Giáo án điện tử ngữ văn 6 (Full) tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh...
Trang 1Tuần :1Tiết 1
Dạy:25/8/2009
Bài 1
~ Truyền Thuyết ~
A.Mục ti êu c ần đạt
1, Kĩ năng
- Định nghĩa sơ lược về truyền thuyết
- Hiểu nội dung, ý nghĩa của truyền thuyết “Con rồng cháu tiên”
- Chỉ ra được ý nghĩa của chi tiết tưởng tượng , kì ảo trong truyện
2, Giáo dục lòng tự hào về nguồn gốc, giống nòi của mình
3, Rèn kĩ năng đọc kể truyện
B.Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài, học bài theo yêu cầu của giao viên
C.Tiến trình lên lớp Hoạt động 1 : Khởi động
- Ktra bài cũ : Kiểm tra chuẩn bị bài của học sinh
- Giới thiệu bài mới:
* Giới thiệu bài: Hầu như lịch sử nào cũng bắt đầu bằng truyền thuyết Đó là
những truyền thuyết về thời dựng nước của họ Ở nước ta, đó là những truyền
thuyết về thời các vua Hùng Vậy người sinh ra vua Hùng là ai? Nguồn gốc của
dân tộc ta như thế nào ? Truyện “Con Rồng cháu tiên” mà các em học hôm
nay chính là lời giải đáp
* Tiến trình bài học:
Hoạt động2: Đọc hiểu văn bản
Giáo viên mời học sinh đọc phần chú
thích giáo khoa/ trang 7
(?) Thế nào là truyền thuyết ?
GV đọc mẫu , hướng dẫn học sinh đọc
Truyện được chia làm đọan ? Giải thích
các chú thích 1,2,3,5 và 7
Tìm chi tiết thể hiện nguồn gốc ,hìng dáng
, nơi sinh sống của Lạc Long Quân và Âu
Cơ ?
Hai nhân vật này là con cháu của những
bậc ntn so với người thường ?
I T
ìm hiểu chú thích
1 Định nghĩa truyền thuyết
Là loại truyện dân gian kể về các nhân vật và sự kiện cĩ liên quan đến lịch sử thời quá khứ
2 Chú thích (sgk)
II Đoc – P hân tích văn bản
* Bố cục :
Chia ba đọanĐọan 1 : Từ đầu ……… Long Trang Đọan 2 : Tiếp ……… lên đường Đọan 3 : Còn lại
1: Nguồn gốc , hình dáng của Lạc Long Quân và Âu Cơ
* Lạc Long Quân Con thần long nữ , mình rồng ,ở dưới nước
*Âu Cơ :Họ thần nông , xinh đẹp ở núi cao chi
Trang 2Sức khỏe của thần ntn ? Thần đã giúp dân
và dạy dân những điều gì ? Các chi tiết kì
ảo có giá trị ntn ?
Lạc Long Quân và Âu cơ đã gặp nhau
ntn ?
Chuyện sinh nở của âu cơ có gì kì lạ ?
Chi tiết nào kì lạ ? có tính chất ra sao ?
* Gia đình Lạc Long Quân phát triển ra
sao?
Vì sao 2 vị thần lại chia tay nhau ?
( liên hệ 54 dân tộc việt nam )
Con trưởng Âu cơ được tôn làm gì ? Và lấy
hiệu ra sao ?
Vậy người Việt Nam là con cháu của ai ?
khi nhắc đến cội nguồn ta thường tự xưng
ntn?
Ta phải có thái độ ntn về tổ tiên và về cội
nguồn dân tộc ?
HĐ 3 : T ổng kết- luyện tập
Thảo luận : Học xong truyện “ CRCT” em
rút ra được ý nghĩa của truyện ntn ?
Sau đó cho hs đọc to , rõ ràng phần ghi
nhớ
Cho hs thực hiện các bài tập 1,2 sgk / 8
tiết kì ảo , dòng dõi thần thánh Nguồn gốc thiêng liêng cao quý Sức khỏe vô địch ,diệt trừ các yêu quái Dạy dân trồng trọt , chăn nuôi , ăn ở
tài giỏi , thương dân
2: Gia đình Lạc Long Quân và Aâu Cơ
Họ lấy nhau Sinh ra một cái bọc trăm trứng Nở 100 con trai hồng hào , đẹp đẽ , lớn như thổi và khỏe mạnh như thần
chi tiết hoang đường – phát triển mạnh mẽ có sức sống mãnh liệt
Họ chia tay nhau
50 con theo cha xuống biển 50con theo mẹ lên non
caiquản ,xây dựng mở mang mọi miền đất nước
3: Nguồn gốc dân tộc Việt Nam
Con trưởng làm vua – hiệu Hùng Vương – nước Văn Lang
người việt nam là con cháu vua hùng tự xưng là
“CRCT”
tự hào về nguồn gốc , dòng giống
III / Ghi nhớ :
Sgk /
H
Đ 4/ C ủng cố dặn dị
-Trong truyền thuyết “ CRCT” chỗ nào là chỗ cốt lõi lịch sử ?
-Em hiểu thế nào là chi tiết tưởng tượng , kì ảo ? Hãy nói rõ vai trò của nó
- Học thuộc phần ghi nhớ sgk / 8
- Về nhà đọc văn bản “ Bánh Chưng , Bánh Giầy”
Trang 3Tuần 1 Tiết 2 BÁNH CHƯNG, BÁNH GIẦY
Dạyngày: 25/8/2009 ~Truyền
thuyết~
(Hướng dẫn đọc thêm)
A Mục tiêu cần đạt
* Giúp học sinh
- Nắm được nội dung ý nghĩa của truyện
- Rèn kĩ năng đọc kĩ tóm tắt truyện và tự học ngữ văn
- Giáo dục học sinh lòng biết ơn trời đất, tổ tiên
B Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 : khởi động
- Ổn định lớp :
- Ktra bài cũ :
- Thế nào là truyện truyền thuyết ?
- Hãy kể diễn cảm truyện “CRCT” Nêu ghi nhớ?
- Bài mới:
HĐ 2: Đọc – Hiểu văn bản
Gv đọc mẫu – hs đọc lại theo các đoạn
của truyện ? Đặt tiêu đề cho các đoạn?
Mời hs giải nghĩa các từ ở phần chú
thích?
Hướng dẫn hs thảo luận, trả lời một số
câu hỏi ở phần đ h v bản :
Vua Hùng chon người nối ngôi trong hoàn
cảnh nào ? nhà vua chọn người với ý định
ra sao và bằng hình thức nào ?
Theo em cuộc thi tài có ý nguyện gì ?
(NT tiêu biểu trong truyện dân gian)
Vì sao trong các con vua chỉ có Lang
Liêu được thần giúp đỡ?
Em có suy nghĩ gì về lời mách bảo của
thần?
Tại sao thần không chỉ dẫn cụ thể cho
Lang Liêu làm bánh ?
1:Hùng Vương và câu đố của vua
_ Hoàn cảnh: đất nước thái bình ,dân ấm no_Chí của vua: lo cho dân nước ( đoán được )_Ýù của vua :cầu gì ( không đóan được )
2: Cuộc thi tài
_ Tạo tình huống để các nhân vật bộc lộ phẩm chất , tài năng sự hồi hộp , hứng thú
_ Ông là người thiệt thòi nhất Hiểu được nghề cần mẩn- chăm chỉ trong việc đồng áng
nông-_ hạt gạo quí nhất nó nuôi sống con người và do con người làm ra
_ để lang liêu tự bộc lộ tính trí tuệ , khả năng của mình
mới xứng đáng_ phản ánh quan niệm của người xưavề vũ trụ: trời hình tròn , đất hình vuông
Trang 4Vì sao hai thứ bánh của Lang Liêuđược
cho để tế trời , đất , Tiên Vương?
Hoạt động3: Tổng kết – luyện tập
Vì sao Lang Liêu được chọn là người nối
ngôi vua? Qua đó thể hiện mơ ước gì của
nhân dân ta?
Em hãy nêu ý nghĩa của truyện truyền
thuyết” bánh chưng , bánh giầy”?
thảo luận ý nghĩa của phong tục ngày tết
làm bánh chưng , bánh giầy?
Học xong truyện em thích nhất chi tiết
nào?
