Pháp luật la mã cổ đại

pháp luật la mã cổ đại

Đỗ Quang Khải

1 Luật 12 bảng

- Soạn thảo vào

năm 449 TCN do ủy ban lập pháp gồm

5 quý tộc và 5 bình dân

- Được viết trên 12 tấm bảng đồng

3 Đánh giá chung về trình

độ phát triển và ý nghĩa lịch sử của luật La Mã

hóa phát triển mạnh mẽ ở thời kì đó

 Quan hệ xã hội trở nên đa dạng phong phú, đòi hỏi pháp luật cũng phải đa dạng và phong phú

 Các loại quan hệ trong nền kinh tế hàng hóa mang tính chặt chẽ, rõ ràng nên thúc đẩy

phát triển kĩ thuật làm luật

 Quan hệ hàng hóa phát triển đa dạng, tranh chấp dân sự càng nhiều.

• Ý nghĩa lịch sử:

• Là yếu tố quan trọng thúc đẩy kinh tế hàng hóa

trở thành nhân tố quan trọng của nền văn minh La Mã nổi tiếng

• Đối với thế giới, thời đại, luật pháp La Mã là luật pháp của của thời kì kinh tế hàng hóa giản đơn

LA MÃ CỔ ĐẠI

2.Luật La Mã từ thời cộng hòa hậu

kì trở đi

Luật La Mã thời cuối bao gồm:

Thời cộng hòa hậu kỳ

Thời hậu cộng hòa(tức thời

quân chủ)

Đây là thời kỳ cực thịnh của nền

luật học la mã.Vì:

Mặc dù bước vào giai đoạn suy

vong nhưng đây là thời lãnh

thổ La Mã được mở rộng nhất

Nền kinh tế hàng hóa bắt

đầu phát triển mạnh

Nhờ tiếp thu kinh nghiệm từ thời

cộng hòa và tiếp thu thành tựu lập

pháp từ các nước đã bị La Mã chiếm

đong nên lập pháp La Mã ngày càng

phát triển

Nguồn gốc của luật La Mã

1.Những quyết định của hoàng

đế La Mã

Vào thế kỷ VI SCN hoàng

đế La Mã đẫ lập một hội đồng tư vấn gồm các luật gia nổi tiếng để hệ thống hóa các quyết định của hoàng đế La Mã từ thế kỷ III TCN đến thế kỷ VI SCN

và trình lên để hoàng đế lựa chon và sử dụng cho

thời ông ta

Hoàng đế Roberto macini

Hoàng đế Ferdinand III

2.Các quyết định của cơ quan quyền

lực cao nhất(viện nguyên lão)

VIỆN NGUYÊN LÃO CỦA

VƯƠNG QUỐC LA MÃ LÀ MỘT TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ

3.Các quyết định của tòa

án

Khi xét xử tranh chấp dân

sự mà các tranh chấp đó không có các quy phạm

pháp luật điều chỉnh, thì quan tòa có quyền phán quyết, nhưng phải phù hợp với phong tục tập quán địa phương.phán xét đó có ý nghĩa như một nguồn luật

4.Các quyết định của các quan thái thú các tỉnh

Trong trường hợp không

có luật điều chỉnh mà cần phả giải quyết một vấn đề cấp bách nào đó có lợi cho hoàng đế La Mã, thì quan

thái thú được phép ra

quyết định buuocj những nghười trong địa hạt quản

lý của mình phải tuân thủ

Tập quán pháp

 Đó là một số tập quán của các tộc người hoặc các địa phương được nhà nước thừa nhận thường được ghi lại bằng văn bản

và được ban hành

*.Luật La Mã được chia thành các chế định,các

ngành luật sau:

1.Các chế định của luật dân sự

vi điều chỉnh và kỹ thuật lập pháp

hầu hết các quan hệ dân sự.Đó là chế

định về quyền sở hữu, hợp đồng và trái phụ, hôn nhân và gia đình,kế thừa

2.Các chế định về quyền sở hưũ

là quyền sử dụng và quyền định đoạt

thuyệt đối tài sản đó nhưng chủ sở hữu vẫn bị một số hạn chế do luật định

dụng và ý muốn thực hiện quyền đó đối với tài sản của người khác trao cho mình chiếm giữ để phục vụ cho bản thân

mình.Hình thức chiếm hữu phổ biến nhất

là chjieems hữu ruộng đất

3.Chế định hợp đồng và trái vụ

a Hợp đồng:

• *Theo tinh thần luật la mã:

• - điều kiện để hợp đồng có hiệu lực:

• + Hợp đồng phải có thỏa thuận giữa 2 bên

• +Phù hợp với quy định của pháp luật.

• * Trong thực tiễn xét xử ; có 2 loại hợp đồng

• - Hợp đồng thực tại: nghĩa vụ thực hiện và trách nhiệm từ thời điểm trao vật.

 -Các biện pháp bảo đảm trái vụ: cầm cố vật, sự bảo lãnh của người trung gian.

 - Trái vụ bị đình chỉ khi có 1 trong các điều kiện sau:

 + 2 bên chuyển khoản nợ cũ sang trái vụ mới.

 + người chủ nợ từ chối quyền đòi hỏi của mình.

 + Hết hạn đưa đơn kiện.

 + Người mắc nợ gặp phải tiên tai địch họa không thể cưỡng lại được

4.Chế độ hôn nhân và gia đình

thần tự nguyện

sinh sống do người chồng chi trả

của hồi môn của người vợ đem lại.nếu ly hôn chính đáng được tòa thừa nhận ,

người vợ có quyền nhận lại của hồi môn

ĐÃ HẠN CHẾ ĐƯỢC QUYỀN LỰC

CỦA NGƯỜI CHA.GIẾT TRẺ EM LÀ TỘI PHẠM VÀ NGƯỜI CHA KHÔNG

CÓ QUYỀN BÁN CON MÌNH

5.Chế định thừa kế

thức:thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật

kế tài sản theo quan hệ huyết thống

trong 6 đời của người để lại di sản

sự trong quan hệ dân sự được thể hiện

đậm nét

Tứ mã phân thây