Mục lục Mục lục 1 Báo cáo tổng hợp 2 Phần I: Giới thiệu chung về bộ 2 I.Lịch sử hình thành và phát triển của Bộ thương mại 2 1. Lịch sử hình thành 2 2. Chức năng nhiệm vụ 4 3. Cơ cấu tổ chức bộ 5 3.1. Lãnh đạo bộ 5 3.11Bé trưởng Bộ Thương mại: Trương Đình Tuyển 5 3.12 Thứ trưởng thường trực: Phan Thế Ruệ 6 3.13 Thứ trưởng Đỗ Như Đính 7 3.14 Thứ trưởng Trần Đức Minh 9 3.15 Thứ trưởng Lương Văn Tự 9 3.2 Cơ quan bé 11 3.4 Doanh nghiệp thuộc bộ Bao gồm 73 doanh nghiệp thuộc bộ 12 3.5. Sở thương mại 12 3.6 Văn phòng uỷ ban quốc gia về hợp tác kinh tế quốc tế 13 4. Tình hình hoạt động thương mại năm 2004 13 4.1 Tình hình xuất nhập khẩu 13 4.11 Xuất khẩu 13 4.12 Nhập khẩu 14 4.2 Thị trường nội địa 15 Phần II: Vụ kế hoạch và đầu tư 17 1.Vị trí và chức năng 17 2.Nhiệm vụ quyền hạn 17 2.1 Về lĩnh vực chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chương trình, dự án thương mại 17 2.2 Về lĩnh vực đầu tư 18 2.3 Về lĩnh vực nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ và môi trường liên quan đến thương mại 18 2.4 Về lĩnh vực tài chính 19 2.5 Về công tác báo cáo và cung cấp thông tin 19 2.6 Thực hiện các nhiệm vụ khác do lãnh đạo bộ giao 19
Trang 1Mục lục
M c l cụ ụ 1
Báo cáo t ng h pổ ợ 2
Ph n I: Gi i thi u chung v bầ ớ ệ ề ộ 2
i.L ch s hình th nh v phát tri n c a B thị ử à à ể ủ ộ ương m iạ 2
4
Ph n II: V k ho ch v ầ ụ ế ạ à đầ ư 20u t
Trang 2Báo cáo tổng hợp
CƠ QUAN THỰC TẬP
VỤ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ - BÉ THƯƠNG MẠI
Phần I: Giới thiệu chung về bội.Lịch sử hình thành và phát triển của Bộ thương mại
1 Lịch sử hình thành
Nước Việt Nam dân chủ cộng hoà được thành lập vào ngày 02/09/1945, tổ chức
bộ máy được thành lập, trong đó có Bộ Thương mại và tiền thân của nó là bộ Kinh tế được thành lập vào 26/11/1946 Để phù hợp với hoàn cảnh đất nước những năm sau đó, ngày 14/05/1951 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký sắc lệnh số 21 đổi tên Bộ Kinh tế thành Bộ Công thương Sau đó ngày 10/09/1955 Bé Công thương đã tách ra thành Bộ Công nghiệp và Bộ Thương nghiệp Tiếp đó tại biên bản số 06 phiên họp ngày 29/04/1958 khoá họp thứ VIII quốc hội nước Việt Nam dân chủ cộng hoà, Thủ tướng Chính phủ báo cáo đề án của hội đồng Chính phủ nhằm tăng cường thêm một bước Chính phủ và bộ máy nhà nước cấp trung ương đã thống nhất chia Bộ Thương nghiệp thành hai bộ: Bộ Nội thương và Bộ Ngoại thương Đến đây có hai mốc lịch sử cần lưu ý đó là việc thành lập Bộ Vật
tư thay thế Tổng Cục vật tư vào ngày 01/08/1969 và thành lập Bộ Kinh tế đối ngoại trên cơ sở sát nhập Bộ Ngoại thương và Uỷ ban kinh tế đối ngoại vào 24/03/1988 Đến 31/03/1990 Bé Thương nghiệp đã được thành lập trên cơ sở Bộ Kinh tế đối ngoại, Bộ Nội thương và Bộ Vật tư để thống nhất quản lý Nhà nước các hoạt động thương nghiệp và dịch vụ Sau nghị quyết của Quốc hội khoá VIII, kỳ họp thứ 9 ngày 12/08/1991 đã được thông qua chuyển chức năng quản