Bánh giầy Bánh chưng
đồng thời đề cao tín ngưỡng thờ trời , đất và tổ tiên
_ Lang Liêu làm vừa ý vua cha nối ngôi
mơ ước có vị vua co “ùđức – tài – trí “
III: Ghi nhớ (sgk) IV: Luyện tập
ạt động 4: Hướng dẫn về nhà:
- Cho học sinh kể về các biểu tượng có ý nghĩa trời và đất mà em biết (công
trình kiến trúc ) và sáng tạo văn hóa
- Kể truyện diễn cảm
- Học thuộc ghi nhớ sgk 12
- Soạn “Từ và Cấu Tạo của Từ Tiếng Việt”
* Giúp hs hiểu được thế nào là từ và đặc điểm cấu tạo của từ tiếng việt cụ thể
là khái niệm về từ , từ đơn , từ phức
* Kĩ năng : Hs nhận biết và đếm được chính xác số lượng từ ở trong câu Hiểu
được nghĩa từ ghép trong TV
B.Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1:Khởi động - Ổn định lớp :
-Kiểm tra bài cũ :
Em hãy nêu ghi nhớ của truyện Bánh Chưng , Bánh Giầy ?
-Bài mới:
Trang 5HĐ 2 : Hình thành ki ến thức
Gv cho hs thực hiện yêu cầu Vd1:
Em hãy đọc vd và cho biết trong vd có
bao nhiêu tiếng ? Có bao nhiêu từ ?
Tiếng và từ có gì khác nhau ?
Qua tìm hiểu ví dụ có mấy loại từ ?
Đó là những loại từ nào cho ví dụ ?
Ntn là từ đơn ? Từ phức ?
Từ láy và từ ghép có cấu tạo giống nhau
và khác nhau ntn ? cho ví dụ ?
( Thảo luận )
Cho hs đọc to , rõ ghi nhớ sgk !
Cho hs đọc câu văn
a/ Từ nguồn gốc , con cháu thuộc kiểu từ
gì ?
HĐ 3 : Hướng dẫn luyện tập
b/ TÌm từ đồng nghãi với từ nguồn gốc ?
c/ Tìm từ ghép chỉ quan hệ gia đình ?
Qui tắc sắp xếp các tiếng trong từ ghép
chỉ quan hệ thân thuộc
Em hãy điền từ thích hợp ?
I: Từ là gì ? 1/ Ví dụ :
Thần/dạy/dân/cách/trồng trọt/chăn nuôi/và/cách/ănở
Câu trên có 12 tiếng : Có 9 từ : 6 từ đơn
3 từ phức
2 / Ghi nhớ 1 : sgk
II, Phân loại từ
1, Ví dụ:
Có hai loại từ : Từ đơn và từ phức
a/ Lập bảng phân loại
Kiểu cấu tạo từ
Ví dụ
Từ đơn Từ,đấy,nước,ta,chăm,
nghề,và,có,tục,ngày,tết,làm
Từ phức Từ ghép Bánh chưng ,
bánh giầy , chăn nuơi
Từ láy Trồng trọt
b/ Cấu tạo của từ ghép và từ láy
_ Từ đơn : Chỉ có 1 tiếng có nghĩa vd : mưa , gió _ Từ phức : Có hai tiếng trở nên ghép lại có nghõĩa tạo thành
Từ phức có từ ghép và từ láy
* Giống nhau : Trong mỗi từ đều có ý nhất một tiếng có nghĩa
* Khác nhau : - Từ ghép được tạo bằng cách ghép các tiếng có nghĩa lại với nhau
- Từ láy : Tạo ra bằng cách có sự hòa phối âm thanh giữa các tiếng với nhau
2/ Ghi nhớ : sgk III: Luyện tập Bài 1
a/ Từ ghép ( từ phức )b/ Cội nguồn , gốc gác c/ Cậu mợ , cô gì , chú cháu ………
Trang 6Giải nghãi từ láy in đậm ?
Thi tìm nhanh các từ láy ?
_ Bánh nếp , bánh tẻ , bánh gai , bánh tôm_ Bánh dẻo , bánh xốp
- Cho hs nhắc lại 2 ghi nhớ – cho ví dụ
- Học bài kĩ , cho ví dụ
- Soạn “giao tiếp , văn bản phương thức biểu đạt”
* Huy động kiến thức của hs về loại văn bản mà hs đã biết
_ Hình thành sơ bộ khái niệm văn bản , mục đích giao tiếp, phương thích biểu
đạt
* Kĩ năng : hs cần nắm được 2 khái niệm trong phần ghi nhớ : văn bản và biểu
đạt
B: Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C: Tiến trình lên lớp
HĐ 1:Khởi động
-Kiểm tra bài cũ : - Phân biệt tiếng và từ cho ví dụ ?
-Phân biệt từ đơn và từ phức ? nêu các loại từ
Trang 7Quá trình đó gọi là gì ? Vậy giao tiếp
là ntn ? ( thảo luận )
(?)Hai câu 6 và8 có quan hệ với nhau
ntn ?
( Vần điệu – hình thức ) _ Câu sau giải
thích làm rõ câu trước ( Nội dung )
Lời phát biểu của thầy Hiệu Trưởng có
phải là văn bản không? Vì sao?
Bức thư có phải là văn bản không?
Các loại nêu trên có phải là văn bản
không ?
Vậy văn bản là gì ?
Là chuỗi lời nói hay bài viết có chủ
đề thống nhất , mạch lạc Vận dụng
phương thức biểu đạt phù hợp để thực
hiện mục đích giao tiếp
Gv cho hs lập bảng chia phương thức
biểu đạt gv có thể dùng bảng phụ
(?) Có tất cả mấykiểu văn bản ?Hãy
nêu từng loại văn bản và cho ví dụ ?
a: Tự sự : Trình bày diễn biến sự việc
Vd : Thánh gióng , Tấm Cám
b: Miêu tả :tái hiện trạng thái sự vật ,
con người
Vd : Tả người , tả thiên nhiên , sự
vật
c: Biểu cảm : bày tỏ tình cảm , cảm xúc
Vd : Bài thơ cảnh khuya(HCM)
d: nghị luận :Nêu ý kiến đánh giá , bàn
bạc
HĐ 3 : Hướng dẫn luyện tập
Vd :” Aên quả nhớ kẻ trồng cây”
đ: thuyết minh :giới thiệu đặc điểm ,
tính chất , phương pháp
Vd : giới thiệu về các sản phẩm sữa
, thuốc ……
e: hành chính – công vụ : trình bày ý
muốn , quyết định nào đó , thể hiện
quyền hạn , trách nhiệm giữa người và
người
a/ Em cần phải nói và viết ra thì người khác mới biếtb/ Nói , viết phải có đầu có đuôi Cụ thể là phải rõ ràng chính xác và mạch lạc
Là hoạt động truyền đạt , tiếp nhận tư tưởng , tình cảm bằng phương tiện ngôn từ
c/Câu ca dao là lời khuyên nhủ cầu phải có tư tưởng , lập trường vững vàng
Câu ca dao là một văn bản gồm 2 câu
d/ Là một văn bản ( văn bản nói ) Đó là một chuỗi lời liên kết với nhau có chủ đề
đ/ Là văn bản viết ( Thể thức có cấu trúc hoàn chỉnh có nội dung thông báo )
e/ Tất cả đều là văn bản ( chúng có mục đích , yêu cầu thông tin , có thể nhất định)
Là chuỗi lời nói hay bài viết có chủ đề thống nhất , mạch lạc Vận dụng phương thức biểu đạt phù hợp để thực hiện mục đích giao tiếp
2, Ghi nhớ : sgk/ 14
II, Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt của văn bản
1, C ác kiểu văn bản:
- Có 6 kiểu văn bản : Tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận , thuyết minh , hành chính – công vụ
2, Phương thức biểu đạt của văn bản :
* Ví dụ : _ Hành chính – công vụ _ Tự sự
_ Miêu tả _ Thuyết minh_ Biểu cảm _ Nghị luận
3, Ghi nhớ : SGK III,Luyện tập :
Bài tập 1/17-18 : xác định a: Tự sự
b: Miêu tả c: Nghị luận d:biểu cảm đ: tuyết minh Bài tập 2 / 18 Văn bản “CRCT” Thuộc kiểu tự sự
H
Đ 4: C ủng cố dặn dị
Trang 8- Cho hs nhắc lại ghi nhớ sgk
- Học bài kĩ , làm bài tập còn lại sgK
- Soạn “Thánh Gióng”
Tuần 2 TIẾT 5
Dạy : 01/ 9 / 2009 THÁNH GIÓNG
~ Truyền thuyết ~
A: Mục tiêu cần đạt
- Giúp hs nắm được nội dung, ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của
chuyện Thánh Gióng
- Thánh Gióng phản ánh khát vọng và mơ ước của nhân dân về sức mạnh kì
diệu lớn lao trong cuộc chống giặc ngoại xâm bảo vệ đất nước
- Giáo dục lòng tự hào về truyền thống anh hùng lịch sử chống giặc Giáo dục
tinh thần ngưỡng mộ , Kính yêu những anh hùng có công với non sông , đất
nước
- Rèn luyện kĩ năng : kể lại được chuyện này Phân tích và cảm thụ những mô
típ tiêu biểu trong truyện dân gian
B Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1: Khởi động
- Kiểm tra bài cũ :
_ Giao tiếp và văn bản là gì ?
