bài giảng sinh học

Chúng ta đang sống trong một hệ sinh thái rộng lớn ,ở đây tồn tại những mối quan hệ giữa chúng ta với chung ta và giữa chúng ta với môi trường ghóp phần tạo nên những chu trình sinh địa

Sinh viên thực hiện :nhóm 6

Speak,listence and know !

Danh sách thành viên :

1.NGUYỄN THÀNH LUÂN

2.NGUYỄN THỊ THUÝ NHÂN 3.NGUYỄN THỊ KIỀU OANH 4.HÀ THỊ CÚC

5.SIUYÊN

6.NGUYỄN THỊ ĐỆ

Chúng ta đang sống trong một hệ sinh thái rộng lớn ,ở đây tồn tại những mối quan hệ giữa chúng ta với

chung ta và giữa chúng ta với môi trường ghóp phần tạo nên những chu trình sinh địa hóa và làm biến đổi năng lượng quanh ta và trong ta.

Đó chính là hệ sinh thái con người ,giới sinh vật.ở mọi mức độ thành phàn sinh vật đều tồn tại trong một môi trường ,và điều đó làm nên hệ sinh thái của sinh vật.

LỜI MỞ ĐẦU

Có những hệ sinh thái vô cùng ,cực kỳ nghèo nàn

về số lượng cá thể cũng như thành phần đa

dạng loài,nhưng cũng có những hệ sinh thái lại

vô cùng ,cực kỳ đa dạng ,phong phú từ thực vật bậc thấp đến thực vật bậc cao,từ các loài động vật nhỏ bé đến những loài có giá trị vô cùng

lớn rồi những vi sinh vật ,nấm mốc …

Và như chúng ta cũng đã biết hệ sinh thái chung quanh chúng ta đã ra đời và tồn tại cách đây

hàng trăm năm nhưng cùng với sự trưởng thành

và phát triển của nó là vấn đề dân số đã và đang

là một vấn đề cần sự quan tâm đúng mức để có những cái nhìn thận trọng đối với môi trường.

I CẤU TRÚC CỦA HỆ SINH THÁI , ĐẶC TRƯNG CỦA HỆ

SINH THÁI

ĐỊNH NGHĨA HỆ SINH THÁI:

Hệ sinh thái (Ecological System-ES):

Là một hệ thống bao gồm sinh vật và môi

trường tác động lẫn nhau trong một không gian nhất định và một thời điểm nhất định

thông qua các dòng tuần hoàn vật chất và dòng năng lượng

Hay nói cách khác hệ sinh thái bao gồm các quần xã và sinh cảnh của nó

Ví dụ một cái hồ,một khu rừng…

• Hệ sinh thái được coi là đơn vị

cơ sở của tự nhiên , được mô tả như một thực thể xác định chính xác trong không gian và thời

gian

• Người ta phân biệt hệ sinh thái

tự nhiên và hệ sinh thái nhân tạo

Quan hệ giữa sinh vật

và môi trường

chim cánh cụt

Quần thể voi

1.CẤU TRÚC CỦA HỆ SINH THÁI

HST (ES) bao gồm bốn thành phần :

- môi trường (enviroment-E)

- sinh vật sản xuất (producer-P)

- sinh vật tiêu thụ(consumer- C)

- sinh vật phân hủy (decompser-D)

Hay:

ES = E +P+C+D

Môi trường (enviroment-E)

• Bao gồm tất cả các nhân tố sinh thái như:chất vô

cơ ,chất hữu cơ,các yếu tố như đất ,nước ,nhiệt

độ …

Môi trường có thể đáp ứng các nhu cầu của sinh vật sống trong hệ sinh thái

Sinh vật sản xuất (producer-P)

• Bao gồm các vi khuẩn hoá tổng hợp và cây

xanh ,tức là các sinh vật có khả năng tự tổng hợp chất hữu cơ để tự nuôi cơ thể mình nhờ năng

lượng ánh sáng mặt trời.vì thế chúng được coi là sinh vật tự dưỡng

Sinh vật tiêu thụ (consumer- C)

Bao gồm động vật và thực vật chúng sử dụng chất hữu cơ lấy trực tiếp hoặc gián tiếp từ sinh vật

sản xuất vật tiêu thụ là sinh vật dị dưỡng người

ta phải chia vật tiêu thụ ra các cấp :

Cấp 1(C1)là động vật ăn thực vật

Cấp 2(C2)là động vật ăn động vật

Sinh vật phân hủy (Decompser-D)

Là các loài vi khuẩn và nấm chúng phân huỷ chất thải và xác chết của các sinh vật sản xuất và sinh vật tiêu thụ.