lý Nhà nước về du lịch sang Bộ Thương nghiệp và đổi tên Bộ Thương nghiệp thành Bộ Thương mại và Du lịch Đến 17/10/1992 Bé Thương mại và Du lịch đổi tên thành Bộ Thương mại (Tổng Cục Du lịch đã được tách ra cho đến nay)
Trang 3SƠ ĐỒ QUÁ TRèNH HèNH THÀNH BỘ THƯƠNG MẠI
Từ 9/1955 đến 4/1958
Trang 42 Chức năng nhiệm vụ
2.1 Bộ thương mại là cơ quan của chính phủ thực hiện chức năng quản lý nhà nước đối với các hoạt động thương mại( bao gồm xuất nhập khẩu, kinh doanh vật tư, hàng tiêu dùng, dịch vụ thương mại) thuộc mọi thành phần kinh tế trong phạm vi cả nước, kể cả hoạt động thương mại của các tổ chức và cá nhân nước ngoài được hoạt động tại Việt Nam
2.2 Bộ thương mại thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm quản lý nhà nước của bộ, cơ quan ngang bộ được quy đinh nh sau:
2.21 Xây dựng, trình chính phủ ban hành và ban hành theo thẩm quyền các quy chế về quả lý các hoạt động xuất nhập khẩu:
- Quản lý hạn nghạch xuất nhập khẩu, cấp hoặc thu hồi giấy phép kinh doanh xuất nhập khẩu đối với các tổ chức kinh tế theo sự phân cấp của chính phủ
- Cấp giấy phép xuất nhập khẩu cho các tổ chức liên doanh với nước ngoài theo Luật đầu tư
Trang 5- Quản lý nhà nước về các hoạt động tư vấn, môi giới, hội chợ và quảng cáo thương mại, giới thiệu hàng hoá và xúc tiến thương mại ở trong nước và với nước ngoài.
- Phối hợp với các cơ quan liên quan việc xét duyệt các chương trình, dự án đầu tư gián tiếp về thương mại
- Xét cho phép các tổ chức kinh tế việt nam được cử đại diện, lập công ty chi nhánh ở nước ngoài gia nhập các tổ chức kinh tế quốc tế
- Xét cho phép các tổ chức kinh tế của nước ngoài lập văn phòng đại diện hoặc công ty, chi nhánh tại Việt Nam
- Quản lý chỉ đạo nghiệp vụ các cơ quan đại diện kinh tế – thương mại của Việt Nam đặt ở nước ngoài
2.22 Soạn thảo trình chính phủ ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền của bộ các quy chế quản lý các hoạt động thương mại và dịch vụ thương mại trong nước, kế hoạch, chính sách phát triển kinh tế thương mại đối với miền núi, vùng cao, vùng đồng bào dân téc Ýt người
Tổ chức, chỉ đạo thực hiện kế hoạch nghiên cứu khoa học, ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ trong hoạt động thương mại
2.23 Tổ chức tiếp nhận, xử lý, cung cấp các loại thông tin kinh tế, thương mại trong nước và thế giới phục vụ cho sự chỉ đạo của chính phủ và các tổ chức kinh tế
2.24 Quản lý nhà nước về công tác đo lường và chất lượng hàng hoá trong hoạt động thương mại thuộc lĩnh vực mà bộ thương mại phụ trách trên thị trường cả nước
2.25 Hướng dẫn và chỉ đạo cơ quan quản lý nhà nước về thương mại ở địa phương và nghiệp vụ chuyên môn
3 Cơ cấu tổ chức bộ
Trang 6
3.1 Lónh đạo bộ
3.11Bộ trưởng Bộ Thương mại: Trương Đỡnh Tuyển
Lónh đạo quản lý chung mọi cụng việc của bộ
Trực tiếp chỉ đạo một số lĩnh vực sau:
