Hướng dẫn: Nối dây dẫn với hai cực của pin, đưa lại gần kim nam châm nếu có tác dụng lên kim nam châm thì pin còn điện và ngược lại.. Hướng dẫn: Dùng nam châm thử đặt phía trên sát hộp n
Trang 1IV HƯỚNG DẪN VÀ ĐÁP ÁN: TỪ TRƯỜNG
A BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM:
3.1 D
3.2 C
3.3 B
3.4 D
3.5 C
3.6 A
3.7 A
3.8 B
3.9 D
3.10 C
3.11 D
3.12 C
3.13 B
3.14 C
3.15 B
3.16 C.
3.17 C
3.18 C
3.19 A
3.20 C
3.21 A
3.22 A
3.23 B
3.24 C
3.25 D
3.26 C
3.27 D
3.28 D
3.29 D
3.30 B
3.31 C.
3.32 C
3.33 D
3.34 B
3.35 A
3.36 A
3.37 B.
3.38 D.
Trang 23.39 C.
3.40 B
3.41 D
3.42 D
3.43 D.
3.44 D.
3.45 B.
3.46 A.
3.47 C.
3.48 D.
3.49 B
3.50 A
3.51 D.
B BÀI TẬP TỰ LUẬN:
3.52 Hướng dẫn: Các đường sức từ đi ra từ cực Bắc và đi vào cực Nam của nam châm Do vậy hai
cực từ gần nhau cua hai nam châm là cực từ Bắc và hai đầu kia là cực từ Nam
3.53 Hướng dẫn: Do kim nam châm luôn định hướng Bắc – Nam, nên có thể coi trái đất là nam châm.
Cực từ Bắc trùng với cực Nam địa lí; Cực từ Nam trùng với cực Bắc địa lí
3.54 Hướng dẫn: Đưa lại gần đầu một nam châm, thỏi nào bị nam châm hút đó là thỏi sắt, còn lại là
thỏi đồng
3.55 Hướng dẫn: Chưa thể kết luận ngay được cả hai thanh đề là nam châm, bởi vì có thể đó là một
thanh sắt và một thanh nam châm
3.56 Hướng dẫn: Không thể kết luận được nam châm đã hút hết từ tính được vì thanh nam châm
thẳng từ trường mạnh ở hai đầu thanh
3.57 Hướng dẫn: Nối dây dẫn với hai cực của pin, đưa lại gần kim nam châm nếu có tác dụng lên kim
nam châm thì pin còn điện và ngược lại
3.58 Hướng dẫn: Dùng nam châm thử đặt phía trên sát hộp nếu kim bị lệch khỏi hướng Bắc - Nam thì
trong dây dẫn có dòng điện
3.59 Hướng dẫn: Đường sức từ có chiều đi ra khỏi cực từ Bắc, đi vào cực từ Nam của nam châm 3.60 Hướng dẫn: Các thanh thép đó bị nhiễm từ của từ trường trái đất,
đã trở thành nam châm vĩnh cửu
3.61 Hướng dẫn: Nam châm định hướng như hình vẽ (hình 3.4).
3.62 Hướng dẫn: Đường sức từ của một nam châm không thể cắt nhau,
bởi vì tại mỗi điểm trong từ trường, kim nam châm thử chỉ có thể xác
định theo một hướng nhất định
3.63 Hướng dẫn: Bởi vì các mạt sắt đã bị nhiễm từ, bản thân chúng trở thành các nam châm nhỏ.
3.64 Hướng dẫn: Các cực của nam
châm:
a- hình 23.5a
(1): Cự từ Nam
(2): Cực từ Bắc b) Hình 23.5b
(1): Cực từ Bắc
a)
(2)
A
B C
Hình 3.4
Trang 3(2): Cực từ Nam
3.65 Hướng dẫn: Phương án: Đo trọng lượng của thanh nam châm 1 ta sẽ biết được
độ lớn của lực từ trong thí nghiệm này
Thí nghiệm này có gợi cho em ý tưởng gì về cách làm giảm lực ma sát khi xe
lửa chạy, giảm sóc của xe máy ?
