day mẫu chiều tối

- Bài thơ được sáng tác trong khoảng bốn tháng đầu của thời gian Người bị cầm tù-bốn tháng vô cùng cực khổ... Bức tranh thiên nhiên buổi chiều tối: Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ Chòm mâ

Kính chào thầy cô giáo thực tập

về dự giờ thăm lớp !

Ngưòi thực hiện: Dương Thị Duyên

Trường THPT Phú Lương- Thái Nguyên

Tiết 85

Hồ Chí Minh

1, Giới thiệu vài nét về tập thơ Nhật kí trong tù

• Hoàn cảnh sáng tác của tập thơ : Tháng 8/1942- 9 /1943

• Số lượng: 134 bài

• Thể thơ: Chủ yếu là thơ tứ tuyệt

• Đề tài: 4 đề tài chính

• 1960: Dịch ra tiếng Việt và in lần đầu

I/ Tìm hiểu chung

I/ Tìm hiểu chung

2.Bài thơ Chiều tối

a, Xuất xứ, hoàn cảnh ra đời của bài thơ

- “Chiều tối” là bài thứ 31 trong tập thơ “Nhật

ký trong tù”

- Cảm hứng được gợi lên trên đường

chuyển lao của HCM từ Tĩnh Tây đến Thiên

Bảo cuối thu 1942

- Bài thơ được sáng tác trong khoảng bốn

tháng đầu của thời gian Người bị cầm tù-bốn tháng vô cùng cực khổ.

A/ TiÓu dÉn

_ Hoµn c¶nh s¸ng t¸c

cña NhËt kÝ trong tï

_ Hoµn c¶nh s¸ng t¸c

cña Mé ChiÒu tèi–

Mé – ChiÒu tèi

Hå ChÝ Minh

?

Con ® êng chuyÓn lao cña B¸c

Mé – ChiÒu tèi

Hå ChÝ Minh

Phiên âm:

Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ,

Cô vân mạn mạn độ thiên không;

Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc,

Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng.

Dịch thơ

Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ,

Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không;

Cô em xóm núi xay ngô tối,

Xay hết, lò than đã rực hồng.

c.Bố cục: 2 phần: 2 câu đầu:bức tranh thiên nhiên

2 câu sau:bức tranh cuộc sống

b, Đọc – chú thích

*/ Câu2

- Cô vân: chòm mây lẻ loi cô đơn gợi nỗi buồn Dịch thơ: Chòm mây

- Mạn mạn: Chầm chậm gợi sự uể oải, lơ lửng Dịch thơ: trôi nhẹ

+ Dịch thơ mới chỉ gợi ra cảnh mà mất cái tình, cái hồn

*/ Câu 3 - 4 Nguyên tác: không có chữ tối

+ Dịch thơ: thêm chữ tối  Không sai nh ng lộ ý

- Nguyên tác: có sự lặp lại mấy chữ “Ma bao tỳc,bao tỳc ”

+ Dịch thơ  Không diễn tả đ ợc điều đó Sự vận động xoay tròn của cối xay ngô

d So sỏnh nguyờn tỏc với dịch thơ

II/ Đọc- hiểu văn bản

1 Bức tranh thiên nhiên buổi chiều tối:

Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ

Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không

thiên

nhiên chiều tối rộng lớn, buồn vắng,âm u phù hợp với tâm trạng tù nhân xa xứ Ẩn sau đó là một tâm hồn

yêu t/nhiên,ý chí phi thường vượt lên mọi hoàn cảnh

Chúng điểu cao phi tận

Cô vân độc khứ nhàn

( Bầy chim một loạt bay đi

Lưng trời thơ thẩn đám mây một mình)

( Lí Bạch)

“ Hai câu đầu của bài “ Mộ” có cái bát ngát, cái trong trẻo, cái nhẹ nhõm êm ả mà không hề gợi cảm giác hoang vắng, quạnh hiu, càng không

hề có màu sắc hư vô, siêu hình.”

( Nguyễn Hoành Khung)

Vẻ đẹp cổ điển và hiện đại

2.Bức tranh cuộc sống:

Cô em xóm núi xay ngô tối

Xay hết lò than đã rực hồng.

-Hình ảnh: + cô gái xay ngô

-> con người xuất hiện trong tư thế làm chủ, hăng

say lao động đến quên cả thời gian -> tạo nét trẻ

trung, khỏe khoắn.

- Cụm từ: “ma bao túc, bao túc ma ”

-> Điệp ngữ liên hoàn + đảo từ :diễn tả vòng quay

liên tục của cối xay -> bước chuyển mình của thời

+Lò than hồng: . Xua bóng tối,đem ánh sáng, hơi ấm cho cảnh vật

Làm ấm lòng, vơi đi nỗi cô đơn của Bác

.Tạo niềm vui về cảnh sum họp đầm ấm của con người và sự lạc quan cách mạng trong tâm hồn của Bác

2 câu thơ thể hiện vẻ đẹp tâm hồn người tù, người chiến sĩ:

tìm thấy niềm vui trong c/s bình dị,quan tâm đến người dân

mà quên đi nỗi đau và hoàn cảnh khắc nghiệt của riêng mình.

- Nhãn tự: “hồng” giàu sức gợi-> làm bừng sáng cả bài thơ.

• “Với một chữ “hồng” ấy bài thơ cổ điển bỗng toả sáng một tinh thần hiện đại”

( Nguyễn Đăng mạnh)

• “ Với một chữ “hồng” Bác đã làm sáng rực lên toàn bộ bài thơ, đã làm mất đi sự mệt mỏi, sự

uể oải, sự vội vã, sự nặng nề đã diễn ra ở ba

câu đầu”

( Hoàng Trung Thông)

Hình tượng thơ và tư tưởng luôn có

sự vận động từ bóng tối đến ánh sáng, tương lai

III/ Tổng kết:

1.Nội dung:

Bài thơ cho thấy tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, ý

chí, nghị lực phi thường vượt lên mọi hoàn cảnh khắc

nghiệt của Bác,đồng thời thể hiện được vẻ đẹp của một

tù nhân - chiến sĩ luôn “Nâng niu tất cả chỉ quên mình”

2.Nghệ thuật:

- Bút pháp trữ tình tinh tế

- Kết hợp hài hòa giữa 2 yếu tố: cổ điển và hiệnđại

+ Màu sắc cổ điển:

Bức tranh thiên nhiên rộng lớn được tạo ra bằng bút pháp

+ Tinh thần hiện đại:

.Thơ có sự vận động của thời gian, cảnh vật và tâm trạng

.Hình tượng thơ có sự vận động theo hướng á sáng và sự sống .Con người là chủ thể, là trung tâm của bức tranh, của bài thơ

IV/ LuyÖn tËp