MỘT SỐ PHẠM TRÙ ĐẠO ĐỨC ....GDCD 10

Các em hãy phân tích các hành vi trên ?• An đã lợi dụng lòng tốt của bạn mình để mượn sách và cố tình quyên đi.Như vậy là An muốn biến tài sản của bạn thành tài sản của mình.Không hợp c

Nhận xét tình huống:

• Trên đường về nhà, bạn Việt nhặt được chiếc ví,

có nhiều tiền Lúc đó không ai nhìn thấy Bạn

Việt sẽ:

1 Đem đến đồn công an gần nhất nhờ tìm giúp chủ

nhân chiếc ví.

2 Bỏ vào cặp, đi thẳng về nhà, lòng hồi hộp lo sợ.

Em chọn trường hợp nào? Trường hợp nào là trạng

thái của lương tâm?

Cả hai đều là trạng thái của lương tâm.

và xã hội

Tồn tại ở 2 trạng thái : lương tâm thanh thản và lương tâm cắn rứt.

Lương tâm dù ở trạng thái nào cũng có ý nghĩa đối

với cá nhân



1.- Thường xuyên rèn luyện đạo đức theo quan niệm tiến bộ.

2.- Thưc hiện đầy đủ nghĩa vụ của bản thân một cách tự nguyện.

3.- Bồi dưỡng những tình cảm trong sáng đẹp đẽ trong quan hệ giữa người và người.



• Làm thế nào để trở thành

• người có lương tâm ?

?

GIÁO DỤC CÔNG DÂN

KHỐI 10

Bài 11 : MỘT SỐ PHẠM TRÙ CƠ BẢN CỦA ĐẠO ĐỨC HỌC ( TT )

Trần Bình Trọng : “ Ta thà làm ma nước Nam chứ không thèm làm vương đất Bắc”.

Nguyễn Trung Trực: “ Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây”.

Em hi u nh th nào qua hai câu nói trên ? ểu như thế nào qua hai câu nói trên ? ư thế nào qua hai câu nói trên ? ế nào qua hai câu nói trên ?

• 3 NHÂN PHẨM VÀ DANH DỰ :

• a.Nhân phẩm là gì?

• b.Danh dự là gì?

• * Tự trọng là gì?

• 4 HẠNH PHÚC :

• a Hạnh phúc là gì ?

• b Hạnh phúc cá nhân và hạnh phúc xã hội

NỘI DUNG BÀI HỌC :

• Xét các ví dụ sau:

luôn không trả.Khi Bi hỏi thì An nói dối là đã đánh mất và tự nhủ rằng “ăn trộm sách để tích luỹ tri thức thì có gì đáng xấu hổ”

sống Một người khách thấy thương hại

cho My tiền nhưng My từ chối không nhận và nói “Cháu không nhận đâu.Xin cám ơn ông.Cháu chỉ nhận những đồng tiền do

cháu tự lao động thôi !”

a Nhân phẩm là gì?

Các em hãy phân tích các hành vi trên ?

• An đã lợi dụng lòng tốt của bạn mình để mượn sách và

cố tình quyên đi.Như vậy là An muốn biến tài sản của bạn thành tài sản của mình.Không hợp chuẩn mực đạo đức, An đã tự làm hoen ố nhân phẩm của mình.

• Tuy đang còn nhỏ nhưng My đã ý thức được mình là

con nhà nghèo, rất cần tiền nhưng phải là tiền do mình làm ra chứ không phải từ sự thương hại của người

khác.Chứng tỏ My là người có bản lĩnh, biết khắc phục khó khăn để lao động và học tập, không làm điều gì để ảnh hưởng đến thanh danh của mình.My là người biết trọng nhân phẩm, thật đáng khen.

Vậy An và My ai được đánh giá là

người có nhân phẩm?

• My là người được đánh giá có nhân phẩm.

•

• Vậy nhân phẩm là gì?

• - Nhân phẩm là toàn bộ những phẩm chất

mà mỗi con người có được, là giá trị làm

người của mỗi con người.

• * GV cho HS nêu ví dụ SGK trang 71.

?

?

a/ Nhân phẩm:

Là toàn bộ những phẩm chất mà con

người có được Nói cách khác:Nhân phẩm

là giá trị làm người của mỗi con người.

Vd:

giáo tốt luôn tận tình giúp đỡ học trò.

Tại sao chúng ta lại nói:Nhân phẩm là giá trị

làm người của mỗi con người?

• Chúng ta biết rằng, con người có hai yếu tố là

sinh học và xã hội.Trong đó yếu tố xã hội đóng vai trò chủ đạo,là bản chất nhất để chúng ta phân biệt con người với con vật.Con người không thể sống mà không quan hệ với mọi người, nghĩa là con người không thể tách rời môi trường xã hội, hoàn cảnh xã hội và các hoạt động của xã hội.Do đó người ta ai cũng có nhân phẩm, trừ một số kẻ đặc biệt xấu

Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người

Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1990 – 2/9/1969)

Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh tại làng Sen, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An Cha là cụ Nguyễn Sinh Sắc Mẹ

là cụ Hoàng Thị Loan.