3.66 Hướng dẫn: Theo tính chất tương tác lực từ giữa hai nam châm, suy ra cực từ
Bắc là cực bên trái, cực từ Nam bên phải
Theo quy tắc nắm tay phải thì dòng điện chạy trong ống dây có chiều từ B đến
A
3.67 Hướng dẫn: Dòng điện có chiều đi ra từ cực dương (+) của nguồn, chạy qua các vật dẫn và đi
vào cực âm (-)
Theo quy tắc nắm tay phải, cực từ Bắc (N) là B
3.68 Hướng dẫn: Vận dụng quy tắc nắm tay phải, cực từ Bắc của ống dây ở phía trên, cực từ Nam ở
phía dưới, dưới tác dụng của lực từ kim sẽ quay ngược chiều kim đồng hồ
3.69 Hướng dẫn: Mũi kéo làm bằng thép, khi chạm mũi kéo vào nam châm, nó bị nhiễm từ, trở thành
nam châm vĩnh cửu
3.70 Hướng dẫn:
- Để chế tạo nam châm vĩnh cửu người ta đưa lõi thép vào trong lòng ống dây rồi cho dòng điện chạy qua ống dây
- Tương tự chế tạo nam châm điện người ta dùng lõi sắt non đặt và trong lòng ống dây và cho dòng điện chạy qua
3.71 Hướng dẫn: Trên thực tế, người ta chế tạo nam châm hình chữ U
vì hai lý do:
+ Hai đầu nam châm hút sắt mạnh hơn một đầu
+ Khoảng giữa hai cực nam châm từ trường gần như đều
3.72 Hướng dẫn: Bình thường thanh sắt S chạm vào tiếp điểm 1, 2 khi
động cơ điện M đang hoạt động Nếu dòng điện trong mạch tăng lên đột
ngột, lực hút của nam châm điện mạnh hơn bình thường làm thanh sắt S
bị hút, lúc đó mạch hở, bảo vệ động cơ M không bị cháy
3.73 Hướng dẫn:
a Do đoạn BC, AD song song với các đường cảm ứng, nên không
chịu tác dụng của lực điện từ Vận dụng quy tắc bàn tay trái cho đoạn AB, ta
thấy đoạn AB bị đẩy xuống; đoạn CD bị đẩy lên, do đó khung sẽ quay
b Khung chỉ quay đến vị trí mặt phẳng của khung vuông góc với các
đường sức từ Để làm khung quay được thì phải có hai vòng bán khuyên và
hai thanh quét luôn tì vào để đưa dòng điện chạy vào khung theo một chiều
nhất định
3.74 Hướng dẫn: Dòng điện chạy vào khung dây sẽ gây ra lực từ tác dụng vào, làm khung dây quay,
do đó đã có sự biến đổi điện năng thành cơ năng
3.75 Hướng dẫn: Stato của động cơ điện có công suất lớn là nam châm điện, vì nam châm điện mới
có thể tạo ra được từ trường lớn
3.76 Hướng dẫn:
+ Vật nhiễm từ có khả năng hút được các vật bằng sắt.
+ Chiếc kim bằng thép nhiễm từ thì nó trở thành một kim nam châm, nếu để tự do thì nó luôn chỉ hướng Bắc-Nam
Hình 3.6
2 1
Hình 3.7
2
1
L S
N
M
~
M
Hình 3.8
N a S
b c
d O O'
Trang 43.77 Hướng dẫn: Dựa vào sự tương tác giữa hai cực từ của nam châm
Vận dụng quy tắc nắm tay phải, suy ra chiều dòng điện chạy trong ống dây
3.78 Hướng dẫn: Theo quy tắc nắm tay phải, đầu gần nam châm là cực Bắc (N), suy ra thanh nam
châm bị hút về phía ống dây
3.79 Hướng dẫn: a Khi K đóng, theo quy tắc nắm tay phải thì đầu gần dây dẫn là cực từ Bắc (N).
+ Vận dụng quy tắc bàn tay trái, suy ra điểm M bị đẩy vào trong
b Cuộn dây có điện trở nhỏ, nếu đóng công tắc trong thời gian dài, sẽ đoản mạch Để khắc
phục tình trạng này, ta mắc thêm vào mạch một vật tiêu thụ điện
3.80 Hướng dẫn: Vận dụng quy tắc bàn tay trái cho mỗi trường hợp ta xác định được chiều của lực từ
(hình 3.5)
Điền tên các cực của nam châm v à chi ều đường sức
+ I
a)
I
b)
I
c)
I
d)
Hình 3/9