BÀI 26: Khúc xạ ánh sáng

GIÁO ÁN Giáo viên hướng dẫn: Đặng Thị Ngọc Hà Giáo sinh: Trần Thị Huế BÀI 26: KHÚC XẠ ÁNH SÁNG I.Mục tiêu 1.Về kiến thức - Phát biểu được định nghĩa hiện tượng khúc xạ ánh sang.. Nhận

GIÁO ÁN

Giáo viên hướng dẫn: Đặng Thị Ngọc Hà

Giáo sinh: Trần Thị Huế

BÀI 26: KHÚC XẠ ÁNH SÁNG

I.Mục tiêu

1.Về kiến thức

- Phát biểu được định nghĩa hiện tượng khúc xạ ánh sang Nhận ra trường hợp giới hạn i=00

-Phát biểu được nội dung khúc xạ ánh sang

-Hiểu khái niệm chiết suất của môi trường Phân biệt được chiết suất tỉ đối và chiết suất tuyệt đối

2.Về kĩ năng

-Vận dụng được công thức của định luật khúc xạ ánh sang đẻ giải các bài tập liên quan

II.Chuẩn bị

Giáo viên

Các thí nghiêm phát hiện hiện tượng khúc xạ ánh sáng

Các thí nghiệm về hiện tượng khúc xạ ánh sáng

Học sinh: Ôn lại kiến thức đã học ở THCS về khúc xạ ánh sáng

III.Thiết kế hoạt động dạy học

Ổn định lớp

Hoạt động của HS Trợ giúp của GV Nội dung bài học

Hs nhận xét: chiếc đũa bị

gãy ở mặt cốc

Hs trả lời

i r sini sinr sin i

sin r

Hs trả lời: Khi i tăng thì r

cũng tăng, thấy tỉ số giữa

chúng không thay đổi

GV đưa ra hình ảnh về khúc xạ ánh sáng cho hs quan sát và nhận xét(cho đũa vào cốc)

Hình ảnh quen thuộc lớp 9 đã được làm quen

GV phân tích hiện tượng Đây chính là hiện tượng khúc

xạ ánh sáng Yêu cầu hs phát biểu

Tiếp tục cho hs quan sát hình ảnh rồi chỉ ra cho các em thấy tia tới, tia khúc xạ, pháp tuyến, mặt phân cách,…sau đó tiến hành làm thí nghiệm: Thay đổi góc tới i, yêu cầu hs kẻ bảng và điền kết quả vào

Xử lí kết quả và nhận xét Khái quát những kết quả thu được người ta đã xây dựng một định luật gọi là định luật khúc

xạ ánh sáng -Ta thay đổi môi trường truyền sáng và cho hs thấy được là đường truyền của tia sáng thay đổi → phụ thuộc vào môi trường (đặc trưng cho môi

Bài 26: Khúc xạ ánh sáng

1.Hiện tượng khúc

xạ ánh sáng

Là hiện tượng lệch phương của các tia sáng khi truyền xiên góc qua măt phân cách giữa 2 môi trường trong suốt khác nhau 2.Định luật khúc

xạ ánh sáng -Tia khúc xạ nằm trong mặt phẳng tới và nằm ở phía bên kia pháp tuyến

so với tia tới -Với hai môi trường trong suốt nhất định

sin i sin r =const

II.Chiết suất của

-Khi n21>1 thì r<i: tia

khúc xạ lệch lại gần

pháp tuyến

-Khi n21<1 thì r<i: tia

khúc xạ lệch xa pháp

tuyến hơn

Hs trả lời

trường chính là chiết suất) -Trong hiện tượng khúc xạ ánh sáng mà chúng ta vừa khảo sát

thì tỉ số không đổi

sin i sin r gọi

là chiết suất tỉ đối n21

-Khi n21>1 thì đường truyền tia khúc xạ như thế nào?

-Khi n21<1 thì đường truyền tia khúc xạ như thế nào?

-Nếu môi trường 2 là chân không thì chiết suất tỉ đối của môi trường 1 đối với môi trg chân không gọi là chiết suất tuyệt đối của môi trường đó (gọi tắt là chiết suất)

Vậy chiết suất tỉ đối là gì?

Chiết suất của chân không là 1

→ Mọi môi trường trong suốt đều có chiết suất >1 (cho hs xem bảng 26.2 sgk)

-Gọi n1 là chiết suất tuyệt đối của môi trường 1 , n2 là chiết

môi trường 1.Chiết suất tỉ đối

sin i sin r =n21

-Khi n21>1 thì r<i: tia khúc xạ lệch lại gần pháp tuyến, môi trường (2) chiết quang hơn môi trường (1) -Khi n21<1 thì r<i: tia khúc xạ lệch xa pháp tuyến hơn Môi trường (2) chiết quang kém môi trường (1) 2.Chiết suất tuyệt đối: là chiết suất của môi trường đó với chân không

n21=

n2

n1

n1: chiết suất của môi trường 1

n2: chiết suất của môi trường 2

Hs nhận xét:thấy ánh

sang truyền ngược lại

theo đường đó

-Khi ánh sáng truyền

theo dường SIR ta có:

n1sini=n2sinr hay

sin i

sin r =n21

Do đó khi ánh sáng

truyền theo đường RIS ta

có n1sinr=n2sini hay

sin r

sin i =n12→n12=

n1

n2 =

1

n21

suất tuyệt đối của môi trường 2

Khi đó ta có: n21=

n2

n1

-Viết lại công thức định luât khúc xạ ánh sáng, biến đổi → dạng đối xứng: n1sini=n2sinr Yêu cầu học sinh làm câu C1, C2, C3

-GV làm thí nghiệm, đảo chiều, cho ánh sáng truyền từ nước ra không khí và cho hs nhận xét -Đó chính là tính thuận nghịch của sự truyền ánh sáng

-Yêu cầu học sinh chứng minh công thức 26.5 SGK

-Tính thuận nghịch này cũng biểu hiện ở sự truyền thẳng và

sự phản xạ

*,Củng cố:

Làm bài tập ví dụ SGK và làm bài tập SGK

-Dạng đối xứng của công thức định luật khúc xạ ánh sáng: :n1sini=n2sin r

III.Tính thuận nghịch của sự truyền ánh sáng Ánh sáng truyền đi theo đường nào thì cũng truyền ngược lại theo đường đó

n12=

1

n21