TRIỆU CHỨNG HỌC SIÊU ÂM

 Dấu hiệu bóng hồi âm vách WES sign – Wall Echo Shadow sign..  Dấu hiệu bóng hồi âm vách WES sign – Wall Echo Shadow sign..  Dấu hiệu bóng hồi âm vách WES sign – Wall Echo Shadow sign

Trang 2

 Hình ảnh siêu âm của một số bệnh lý thường gặp.

 Một số dấu hiệu siêu âm.

Trang 3

Trang 4

07/03/15 4

MẶT NGĂN CÁCH VÀ VÁCH

MẶT NGĂN CÁCH

 Mặt phẳng hay cong phân

chia hai vùng có trở âm

khác nhau khi tia siêu âm

Trang 5

MẶT NGĂN CÁCH VÀ VÁCH

MẶT NGĂN CÁCH

1 2

3 4

5 6 7

8

Trang 6

Trang 8

Trang 9

HÌNH ẢNH CẤU TRÚC CƠ BẢN

TỤ DỊCH

 Dịch khu trú hay dịch tự do trong ổ bụng.

 Dịch trong (mật, dịch báng, dịch trong nang): echo trống, tăng hồi âm phía sau.

 Dịch không trong (mật có cặn, máu, abscess): echo mỏng, không đồng nhất, tăng âm nhẹ phía sau.

Trang 10

07/03/15 10

TỤ DỊCH

Trang 11

TỤ DỊCH

Trang 12

07/03/15 12

TỤ DỊCH

Trang 13

TỤ DỊCH

NANG GIẢ LÁCH SAU CHẤN THƯƠNG

Trang 14

07/03/15 14

Hematocolpos

Trang 15

TỤ DỊCH

Abscess ruột thừa Abscess gan

Trang 16

Trang 17

MÔ ĐẶC

 Mô bình thường:

 Có hồi âm với những mật độ khác nhau:

 Echo mỏng < Tủy thận < Vỏ thận < Lách < Gan < Tụy < Xoang thận < Echo dầy.

Trang 18

07/03/15 18

MÔ ĐẶC

 Mô bệnh lý:

 Chủ mô tăng hồi âm (gan nhiễm mỡ).

 Chủ mô giảm hồi âm (viêm tụy cấp).

 Thay đổi kích thước và giới hạn.

 Mô tân sinh ngoài chủ mô chính (hạch di căn, huyết khối).

Trang 19

MÔ ĐẶC

Huyết khối trong TMC từ HCC

Trang 21

MÔ ĐẶC

Viêm tụy cấp

Trang 22

Trang 23

MÔ MỠ

 Mô mỡ có hồi âm thay đổi tùy thuộc vào tỷ lệ thành phần mô xơ trong mô mỡ.

 Mỡ dưới da: echo mỏng.

 Mỡ xoang thận, angiomyolipoma: echo dày.

Trang 25

Cắt dọc: khối hồi âm kém ở trên

tinh hoàn

Sagittal T1 và T2: tăng tín hiệu

Coronal T2 khử mỡ: giảm tín hiệu LIPOMA Ở THỪNG TINH

Trang 27

Trang 28

07/03/15 28

MÔ RẮN

 Xương và sỏi: hồi âm dày và có bóng lưng.

SỎI TÚI MẬT + CẶN BÙN TÚI MẬT

C.M.Rumack et al Diagnostic Ultrasound 3rdEdition 2005

Trang 29

Trang 31

HƠI

Hơi trong ống tiêu hóa

Trang 32

07/03/15 32

Hơi tự do trong ổ bụngHÌNH ẢNH CẤU TRÚC CƠ BẢN

HƠI

Trang 33

HƠI

 Cần phải phân biệt giữa hơi trong TM cửa và hơi

trong đường mật trong gan:

 Dưới tác động của dòng chảy, khí trong TMC bị đẩy

về ngoại vi (bờ gan), trong khi đó, khí ở đường mật bị đẩy về trung tâm (rốn gan).

 Khí ở đường mật hay kèm theo khí trong túi mật.

