dân tộc là thủ tiêu mọi giai cấp Ngời vạch trần tính chất lừa dối trong những lời nói văn hoa của bọn dân chủ t sản qua thực chất của hoà ớc Véc-xây giữa các nớc dân chủ phơng Tây.14 Nh vậy Hoà ớc này, theo Lênin là một sự bình đẳng "khét tiếng, một hành vi bạo lực đối với các dân tộc nhỏ yếu" Còn Hoà ớc Brét -Litốp (3-3-1918)15, thực chất là "bình đẳng đàn áp và đê tiện".

Lê-nin kêu gọi "Phải làm cho vô sản và quần chúng lao động của tất cả các dân tộc và tất cả các nớc gần gũi nhau để tiến hành cuộc đấu tranh cách mạng chung nhằm lật đổ bọn địa chủ và giai cấp t sản" Chỉ có làm nh vậy mới bảo đảm cho việc chiến thắng chủ nghĩa t bản và thúc đẩy sự tan vỡ ảo t-ởng"chung sống hoà bình và bình đẳng dân tộc" dới chủ nghĩa t bản Không chiến thắng chủ nghĩa t bản thì không thể thủ tiêu ách áp bức dân tộc và tình trạng bất bình đẳng

2 Các Đảng cộng sản phải trực tiếp ủng hộ mọi phong trào cách mạng của các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc

Lê-nin xác định Đảng cộng sản với t cách là ngời đại diện tự giác của giai cấp vô sản vạch trần bản chất giả dối, lừa bịp của giai cấp t sản về bình đẳng dân tộc về hoà bình chung chung" mà còn có những nhiệm vụ hết sức quan trọng là

"phải làm cho vô sản và quần chúng lao động tất cả các nớc gần gũi nhau tiến hành cuộc đấu tranh cách mạng nhằm lật đổ địa chủ và giai cấp t sản

Công tác tuyên truyền và cổ động của các Đảng cộng sản ở mọi diễn đàn nghị viện và ở ngoài không chỉ tố cáo vi phạm thờng xuyên nguyên tắc bình

đẳng giữa các dân tộc mà phải chứng minh rõ chỉ có chế độ Xô Viết là chế độ có thể thực sự đảm bảo quyền bình đẳng giữa các dân tộc, bằng cách thực hiện trớc hết sự đoàn kết tất cả những ngời vô sản và quần chúng nhân dân lao động Tất cả các Đảng cộng sản phải trực tiếp ủng hộ các phong trào cách mạng của các dân tộc phụ thuộc hoặc không đợc hởng đầy đủ quyền bình đẳng

14 Hoà ớc ký kết giữa 27 nớc tham gia chiến tranh tại Véc-xây ( Pháp) đã thống nhất: Đức phải bồi thờng chiến phí theo quy định của Đồng Minh trớc 1/5 1921, hạn chế lực lợng vũ trang

Đức đến mức tối đa chỉ còn 10 vạn bộ binh Đức phải trả cho Pháp hai tỉnh Andát và Loren … Các thuộc địa của Đức trở thành đất "uỷ trị" của Hội Quốc liên và giao cho các cờng quốc khác quản lý Các vùng quan trọng của Đức sẽ do quân đội Đồng minh đóng trong15 năm và rút dần trong quá trình Đức thi hành Hoà ớc Các Đồng minh khác của Đức nh áo chỉ còn có

6 triệu dân tách ra khỏi Đức, Hung còn có 1/3 lãnh thổ và cũng phải tham gia cùng Đức bồi thờng chiến phí.

15 Đức đã buộc Nga chấp nhận nhờng cả vùng Bantích cho Đức, rút quân khỏi Phần Lan, Ucrai-na, Ngoại Cápcadơ để nớc này phụ thuộc Đức Nga phải bồi thờng rất nặng nề, thiệt hại 1/4 lực lợng toàn quốc (26% dân số, 27% đất đai, 32% sản phẩm công nghiệp v.v để đổi lấy hoà bình và có thời gian cũng cố, xây dựng chính quyền Xô viết non trẻ.

Điểm 11 của Sơ thảo Luận cơng nhấn mạnh các Đảng cộng sản quan tâm

đặc biệt đến các quốc gia và các dân tộc chậm tiến hơn, trong đó những quan hệ phong kiến và gia trởng nông dân còn u thế Cụ thể là phải đấu tranh chống tôn giáo, cấu kết với bọn phản động; phải chống xu hớng phong kiến hoặc giải phóng để bảo vệ và củng cố địa vị phong kiến; phải ủng hộ nhân dân chống địa chủ phong kiến, phải liên minh với họ và lập ra các xô viết của ngời lao động

