Những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc trong những năm 1919-1930 đó trực tiếp chuẩn bị về tư tưởng chớnh trị và tổ chức cho sự ra đời chớnh Đảng vụ sản ở Việt Nam như thế nào?. * Thời kỳ hoạ
Trang 1Sở Giáo Dục & Đào
Tạo NGhệ an
Kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 9 THCS
năm học 2010 - 2011
Môn thi: lịch sử - bảng b
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (6,0 điểm)
Trình bày hoàn cảnh ra đời, mục tiêu hoạt động và quá trình phát triển của Hiệp hội các nớc Đông Nam á (ASEAN).
Câu 2 (9,0 điểm)
Trình bày những hoạt động chính của Nguyễn ái Quốc ở nớc ngoài từ năm
1919 - 1925 Những hoạt động đó có tác dụng tới cách mạng Việt Nam nh thế nào?
Câu 3 (5,0 điểm)
Hãy nêu rõ ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thành công của Cách mạng tháng Tám năm 1945.
Hết
-Đề chính thức
Trang 2Họ và tên thí sinh: Số báo danh:
Sở Giáo Dục & Đào
Tạo NGhệ an
Kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 9 THCS
năm học 2010 - 2011
Môn thi: LỊCH SỬ - bảng a
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
Cõu 1 (6,0 điểm)
Cu Ba sau Chiến tranh thế giới thứ hai đến nay:
a) Sau Chiến tranh thế giới thứ hai đến nay, Cu Ba được mệnh danh là
“Hũn đảo anh hựng”.
Em hóy làm sỏng tỏ nhận định trờn.
b) Nờu một số hiểu biết của em về mối quan hệ giữa Việt Nam và Cu Ba.
Cõu 2 (8,5 điểm).
Những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc trong những năm 1919-1930 đó trực tiếp chuẩn bị về tư tưởng chớnh trị và tổ chức cho sự ra đời chớnh Đảng vụ sản ở Việt Nam như thế nào?
Cõu 3 (5,5 điểm).
Tổng khởi nghĩa thỏng Tỏm năm 1945:
a) Trỡnh bày hoàn cảnh và quỏ trỡnh ban bố lệnh tổng khởi nghĩa.
b) Túm tắt diễn biến của cuộc Tổng khởi nghĩa Nghệ An giành chớnh quyền vào thời gian nào?
Hết
-Họ và tên thí sinh: Số báo danh:
Đề chính thức
Trang 3Sở Gd&Đt Nghệ an Kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 9 THCS
Năm học 2010 - 2011
đáp án đề chính thức
Môn: lịch sử - Bảng a
1 Cu Ba “Hũn đảo anh hựng” Mối quan hệ giữa Việt Nam và Cu Ba
a.Cu Ba hũn đảo anh hựng
* Cu Ba anh hựng trong chiến đấu
- Là một quốc đảo nằm trờn vựng biển Ca-ri-bờ, sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Cu Ba được mệnh danh là “Hũn đảo anh hựng” trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc và xõy dựng đất nước
- Tháng 3-1952 được sự hỗ trợ của Mỹ, Ba-ti-xta làm đảo chính, thiờ́t lọ̃p chờ́ đụ̣ đụ̣c tài quõn sự ở Cu Ba Dưới chế độ độc tài, mõu thuõ̃n giữa toàn thờ̉ nhõn dõn Cu Ba với chờ́ đụ̣ đụ̣c tài Ba-ti-xta trở nờn gay gắt
- Ngày 26-7-1953: 135 thanh niờn yờu nước, dưới sự chỉ huy của Phi-đen Ca-xtơ-rụ tấn cụng phỏo đài Mụn-ca-đa Mặc dự cuộc tấn cụng khụng thành, nhưng tiếng sỳng Mụn-ca-đa
đó mở đầu một giai đoạn mới của cỏch mạng Cu Ba – giai đoạn đấu tranh vũ trang
- Bị chớnh quyền Ba ti xta trục xuất, năm 1955, Phi-đen Ca-xtụ-rụ cựng cỏc đồng chớ của mỡnh sang Mờ hi cụ hoạt động Tại đõy ụng tiếp tiếp tục tập hợp lực lượng, huấn luyện và mua sắm vũ khớ chờ thời cơ trở về nước tiếp tục cuộc chiến đấu
- Tháng 11-1956, Phi-đen cùng 81 chiến sĩ yờu nước trở về trờn con tàu Gran-ma Bị địch phỏt hiện, nhưng Phi đen cựng cỏc đồng chớ cũn lại đó kiờn cường chiến đấu, xõy dựng căn cứ
ở vựng rừng nỳi Xi-e-ra Ma-e-xtơ-ra
- Từ năm 1958, cỏc lực lượng cỏch mạng phỏt triển một cỏch nhanh chúng và liờn tiếp mở cỏc cuộc tấn cụng vào quõn đội của Ba ti xta