Trang 35

HƠI

Trang 36

07/03/15 36

HƠI

KHÍ TRONG ĐƯỜNG MẬT (PNEUMOBILIA) VÀ TÚI MẬT

C.M.Rumack et al Diagnostic Ultrasound 3rdEdition 2005

Trang 37

HƠI

Trang 38

Trang 39

Khối đặc Khối dịch Khối viêm Khối hoại

Sau khối u Không tăng

âm Có tăng âm Tăng âm nhẹ Tăng âm nhẹ Có bóng lưng

Trang 40

Trang 41

MỘT SỐ DẤU HIỆU SIÊU ÂM

 Dấu hiệu viền bao (halo sign, rim sign)

 Dấu hiệu mắt bò (bull’eye sign)

 Tổn thương hình sao (stellate pattern)

 Dấu hiệu súng săn hoặc kênh đôi (shotgun sign, double channel sign)

 Dấu hiệu bóng hồi âm vách (WES sign – Wall Echo Shadow sign)

 Dấu hiệu giả thận (pseudo-kidney sign)

 Dấu hiệu bia bắn (target sign)

 Dấu hiệu màn cửa (curtain sign)

 Dấu hiệu bậc thang (step-ladder sign)

 Bánh mạc nối (omental cake)

 Dấu hiệu bánh sandwich (sandwich sign)

 Dấu hiệu thâm nhiễm mỡ (fat stranding sign)

 Dấu hiệu vỏ hành (onion skin sign)

 Dấu hiệu xoáy nước (whirlpool sign)

Trang 42

07/03/15 42

Trang 43

DẤU HIỆU VIỀN BAO

(HALO SIGN, RIM SIGN)

 Định nghĩa: Đó là tổn thương gan có ranh giới rõ rệt với phần gan còn lại.

 Nhận biết:

 Tổn thương thấy rõ giới hạn trên siêu âm, CT

trước và sau chích thuốc, T1, T2 và T1Gado.

 Dấu càng rõ chứng tỏ khối u càng phát triển mạnh

 Khi nghi ngờ ta có thể thử vẽ một vòng theo giới hạn của tổn thương, nếu có sự ngập ngừng thì có nghĩa là tổn thương không có giới hạn rõ ràng.

Trang 44

07/03/15 44

 Nguyên nhân: Có hai loại hình ảnh tổn thương gan

Trang 46

07/03/15 46

 Đường viền tương ứng với vỏ bao (capsule) hoặc giả Đường viền

vỏ bao (pseudocapsule).

 Đường viền này hình thành do phản ứng viêm hoặc Đường viền

xâm lấn của khối u.

 Đối với abscess, đường viền do phản ứng viêm tạo đường viền thành.

L.Arrive Guide d'imagerie Abdominopelvienne 2004

HCC

Trang 47

Abscess gan

Trang 48

07/03/15 48

 Lưu ý 1: Khi tổn thương xô đẩy mạch máu kề cận

(TMC hoặc TM gan), nó có thể cho ra hình ảnh giả đường viền do vách mạch máu tạo thành (trong

trường hợp này đường viền không liên tục).

 Lưu ý 2: Một đường viền thật sự quanh tổn thương

có thể bị gián đoạn tại vị trí mà khối u tăng trưởng quá mức hoặc một tổn thương vệ tinh nằm kế cận tổn thương chính.

L.Arrive Guide d'imagerie Abdominopelvienne 2004

Trang 49

Trang 50

07/03/15 50

DẤU HIỆU MẮT BÒ

(BULL’S EYE SIGN)

 Nhận biết: Dấu hiệu này dùng cho siêu âm gan Nó là những nốt tròn, đường kính 1-4cm, hồi âm kém, có trung tâm hồi âm dày

 Ý nghĩa: Hình ảnh này không đặc hiệu, nó có thể gặp trong nhiều bệnh lý.

 Nấm Candida ở người suy giảm miễn dịch.

 Di căn gan, đặc biệt là từ Bronchogenic carcinoma.

 Lymphoma.

 Leukemia.

 Sarcoidosis.

 Kaposi sarcoma.

Trang 51

DẤU HIỆU MẮT BÒ (BULL’S EYE SIGN)

Nấm Candida ở gan và lách

Trang 52

07/03/15 52

(BULL’S EYE SIGN)

Ung thư phổi di căn ganC.M.Rumack et al Diagnostic Ultrasound 3rdEdition 2005

Trang 53

(BULL’S EYE SIGN)

Ung thư ống tiêu hóa di căn gan

Trang 54

07/03/15 54

Trang 55

TỔN THƯƠNG HÌNH SAO

(STELLATE PATTERN)

 Nhận biết: Dấu hiệu này dùng trong siêu âm

Doppler và siêu âm có chất cản âm Các mạch máu

từ ngoại vi hội tụ về trung tâm giống như các nan hoa của bánh xe Lưu ý rằng dấu hiệu này chỉ có giá trị khi ta thấy được mạch máu trung tâm.

 Ý nghĩa: Hình ảnh này đặc hiệu để chẩn đoán Tăng sản nốt khu trú (FNH-focal nodular hyperplasia).