Nấm men Nấm sợi

Xạ khuẩn

Vi khuẩn

2 ĐẶC TRƯNG CỦA HỆ SINH

THÁI

A.chu trình vật chất.

B.dòng năng lượng.

C.diễn thế sinh thái.

D.sự tự điều chỉnh,tự lập lại cân bằng của hệ sinh thái

A.chu trình vật chất

Thường xuyên có các vòng tuần hoàn của vật chất

đi từ môi trường ngoài vào cơ thể sinh vật ,rồi từ sinh vật này vào sinh vật kia theo chuỗi thức ăn ,rồi lại từ các sinh vật phân huỷ thành các chất vô

cơ ra môi trường.vòng tuần hoàn này gọi là vòng tuần hoàn sinh , địa ,hoá

Ánh sáng mặt trời

Động vật ăn cỏ

Xác chết động ,thực vật

Môi trường đất nước ,Không khí

Động vật ăn thịt

Vi sinh vật Thực vật

Chu trình vật chất

B.Dòng năng lượng

• Hệ sinh thái là một hệ thống lớn và hở,có

khả năng tự điều chỉnh.Tồn tại được là nhờ nguồn năng lượng vô tận của mặt

trời.Hệ sinh thái chỉ tiếp nhận được

0,1%của tổng năng lượng bức xạ chiếu xuống 50%và chuyển hoá sang dạng hoá năng dưới dạng chất hữu cơ nhờ quá

trình quang hợp của thực vật.

• 6CO2 + 6H2O → C6H12O6 +6O2

• Thực vật sử dụng chỉ khoảng 15-20%chất hữu cơ

• Khi động, thực vật chết được vi sinh vật và nấm

hoại sinh phân huỷ và sử dụng.

C.Diễn thế sinh thái

Theo thời gian hệ sinh thái có quá trình phát sinh và phát triển để đạt được trạng thái ổn định lâu

dài(quần xã ở dạng đỉnh cực-climax).

Diễn thế sinh thái được xếp thành các dạng sau:

*dựa vào động lực của quá trình :

D.Sự tự điều chỉnh và tự lập lại cân

bằng của hệ sinh thái

• Các hệ sinh thái đều có khả năng tự điều chỉnh

,tức là khả năng tự lập lại cân bằng khi có một nguyên nhân nào đó

• ví dụ:sự cạn kiệt nguồn thức ăn ,sự phát triển

quá mức của các loài ăn thịt

Đặc trưng này được gọi là khả năng thích

nghi của hệ sinh thái

Có hai cơ chế chính như sau :

- Điều chỉnh đa dạng sinh học của quần xã.

- Chu trình sinh, địa hoá của các quần xã.

Tuy nhiên mỗi hệ sinh thái chỉ có một giới hạn lập lại cân bằng nhất định và khi tác động ngoài mức,thì hệ sinh thái sẽ bị huỷ diệt.

II TÁC ĐỘNG CỦA GIA TĂNG

DÂN SỐ ĐẾN MÔI TRƯỜNG

1 Gia tăng dân số

2 Tác động của gia tăng dân số đến môi trường

Gia tăng dân số

Gia tăng dân số được hiểu bằng tỷ số gia tăng dân

số :

tỷ lệ sinh - tỷ lệ tử

Năm 1930 DSTG khoảng 2 tỷ người.

Năm 1960 DSTG khoảng 3 tỷ người.

Năm 1976 DSTG khoảng 4 tỷ người.

Năm 1989 DSTG khoảng 5 tỷ người.

Năm 1998 DSTG khoảng 6 tỷ người.

Năm 2006 DSTG khoảng 6,555 tỷ người.

Tỷ lệ tăng dân số hằng năm là 1,2%.

Theo dự kiến đến năm 2030 dân số thế giới

sẽ tăng thêm 3,6 tỷ người, trong đó 96% là các nước đang phát triển với tỷ lệ gia tăng

Tác động của gia tăng dân số

1.Tác động của gia tăng dân số đến

nguyên thiên nhiên

• Gây sức ép lớn đến tài nguyên thiên nhiên và môi

trường trái đất do khai thác quá mức các nguồn tài nguyên.