_ Có mấy kiểu văn bản ? Nêu và cho ví dụ ?
- Bài mới:
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
Hướng dẫn hs giải nghĩa các từ khó !
Gv đọc mẫu – hs đọc tiếp :
Truyện chia làm mấy đoạn ? Đặt tiêu đề
cho các đoạn
Truyện Tgióng có mấy nhân vật ? Ai là
nhân vật chính ? Chi tiết nào liên quan
đến sự ra đời của Gióng ?
Em có nhận xét gì về sự ra đời của
1 : Cậu bé làng Gióng được sinh ra kì lạ.
_ Mẹ ướm thư ûbàn chân – thụ thai – 12 tháng sinh Gióng
Ba tuổi không nói – cười – đi Có giặc Âu biết nói đòi đi đánh giặc Chi tiết kì lạ , hoang đường
Trang 9lạ của cậu bé ?
Các chi tiết kì lạ này đã nhấn mạnh điều
gì ? Và có ý nghĩa ntn ?
Khi Tgióng biết nói cậu đã ăn ntn? Ai đã
trợ giúp nuôi Gióng
Em hãy kể chi tiết Giĩng lớn lên và đánh
giặc ntn ?
(?) Truỵên kể rằng sau khi đánh tan giặc
“Đánh xong tráng sĩ 1 mình 1 ngưa bay
lên trời” Chi tiết này có ý nghĩa gì?
HĐ 3 :Tổng kết
HS thảo luận nhĩm:
(?)Hình tượng TG cho em những suy nghĩ
gì về quan niệm và ước mơ của nhân
2: Sự trưởng thành của Gióng
Aên rất nhiều Bà con làng xóm giúp đỡ
Anh hùng lớn lên trong sự yêu thương đùm bọc của nhân dân
3: Gióng đánh giặc và trở về
- Vươn vai một cái thành tráng sĩ oai phong lẫm liệt
- Tráng sĩ mặc áo giáp sắt … đến nơi có giặc
- Roi sắt bị gãy… quật vào quân giặc
- Đánh xong tráng sĩ 1 mình 1 ngưa bay lên trơì
* Là người anh hùng làm việc nghĩa vô tư , không màng danh lợi
III/ Tổng kết :
Ghi nhớ : sgk/23
- Nắm được nội dung văn bản
- Biết tóm tắt văn bản
- Soạn bài “ Từ mượn”
Tuần 2 Tiết 6
Sọan ngày 01/9/2009
Từ Mượn
A: Mục đích yêu cầu
-Học sinh hiểu được thế nào là từ mượn
- Bước đầu biết sử dụng từ mượn một cách hợp lý khi nói , viết
B, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C, Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1:- Ổn định lớp
- Kiểm tra bài cũ :
- Hãy kể lại ( diễn cảm ) văn bản Thánh gióng ?
- Nêu ý nghĩa ( ghi nhớ ) của truyện thánh gióng ?
-Bài mới:
Hoạt động 2 : Hình thành kiến thức I: Từ thuần việt và từ mượn
Trang 10Trong tiếng việt có hai lớp từ : từ thuần
việt và từ mượn
Dưạ vào chú thích ở bài Thánh Gióng ,
hãy giải thích từ trượng và từ tráng sĩ?
- Theo em các từ được chú thích có nguồn
gốc từ đâu ?
- Trong số những từ mượn dưới đây từ
nào được mượn từ tiếng hán ? từ nào
mượn các ngôn ngữ khác ?
- Nhận xét về cách viết từ mượn ?
- Ntn là từ thuần việt , từ mượn , cho ví
dụ? Từ muợn quan trọng nhất của
tiến g việt là từ mượn tiếng những nước
nào? ( thảo luận)
Hoạt động 3: Luyện tập
làm bài tập 1 sgk
Ghi lại các từ mượn có trong những câu
đưới đây , cho biết các từ ấy được mượn
của tiếng (ngôn ngữ ) nào?
Xác định nghĩa của từng tiếng tạo thành
các từ hán việt ?
Hãy kể một số từ mượn ?
Các cặp từ dưới đây , có thể dùng chúng
trong những hòan cảnh nào ?
Cho hs viết chính tả để phân biệt âm n/l
gốc ấn âu được việt hóa ở mức cao như Tviệt : tivi xà phòng ga bơm …
d/ Từ mượn được thuần hóa cao viết như thuần việt : Mít tinh , ten nít ,xô viết
từ mượn chưa được thuần hóa hòan tòan khi viết phải gạch ngang :Bôn –sê -vích
2: Ghi nhớ 1
Học sách giáo khoa /25
II Nguyên tắc của từ mượn 1: Ví dụ
- Mượn từ : Làm giàu ngôn ngữ dân tộc
- Hạn chế mượn từ: làm cho ngôn ngữ dân tộc bị pha tạp nếu mượn một cách tùy tiện
2: Ghi nhớ :ù 2 học sgk III: Luyện tập
a/ Khán giả : Khánxem ; giả người
- độc giả : Độc đọc ; giả người b/ Yếu điểm : Điểm quan trọng Yếu : quan trọng ; điểm điểm Yếu lược : Yếu là quan trọng lược là tóm tắt Yếu nhân : Yếu : quan trọng nhân là người
Số 3/ 26
a/ Lít , ki lô gam , ki lô mét , mét b/ Ghi đông , pê đan , gác đờ bu , xích c/ Ra-đi-ô , vi-ô-lông……
Số 4/26
* Phôn , fan ,nốc aoDùng trong hòan cảnh giao tiếp thân mật với bạn
Trang 11Số 5/26
-Lúc,lên, lớp , lửa ,lại , lập lòe, Núi , nơi , này
-Sứ giả , tráng sĩ , sắt , sóc sơn
Về nhà học bài và làm những bài tập cịn lại
-Tuần 2 Tiết 7,8
Soạn ngày 02/9/2009
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN TỰ SỰ
A:Mục đích yêu cầu ;
_ Cho hs nắm bắt được mục đích giao tiếp của tự sự
_ Khái niệm về sơ bộ phương thức tự sự
_ biết tóm tắt truyện kể ngắn
B, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Soạn bài
C, Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1: Khởi động
- Kiểm tra bài cũ :
_ Nêu từ thuần Việt và từ mượn cho ví dụ ?
_ Cho biết ưu điểm và nhược điểm của từ mượn ? Cho ví dụ ?
-Bài mới:
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
* TIẾT 1 :
Gv mời hs đọc ví dụ 1 sgk 27
- Trong văn bản Thánh Gióng đã học ,
em hãy liệt kê các chi tiết chính của
truyện ?
(?) Trong những trường hợp trên khi các
I : Ý nghĩa và đặc điểm chung của phương thức tự sự
1: ví dụ Truỵên : Thánh Gióng
_ Sự ra đời kì lạ của Gióng _Gióng cất tiếng nói đầu tiên đòi đánh giặc _ Gióng đòi roi sắt , áo – ngựa sắt
_ Bà con làng xóm vui lòng góp gạo nuôi Gióng _ Gióng lớn nhanh như thổi Tráng sĩ
_ Roi sắt gãy – nhổ tre để đánh giặc _ Đánh tan giặc – cởi áo bỏ lại cùng ngựa bay về trời
_ Vua lập đền thờ phong danh hiệu
Trang 12em yêu cầu người khác kể lại một câu
chuyện nào đó cho mình nghe thì các em
mong muốn điều gì ?
Theo em văn bản tự sự này giúp ta biết
được điều gì ?
Sau khi tìm hiểu các chi tiết của truyện ,
em cho biết truyện đã thể hiện những nội
dung gì ?
( HS thảo luận )
Vậy mục đích giao tiếp của tự sự là gì ?
GV mời hs đọc ghi nhớ sgk 28
1/ Trong lớp em , bạn An hay đi học trễ
Em hãy kể lại câu chuyện để cho biết vì
sao bạn lai hay đi học trễ ?