Chống xu hớng t sản khoác áo cộng sản để chống cộng sản Do đó phải giữ vững lập trờng vô sản để giữ vững tính độc lập của phong trào Cần vạch mặt chiêu bài "độc lập" của bọn đế quốc là "xây dựng sự độc lập về chính trị nhng phụ thuộc về kinh tế, tài chính” Lê-nin nhắc nhở những cộng sản phải hết sức chú ý đến những nớc lạc hậu, chậm tiến còn chịu ảnh hởng một cách dai dẳng thành kiến tiểu t sản thâm căn cố đế, tinh thần ích kỷ, sự hẹp hòi dân tộc v.v Phải thận trọng đến những tàn d của tình cảm dân tộc, sức mạnh đặc biệt của tính tiểu t sản lâu đời Ngời cộng sản và công nhân có thể phải có nhợng bộ nhất

định để xoá bỏ nghi kỵ và thành kiến tiểu t sản

Lê-nin nói, không thể chối cãi đợc rằng giai cấp vô sản của những nớc tiên tiến có thể và phải giúp đỡ quần chúng lao động ở những nớc lạc hậu, khi giai cấp vô sản chiến thắng của nớc cộng hoà xô viết Chìa tay cho những quần chúng

đó và có khả năng ủng hộ họ thì các nớc lạc hậu đó có thể ra khỏi giai đoạn phát triển hiện nay của họ Trong điều kiện kết nạp vào Quốc tế cộng sản, Lênin cũng coi "Đảng nào muốn gia nhập Quốc tế III đều buộc phải thẳng tay vạch trần những thủ đoạn xảo trá của đế quốc nớc mình trong các thuộc địa, ủng hộ trên thực tế chứ không phải bằng lời nói, gây trong lòng công nhân nớc mình thái độ anh em chân thành với nhân dân lao động các nớc thuộc địa và các dân tộc bị áp bức

3 Phong trào dân chủ t sản ở các nớc thuộc địa phải chuyển biến thành phong trào dân chủ t sản cách mạng

Trong Báo cáo của tiểu ban về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa ngày

26 tháng Bảy, Lênin chỉ rõ trong các nớc thuộc địa và lạc hậu xuất hiện tình hình

giai cấp t sản ở thuộc địa có sự gần gũi t sản chính quốc nên giai cấp t sản dân tộc tuy có ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc nhng lại đồng tình với giai cấp t sản chính quốc đàn áp cách mạng Do đó phong trào dân chủ t sản ở các nớc lạc hậu chỉ có thể phải là phong trào dân tộc cách mạng

Theo Lênin, ngời cộng sản phải ủng hộ phong trào cách mạng có tính chất

t sản ở các nớc thuộc địa khi nó thực sự cách mạng, còn nếu không thì phải chống giai cấp t sản cải lơng đang tồn tại ở các nớc thuộc địa và kết luận của Lê-nin là phải thay thế danh từ dân chủ t sản bằng dân tộc cách mạng

4 Cách mạng giải phóng dân tộc thuộc địạ phải đi theo con đờng cách mạng vô sản

Trong điểm 5 của Luận cơng, Lê-nin đã chỉ rõ hiện nay đặt vấn đề chuyên

chính vô sản đã thành vấn đề trớc mắt Tất cả những sự kiện thế giới đều quy tụ vào điểm trung tâm là đấu tranh của toàn bộ giai cấp t sản quốc tế chống nớc Nga xô viết Do đó một mặt phong trào công nhân các nớc phải ủng hộ nớc Nga Xô viết, mặt khác họ phải thấy rằng họ không còn con đờng nào khác ngoài mong muốn sự chiến thắng của nớc Nga Xô viết và quyết không có một con đ-ờng cứu vãn nào khác ngoài con đờng liên minh các cộng hoà xô viết

Có hai ý kiến hiện nay về con đờng phát triển kinh tế của các dân tộc lạc hậu chiến tranh giải phóng thắng lợi ý kiến thứ nhất cho rằng phải nhất thiết qua con đờng phát triển t bản chủ nghĩa Theo Lê-nin con đờng đó không đúng

mà là "Với sự giúp đỡ của giai cấp vô sản các nớc tiên tiến, các nớc lạc hậu có thể tiến tới chế độ xô viết, và qua những giai đoạn phát triển nhất định, tiến tới chủ nghĩa cộng sản, không phải trải qua giai đoạn phát triển t bản chủ nghĩa"

Để theo con đờng bỏ qua giai đoạn phát triển t bản chủ nghĩa lên chủ nghĩa xã hội, theo Lê-nin phải đào tạo những cán bộ độc lập, xây dựng đảng cộng sản, phải tuyên truyền và ủng hộ các hình thức Xô viết khác nhau cho phù hợp với quan hệ tiền t bản chủ nghĩa Đảng cộng sản tăng cờng hoạt động không chỉ trong nớc mình mà còn hoạt động cả trong quân đôị đi xâm lợc thuộc địa