Cháy rừng

khô đất

khai thác gỗ trộm

+ Trong năm 2004, Brazil đã mất thêm một diện tích lên đến 20.000 km2 rừng mưa nhiệt đới thuộc vùng

Amazon.

+Phá rừng trong hai năm 2001, 2002 lên đến 28% và trong năm đầu tiên lên cầm quyền của tổng thống Luiz Inacio Lula da Silva, tỷ lệ này giảm xuống chỉ

+Riêng đối với Việt nam, trong vòng nửa thế kỷ từ

1943 đến 1993 có khoảng 5 triệu hecta rừng tự nhiên

bị mất, nghĩa là tốc độ phá rừng hàng năm ở Việt

nam vào khoảng 100.000 hecta.

2.Tác động của gia tăng dân số đến

môi trường -chất thải.

• Tạo ra các nguồn thải tập trung vượt quá khả

năng phân huỷ của môi trường tự nhiên

Nguồn chất thải cơ bản : Khu vực đô thị ,các khu giải trí,du lịch.

Khu sản xuất nông nghiệp

Khu sản xuất công nghiệp.

Chất thải đô thị ,các khu giải

trí,du lịch

• ảnh hưởng tới các nguồn tài nguyên biển,

rạn san hô.

• Nước thải từ các đô thị ngấm xuống các

thuỷ vực lan truyền dịch bệnh, gây ô

nhiễm cảnh quan và nuôi trồng thuỷ sản ở những khu lân cận

• Rác thải vức bừa bãi và vượt quá mức,

không sử lý kịp gây ô nhiễm môi trường

và ảnh hưởng tới sức khoẻ.

Chất thải khu sản xuất nông

nghiệp

A.nuôi trồng thuỷ sản :

• Chất thải chủ yếu là từ việc sử dụng hoá

chất , bệnh dịch thuỷ sản, nguồn thức ăn hỗn hợp thải ra nước

• Nuôi trồng quá mức gây ảnh hưởng đến

hệ sinh thái ,môi trường chung quanh.

• Ví dụ mô hình “con tôm ôm cây đước,cây

đước rước con tôm”phát triển rầm rộ làm thiệt hại rất nhiều diện tích rừng đước ở nhiều nơi trong một thời gian ngắn

Chất thải khu sản xuất nông

nghiệp

B trồng trọt

Ở những vùng nông nghiệp du canh du cư thì trồng trọt lại gây ra vấn đề mất diện tích đất rừng trầm trọng.

Do ý thức chưa chuyên sâu nên bà con lạm dụng vào thuốc hoá học và phân bón hoá học.

Mức độ thâm canh nhiều ,làm đất đai bạc màu …

(làm 3 vụ /năm).

Chất thải khu sản xuất công

nghiệp

Chất thải khó xử lý

Lại được các nhà máy ,xí nghiệp

sản xuất thải trực tiếp ra sông ngoài

Khu công nghiệp Dung Quất

Mức độ công nghiệp cao gây ô nhiễm bầu không khí

Tác động của gia tăng dân số - quá

trình đô thị hoá cao

• Gia tăng dân số cao gây đô thị hoá cao,

dân số tập trung nhiều tại các khu công

nghiệp gây ra không những vấn đề xã hội

mà còn gây trầm trọng cho môi trường

như chất thải,nhà ở,mất diện tích sinh

thái, lấn sông, mất diện tích sản xuất nông nghiệp …

• Dân số tăng, đời sống không ổn định, kéo

theo rất nhiều vấn đề

Cuộc sống tạm bợ với

nhà ở và “với rác”

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

Thông qua bài báo cáo trên giúp chúng ta hiểu

được rõ hơn các hệ sinh thái và tác động của dân

số đối với môi trường Và cũng từ đó đòi hỏi con người phải có những biện pháp phù hợp nhằm cải thiện tình hình trên.

Tuy nhiên theo ý kiến riêng của nhóm chúng tôi là ý thức của con người về môi trường phải được

nâng cao

Bài báo cáo của nhóm em đến đây kết thúc song

vẫn còn nhiều thiếu xót, mong cô góp ý kiến để chúng em hoàn thiện những hiểu biết về các vấn

đề trên hơn

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1.giáo trình bảo vệ môi trường, PGS.TS Trần Cát, trường ĐHBK Đà Nẵng.

2.giáo trình tóm tắt cơ sở khoa học môi

trường, Phạm Tài Minh, trường cao đẳng Đức Trí.