2/ Kể lại diễn biến buổi lễ chào cờ đầu
tuần ở trường em
TIẾT 2
Hoạt động 3: Luyện tập
Đọc mẫu chuyện sau và trả lời câu hỏi :
Truyện này phương thức tự sự thể hiện
như thế nào ? Câu chuyện thể hiện ý
nghĩa gì ?
Bài thơ sau đây có phải tự sự không vì
sao ?
Hãy kể lại câu truyện bằng miệng ?
Hai văn bản sau đây có nội dung tự sự
không ? Vì sao ? Tự sự ở đây có vai trò
gì?
Em hãy kể câu chuyện để giải thích vì
sao người Việt Nam tự xưng là “CRCT”?
Bạn Giang có nên kể một vài thành tích
của bạn Minh không ?
Kể lại một chuỗi sự việc , sự việc này dẫn đến sự việc kia rồi kết thúc
a Có nhiều lí do ( nguyên nhân ) _ Nhà bạn chưa có đồng hồ _ Nhà bạn quá xa trường _ Bạn hay la cà khi đến trường
b HS nêu các chi tiết chính
Số 2( 29 )
_ Bài thơ là thơ tự sự Kể chuyện bé Mây và Mèo con rủ nhau bẫy chuột , nhưng mèo tham ăn nên đã mắc vào bẫy
Số 3( 29)
Đây là một bản tin , nội dung là kể lại cuộc khai mạc trại điêu khắc quốc tế lần thứ ba tại TP Huế chiều 3 4 2004 Đoạn người Âu lạc đánh tan quân Tần xâm lược là một đoạn trong lịch sử 6 , d0ó cũng là bài văn tự sự
Số 4( 29)
Tổ tiên người Việt xưa là Hùng Vương lập nước văn lang đóng đô ở Phong Châu Vua Hùng là con trai thần LLQ và Âu Cơ Long Quân con trai thần Long Nữ , mình rồng sống dưới nước âu Cơ con thần Nông , xinh đẹp Họ gặp nhau , lấy nhau đẻ
ra 1 cái bọc trăm trứng – nở 100 con đẹp khỏe mạnh con trưởng tôn làm vua Hùng Bởi sự tích đó , người Vn con cháu Vua Hùng cà tự xưng là CRCT
Số 5( 29)
Bạn Giang nên kể tóm tắt một vài thành tích của bạn Minh
Trang 13Hoạt động4: Củng cố dặn dị - Học kĩ ghi nhớ của bài
- Học bài kĩ bài
- Soạn “Sơn Tinh , Thủy Tinh”
- Soạn các bài tập 1,2,3,4,5 sgk 28 đến 30
TUẦN 3 TIẾT 9 :
Soạn ngày : 05/9/2009
SƠN TINH , THỦY TINH
A Mục đích yêu cầu :
- Hs hiểu được truyền thuyết Sơn Tinh , Thủy Tinh với các yếu tố kì diệu đã
phản ánh ước vọng chinh phục tự nhiên của người xưa
- Từ cốt truyện có sẵn , luyện cho hs trí tưởng tượng để hs sống trong thế giới
huyền ảo của truyền thuyết
Kĩ năng : Rèn luyện kĩ năng đọc , kể truyện , phân tích và cảm thụ các chi tiết
quan trọng và hình ảnh nỗi bật
B Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
-Kiểm tra bài cũ_ Thế nào là kiểu văn tự sự ? Tác dụng của kiểu văn tự sự ?
-Bài mới :
Hoạt động 2 : Đọc hiểu văn bản
Hướng dẫn HS tìm hiểu nghĩa một số từ ở
phần chú thích ( 1 ; 3 ; 4 ; 6 ; 8 ; 9 )
(?) Văn bản STTT chia làm mấy đoạn ?
Nêu tiêu đề của mỗi đoạn ?
Gv hướng dẫnđọc hs văn bản , gv đọc
mẫu mời hs đọc tiếp
Truyện STTT được gắn với thời đại nào
trong lịch sử Việt Nam ?
-Nĩ gắn vào thời đại lịch sử thời Hùng
Vương thứ 18
Truyện cĩ mấy nhân vật ? Tìm nhân vật
chính ? ST –TT –Hùng Vương -Mị Nương
Các nhân vật được miêu tả bằng những
chi tiết nghệ thuật tưởng tượng kì ûảo như
STTT cầu hôn và giao tranh với nhauĐ3 Còn lại : sự trả thù , ST chiến thắng
II.Đọc – Phân tích 1: Nhân vật Sơn Tinh và Thủy Tinh
_ Cả hai vị thần STTT đều có tài cao , phép lạ Sơn Tinh : Vẫy tay về phía đông , nổi cồn bãi Vẫy tay vềphía tây , mọc núi đồi
Thủy Tinh : Gọi gió – gió đến Hô mưa – mưa về
Tưởng tượng , hoang đường kì ảo _ Khái quát hình tượng lũ lụt và sức mạnh ước
mơ chế ngự thiên nhiên
Trang 14thế nào?
Hs liệt kê những chi tiết kì lạ về hai vị
thần ST và TT ?
Vua Hùng địi sính lễ những gì ?
Đứng trước việc STTT cùng đến cầu hôn
Mị Nương Vua Hùng đã có giải pháp ntn?
Em hãy kể lại cuộc giao tranh giữa
ST-TT ?
Kết quả cuộc giao tranh như thế nào?
Qua cuộc chiến đấu dữ dội đó em yêu quí
vị thần nào ? vì sao ?ST
Kết quả ntn ? Hai vị thần có phải là
những ø người thật trong cuộc sống
không ? vì sao ?
Vậy nhân dân ta tưởng tượng ra chuyện
hai vị thần đánh nhau nhằm mục đích gì ?
Sự việc ST chiến thắng TT đã thể hiện
ước mơ gì của người Việt Nam
Và nói lên ý nghĩa của truyện
Hoạt động 3 ( Thảo luận )
Hãy kể lại câu truyện diễn cảm ?
Cho hs đọc yêu cầu bài tập 2 ?
Em cĩ suy nghĩ gì về chủ trương xây dưng ,
củng cố đê điều ,nghiêm cấm nạn phá rừng
hiện nay ?
Hãy viết tên một số truyện kể dân gian liên
quan đến thời đại các vua Hùng mà em biết
_ Sơn Tinh sắm đủ lễ vật trước rước Mị Nương _ Thủy Tinh tức giận đuổi theo giao tranh
3 Kết quả
_ Sơn Tinh chiến thắng _ Thủy Tinh thất bại : rút quân Hàng năm Thủy Tinhtạo mưa lũ để đánh Sơn Tinh cứơp Mị Nương – Thất bại
_ Giải thích nguyên nhân của hiện tượng lũ lụt _ Thể hiện sức mạnh và ước mơ chế ngự bão lụt của người Việt Cổ
_ Suy tôn ca ngợi công lao dựng nước của các Vua Hùng
II : Ghi nhớ : Học sgk 34 III: Luyện tập
Số 1( 34) Kể trước lớp Số 2 ( 34) _ Tìm hiểu về nạn phá , đốt rừng _ Liệt kê hiện tượng thiên tai , lũ lụt trong những năm gần đây
Chủ trương của nhà nước trong việc phòng và chống các hiện tượng trên
Số 3 (34) Yêu cầu hs khá , giỏi Đọc thêm sgk 34
Ho
ạt động4 Hướng dẫn về nhà - Em hãy nêu ý nghĩa của truyện ST- TT
- Học bài kĩ - Soạn “nghĩa của từ”
Tuần 3 tiết 10
Soạn 10/09/2009
NGHĨA CỦA TỪ
Trang 15A, Mục tiêu cần đạt
Giúp hs nắm được
- Thế nào là nghĩa của từ
- Cách tìm hiểu nghĩa của từ
- Mối quah hệ giữa ngữ âm , chữ viết và nghĩa của từ
- HS cần hiểu được thế nào là nghĩa của từ và một số cách giải thích nghĩa của
từ
B, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C,Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1:Khởi động
Kiểm tra bài cũ _ Kể diễn cảm truyện Sơn Tinh – Thủy Tinh
- Nêu ý nghĩa của truyện Sơn Tinh – Thủy Tinh ?
Bài mới
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
GV mời hs đọc 3 chú thích trong bài ngữ
văn đã học ?
Mỗi chú thích trên gồm có mấy bộ phận ?
Bộ phận nào trong chú thích nêu lên
Nghĩa của từ ? Nghĩa của từ ứng với phần
nào trong mô hình dưới ?