Ngày 5 tháng 6 năm 1911, Người ra đi tìm đường cứu nước từ Bến cảng Nhà Rồng Tháng 2 -1941 Người trở về nước.

Ngày 2 - 9 - 1945, tại quảng trường Ba Đình, Người đọc Bản Tuyên Ngôn Độc Lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa.

Năm 1990, nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, UNESCO đã ghi nhận và suy tôn Người

là “Anh hùng Giải phóng dân tộc Việt

Nam, nhà văn hóa lớn”.

03/23/24

Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người

03/23/24

- XH đánh giá cao người có nhân phẩm.

- Biểu hiện của người có nhân phẩm:

+ Có lương tâm trong sáng.

+ Nhu c u VC và TT lành mạnh ầu VC và TT lành mạnh.

+ Thực hiện tốt ngh a v đ o đ c, ĩa vụ đạo đức, ụ đạo đức, ạo đức, ức,

chuẩn mực đạo đ c ức,

Giải thích câu tục ngữ: Giải thích câu tục ngữ:

“Đĩi cho sạch, rách cho thơm”.

Trước những khó khăn của cuộc sống, con

người phải luôn giữ đạo đức, phẩm giá của

mình, không vì nghèo đói mà tham lam, bòn rút của người khác Sống cho sạch, biết đấu tranh trước những cám dỗ để bảo vệ nhân cách của mình Đó là con người có lòng tự trọng, trọng danh dự

b/ Danh dự: GV cho HS đọc tình huống

trang 72

- Danh dự là sự coi trọng, đánh giá cao của

dư luận xã hội đối với một người dựa trên các giá trị tinh thần, đạo đức của người đó Do vậy danh dự là nhân phẩm đã được đánh giá và

công nhận

VD: + Danh dự người thầy giáo

+ Danh dự người thầy thuốc…

* Nhân phẩm và danh dự có vai trò thế

nào đối với đạo đức cá nhân? Vì sao những người nghiện ma túy khó giữ được nhân

phẩm và danh dự của mình ?

*Tự trọng là gì?

• Nhận xét các ví dụ sau:

• 1 Tèo thường coppy bài, bị cô giáo nhắc nhở

thường xuyên mà vẫn không tiến bộ.

• 2 Nga là học sinh trung bình.Em tự mình nỗ lực trong các bài kiểm tra mà không dựa vào sự giúp đỡ của người khác.

Em hãy cho biết hành vi của hai bạn trên, ai là người có lòng tự trọng?

• Bạn Nga đã ý thức được việc làm trung thực trong giờ

kiểm tra là điều nên làm Việc kiểm tra không phải là

vì điểm mà là để thấy tri thức của mình rộng đến đâu Nga là người có lòng tự trọng

• Biểu hiện của người có lòng tự trọng:

• Biết kiềm chế các nhu cầu và ham muốn thấp kém

• Cố gắng thực hiện các chuẩn mực đạo đức tiến bộ của

xã hội

• Biết quý trọng nhân phẩm và danh dự của người khác

*Lòng tự trọng:

Là ý thức và tình cảm của mỗi cá nhân

tôn trọng và bảo vệ nhân phẩm, danh dự

của chính mình.

VD:

Bạn A nghèo.Bạn B cho tiền bạn A nhờ bạn A làm bài dùm, bạn A khộng nhận và không làm bài dùm bạn

An là 1 học sinh có hoàn cảnh gia đình khó khăn Bạn hay bị các bạn bè trong lớp trêu trọc và dè bỉu Vì là người biết suy nghĩ và có lòng tự trọng , An đã

quyết tâm phấn đấu học tốt để chứng

tỏ mình

-Nhà bạn A rất giàu Bạn A thi rớt tốt nghiệp, ba bạn A đem 10 triệu lo lót để bạn A đậu, nhưng bạn A nhất quyết không chịu

-Bác Khiêm đã từng tham gia kháng chiến có công rất nhiều trong đánh địch Nay hòa bình

cơ quan thành phố mời bác vào làm việc, bác không chịu vì không có bằng cấp gì cả

Phân biệt TỰ TRỌNG với TỰ ÁI ( Theo SGK )

*Tự trọng khác tự ái*

-Tự ái là quá nghĩ đến bản thân, đề cao cái tôi nên

có thái độ bực tức, khó chịu khi cho rằng mình bị

Tự trọng và tự ái khác nhau ở điểm nào?

Là động cơ tốt đẹp của

các hành vi đẹp đẽ.

