Một thời đại trong thi ca

Cách khẳng định vấn đề Tinh thần thơ mới là cái tôi cá nhân Về đại thể: Xã hội Việt Nam xưa không có cái tôi Thảng hoặc có những bậc kỳ tài ghi dấu ấn riêng của mình.. Và thảng hoặc t

§äc v¨n:

thi ca

Hoµi Thanh

Sự phân hoá của Thơ mới

Định nghĩa về Thơ mới Phân biệt Thơ mới và thơ cũ

a Xuất xứ và vị trí

Phần I: - Cung chiêu anh hồn Tản Đà

- Một thời đại trong thi ca

-Tiếp theo: Đưa ra luận cứ

+ Nhà thơ nào cũng cú

thể cú những cõu thơ hay

nhưng khụng tiờu biểu

+ Thời đại nào cũng cú

thể cú những bài thơ dở

Cỏch nờu nguyờn tắc

Cả hai loại thơ đó

đều không thể đại diện cho thời đại

- Cuối cựng: Đưa ra nguyờn tắc về đối tượng phờ bỡnh

+ Chỉ căn cứ vào bài hay

+ Chỉ căn cứ vào bài tiờu biểu

2 Tinh thần thơ mới: chữ tôi

Cách thâu tóm vấn đề tinh thần thơ mới

Tinh thần

thơ cũ

Tinh thần thơ mới

Cách khẳng định vấn đề Tinh thần thơ mới là cái tôi cá nhân

Về đại thể: Xã hội Việt

Nam xưa không có cái tôi

Thảng hoặc có những bậc

kỳ tài ghi dấu ấn riêng của

mình Nhưng đó không

phải cái tôi với ý nghĩa

tuyệt đối của nó

Cách trình bày vấn

đề chặt chẽ, sắc sảo

“…Thảng hoặc họ cũng ghi hình ảnh họ trong văn thơ

Và thảng hoặc trong văn thơ họ cũng dùng đến chữ tôi để

nói chuyện với người khác Song dầu táo bạo đến đâu họ cũng không một lần nào dám dùng chữ tôi để nói chuyện với mình, hay – thì cũng thế - với tất cả mọi người Mỗi

khi nhìn vào tâm hồn họ hay đứng trước loài người mênh

mông , hoặc họ không tự xưng, hoặc họ ẩn mình sau chữ

ta, một chữ có thể chỉ chung nhiều người Họ phải cầu cứu đoàn thể để trốn cô đơn Chẳng trách gì tác phẩm họ vừa ra đời, đoàn thể đã dành làm của chung, lắm khi cũng chẳng thèm ghi tên của họ Ở phương Tây, nhất là từ khi

có đạo Thiên Chúa, không bao giờ cá nhân lại bị rẻ rúng đến thế…”

“…Thảng hoặc họ cũng ghi hình ảnh họ trong văn

thơ Và thảng hoặc trong văn thơ họ cũng dùng đến chữ tôi

để nói chuyện với người khác Song dầu táo bạo đến đâu họ cũng không một lần nào dám dùng chữ tôi để nói chuyện với mình, hay – thì cũng thế - với tất cả mọi người Mỗi khi nhìn vào tâm hồn họ hay đứng trước loài người mênh mông,

hoặc họ không tự xưng, hoặc họ ẩn mình sau chữ ta, một chữ có thể chỉ chung nhiều người Họ phải cầu cứu đoàn thể

để trốn cô đơn Chẳng trách gì tác phẩm họ vừa ra đời, đoàn thể đã dành làm của chung, lắm khi cũng chẳng thèm ghi tên của họ Ở phương Tây, nhất là từ khi có đạo Thiên Chúa, không bao giờ cá nhân lại bị rẻ rúng đến thế…”

Ngôn ngữ khóc chiÕt, gi¶n dị, hóm hỉnh

Giọng điệu vừa sôi nổi, vừa tha thiết

3 Sự vận động của thơ mới xung quanh cái tôi và bi kịch của nó

có dáng vẻ, điệu bộ, cảnh ngộ, bi kịch như một con người

Một người khách không mời?

Một cô dâu mới?

Một kẻ ngô c ?

- “Ngày một ngày hai”:

Vô số người quen Thương cảm

Thương

cảm

Tâm hồn của họ chỉ vừa thu trong khuôn khổ chữ tôi

Đời chúng ta đã nằm trong vòng chữ tôi Chữ ta với họ to rộng quá

tôi

Nhá bÐ, tï tóng

Lối nói hình tượng

ta

Nỗi đời cay cực đang giơ vuốt Cơm áo không đùa với khách thơ

Cười trước cảnh nghèo

Khóc than

trước cảnh nghèo

Yếu đuối, khổ sở, thảm hại

TrÝch th¬ NguyÔn C«ng Trø ë ®©y kh«ng hîp v× c¸i nghÌo cã phÇn nhÕch nh¸c, tiÕng c êi mang s¾c th¸i chua ch¸t Nªn trÝch th¬ NguyÔn KhuyÕn, v×

B¬ v¬

Råi tØnh

Tho ¸t l

ªn tiªn cïn g T

hÕ L÷

T×nh yªu kh«ng bÒn

3 Sự vận động của thơ mới xung quanh cái tôi và bi kịch của nó

Cái tôi Người tiếp

Thấm thía về

sự nhỏ bé, yếu đuối, cô đơn

Cách trình bày sinh động, hấp dẫn, khúc chiết

Bi kịch

Chịu áp lực

dư luận

“…Đời chúng ta nằm trong vòng chữ tôi Mất

bề rộng ta đi tìm bề sâu Nhưng càng đi sâu càng lạnh Ta thoát lên tiên cùng Thế Lữ, ta phiêu lưu trong trường tình cùng Lưu Trọng

Lư, ta điên cuồng với Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say cùng Xuân Diệu Nhưng động tiên đã khép, tình yêu không bền, điên cuồng rồi tỉnh, say đắm vẫn bơ vơ Ta ngơ ngẩn buồn, trở về hồn ta cùng Huy Cận…”

- Hệ thống c¸c vÕ c©u có cùng cấu trúc, với chủ thể được lặp lại liên tiếp, kết hợp với hệ thống từ chỉ cảm xúc, cảm giác… diễn

tả sự khao khát, đắm say dào dạt

- C©u v¨n dµi, gồm nhiều vế c©n xøng, nhịp nhàng về thanh điệu, tạo giọng điệu

du dương, tha thiết

- Hệ thống từ ngữ giàu hình ảnh kết hợp với một loạt tên tuổi các thi nhân thơ mới: diễn tả hàm súc

và chính xác sự phân hóa

Một áng văn nghị luận giàu chất thơ

Ti t 2: ế

• Có phải cái tôi thơ mới chỉ đáng

thương, tội nghiệp? Đóng góp, cống hiến của thơ mới đối với văn mạch dân tộc là g×?

• Giá trị bao trùm của đoạn trích

“Một thời đại trong thi ca”?

• Bài tập nâng cao

“Trớch thơ Nguyễn Cụng Trứ khụng hợp, vỡ cảnh nghốo

ở đõy cú phần nhếch nhỏc, tiếng cười mang sắc thỏi chua chỏt Nờn trớch thơ Nguyễn Khuyến, vỡ cảnh nghốo

trong thơ ụng đẹp và sang, tiếng cười của ụng

húm nhẹ, thanh thản ”

í kiến của em?

Sự xuất hiện của cái Tôi

làm ta liên t ởng đến cảnh ngộ của:

Một người khỏch khụng mời?

Một cụ dõu mới?