- Vậy em cho biết nghĩa của từ là gì?
( Thảo luận )
Cho hs đọc lại ví dụ!
Trong mỗi chú thích nghĩa của từ được
giải thích bằng cách nào ?
Theo em làm cách nào để hiểu đúng
nghĩa của từ ?
- Vậy em hãy cho biết giải thích nghĩa
của từ bằng cách nào ?
( Thảo luận )
Chúng ta cần lưu ý một số điều sau khi sử
dụng !
Gv mời hs đọc kĩ câu hỏi và trả lời câu
I : Nghĩa của từ là gì ?
1, Ví dụ
_ Hai bộ phận : hình thức và nội dung _ Bộ phận thứ hai nêu lên nghĩa của từ _ Nghĩa của từ ứng với phần nội dung
2, Ghi nhớ 1 : Học sgk 35
II, Cách giải thích nghĩa của từ 1,Ví dụ :
Từ Tập quán
Lẫm liệt Náo núng
Nghĩa của từ Thói của một cộng đồng được hình thành từ lâu trong cuộc sống Hùng dũng, oai nghiêm lung lay không vững lòng tin
ở mình
Cách giải thích Trình bày khái niệm
Đưa ra từ đồng nghĩa
2: Ghi nhớ 2 : Học sgk 35 3/ Lưu ý :
Để dùng từ đúng Phai nắm vững nghĩa của từ
Trang 16đúng nhất !
Hoạt động 3: Luyện tập
Đọc lại chú thích các văn bản đã học Cho
biết mỗi chú thích giải nghĩa từ theo cách
nào
:Điền các từ học hỏi,học tập ,học hành
,học lỏm vào chỗ trống trong những câu
dưới đây cho phù hợp
Điền các trung gian trung niên trung
bình vào chỗ trống
Gỉai thích các từ theo những cách đã biết
Giải nghĩa từ “mất”như nhân vật Nụ có
đúng không?
_ Muốn hiểu nghĩa của từ Phải đọc , học _ Không hiểu từ Tra từ điển
_ Không nắm chắc từ không sử dụng vội
III: Luyện Tập Bài tập 1 / 36
_ Chúa Tể : Kẻ có quyền lực cao nhất theo cách : Miêu tả đặc điểm sự vật
_ Đòn Cân : Một loại đòn tròn Cách : Trình bày khái niệm_ Nhâng Nháo : Ngông nghênh không coi ai ra gì Cách : Đưa ra từ đồng nghĩa
Ho
ạt động 4 , Hướng dẫn về nhà
- Học sinh đọc lại hai ghi nhớ
- Làm hết bài tập còn lại
-Xem bài mới : Sự việc và nhân vật trong văn tự sự
Tuần 3 Tiết 11,12
Sọan 10/09/2009
Trang 17
SỰ VIỆC VÀ NH ÂN VẬT TRONG VĂN TỰ
SỰ
Ï
A, Mục đích yêu cầu
- Hs hiểu được khài niệm nhân vật và hiện tượng trong văn tự sự Hiểu được
ý nghĩa của sự việc và nhân vật trong văn tự sự
- Hs cần nắm được vai trò và ý nghĩa của các yếu tố trên khi đọc hay kể một
câu truyện
B, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C Tiến trình lên lớp
Em hãy chỉ ra những sự việc xảy ra từ việc
khởi đầu ,sự việc phát triển ,sự việc cao trào và
sự việc kết thúc và mối quan hệ nhân quả của
chúng - Thời gian : Đời Vua Hùng thứ 18
(?) Truyện gồm những nhân vật nào ?
.- Nhân vật : Vua Hùng , Mị Nương , STTT
(?) Việc xảy ra do đâu ?
- Nguyên nhân : Vua Hùng kén rễ
(?) Việc diễn biến ntn ?
- Diễn biến : ST.TT cùng cầu hôn Mị
Nương Vua Hùng đưa ra điều kiện – Sơn
Tinh cưới được vợ Thủy Tinh tức giận
dâng nước đánh Sơn Tinh
(?)Em có nhân xét gì về cách sắp xếp các sự
việc trong truyện
Em hãy thử giới thiệu lai lịch , tính tình, ,tài
năng , việc làm, … của từng nhân vật trong
Lai lịch
Thứ 18Con gái vua Hùng Thần núi
I: Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự
1/ Sự việc trong văn tự sự
Ví dụ : Văn bản Sơn Tinh Thủy Tinh Thời gian : Đời Vua Hùng thứ 18 Nhân vật : Vua Hùng , Mị Nương , STTT Nguyên nhân : Vua Hùng kén rễ
Diễn biến : ST.TT cùng cầu hôn Mị Nương Vua Hùng đưa ra điều kiện – Sơn Tinh cưới được vợ Thủy Tinh tức giận dâng nước đánh Sơn Tinh
Kết quả : Sơn Tinh chiến thắng Thủy Tinh thất bại hàng năm dâng nước đánh ST thua rút quân
Sự việc trong văn tự sự được sắp xếp , theo một trình tự ngữ âm , diễn biến , kết quả thể hiện một tư tưởng mà người kể muốn biểu đạt
II/ Nhân vật trong văn tự sự
1, Ví dụ
Chân dung
Xinh đẹp dịêu hiền
Tài năng Việc làm
Kén rễ
Trang 18Thủy Tinh Thủy Tinh
Tảng Viên Thần Nước Thẳm
Em có nhận xét gì về vai trò của nhân vật
chính trong truyện ?
Tiết 2
Cho hs đọc ghi nhớ của bài !
Hoạt động3 hướng dẫn luyện tập
Nhận xét vai trị ,ý nghĩa của các nhân vật
Tóm tắt STTT theo sự việc gắn với nhân vật
chính ?
Có thể đổi tên gọi của truyện được không?
Gv hướng dẫn hs chọn sự việc , nhân vật kể
truyện
Có tài cao phép lạ Có tài cao phép lạ
Cầu hôn Cầu hôn
_ Nhân vật chính : Sơn Tinh – Thủy Tinh_ Nhân vật phụ : Vua Hùng , Mị Nương
2, Ghi nhớ :
Học thuộc ghi nhớ sgk 38
III, Luyện tập ; Số 1(38-39)
a/ Vai trò : Vua Hùng , Mị Nương , Nhân vật phụ
Sơn Tinh – Thủy tinh nhân vật chính _ ý nghĩa : ST.TT là câu truyện tưởng tượng , kì ảo , giải thích hiện tượng lũ lụt và thể hiện sức mạnh , ước mong chế ngự thiên nhiên của người Cổ Việt
Từ đó suy tôn , ca ngợi công lao dựng nước của các Vua Hùng
b/ Gọi hs tóm tắt dựa vào 7 sự việc đã nêu ở trên
c/ Văn bản được gọi tên nhân vật chính đây là truyền thống thói quen của dân gian như “Tấm Cám” “Thạch Sanh” ……
Số 2(39) : Hs kể Ho
ạt động 4; Hướng dẫn về nhà:
_ Sự việc trong văn bản tự sự
_ Nhân vật trong văn tự sự
A, Mục đích yêu cầu
_ Giúp hs hiểu được truyền thuyết “Sự Tích Hồ Gươm” với những chi tiết
tưởng tượng kì ảo nhằm ca ngợi công cuộc kháng chiến chống quân xâm lược
_ Rèn kĩ năng đọc , kể truyện
_ Trọng tâm : Hs cần rút ra được nội dung và ý nghĩa của truyện
B, Chuẩn bị
Trang 19+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
CTiến trình lên lớp
GV hướng dẫn hoc sinh cách đọc – gv
đọc mẫu mời hs đọc lại văn bản
Văn bản trên chia làm mấy loại ? Đặt
tiêu đề cho từng đoạn
Gv mời hs giải nghĩa một số từ khó
trong sgk
(?) Truyện ra đời trong hoàn cảnh
nào ? vì sao Đức Long Quân cho
mượn gươm thần ? Em có suy nghĩa gì
về chi tiết này ?
(?) Em hãy cho biết cảm nghĩ của em
trước việc Đức Long Quân giúp đỡ
nghĩa quân Lam Sơn ?
(?)Em hãy kể lại quá trình Đức Long
Quân cho nghĩa quân Lam Sơn và Lê
Lợi mượn gươm ?
(?)Cách Long quân cho nghãi quân
Lam Sơn và Lê Lợi mượn gươm có ý
nghĩa gì ?
“Liên hệ bài CRCT”
(?)Nhờ có gươm thần , nghiã quân
Lam Sơn đã đạt được điều gì ?