Trang 57

TỔN THƯƠNG HÌNH SAO

(STELLATE PATTERN)

FNH

Trang 59

Trang 60

07/03/15 60

DẤU HIỆU SÚNG SĂN HOẶC KÊNH ĐÔI

(DOUBLE CHANNEL SIGN - SHOTGUN SIGN)

 Hai cấu trúc ống chạy song song trong gan do TMC

và đường mật trong gan bị dãn tạo thành.

 Âm tính giả: trong tắc mật cấp tính.

 Dương tính giả: dãn ĐM gan trong xơ gan, bệnh

nhân sau cắt túi mật (OMC và đường mật trong gan dãn).

Trang 62

07/03/15 62

Trang 63

DẤU HIỆU BÓNG HỒI ÂM VÁCH

(WES SIGN - WES=Wall Echo Shadow sign)

mật Nó biểu hiện bằng hai đường cong song song hồi

âm dày, chen giữa là một đường mỏng hồi âm kém Kèm theo là bóng lưng phía sau các đường cong này.

có một khoang dịch mật nhỏ chen giữa hai đường hồi âm dày.

Trang 64

07/03/15 64

Frank J Rybicki, MD, PhD.The WES Sign (Radiology 2000;214:881-882.)

Sỏi to lấp đầy TM

Trang 65

Nhiều sỏi nhỏ lấp đầy TM

Trang 66

07/03/15 66

Trang 67

DẤU HIỆU GIẢ THẬN (PSEUDO-KIDNEY SIGN)

 Định nghĩa: Hình ảnh thấy được trên siêu âm là

một khối có hình dáng và hồi âm giống như thận.

 Nguyên nhân:

 Do thành ruột dày tạo hình ảnh giống như vỏ

thận (xoang thận chính là lòng ruột): Carcinoma đại tràng (annular), Viêm ống tiêu hóa.

 Do lồng ruột, các quai ruột lồng vào nhau, mạc treo ruột đi theo quai ruột lồng tạo hồi âm dày ở trung tâm.

Trang 68

07/03/15 68

DẤU HIỆU GIẢ THẬN

(PSEUDO-KIDNEY SIGN)

CARCINOMA ĐẠI TRÀNG

Trang 69

DẤU HIỆU GIẢ THẬN

(PSEUDO-KIDNEY SIGN)

LỒNG RUỘT

Pseudo-kidney

Right kidney

Trang 70

07/03/15 70

Trang 71

DẤU HIỆU BIA BẮN

(TARGET SIGN)

 Hình ảnh những vòng đồng tâm hồi âm dày và hồi

âm kém xen kẽ hoặc là vòng tròn hồi âm kém với trung tâm hồi âm dày.

 Dấu hiệu này có thể thấy ở nhiều bệnh lý của ống tiêu hóa

 Nó có thể là sự dày lên của vách ống tiêu hóa do viêm (VRT, viêm ĐT giả mạc), u, thiếu máu, phì đại (hẹp môn vị phì đại).

 Hoặc có thể là hình ảnh của các đoạn ống tiêu

hóa lồng vào nhau (lồng ruột).

Trang 72

07/03/15 72

Viêm ruột thừa cấp

Trang 73

(TARGET SIGN)

Trang 75

(TARGET SIGN)

Trang 76

07/03/15 76

(TARGET SIGN)

HẸP MÔN VỊ PHÌ ĐẠI

Trang 77

(TARGET SIGN)

Lồng ruột

Trang 78

07/03/15 78

Trang 79

DẤU HIỆU MÀN CỬA

CURTAIN SIGN

hoành (P) di động theo nhịp thở

bề mặt gan tạo thành.

động giống như khi ta đóng mở bức màn cửa,

nhưng lưu ý rằng 2 bức màn này di chuyển không đồng bộ (asynchrone).

Trang 80

07/03/15 80

DẤU HIỆU MÀN CỬA

CURTAIN SIGN

Trang 81

Trang 82

07/03/15 82

DẤU HIỆU BẬC THANG

STEP-LADDER SIGN

 Dấu hiệu này được tạo thành bởi hai bậc thang:

 Bậc thang trên do khí trong phổi ở góc sườn hoành (P) phủ trên vòm hoành

 Bậc thang dưới do khí tự do trong ổ bụng phủ trên

bề mặt gan và mặt dưới vòm hoành.

 Khoảng cách giữa hai bậc chính là bề dày của vòm hoành.

Trang 83

DẤU HIỆU BẬC THANG

STEP-LADDER SIGN

Trang 84

07/03/15 84

Định dạng
Số trang	111
Dung lượng	37,33 MB