Đây không những là phơng tiện mà thực sự trở thành những nguyên tắc đảm bảo cho cách mạng giải phóng dân tộc thắng lợi và tiến lên chủ nghĩa xã hội Nếu không có tổ chức Đảng vững mạnh, không giác ngộ cho quần chúng hình thức Xô viết là gì và xây dựng nó phù hợp với điều kiện nớc mình thì không thể tiến lên chủ nghĩa cộng sản đợc

5 ủng hộ chính quyền Xô viết và vấn đề liên bang Xô viết

Lê-nin chỉ ra điểm trung tâm hội tụ sự chú ý trong đời sống chính trị thế giới là cuộc tấn công của các đế quốc vào nớc Nga Xô viết Ngời kết luận nớc Nga Xô viết và phong trào giải phóng dân tộc tất yếu phải đoàn kết để chống lại

kẻ thù Kẻ thù là lực lợng quốc tế, muốn chống lại phải bằng lực lợng quốc tế

Từ đau khổ, kinh nghiệm đau đớn mà các dân tộc bị áp bức tin rằng không

có con đờng nào khác ngoài sự chiến thắng của chính phủ chính quyền xô viết

đối với chủ nghĩa đế quốc Lênin kêu gọi đoàn kết các dân tộc bị áp bức với nhau

và liên minh chặt chẽ với nớc Nga xô viết Ngời chú ý hình thức, mức độ liên minh là dựa trên cơ sở tính chất giác ngộ xã hội chủ nghĩa, trình độ phát triển của phong trào cộng sản của công nhân các nớc, các dân tộc chậm tiến

Lênin chỉ rằng Liên bang Nga là hình thức quá độ tiến tới thống nhất hoàn toàn những ngời lao động thuộc các dân tộc khác nhau Về mặt lịch sử đã xuất hiện những hình thức liên bang hợp lý giữa Cộng hoà liên bang xã hội chủ nghĩa Xô viết Nga với các cộng hoà xô viết khác nhau16

Nhiệm vụ của Quốc tế cộng sản phải chú ý phát triển và dùng kinh nghiệm kiểm tra các liên bang vì nó xuất hiện mới ở bớc quá độ tới thống nhất hoàn toàn Phải liên minh chặt chẽ thì mới chống đợc sự bao vây của các đế quốc hùng mạnh về quân sự Phải liên minh kinh tế để khôi phục sự đất nớc và đảm bảo đời sống của ngời lao động Phải tạo ra nền kinh tế toàn thế giới với tính cách là một chính thể do giai cấp vô sản quản lý và sau đó hoàn thiện nó dới chủ nghĩa xã hội

Ngoài các vấn đề cơ bản trên Luận cơng của Lê-nin còn đề cập đến một số

vấn đề khác nh vấn đề chuyên chính vô sản, về đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc,

về sự phê phán các Đảng cơ hội của Quốc tế II Những vấn đề đó đợc đề cập nhiều ở các tác phẩm khác

III ý nghĩa của Tác phẩm

Luận cơng của V.I Lênin là tác phẩm có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc, nêu lên những vấn đề hết sức nóng hổi của sách lợc cộng sản quốc tế, để áp dụng cho các nớc khác “Những gì có thể áp dụng đợc một cách phổ biến, những

điểm gì có ý nghĩa phổ biến, có tính chất bắt buộc một cách phổ biến trong lịch

sử và trong sách lợc hiện nay của chủ nghĩa bôn sê vích"

Luận cơng làm rõ những nguyên tắc của chủ nghĩa quốc tế vô sản về đoàn kết giai cấp vô sản và nhân dân lao động các nớc, về thái độ của những ngời cộng sản với phong trào giải phóng dân tộc, về điều kiện và con đờng tiến lên chủ nghĩa xã hội không qua giai đoạn phát triển t bản chủ nghĩa với các nớc thuộc địa Luận cơng xác định nhiệm vụ cơ bản, tất yếu đoàn kết, ủng hộ các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc Chỉ cho các dân tộc bị áp bức con đờng giải phóng- đó là con đờng đoàn kết với nớc Nga, đi theo cách mạng tháng Mời Nga,

đoàn kết vô sản quốc tế, con đờng giải phóng dân tộc đi theo quỹ đạo của cách mạng vô sản

Luận cơng của Lênin có giá trị đặc biệt quan trọng với cách mạng Việt Nam, có sự thu hút đặc biệt, giúp cho Nguyễn ái Quốc thấy rõ những nguyên tắc lớn của đờng lối cách mạng giải phóng dân tộc ở các nớc thuộc địa; tạo ra bớc chuyển biến căn bản trong quá trình tìm đờng cứu nớc, giải phóng dân tộc của Ngời Trong bài Con đờng dẫn tôi đến chủ nghĩa Lê-nin (1960), Ngời viết:

"Luận cơng " của Lê-nin làm cho tôi rất cảm động, phấn khởi, sáng tỏ, tin tởng

16 Cộng hoà Liên bang XHCN xô viết Nga có 16 nớc cộng hoà tự trị và 10 khu dân tộc tự trị