Khi nào Long quân địi
gươm ? Hãy kể lại cảnh địi gươm ?
Thảo luận ; Qua phân tích em hãy rút ra
ý nghĩa của truyện ;ghi nhớ
Hoạt động 3
(?)Các chi tiết tưởng tượng , kì ảo
nhằm thể hiện mục đích gì ?
Mời hs đọc phần đọc thêm gọi hs
I: Đọc – Hiểu văn bản
1, Đọc – hiểu chú thích
2, Bố cục
* Chia đoạn : 2 đoạn
Đoạn 1 : Từ đầu …… Đất nước Lquân cho nghãi quân mượn gươm thần để đánh giặc Đoạn 2 : Còn lại Lquân đòi gươm sau khi đất nước đã hết giặc
3, Phân tích a/ Hoàn cảnh của truyện
_ Giặc Minh đô hộ nước ta _ Nghãi quân Lam Sơn nỗi dậy Thế còn non yếu , nhiều lần thất bại Đức Long Quân cho mượn gươm thần Tưởng tượng kì ảo
Cuộc khởi nghĩa của Lam Sơn đã được tổ tiên , thần thiêng ủng hộ , giúp đỡ
b/ Mượn gươm
_ Lê Lợi – chủ tướng – được chuôi gươm trên rừng _ Lê Thận – người đánh cá – được lưỡi gươm dưới nước Tra vào nhau – vừa vặn kì ảo
Cuộc khời nghĩa mang tính toàn dân ( Từ miền xuôi – ngược cùng nhất chí đồng lòng đánh giặc )
II: Ghi nhớ : Học sgk 43 III: Luyện tập
Trang 20đọc các câu hỏi và trả lời : Thănh Long ( Kinh Đô ) Thể hiện tư tưởng yêu hòa
bình tinh thần cảnh giác
CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA VĂN TỰ SỰ
A Mục tiêu cần đạt
• Hs nắm được chủ đề và dàn bài văn tự sự Mối quan hệ giữa sự việc và chủ
đề
• Tập viết mở bài cho bài văn tự sự
• Hs cần nắm được thế nào là chủ đề của bài văn tự sự Bố cục và yêu cầu của
tác phẩm trong bài văn tự sự
BChuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C, Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
- Kiểm tra bài cũ : _ Thế nào là sự việc , nhân vật trong văn tự sự ?
_ Nêu ghi nhớ của truyện “Sự Tích Hồ Gươm” ?
-Bài mới: * Giới thiệu bài:
Hoạt động 2; Hình thành kiến thức
Gv gọi hs đọc bài văn về Tuệ Tĩnh
(?)Truyện kể về ai ?
- _ Thầy Tuệ Tĩnh
(?) Theo em truyện nói về điều gì ?
_ Hết lòng yêu thương giúp đỡ người
(?)Em hãy đặt chủ đề cho văn bản ?
Truyện chia làm mấy phần ? mở bài ,
thân bài , kết bài ? Trong phần mở bài
nói điều gì ?
(?)Phần thân bài kể về diễn biến sự việc
và trong chuỗi sự việc này có những sự
kiện nào đáng chú ý ? vì sao ?
( Thảo luận )
(?) Vậy thế nào là chủ đề , dàn bài của
I: Đề , tìm hiểu đề và cách làm bài văn tự sự
1/ Chủ đề : Y đức của người thầy thuốc Tuệ Tĩnh 2/ Dàn bài : 3phần : MB-TB-KB
a: Mở bài :Giới thiệu về Tuệ Tĩnh , nhà lang y lỗi lạc đời Trần b: Thân bài :
_ Diễn biến sự việc _ Một nhà quí tộc nhờ chữa bệnh ông chuẩn bị đi_ Sự kiện : con một nhà nông dân bị ngã gãy đùi _ Tuệ Tĩnh quyết chữa cho con người nông dân trước c: Kết luận :
Ông lại tiếp tục đi chữa bệnh
3 Ghi nhớ :
Trang 21văn tự sự ?
Hoạt động 3: Luyện tập
( Thảo luận )Cho hs đọc bài văn “Phần thưởng” chủ đề
của truyện nhằm biểu dương và chế giễu
điều gì ?
Sự việc nào tập trung cho chủ đề
Hãy chỉ ra 3 phần MB-TB-KB?
Sự việc trong thân bài thú vị ở chỗ nào ?
Mời hs đọc lại hai văn bản :
_ Sơn Tinh , Thủy Tinh
_ Tố cáo tên cận thần tham lam = cách chơi khăm nó một vố
_ Người nông xin được hưởng 50 roi chia đều phần thưởng
_ Mở bài: “Một ………… Nhà vua”
_ Thân bài “ ông ta ……… hai nhăm roi”
_ Kết bài “ nhà vua ……… Nghìn rúp”
_ Lời cầu xin phần thưởng lạ lùng – Kết thúc bất ngờ ( Thông minh của người nông dân )
Bài tập 2:
a/ Mở bài STTT : Nêu tình huống
• Mở bài STHG : Cũng nêu tình huống nhưng dẫn giải dài
b/ Kết bài STTT : Nêu sự tiếp diễn
• Kết bài STHG : Nêu sự việc kết thúc
* Có hai cách mở bài _ Giới thiệu chủ đề câu truyện _ Kể tình huống nảy sinh câu chuyện
* Có 2 cách kết bài _ Kể sự việc tiếp tục diễn biến _ Kể kết thúc câu chuyện
Hoạt động 4 Củng cố dặn dị
- Nắm được nội dung bài học
- Hs đọc lại ghi nhớ của bài, làm câu c bài tập 1
- Soạn “ tìm hiểu đề và cách làm bài văn tự sự
Tuần 4 tiết15.16
Soạn 16/9/2009
TÌM HIỂU ĐỀ VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN
TỰ SỰ
A/: Mục đích yêu cầu :
- Nắm được chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự Mối quan hệ giữa sự việc và chủ
đề
-Tập viết mở bài cho bài văn tự sự và bài làm hồn chỉnh
B/ Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
B Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động –Kiểm tra bài cũ ;Thế nào là chủ đề
Trang 22-Bài mới:
Hoạt động 2 : Hình thành kiến thức
Tiết 1
GV chép 6 đề lên bảng
Gọi HS đọc và cho HS trả lời câu hỏi
? Lời văn đề 1 nêu ra những yêu cầu gì
Những chữ nào trong đề cho biết điều đĩ?
? Các đề 3,4,5,6 khơng cĩ từ kể cĩ phải là đề
văn tự sự khơng
? Từ trọng tâm của mỗi đề trên là từ nào Hãy
gạch dưới và cho biết đề yêu cầu làm nổi bật
điều gì
Tiết 2
? Trong các đề trên đề nào nghiêng về kể, đề
nào nghiêng về tường thuật
Đề 1: Nêu 2 yêu cầu : - Kể chuyện em thích
- Bằng lời văn của em
- Chữ kể
- Cĩ thuộc đề tự sự
=> đề văn tự sự cĩ thể được diễn đạt thành nhiều dạng, các đề trên cho phép các em cĩ thể tự do hơn, kết hợp kể chuyện với trữ tình, miêu tả nghị luận
Đề 1: Khơng giới hạn
Đề 2: Bạn tốt
Đề 3: Kỷ niệm thơ ấu
Đề 4: Ngày sinh của em
Đề 5: Quê em đổi mới
Đề 6: Lớn rồi => sự trưởng thành vượt bậc của em
b Lập ý
- Chọn truyện em thích
- Bằng lời văn của em
c Lập dàn ý
- Xác định truyện bắt đầu kể từ đâu, kết thúc ra sao
- Khơng được sao chép
- Kể bằng lời văn của mình
* Ghi nhớ : SGK
II Luyện tập Học sinh làm bài yêu cầu đề trên
Trang 23+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh :Chuẩn bị bài
C/TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
Giáo viên chép đề lên bảng
Hoạt động 2 Giáo viên chép đề lên bảng
Đề bài : Đọc lại truyện cổ tích Tấm Cám Hãy kể chuyện cơ tấm đang ở nhà hàng
nước ,nhớ nhà ,nhớ vua mong được đồn tụ
Đáp án: Mở bài: Giới thiệu Tấm từ quả thị trở lại làm người, thương bà cụ.