- Nghiờn cứu, xõy dựng chiến lược phỏt triển thương mại trong nước và với nước ngoài, bảo đảm thực hiện đỳng đường lối, chủ trương chớnh sỏch của đảng và phỏp luật của nhà nước trong nghành thương mại Trực tiếp chỉ đạo những vấn đề quan trọng thuộc lĩnh vực tổ chức thị trường trong và ngoài nước, cam kết trong tiến trỡnh hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế
- Trực tiếp chỉ đạo nghị quyết trung ương, cụng tỏc cải cỏch hành chớnh của
Bộ và nghành thương mại theo mục tiờu và chương trỡnh cải cỏch hành chớnh nhà nước đó được thủ tướng chớnh phủ phờ duyệt
- Chỉ đạo cụng tỏc hội nhập kinh tế – thương mại quốc tế và hợp tỏc quốc tế trong cỏc lĩnh vực do bộ quản lý, trực tiếp chỉ đạo quan hệ với APEC, ASEM, ASEAN và cụng tỏc tham gia đàm phỏn cỏc hiệp định giữa ASEAN với Trung Quốc, ấn Độ, Nhật Bản và cỏc nước đối tỏc của ASEAN
- Trực tiếp phụ trỏch cụng tỏc tổ chức cỏn bộ, quản lý tổ chức bộ mỏy, biờn chế của bộ, cụ thể chịu trỏch nhiệm trỡnh ban cỏn sự đảng cỏc vấn đề về tổ
Lãnh đạo bộ
Cơ quan
bộ Thương vụ Doanh nghiệp thuộc bộ Sở thương mại quốc gia về hợp tác Văn phòng uỷ ban
kinh tế quốc tế
Trang 7chức và cán bộ thuộc thẩm quyền của ban cán sự Đảng( mô hình tổ chức cơ quan bộ, quyết định hoặc trình chính phủ quyết định việc thành lập, giải thể các đơn vị thuộc bộ, bổ nhiệm, miễn nhiệm các vụ trưởng, phó vụ trưởng, viện trưởng, phó viện trưởng, cục trưởng, phó cục trưởng, chánh, phó văn phòng, tham tán thương mại Việt Nam ở nước ngoài, chủ tịch và uỷ viên hội đồng quản trị, doanh nghiệp Tổng Giám đốc , Giám đốc các doanh nghiệp
và đơn vị trực thuộc Bộ) Các nội dung khác về công tác tổ chức và cán bộ (tiếp nhận, điều động, bổ nhiệm cán bộ, quyết định cư cán bộ cấp Vụ trưởng
đi công tác và các cán bé chuyên viên khác đi học tập nghiên cứu từ 1 tháng trở lên, xét cho thi nâng ngạch lương từ chuyên viên chính trở lên, kéo dài thời gian công tác khi đến tuổi nghỉ hưu …) không thuộc thẩm quyền của Ban Cán sự Đảng, do Bổ trưởng trực tiếp quyết định trên cơ sở đề xuất của
Vụ Tổ chức Cán bộ và các vụ có liên quan sau khi tham khảo ý kiến Thứ trưởng phụ trách
- Thực hiện chức trách Phó Chủ tịch uỷ ban quốc gia vế Hợp tác kinh tế quốc
tế
- Trực tiếp phụ trách Vụ Tổ chức Các bộ, Vụ pháp chế
- Thực hiện nhiệm vụ Trưởng Ban Chỉ đạo 127/ T W
3.12 Thứ trưởng thường trực: Phan Thế Ruệ
Ngoài nhiện vụ thứ trưởng thường trực, chỉ đạo các công việc sau:
- Chỉ đạo công tác xuất khẩu, nhập khẩu Xây dựng cơ chế, chính sách xuất khẩu, nhập khẩu hàng hoá và dịch vụ thương mại; cấp giấy phép xuất khẩu( đối với hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu phải có giấy phép của Bộ trừ hàng dệt may); hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện các quy định của pháp luật về hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu và dịch vụ thương mại
- Chỉ đạo việc tổ chức và lưu thông hàng hoá trên thị trường trong nước: quản
lý, mở rộng và đẩy mạnh hoạt động lưu thông hàng hoá trong nước và dịch
