tam cam

Vậy ý nghĩa của việc Tấm được làm hoàng hậu?.  Tấm được làm hoàng hậu đó là ước mơ, tinh thần lạc quan, niềm tin của nhân dân lao động..  Bụt: Nhân vật thần kì, giải quyết những bế tắc

GV Thùc hiÖn: Trần Thị Hạnh - Tæ: V¨n - Sö - §Þa

Tấm cám

(Truyện cổ tích)

1 Tìm hiểu các nhân vật:

II Tìm hiểu chi tiết.

Đọc xong truyện Tấm Cám chúng ta thấy tác phẩm xoay quanh nhân vật nào ?

ở các truyện cổ tích ta thấy xuất hiện các nhân vật mồ côi, em

út, người đội lốt vât? Tấm thuộc kiểu nhân vật nào?

- Mồ côi Vậy nhân vật Tấm có số phận như thế nào?

- Hiền lành, thật thà

- Chăm chỉ, siêng năng

- Gặp nhiều bất hạnh

Cám và dì ghẻ được giới thiệu ra sao?

- ác độc

- Cay nghiệt

- Lười nhác (biếng)

- Tìm mọi cách hãm hại Tấm

CH: Em có nhận xét gì về cách xây dựng nhân vật? Mối

quan hệ giữa 2 tuyến nhân vật này như thế nào ?

 2 tuyến nhân vật đối lập, trái ngược nhau, thường xảy ra mâu thuẫn, xung đột

2 Diễn biến mâu thuẫn, xung đột giữa Tấm

và mẹ con Cám

CH: Mâu thuẫn và xung đột giữa Tấm và mẹ con Cám được

chia làm mấy chặng ? Nội dung từng chặng?

Chặng 1: Tấm ở với mẹ con Cám Chặng 2: Khi làm hoàng hậu Tấm 4 lần bị giết, 4 lần hoá thân Chặng 3: Tấm trừng phạt Cám

3 chặng

* Bắt tép -> chăn trâu -> xem hội -> thành hoàng hậu

CH: Em hãy nêu những sự việc chính xảy ra trong chặng 1 ?

a) Chặng 1: Từ thõn phận khổ đau Tấm trở thành hoàng hậu.

a Đi bắt tép

+ Chăm chỉ dược giỏ tép

đầy + Khóc

b Đi chăn trâu

+ Chăn đồng xa

+ Khóc khi bống bị giết

+ Chôn xương bống đầu

chân giường

c Đi xem hội

+ Nhặt thóc gạo

+ Đi xem hội rơi giày->

hoàng hậu

+ Lười biếng chẳng đư

ợc gì

+ Lừa chị đổ tép sang giỏ mình về trước để lĩnh thưởng.

+ Rình trộm Tấm cho cá ăn -> giết bống ăn thịt.

+ Bày kế hành hạ Tấm + Thử giày -> bẻ bàng xấu hổ

+ Bụt xuất hiện bày cách giúp Tấm

+ Cái yếm đỏ + Con bống

+ Bụt hiện bày cách giúp Tấm

+ Con gà biết nói + 4 lọ xương bống

+ Bụt hiện giúp Tấm + Chiếc giày đánh rơi

Yếu tố thần kì, h.ảnh, chi tiết tiêu biểu

Chặng 1

Hệ

thống

đối

sánh

(vật thưởng)

Vậy ý nghĩa của việc Tấm được làm hoàng hậu?

 Tấm được làm hoàng hậu đó là ước mơ, tinh thần lạc quan, niềm tin của nhân dân lao động Thể hiện triết lí “ ở hiền gặp lành”

 Bụt: Nhân vật thần kì, giải quyết những bế tắc của nhân vật

bất hạnh ,giúp họ được hạnh phúc, sung sướng

ở chặng này ta thấy vai trò của Bụt Vậy em có đánh giá như thế nào về nhân vật Bụt ?

Mẹ con Cỏm là người như thế nào ?

Tấm là người hiền lành chăm chỉ bị hắt hủi, yếu đuối, thụ động, cam chịu

-Mẹ con Cỏm là một bố độc ỏc, búc lột sức lao động của Tấm,

đầy đọa tinh thần Tấm

Vậy ở chặng này Tấm là người như thế nào ?

Chặng 2:

Khi Tấm

trở thành

H.Hậu

1 Về lo giỗ bố Trèo cau Ngã chết đuối Hoá thành chim vàng anh Hót

mắng Cám

Dì ghẻ bày mưu độc Đẵn gốc cau giết Tấm Đưa Cám vào thế chị làm hoàng hậu (Vua không nói gì)

2 Chim vàng anh bị giết

Lông chim hoá thành 2 cây xoan

Cám theo lời mẹ giết chim, làm thịt chim ăn, vứt lông ra vườn.

3 Xoan bị chặt đóng nguyền rủa tội cướp chồng của Cám.khung cửi -> - Cám sai chặt xoan, đóng khung cửi (vua không nói gì )

4

Khung cửi bị đốt

Từ đống tro mọc lên cây thị có 1 quả

-> ở với bà lão.