- Ngày 1/1/1959, lực lượng cỏch mạng mở cuộc tấn cụng đỏnh chiếm thủ đụ La ha ba na Chế độ độc tài Ba-ti-xta bị lật đổ Cuộc cỏch mạng dõn chủ nhõn dõn ở Cu Ba đã giành được thắng lợi
- Tháng 4-1961, được sự giỳp đỡ của Mỹ, quõn phản động lưu vong đó đổ bộ lờn bói biển
Hi ron, hũng tiờu diệt cỏch mạng Cu Ba Quõn dõn Cu Ba đó anh dũng đỏnh trả tiờu diệt 1300 tờn lớnh đỏnh thuờ của Mỹ, bảo vệ vững chắc thành quả của cỏch mạng
Chớnh trong giờ phỳt quyết liệt của cuụ̣c chiến đấu, Phi đen Ca-xtơ-rụ đó tuyờn bố trước thế giới : Cu Ba tiến lờn CNXH Hệ thống xó hội chủ nghĩa đó vươn dài sang Mỹ La tinh
Trang 4* Cu Ba anh hùng trong xây dựng đất nước
- Sau khi giành được độc lập, nhân dân Cu Ba bắt tay vào công cuộc xây dựng chế độ mới XHCN Cu Ba đã tiến hành cải cách ruộng đất, quốc hữu hóa các nhà máy xí nghiệp hầm mỏ, tiến hành xây dựng nông thôn mới xã hội chủ nghĩa
- Công cuộc xây dựng đất nước của nhân dân Cu Ba được tiến hành trong điều kiện cực khó khăn bởi cuộc bao vây cấm vận của Mỹ, sự phá hoại của các thế lực phản động, khó khăn càng tăng thêm khi Liên Xô và Đông Âu tan rã Mặc dù vậy, Đảng, chính phủ và nhân dân Cu
Ba vẫn anh dũng kiên định lập trường xây dựng CNXH
b Mối quan hệ Việt Nam - Cu Ba:
- Nêu được: Mối quan hệ Việt Nam-Cu Ba được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chủ tịch Phi đen-ca-xtơ-rô đã dày công xây đắp, đó là mối quan hệ, thuỷ chung son sắt
- Nêu được những biểu hiện về sự giúp đỡ lẫn nhau giữa nai dân tộc trong sự nghiệp đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động
Nêu được những biểu hiện giúp đỡ lẫn nhau trong công cuộc xây dựng đất nước…
- Hiện nay: Việt Nam và Cu Ba đang làm hết sức mình để củng cố, mở rộng mối quan
hệ đoàn kết anh em, hợp tác toàn diện trên tinh thần hoàn toàn tin cậy lẫn nhau Sát cánh bên nhau trong các tổ chức và diễn đàn quốc tế, trong việc bảo vệ những lợi ích chính đáng của mỗi nước và tham gia tích cực vào những nỗ lực chung, để xây dựng một thế giới tốt đẹp và công bằng hơn
2 Nguyễn Ái Quốc chuẩn bị về tư tưởng chính trị và tổ chức cho thành lập chính đảng
vô sản ở Việt Nam:
- Sau một hành trình tìm đường cứu nước, Nguyễn Ái Quốc đã đến với chủ nghĩa Mác-
Lê nin Người xác định “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có con đường nào khác ngoài con đường cách mạng vô sản” Từ đó, Nguyễn Ái Quốc đã tích cực hoạt động, chuẩn bị về tư tưởng chính trị và tổ chức cho việc thành lập chính Đảng vô sản
* Thời kỳ hoạt động tại Pháp
- Tháng 12 năm 1920, tại Đại hội Tua, Nguyễn Ái Quốc tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp và trở thành người đảng viên cộng sản đầu tiên của Việt Nam
- Năm 1921, Người tham gia sáng lập Hội liên hiệp thuộc địa, để đoàn kết lực lượng cách mạng chống chủ nghĩa thực dân Thông qua đó truyền bá chủ nghĩa Mác-Lê nin đến các dân tộc bị áp bức
- Người tham gia viết bài cho các báo: “Người cùng khổ”, báo “Nhân đạo”, báo “Đời sống công nhân” Xuất bản cuốn “Bản án chế độ thực dân Pháp”.…
- Sách báo của Người được bí mật đưa về nước, có tác dụng tuyên truyển, giác ngộ chủ nghĩa Mác-Lê nin, hướng những người Việt Nam yêu nước đi vào con đường đấu tranh cách mạng đúng đắn
* Ở Liên Xô
Trang 5- Tháng 6-1923, Nguyễn Ái Quốc rời Pháp sang Liên Xô dự Hội nghị quốc tế nông dân và được bầu vào Ban Chấp hành