vụ thương mại: chỉ đạo điều tiết lưu thông hàng hoá, công tác dự báo thị
Trang 8trường hàng hoá, trọng tâm là các mặt hàng có ảnh hưởng lớn đế sản xuất và đời sống của nhân dân: nghiên cứu xây dựng các mô hình, các cơ chế, chính sách phát triển và quản lý thị trường nội địa, mậu dịch biên giới chính sách phát triển thương nhân thuộc các thành phần kinh tế ( bao gồm cả hộp tác xã thương mại dịch vô) , bảo đảm các mặt hàng thiết yếu cho đồng bào miền núi, đồng bào dân téc: tổ chức, hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách sau khi được ban hành Quản lý các giấy chứng nhận về hàng hoá lưu thông trong nước, chỉ đạo các hoạt động kinh doanh, dịch vụ thương mại của thương nhân theo quy định của pháp luật
- Xây dựng và hướng dẫn thực hiên cơ chế của các hoạt động của các tổ tổ chức dịch vụ công trong các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ theo quy định của pháp luật
- Tham gia xây dựng chính sách thuế, quản lý ngoại hối và cán cân thương mại Thực hiện chức năng Tổ trưởng Tổ điều hành liên Bộ về thị trường trong nước: Phó trưởng Ban chỉ đạo 127/ TW
- Chỉ đạo công tác cung cấp và quản lý thông tin thương mại: dự báo thị trường, giá cả phục vụ yêu cầu chỉ đạo, điều hành của Bộ nhằm ổn định và phát triển thị trường nội địa cũng như phát triển xuất khẩu
- Chỉ đạo công tác quản lý thị trường: hướng dẫn, kiểm tra và thực hiện các quy định của pháp luật về lưu thông hàng hoá trên thị trường và dịch vụ thương mại , sản xuất và buôn bán hàng giả, hàng cấm và các hành vi kinh doanh trái quy định của pháp luật
- Chỉ đạo công tác quản lý nhà nước về thương mại ở các địa phương, chỉ đạo hoạt động của các Sở Thương mại/ Thưong mại và Du lịch
- Phụ trách quan hệ song phương và phát triển thị trường với các nước Đông Bắc Á, Australia và New Zealand, Lào, Campuchia Phụ trách các đơn vị:
Vụ Xuất nhập khẩu, Vụ Thị trường Châu Á Thái Bình Dương, Vụ Chính sách thị trường trong nước, Cục Quản lý thị trường, Trung tâm Thông tin Thương mại, Vụ Thương mại Miền núi và Mậu dịch biên giới Thay phần
Trang 9việc của đồng chí Đỗ Như Đính(trừ mảng thị trường Châu Phi, Tây Nam Á),
và của đồng chí Lê Danh Vĩnh về dệt may, thị trường Nga các nước SNG, Đông Âu( ngoài EU ), thị trường các nước Đông Nam Á của Thứ trưởng Trần Đức Minh khi các đồng chí nói trên đi vắng
3.13 Thứ trưởng Đỗ Nh Đính
- Chỉ đạo thực hiện chính sách, chế độ tiền lương, đãi ngộ, khen thưởng, kỷ luật đối với cán bộ, công chức, viên chức nhà nước thuộc phạm vi quản lý của bộ; xây dựng các chức danh công chức, viên chức, quy định chức danh tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật, nghiệp vụ trong lĩnh vực quản lý của Bộ
- Giúp Bé trưởng chỉ đạo công tác thanh tra, kiểm tra, bảo vệ nội bộ; giải quyết khiếu nại, tố cáo; chống tham nhòng, tiêu cực và xử lý vi phạm pháp luật trong lĩnh vực do Bộ quản lý theo quy định của pháp luật