Từ quả thị bước ra trở thành cô Tấm xinh đẹp hơn xưa gặp lại vua, trở lại làm hoàng hậu

Cám đốt khung cửi, đổ tro bên lề

đường xa hoàng cung.(vua không nói gì ) Cám sợ hãi, muốn xinh

đẹp như Tấm

b Chặng 2: Cuộc đấu tranh khụng khoan nhượng của Tấm

Hệ thống đối sánh

Em có nhận xét gì về những vật Tấm hoá thân vào ? Nó có thuộc yếu

tốt kì ảo không ? Nếu có so sánh với bụt chặng 1?

- Những vật Tấm hoá thân vào rất bình dị, trong cuộc sống dân dã, đó là hình ảnh

đẹp tạo ấn tượng thẩm mĩ cho truyện

+ Yếu tố kì ảo: Bụt: (1) Bụt giúp Tấm -> khóc

(2) Tấm không khóc, không có Bụt, Tấm tự mình giành hạnh phúc Cuộc đấu tranh giữa Tấm và mẹ con Cỏm ngày càng quyết liệt hơn

+ Nơi Tấm gửi linh hồn để trở về đấu tranh giữa ác – thiện và giành hạnh phúc

Hình ảnh của Tấm từ trong quả thị bước ra gợi

cho em suy nghĩ gì ?

- Hình ảnh Tấm từ trong quả thị bước ra: Cô Tấm hồn hậu, dịu

dàng, đằng sau hình ảnh bình dị ấy ẩn chứa một tâm hồn đẹp

Qua bốn lần hồi sinh theo em lần hồi sinh nào ấn tượng nhất? Vì sao?

Vậy quá trình biến hoá đó nói lên điều gì trong con người

Tấm? (So sánh chặng 1)  bây giờ ?

 Sức sống mãnh liệt của Tấm mà không thế lực thù địch nào tiêu diệt được, Tấm sống dậy, đòi hạnh phúc, xinh đẹp hơn xưa

ở bên bà lão hàng nước, Vua và Tấm gặp nhau nhờ dấu hiệu

nào ? Dân gian lựa chọn chi tiết này có ý nghĩa gì ?

- Miếng trầu têm cánh phượng: Bộc lộ khéo léo, đảm đang của

người têm

Vậy qua chặng 2 này nhân dân lao động thể hiện điều gì qua cuộc

đời Tấm?

 Tấm đã trưởng thành hơn đó là ước mơ của người nông dân lao động : Ở hiền gặp lành Thiện phải thắng ỏc

c Tấm trừng phạt Cám

• Thảo luận trao đổi

• (1) ý kiến đồng tình với cách trả thù của Tấm, cho rằng như thế

là hợp lí, là đích đáng Mẹ con Cám đáng bị trừng trị như vậy ?

• (2) Không đồng tình với hành động của Tấm vì nó trái với bán chất hiền hậu của Tấm, làm giảm vẻ đẹp thuần khiết của nhân vật (hẹp hòi, tàn nhẫn)

• (3) ý kiến của em

Hành động trả thự của Tấm là hành động của cỏi thiện trừng trị cỏi

ỏc Nú phự hợp với quan niệm “ Ở hiền gặp lành”, “cỏ giả ỏc bỏo” của nhõn dõn

Người dân lao động muốn thể hiện quan niệm gì ở phần kết

này ?

- Quan niệm của nhân dân lao động:

+ ở hiền gặp lành

+ ác giả ác báo

+ Gieo gió gặp bão

Như vậy mâu thuẫn trong truyện đại diện cho lực lượng nào? Gia

đình hay xã hội ?

 Mâu thuẫn trong gia đình phụ quyền thời cổ và khái quát

thành mâu thuẫn trong xã hội giữa thiện - ác

+ Cốt truyện ly kỳ hấp dẫn, có sự tham gia của yếu tố thần kỳ

+ Có xen các câu văn vần

+ Sự chuyển biến hiện tượng nhân vật Tấm yếu đuối, thụ động  kiên quyết đấu tranh giành lại cuộc sống và hạnh phúc cho mình

III Tổng kết

1 Chủ đề:

Sức sống và sự trỗi dậy mãnh liệt của con người trước sự vùi dập của các thế lực thù địch

2 Đắc sắc NT

D Cả ba phương án trên

+ Ghi nhớ (SGK)

BT trắc nghiệm

Qua lần hoá thân cuối cùng, Tấm trở về với cuộc đời, dân gian muốn gửi gắm điều gì ?

A Khẳng định: "ở hiền gặp lành"

B Thể hiện ước mơ xã hội công bằng

C Hạnh phúc đến với những người bất hạnh

Bài thơ Lời của Tấm.

"Dịu dàng là thế Tấm ơi

Mà sao em phải thiệt thòi, vì sao ? Phận nghèo hôm sớm dãi dầu Hoá bao nhiêu kiếp, ngọt ngào, đa đoan

Người ngoan ở với người gian Dẫu hiền như b ụt cũng tan nát lòng

Tin em, em cướp mất chồng

Đành làm quả thị thơm cùng nước non

Tưởng rằng yên phận làm con Miếng trầu cánh phượng vẫn còn thơm môi

Dịu dàng cũng bấy nhiêu thôi!

Nào ai có mấy cuộc đời cho nhau

Một lần chết mấy lần đau Cũng là xá tội cho nhau một lần Gai hồng giữ lấy hoa hồng Lại ngồi giặt áo cho chồng như xưa.

ánh Tuyết