- Năm 1924, Người dự Đại hội V của Quốc tế Cộng sản, được bầu là UVBCH Người trình bày bản tham luận nêu rõ tầm quan trọng về vị trí chiến lược của cách mạng các nước thuộc địa Người học tập, nghiên cứu lí luận cách mạng, thực tiễn xây dựng CNXH ở Liên Xô
- Những quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác- Lê nin về cách mạng giải phóng thuộc địa trong thời đại đế quốc chủ nghĩa và cách mạng vô sản mà Nguyễn Ái Quốc tiếp nhận đã được Người truyền bá vào nước ta, đó là một bước chuẩn bị quan trọng về tư tưởng chính trị cho sự thành lập chính Đảng vô sản ở Việt Nam
* Ở Trung Quốc:
- Tháng 12-1924, Nguyễn Ái Quốc về Quảng Châu (Trung Quốc) hoạt động, Kể từ thời gian này, bên cạnh tiếp tục giác ngộ về tư tưởng chính trị, Nguyễn Ái Quốc còn xúc tiến mạnh
mẽ việc chuẩn bị về tổ chức cho việc thành lập Đảng
- Tháng 6-1925, Người thành lập và lãnh đạo Hội Việt Nam cách mạng thanh niên, đây
là bước chuẩn bị trực tiếp hết sức quan trọng về tổ chức cho sự ra đời của Đảng
- Người mở các lớp huấn luyện chính trị để đào tạo cán bộ cách mạng Xuất bản báo Thanh niên (1925), in cuốn Đường Cách mệnh (1927)
- Năm 1928, Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên thực hiện phong trào “Vô sản hóa”, qua phong trào, chủ nghĩa Mác-Lê nin ngày càng được truyền bá rộng rãi vào trong phong trào công nhân và trong phong trào yêu nước
- Từ đó làm nảy sinh nhu cầu cần phải có một tổ chức Cộng sản thật sự để lãnh đạo phong trào cách mạng tiếp tục tiến lên
- Sự phát triển mạnh mẽ của phong trào công nhân và phong trào yêu nước đã dẫn đến
sự ra đời của 3 tổ chức Cộng sản vào cuối năm 1929
- Tuy nhiên, việc xuất hiện 3 tổ chức Cộng sản dẫn đến đòi hỏi cấp bách của cách mạng Việt Nam là phải thống nhất các tổ chức Cộng sản thành một chính Đảng Cộng sản duy nhất
- Bằng tài năng và uy tín của mình Người đã triệu tập Hội nghị hợp nhất ba tổ chức Cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt nam tại Hương Cảng (Trung Quốc) vào ngày 6 tháng 1 năm 1930
- Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đã đánh dấu thành công quá trình chuẩn bị về tư tưởng, chính trị và tổ chức của Nguyễn Ái Quốc cho việc thành lập chính Đảng vô sản ở nước ta
3 Trình bày hoàn cảnh và quá trình ban bố lệnh tổng khởi nghĩa Tóm tắt diễn biến Nghệ An giành chính quyền vào thời gian nào?
a Hoàn cảnh và lệnh ban bố tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945:
*Hoàn cảnh:
- Chiến tranh thế giới thứ hai đã đến hồi kết thúc, ngày 14-8-1945, Nhật đầu hàng Đồng
Trang 6minh không điều kiện.
- Ở trong nước, quân Nhật hoang mang dao động đến cực điểm…
- Toàn thể nhân dân ta sục sôi sẵn sàng vùng lên theo Đảng để giành chính quyền
* Ban bố lệnh tổng khởi nghĩa:
- Trước những biến chuyển mau lẹ của tình hình thế giới và trong nước, Đảng ta nhận định: Thời cơ cách mạng đã chín muồi, phải khởi nghĩa giành chính quyền trước khi quân Đồng minh kéo vào
- Từ ngày 14 đến 15-8, Đảng tiến hành hội nghị tại Tân Trào, quyết định ban bố lệnh tổng khởi nghĩa giành chính quyền Thành lập UBKN, ra quân lệnh số 1 kêu gọi toàn dân nổi dậy
- Ngày 16 và 17 tháng 8, Đại hội quốc dân họp tại Tân Trào Đại hội đã thông qua quyết
định tổng khởi nghĩa, thông qua 10 chính sách của Việt Minh, thành lập Uỷ ban giải phóng
dân tộc do Hồ Chí Minh làm chủ tịch.