- Phụ trách công tác tài chính kế toán; thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể thuộc quyền đại diện chủ sở hữu phần vốn nhà nước thuộc Bộ; quản lý tài chính, tài sản và tổ chức thực hiện ngân sách được phân bổ theo quy định của pháp luật
- Thực hiện chức năng là Phó trưởng ban chỉ đạo của Bộ thực hiện nghị quyết trung Ương 6( lần 2)
- Phụ trách công tác tư tưởng, tuyên truyền, báo chí
- Chỉ đạo công tác phòng chống bão lụt, giảm nhẹ thiên tai; tham gia ban chỉ đạo phòng chống bão lụt của trung Ương
- Phụ trách quan hệ song phương và phát triển thị trường với các nước Châu Phi, Tây Á và Nam Á
- Phụ trách các đơn vị: Vụ tài chính – Kế toán, Vụ thị trường Châu Phi, Tây Á
và Nam Á, thanh tra bộ, Báo thương mại, tạp chí thương mại, báo đối ngoại VEN, thường trực thi đua
- Phụ trách các doanh nghiệp thuộc Bé( bao gồm cả công tác sắp xếp , đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả doanh nghiệp thuộc Bé)
Trang 10- Thay mặt lãnh đạo Bé quan hệ với đảng uỷ khối, đảng uỷ cơ quan Bộ, công đoàn nghành và các đoàn thể khác Chỉ đoạ hoạt động của ban “ vì sự tiến bộ của phụ nữ” nghành thương mại.
- Thay đồng chí Phan Thế Ruệ chỉ đạo phần việc về thị trường nội địa, cục quản lý thị trường khi đồng chí Ruệ đi vắng
- Thay đồng chí Lê Danh Vĩnh chỉ đạo công tác của văn phòng Bé, đồng chí Lương Văn Tự chỉ đạo công tác phần việc của thị trường Châu Âu( trừ Nga, SNG và các nước đông Âu ngoài EU) khi các đồng chí trên đi vắng
- Chỉ đạo phần việc của đồng chí Trần Đức Minh( trừ phần thị trường ngoài nước) khi đồng chí Minh đi vắng
3.14 Thứ trưởng Trần Đức Minh
- Phụ trách công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học( trừ phần tổng hợp kế hoạch ngân sách khoa học do đồng chí Lê Danh vĩnh phụ trách); chịu trách nhiệm công tác đào tạo công chức, viên chức thuộc Bộ và các sở thương mại
- Chỉ đạo nghiên cứu một số chuyên đề về chiến lược phát triển thương mại theo yêu cầu của Bộ trưởng; giúp Bộ trưởng một số công việc cụ thể do bộ trưởng phân công
- Thực hiện chức trách hội đồng khoa học của Bộ
- Phô trách quan hệ song phương và phát triển thị trường với các nước Đông Nam Á ( trừ Lào và Campuchia), các nước châu Mỹ( trừ bắc Mỹ và Cuba)
- Phụ trách các đơn vị: Viện nghiên cứu thương mại, trường cán Bé thương mại trung Ương, trường cao đẳng kinh tế – kỹ thuật thương mại, trường trung học thương mại trung Ương 2, Trường trung học thương mại trung Ương 4, Trường trung học thương mại trung Ương 5, Trường cao đẳng kinh
tế đối ngoại, trường cao đẳng kỹ thuật khách sạn và du lịch, trường đào tạo nghề thương mại
Trang 11- Chỉ đạo công tác thị trường châu Á - Thái Bình Dương, Lào, Campuchia của đồng chí Phan Thế Ruệ, thị trường châu Phi, Tây Á, nam Á của đồng chí Đỗ Như Đính, công tác quản lý cạnh tranh, quản lý nhà nước về thương mại điện tử và ứng dụng công nghệ thông tin của đồng chí Lê Danh Vĩnh khi các đồng chí trên đi vắng.