- Mong được gặp lại Vua
*Kết bài: - Một ngày Vua đến Tấm được đồn tụ
- Nghĩ về lẽ đời “ở hiền gặp lành”
Hoạt động 3: Hết giờ thu bài
Kiểm tra số bài
Hoạt động 4:Dặn dị về nhà xem lại bài làm , chuẩn bị bài : Từ nhiều nghĩa và
hiện tượng chuyển nghĩa của từ
Giúp hs nắm được
_ Khái niệm từ nhiều nghĩa
Trang 24_ Hiện tượng chuyển nghĩa của từ
_ Nghĩa gốc và nghĩa chuyển của từ
Trọng tâm : Hs có ý thức và có kĩ năng bước đầu xác định nghĩa trong câu và
tìm ra nghĩa ấy trong từ điển
B/Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
C/iến trình lên lớp
Hoạt động 1 : Khởi động
- Kiểm tra bài cũ
- Thế nào là từ mượn? lấy ví dụ
Bài mới: * Giới thiệu bài:
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
Gv cho hs đọc bài thơ “Những cái chân”
Trong bài thơ từ nào được nhắc đến nhiều
lần?
Em hãy giải nghĩa về từ “chân” trong bài thơ
trên ?
Cho hs ghi cácví dụ trên bảng
Em hãy giải nghĩa các từ “mắt” ở trong ví dụ
trên?
Tìm một số từ chỉ có một nghĩa
Vậy từ ta có thể có kết luận như thế nào ?
Hãy giải nghĩa từ “ăn” và chỉ ra nghĩa nào là
nghĩa đen , nghĩa nào nghĩa bóng ?
Vậy trong bài thơ “Những cái chân” được
dùng với những nghĩa nào ?
Vậy ntn là hiện tượng chuyển nghĩa ? Và thế
I Từ nhiều nghĩa 1.Ví dụ
a: bài thơ : Những cái chân Từ “chân” nhắc lại nhiều lần và có một số nghĩa Bộ phận dưới cùng của cơ thể người hay động vật để đi , đứng
Bộ phận dưới cùng của một số đồ vật có tác dụng đỡ cho các bộ phận khác ( chân , kiềng ) Bộ phận dưới cùng của một số đồ vật , tiếp giáp và bám chặt vào mặt nền
( chân gậy )b: Các câu văn _ Cô Mắt thì ngày nào cũng như đêm lúc nào cũng lờ đờ …… Nghĩa gốc nghĩa đen
_ Những quả na đã bắt đầu mở mắt _ Gốc bàng to quá , có những cái mắt to hơn cái gáo dừa
Nghĩa chuyển Nghĩa bóng c: Một số từ chỉ có một nghĩa Các từ chỉ có một nghĩa như : Bút , vở , toán học ,compa, kiềng, in tơ nét
2.Ghi nhớ : sgk II/ Hiện tượng chuyển nghĩa của từ 1.Ví dụ
_ Em ăn cơm _ Món hàng này rất ăn khách Ăn : Cơ sở xuất hiện nghĩa khác Ăn : Nghĩa chuyển : Hình thành trên cơ sở của nghĩa gốc
Chú ý : Trong các tác phẩm văn học từ có khi được hiểu đồng thời theo cả nghĩa đen , nghĩa bóng
2.Ghi nhớ 2 :
Trang 25nào là nghĩa đen , nghĩa bóng ( Thảo luận )
Hoạt động 3: Luyện tập
Hãy tìm ba từ chỉ bộ phận cơ thể người và kể
1số ví dụ chuyển nghĩa ?
Cho hs đọc các yêu cầu của bài tập ?
Đọc đoạn trích và trả lời các câu hỏi ở dưới !
Học sgk 56
II : Luyện tập
Số 1( 56) Chân : bàn chân – Chân tường Tay : Đôi tay –Tay ghế Đầu : Cái đầu – Đầu sổ Tai : lỗ tai – Tai ấm Số 2( 56)
Cánh hoa Cánh tayBắp chuối Bắp tayMép lá Mép mồm Số 3(56)
a/ Cái cưa Cưa gỗ Cái quạt Quạt bếp b/ Gánh củi đi Một gánh củi Đang cân bánh Một cái cân Số 4(57):
a/ Bụng : bộ phận cơ thể hoặc động vật có chứa tim , gang , ruột ,………… nđen
Bụng : Chỉ lòng dạ N.chuyển b/ Ấm bụng ( NĐ )
Tốt bụng ( NC ) Bụng chân ( NC )Số 5(57)
Gv đọc ở văn bản Sọ Dừa – Hs viết vào vở Soát lỗi chính tả
Hoạt động 4 : Củng cố dặn dị
- Từ một nghĩa và từ nhiều nghĩa ?
- Hiện tượng chuyển nghĩa của từ ?
LỜI VĂN, ĐOẠN VĂN TỰ SỰ
A/ Mục đích yêu cầu.
* Giúp HS nắm được hình thức lời văn kể người và kể việc
Thấy được chủ đề và mối liên kết trong đoạn văn
- Tập xây dựng đoạn văn giới thiệu và sinh hoạt hàng ngày
Trang 26- Nhận ra các hình thức, các kiểu câu thường dùng trong việc giới thiệu nhân
vật, sự việc, kể việc ; Nhận ra mối quan hệ giữa các câu trong đoạn văn và vận
dụng để xây dựng đoạn văn giới thiệu nhân vật và kể việc
B/ Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/ Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1: Khởi động ;
- Kiểm tra bài cũ: Lập dàn bài gồm mấy phần , nêu rõ
từng phần
-Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
Giáo viên gọi học sinh đọc lại đoạn văn được
trích trong văn bản “Sơn Tinh, Thủy Tinh”
Đoạn 1 giới thiệu những nhân vật nào ?
Đoạn 2 có mấy câu? Cách giới thiệu về các câu
đó như thế nào?
Đọc đoạn văn thứ 3!Đoạn văn thứ 3 có mấy
câu? Miêu tả cái gì? Hành động đó đem lại kết
quả và tạo ra sự thay đổi gì không?
Hãy cho biết 3 đoạn văn trên câu nào thể hiện
chủ đề Câu nào làm rõ chủ đề!
Vậy văn tự sự chủ yếu kể về những cái gì? Khi
kể người phải giới thiệu về cái gì? Khi kể việc
thì kể ntn? Thế nào gọi là câu chủ đề? ( thảo
luận)
I/Lời văn ,đoạn văn tự sự 1./ Lời văn, giới thiệu nhân vật
Đoạn 1: Gồm 2 câu
Câu 1 có 2 ý giới thiệu vua Hùng Giới thiệu Mị NươngCâu 2 có 2 ý tình cảm
Nguyện vọng
Cách giới thiệu gọn gàng, cân đối, đầy đủ và có chất văn bản
Đoạn 2: gồm 5 câu
Câu 1:giới thiệu chungCâu 2, 3:giới thiệu địa điểm, tài năng của nhân vật Sơn Tinh
Câu 4, 5:giới thiệu địa điểm, tài năng nhân vật Thủy Tinh
.2/ Lời văn kể sự việc
_ Miêu tả hành động của nhân vật _ Thủy Tinh đến sau không lấy được vợ , hô mưa , gọi gió dùng nước đánh Sơn Tinh
_ Kết quả của hành động : Nước ngập ruộng đồng , nhà cửa , thành Phong Châu như nỗi lềnh bềnh trên một biển nước
Có việc làm có kết quả có sự biến đổi
.3/: Cách xây dựng đoạn văn
Đoạ1
Số câu2
Chủ đề của
đoạn
Gthiệu nvật vua
Câu thể hiện chủ đề 1
Câu làm rõ chủ đề 2
Trang 27Giáo viên mời học sinh đọc 3 đoạn văn.
Mỗi đoạn trên kể về điều gì? Gạch dưới câu
chủ đề có ý quan trọng?
Gv gọi hs đọc ghi nhớ sgk
Hoạt động 3 Luyện tập
Mỗi đoạn văn trên kể điều gì ? Hãy gạch dưới câu
chủ đề ,triển khai theo thứ tự nào ?
Đọc đoạn văn, theo em, câu nào đúng, câu nào
sai? Vì sao?
Giới thiệu về Thánh Gióng?
Giới thiệu về Lạc Long Quân?
Giới thiệu về Âu Cơ?
Giới thiệu về Tuệ Tĩnh?
Viết đoạn kể chuyện Thánh Giong ?