b Tóm tắt diễn biến:
- Ngày 16-8, dưới sự chỉ huy của đồng chí Võ Nguyên Giáp, giải phóng quân tiến đánh trại lính Nhật ở Thái Nguyên Từ 14 đến 18-8, các tỉnh Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh và Quảng Nam đã giành được chính quyền
Ở Hà Nội.
- Ngay sau khi Nhật đảo chính Pháp, khí thế cách mạng của quần chúng càng thêm sôi động, Đội tuyên truyền xung phong và các Đội danh dự thẳng tay trừ khử bọn tay sai đắc lực của Nhật
- Ngày 15-8, Việt Minh tổ chức diễn thuyết ở ba rạp hát lớn Ngày 16-8, truyền đơn, biểu ngữ kêu gọi khởi nghĩa xuất hiện khắp nơi
- Sáng 19/8, Việt Minh tổ chưc một cuộc mít tinh lớn ở Nhà hát lớn Hàng chục vạn quần chúng với sự hỗ trợ của tự vệ vũ trang đã chia nhau đánh chiếm các cơ quan đầu não của địch, chiều 19-8, ta giành được chính quyền
* Các địa phương khác
- Ngày 23-8, Huế giành được chính quyền
- Ngày 25-8, Sài gòn giành được chính quyền
- Đến 28-8, Tổng khởi nghĩa tháng Tám đã thắng lợi trên cả nước
- Ngày 2-9-1945, tại Quảng trường Ba Đình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc bản Tuyên ngôn độc lập, tuyên bố thành lập nước Việt Nam dân chủ cộng hoà
* Nghệ An dành được chính quyền vào ngày 21/8/1945
Hết
Trang 7-Sở Gd&Đt Nghệ an Kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 9 THCS
Năm học 2010 - 2011
đáp án đề chính thức
Môn: lịch sử - Bảng B
1. Sự ra đời và phỏt triển của Hiệp hội cỏc nước Đụng nam Á
*) Hoàn cảnh ra đời:
- Sau khi dành độc lập, đứng trước nhu cầu phỏt triển kinh tế, xó hội của đất nước, cỏc nước Đụng Nam Á chủ tương thành lập một tổ chức liờn minh khu vực để cựng nhau hợp tỏc phỏt triển
- Hạn chế ảnh hưởng của cỏc cường quốc bờn ngoài đối với khu vực
- Ngày 8- 8- 1967, Hiệp hội cỏc quốc gia Đụng Nam Á (ASEAN ) được thành lập với
sự tham gia của 5 nước : Inđụnờxia, Malaixia, Philớppin, Thỏi Lan, Xingapo
*) Mục tiờu hoạt động:
- Phỏt triển kinh tế - văn hoỏ thụng qua những nỗ lực hợp tỏc chung giữa cỏc nước thành viờn nhằm duy trỡ hoà bỡnh và ổn định khu vực
*) Quỏ trỡnh phỏt triển:
- Từ khi thành lập đến những năm 70 của thế kỷ XX, ASEAN cũn là tổ chức chưa chặt chẽ, non yếu…
- Từ những năm 80 của thế kỷ XX, do “vấn đề Cam phu chia”… Quan hệ giữa cỏc nước ASEAN với 3 nước Đụng Dương trở nờn căng thẳng, đối đầu nhau…
- Đõy cũng là thời kỳ nền kinh tế nhiều nước ASEAN cú những chuyển biến mạnh
mẽ và đạt tăng trưởng cao như: Xingapo, Malaixia…
- Năm 1984, với sự tham gia của Brunõy, ASEAN cú 6 nước thành viờn
- Năm 1992, ASEAN quyết định biến Đụng Nam Á thành một khu vực tự do (AFTA) trong vũng 10 đến 15 năm
- Năm 1994, ASEAN lập diễn đàn khu vực (ARF)
- Với sự tham gia của Việt Nam (7-1995) Lào, Mianma (9-1997), Campuchia (4-1999), ASEAN đó cú 10 nước thành viờn Trong tương lai, Đụngtimo sẽ tham gia tổ chức này…
Trang 8ASEAN chuyển trọng tâm hoạt động là hợp tác kinh tế, xây dựng một khu vực hoà bình, ổn định để cùng phát triển phồn vinh
2. Trình bày những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ 1919-1925 Tác dụng của những hoạt động đó đối với cách mạng Việt Nam.
*) Hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ 1919-1925:
- Tháng 6-1919, Nguyễn Ái Quốc gửi bản yêu sách đến Hội nghị Véc Xai đòi chính phủ Pháp thừa nhận quyền tự do, dân chủ, quyền bình đẳng tự quyết cho dân tộc Việt Nam
- Tháng 7-1920, Nguyễn Ái Quốc đọc Sơ thảo lần thứ nhất những Luận cương về
vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lê nin Từ đó Người hoàn toàn tin theo Lê-nin, dứt
khoát đứng về phía quốc tế thứ III…
- Tháng 12-1920, Nguyễn Ái Quốc bỏ phiếu tán thành Quốc tế thứ III, tham gia sáng lập Đảng cộng Sản Pháp, đánh dấu bước ngoặt trong quá trình hoạt động cách mạng của Người từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mac – Lê nin
- Năm 1921, với sự giúp đỡ của Đảng cộng sản Pháp, Nguyễn Ái Quốc cùng một số
người yêu nước của các thuộc địa Pháp sáng lập Hội liên hiệp thuộc địa ở Pari, xuất bản tờ báo Người cùng khổ, báo Nhân đạo, báo Đời sống công nhân, viết tác phẩm Bản án chế độ
thực dân Pháp….Tố cáo tội ác thực dân, truyền bá chủ nghĩa Mác - Lê-nin, thức tỉnh đồng
bào trong nước…
- Tháng 6-1923, Nguyễn Ái Quốc sang Liên xô dự hội nghị Quốc tế nông dân Người
đã làm việc, nghiên cứu học tập một thời gian ở Liên Xô, tham gia viết bài cho báo Sự thật, tạp chí Thư tín Quốc tế…
- Năm 1924, Nguyễn Ái Quốc dự Đại hội lần thứ V Quốc tế cộng Sản, trình bày tham luận về vị trí chiến lược của cách mạng ở các nước thuộc địa, mối quan hệ giữa phong trào công nhân ở các nước đế quốc với phong trào cách mạng ở các nước thuộc địa
- Cuối 1924, Nguyễn Ái Quốc về Quảng Châu Trung Quốc Tháng 6/1925, Người thành lập Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên, nòng cốt là Cộng sản Đoàn
- Năm 1925, mở lớp huấn luyện để đào tạo cán bộ, xuất bản báo Thanh niên
*)Tác dụng của những hoạt động đó:
- Là người Việt nam đầu tiên đến với chủ nghĩa Mác - Lê Nin Tìm thấy con đường cứu nước cho dân tộc Việt Nam
- Đặt nền móng xây dựng tình đoàn kết Quốc tế giữa Việt Nam và thế giới
- Chuẩn bị tư tưởng, chính trị, tổ chức cho việc thành lập Đảng cộng Sản ở Việt Nam
3. Hãy nêu ý nghía lịch sử, nguyên nhân thành công của Cách mạng tháng 8 năm 1945:
*) Ý nghĩa:
- Trong nước:
+ Cách mạng tháng tám là sự kiện vĩ đại trong lịch sử dân tộc Việt Nam, phá tan
Trang 9xiềng xích của thực dân, phát xít Pháp - Nhật, lật nhào ngai vàng phong kiến…
+ ĐưaViệt Nam từ một nước thuộc địa trở thành một nước độc lập, đưa nhân dân ta
từ thân phận nô lệ thành người tự do, làm chủ nước nhà…
+ Mở ra kỷ nguyên mới cho dân tộc - kỉ nguyên độc lập tự do
- Quốc tế:
+ Cổ vũ nhân dân các nước thuộc địa, phụ thuộc đứng lên đấu tranh chống thực dân dành độc lập dân tộc
+ Củng cố hoà bình ở khu vực Đông Nam Á nói riêng và toàn thế giới nói chung
*) Nguyên nhân:
- Dân tộc Việt Nam có truyền thống yêu nước sâu sắc, đoàn kết, anh dũng trong chiến đấu…
- Có sự lãnh đạo của Đảng cộng Sản Việt Nam đứng đầu là chủ tịch Hồ Chí Minh với đường lối cách mạng đúng đắn, sáng tạo, sự chuẩn bị lâu dài…
- Điều kiện quốc tế thuận lợi, Liên Xô và các nước đồng minh đánh bại chủ nghĩa phát xít Nhật, tạo thời cơ cho cách mạng tháng tám…
Hết