3.15 Thứ trưởng Lương Văn Tự
- Giúp Bộ trưởng chỉ đạo đàm phán gia nhập WTO, đảm nhiệm chức vụ trưởng đoàn đàm phán chính phủ
- Thực hiện chức trách Tổng thứ ký Uỷ ban quốc gia về hợp tác kinh tế quốc tế
- Chỉ đạo công tác thị trường ngoài nước, xúc tiến thương mại, hoạt động thương mại của các tổ chức và cá nhân Việt Nam ở nước ngoài và của nước ngoài tại Việt Nam theo quy định của pháp luật và hoạt động của các cơ quan thương vụ, các tổ chức xú tiến thương mại, trung tâm hoặc cửa hàng giới thiệu sản phẩm hàng hoá của Việt Nam ở nước ngoài( xây dựng và tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách có liên quan đến các thị trường ngoài nước; chỉ đạo, tổng kết đánh giá, tình hình đã qua, đề xuất nhiệm vụ sắp tới
về công tác thị trường ngoài nước và công tác của thương vụ Việt Nam ở nước ngoài)
- Chỉ đạo công tác xây dựng và quảng bá thương hiệu quốc gia, hỗ trợ các doanh nghiệp xây dựng và quảng bá thương hiệu, nhãn hiệu, xử lý các rào cản kỹ thuật trong thương mại quốc tế
- Chỉ đạo công tác phát triển hiệp hội nghành hàng
- Phụ trách quan hệ song phương và phát triển thị trường với các nước châu Âu( trừ Nga, SNG, các nước đông Âu ngoài EU), bắc Mỹ và Cuba
- Phô trách các đơn vị: Vụ chính sách thương mại đa biên, vụ thị trường châu
Âu, vụ thị trường châu Mỹ, cục xúc tiến thương mại và văn phòng uỷ ban quốc gia về hợp tác kinh tế quốc tế
Trang 12- Tham gia ban chỉ đạo quốc gia về du lịch, thay đồng chí Phan Thế Ruệ chỉ đạo phần việc xuất nhập khẩu( trừ dệt may) khi đồng chí Phan Thế Ruệ đi vắng.
3.16 Thứ trưởng Lê Danh Vĩnh
- Chỉ đạo công tác quy hoạch phát triển, kế hoạch dài hạn, năm năm và hàng năm( kể cả phần kế hoạch ngân sách cho nghiên cứu khoa học), chương trình dự án quan trọng về các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ
- Chỉ đạo việc tổng hợp tình hình, kế hoạch xuất khẩu, nhập khẩu, và kinh doanh dịch vụ thương mại trong phạm vi cả nước Trực tiếp chỉ đạo việc phân bổ quota dệt may
- Tổ chức chỉ đạo các hoạt động môi trường trong lĩnh vực thương mại
- Chỉ đạo công tác chống bán phá giá , trợ cấp, tự vệ đặc biệt, và triển khai thực hiện luật cạnh tranh
- Chỉ đạo công tác quản lý đầu tư, bao gồm: đầu tư nước ngoài vào Việt Nam(
kể cả hoạt động xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài), đầu tư ra nước ngoài của các doanh nghiệp Việt Nam, đầu tư trong nước của các doanh nghiệp và các đơn vị sự nghiệp hành chính thuộc Bộ, các công trình của cơ quan Bé
- Chỉ đạo công tác văn phòng
- Chỉ đạo công tác quản lý nhà nước về thương mại điện tử; công tác phát triển công nghệ thông tin, tin học hoá quản lý nhà nước về thương mại, tổ chức xử lý và cung cấp các thông tin kinh tế, thương mại, thương nhân trong
và ngoài nước phục vụ các cơ quan của Đảng, Nhà nước và các tổ chức kinh tế; biên soạn và xuất bản các Ên phẩm về thông tin thương mại và thị trường
- Phô trách quan hệ với các tổ chức tài chính quốc tế và các tổ chức quốc tế khác thuộc chức năng của Bộ thương mại( trừ phần việc do thứ trưởng Lương Văn Tự phụ trách)