Là tình cảm tiêu cực, luôn có những phản ứng có tính chất bản năng, mù quáng, không biết tự kiềm chế bản thân khi đụng chạm đến cái tôi

DANH DỰ

Lòng tự trọng Tự ái

Là người nghĩ đến bản thân không muốn

ai chỉ trích cũng như khuyên bảo mình

Là người biết làm chủ

các nhu cầu của bản thân,

kiềm chế được các nhu

cầu ham muốn thấp kém

KHÁC



Mỗi người học sinh cần nhận thấy rõ sự cần thiết phải rèn luyện đạo đức để có nhân phẩm cao đẹp Chúng ta phải có lòng tự trọng, chăm lo gìn giữ nhân phẩm và danh dự của mình, đồng thời luôn tôn trọng nhân phẩm và danh dự của người khác, không nên có hành vi thô bạo xúc phạm đến những giá trị đạo đức và nhân phẩm của người khác.

Em suy nghĩ gì về 2 hình ảnh này ?

4.Hạnh phúc:

a/ Hạnh phúc là gì?

HÌNH ẢNH SAU NÓI LÊN ĐIỀU GÌ ?

VUI CHƠI LÀNH MẠNH NHU CẦU KHÔNG LÀNH MẠNH

Nhu cầu của con người rất phong phú và đa dạng

Hãy kể tên một số loại nhu cầu ?

Nhu cầu vật chất : ( như :ăn , mặc ,ở , bảo đảm cuộc sống

no đủ.)

Ăn

Mặc

Ở

-Nhu cầu tinh thần (như học tập , nâng cao

nhận thức nghiên cứu sáng tạo, khoa học kỹ thuật, thưởng thức văn hóa nghệ thuật……… )

-Nhu cầu lao động ; nhu cầu giao tiếp

và hoạt động xã hội.

Quan niệm của A : Chúng ta không nên bàn đến hạnh phúc vì không bao giờ đạt đến

Quan niệm này đúng hay sai ?

Sai : vì nó thủ tiêu khát vọng chân

chính của con người.

Bạn được người khác

Khen, cảm thấy thế nào?

Khi em học hạng nhất,

em cảm thấy thế nào?

Hãy kể những chuyện vui buồn khác nhau?

VD: Làm mất chiếc xe đạp sợ về nhà mẹ la buồn

VD: Thi đạt điểm cao ,cô giáo và bạn bè khen

Vậy cảm xúc là gì?

Cảm xúc đó là một dạng tình cảm

của con người biểu hiện ở hai trạng thái vui sướng hoặc đau khổ.

Vui sướng Đau khổ

HẠNH PHÚC

Là cảm xúc vui sướng, hài lòng của

con người trong cuộc sống khi được

đáp ứng, thoả mãn các nhu cầu chân chính, lành mạnh về vật chất và tinh thần



b / Hạnh phúc cá nhân và hạnh phúc xã hội:

CÓ THỂ HẠNH PHÚC LÀ CẢM GIÁC

TRONG NGÀY TRỌNG ĐẠI

CỦA ĐỜI NGƯỜI

Hạnh phúc trong tình

yêu

ĐẶC BIỆT LÀ BÊN BẠN BÈ,

NGUỜI THÂN

CÓ THỂ HẠNH PHÚC LÀ LUÔN CÓ

NGƯỜI Ở BÊN……

• Trong xã hội chúng ta hiện nay, hạnh phúc xã hội là cuộc

sống hạnh phúc của tất cả mọi người.

Hạnh phúc cá nhân và hạnh phúc xã hội luôn bổ sung cho nhau.

Hạnh phúc xã hội không thể có nếu mọi người chỉ biết thu vén cho hạnh phúc của riêng mình.

HẠNH PHÚC



Muốn xã hội phồn vinh và hạnh phúc phải làm cho mọi người trong xã hội đó có sức khỏe , có viêc làm và có cuộc sống vật

chất cũng như tinh thần đầy đủ , phong phú

* CỦNG CỐ :

1 / Câu nào nói về nhân phẩm và danh dự ?

- Cọp chết để da, người ta chết để tiếng

- Tốt danh hơn lành áo

- Giấy rách phải giữ lấy lề

- Chết vinh còn hơn sống nhục

- Ngọc nát còn hơn ngói lành

2 / Câu nào nói về hạnh phúc ?

- Con cái khôn ngoan, vẻ vang cha mẹ

- Trong ấm ngoài êm

- Có an cư mới lạc nghiệp

- Hạnh phúc dễ tìm nhưng khó giữ

Thanh niên học sinh là người chủ tương lai của xã hội Nghĩa vụ đạo đức của thanh niên như thế nào để đem lại hạnh phúc cho

xã hội và cả cho bản thân mình?

Phải có cống hiến mới hưởng thụ

Dặn dò Chuẩn bị trước bài 12: Học thuộc bài

CD vớiTình yêu, hôn nhân