Hoạt động 4; Củng cố dặn
dị Làm bài tập; soạn bài Thạch Sanh
23
63
Hùng, Mị NươngGthiệu 2 nvật đến cầu hôn Mtả trận đánh của Thủy Tinh
11
2,3,4,52,3
b/ Kể về ba cô con gái của Phú ông
“hai cô chị ác nghiệt , kiêu kì ………… rất tử tế c/ Kể về tính cách của một cô gái ( Cô Dần) “tính cô còn trẻ lắm”
_ Có một vị thần thuộc nòi rồng , con trai Thần Long Nữ tên Lạc Long Quân
_ Có nàng Âu Cơ thuộc dòng họ thần Nông xinh đẹp tuyệt trần ……… thăm
_ Tuệ Tĩnh là nhà danh y nỗi lạc dời trần ông chẳng những ………… giúp người bệnh
Số 4( 60) Học sinh tự viết bài làm
Soạn 28/09/2009
~ Truyện cổ tích
A/ Mục tiêu cần đạt
Giúp hs nắm được nội dung ý nghĩa của truyện
_ Rèn kĩ năng đọc – kể truyện , thấy được các chi tiết , hình ảnh mang tính kì
ảo thường thấy trong thế giới cổ tích
B/ Chuẩn bị
Trang 28+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/, Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
Kiểm tra bài cũ : Nêu sự tích Hồ Gươm
Giới thiệu bài
TIẾT 1:
Hoạt động 2 Đọc hiểu văn bản :
Gv đọc văn bản – gọi hs đọc lại văn bản
Truyện Thạch Sanh chia làm mấy đoạn từ
đâu đến đâu
Em hãy đặt tiêu đề cho các đoạn ? ( Thảo
luận )
Truyện có những nhân vật nào ? nhân vật
nào là nhân vật chính ?
Em hãy kể sự ra đời và lớn lên của nhân
vật này ?
Theo em sự ra đời và lớn của nhân vật
Thạch Sanh có gì bình thường và khác
thường
Sự ra đời bình thường và khác thường của
Thạch Sanh có ý nghĩa ntn ?
Nhân vật Thạch Sanh bị những thử thách
,phẩm chất quý báu gì
Trong truyện cho biết Thạch Sanh gặp rất
nhiều thử thách trước khi lấy được công
chúa Vậy em hãy kể lại những thử thách
đó ?
Câu hỏi củng cố tiết 1
Qua tìm hiểu về con người Thạch Sanh ,
em hãy cho biết nhân vật Thạch Sanh
thuộc kiểu nhân vật nào trong truyện cổ
tích ?
TIẾT 2 :
Qua những thử thách đó Thạch Sanh đã
I /: Tìm hiểu chú thích 1/ Từ khĩ : sgk
2/ Bố cục
* Chia đoạn : 4 đoạn Đoạn 1 : Từ đầu …… mọi phép thần thông Đoạn 2 : Tiếp ……… làm quận công
Đoạn 3 : Tiếp ……… thành bọ hung Đoạn 4 : Còn lại
II/Đọc hiểu văn bản 1/ Sự ra đời của Thạch Sanh
_ Là con của một gia đình nông dân nghèo sống bằng nghề đốn củi Bình thường
_ Thái tử – con Ngọc Hoàng sai xuống đầu thai làm con
_ Mẹ mang thai nhiều năm _ Được Thiên Thần dạy võ nghệ và các phép thần thông khác thường
Cuộc đời , số phận gần gủi với nhân dân Tô đậm tính chất kì lạ , đẹp đẽ , lí tưởng nhân vật
2/Những thử thách và phẩm chất quí báu của nhân vật Thạch Sanh
b/ Những phẩm chất quí
_ Thật thà , chất phác _ Dũng sĩ , tài năng _ Lòng nhân đạo , yêu hòa bình
===> Tiêu biểu cho nhân ta
Trang 29bộc lộ những phẩm chất gì ? ( Thảo luận )
Qua tìm hiểu về hai nhân vật này có gì
đối lập nhau ?
Lí Thông đại diện cho bên nào ?
Thạch Sanh đại diện cho bên nào ?
Nhờ có cây đàn thần Thạch Sanh đã làm
được điều gì ? Em có suy nghĩ gì về chi
tiết này ?
_ Ban cho các nước chư hầu niêu cơm đất
Thạch Sanh đã thể đặc điểm gì trong tính
Luyện cách kể diễn cảm cho hs
3/ Sự đối lập về tính cách – hành động của LT và TS
Lí Thông _ Lợi dụng , lừa gạt , ám hại và cướp công _ Phe ác bị sét đánh
hóa bọ hung “vong
ơn , bội nghĩa
Gieo gió gặp bão”
Thạch SanhChân tình , thật thà , tin tưởng giúp đỡ
Người dũng sĩ không màng vật chất , người hùng chống quân xâm lược
Phe thiện – lấy công chúa làm vua
“ở hiền , gặp lành”
4/ Ýù nghĩa của các chi tiết thần kì
* Tiếng đàn : Đại diện cho công lý , cho cái thiện và tinh thần yêu chuộng hòa bình
* Niêu cơm : Khả năng phi thường Sự thách đố của Tsanh – sự thua cuộc của quân sĩ
Tượng trưng cho tấm lòng nhân đạo , yêu hòa bình
* Ghi nhớ:sgk
III/ Luyện tập
1 Vẻ tranh minh họa truyện Thạch Sanh 2/ Kể diễn cảm truyện Thạch Sanh Hoạt động 4/ Hướng dẫn về nhà : _ Sự đối lập về tính cách giữa LT và TS
_ Ý nghĩa của các chi tiết thần kì
_ Nhắc lại phần ghi nhớ
_ Soạn bài “chữa lỗi dùng từ”
Tuần 6 tiết 23
Soạn 28/09/2008
CHỮA LỖI DÙNG TỪ
A/ Mục đích yêu cầu :
-Giup học sinh : +Nhận ra được các lỗi lặp từ và lẫn lộn giữa các
Trang 30+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/, Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1: Khởi động
Kiểm tra bài cũ _ Nêu ý nghĩa của các chi tiết thần kì ?
_ Đọc ghi nhớ của bài Thạch Sanh ?
Bài mới :
Ho
ạt động2; Hình thành kiến thức
Gv mời hs đọc 2 đoạn văn a;b sgk 68 !
Đoạn văn a có những từ nào có nghĩa giống
nhau ?
Việc lặp lại từ ở ví dụ a có phải là dùng từ
sai không ? Vậy việc dùng từ lặp đó có mục
đích gì ?
Hs đọc lại ví dụ b có những từ nào được lặp
lại ? Em có suy nghĩ gì về các từ lặp này ?
Emcó thể chữa lại các câu mắc lỗi lặp từ ?
Trong các câu sau , có những từ nào dùng
Theo em , nguyên nhân chủ yếu của việc
dùng sai đó là gì?
I/: Lặp từ 1/ Gạch dưới những từ ngữ giống nhau
a Ví d ụ sgk
_ Tre – tre ( 7lần ) _ Giữ – giữ ( 4lần ) _ Anh hùng ( 2lần )
Nhằm mục đích nhấn mạnh ý , tạo nhịp điệu hài hòa như một bài thơ cho văn xuôi
b/ Truyện dân gian ( 2lần )Đây là lỗi lặp Có thể sửa lại thành
Em rất thích đọc truyện dân gian vì truyện có nhiều chi tiết tưởng tượng , kì ảo
II/ Lẫn lộn các từ gần âm 1/ Những từ nào dùng không đúng
a/ Thăm quan ; b/ Nhấp nháy
2/Nguyên nhân mắc lỗi
_ Không hiểu rõ nghĩa của từ hoặc phát âm không đúng
3/ Sữa lạitừ dùng sai cho đúng
a/ Tham quan ; b/ Mấp máy
III/ Luyện tập Số 1 (68 ).
a/ Lan là một lớp trưởng gương mẫu nên cả lớp đều quí mến
b/ Sau khi nghe cô giáo kể , chúng tôi ai cũng thích những nhân vật trong truyện ấy Vì họ đều là những người có phẩm chát đạo đức tốt đẹp c/ Quá trình vượt núi cao cũng là quá trình co người trưởng thành
c/ ……… Hủ tục ………
Trang 31_ Nguyên nhân : Nhớ không chính xác hình thức ngữ âm.
4/ Hướng dẫn về nhà
_ Việc sử dụng từ lặp
_ Cách sử dụng các từ gần âm
_ Xem lại cách viết văn của em ( bài viết số 1 )
_ Soạn “Em Bé Thông Minh”
Tuần 6 Tiết 24
Soạn30/09/2008
TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN
A/ Mục đích yêu cầu
- Qua tiết trả bài giúp cho hs thấy được những ưu điểm và khuyết điểm
Khi làm bài văn tự sự bằng lời của mình Từ đó có hướng khắc phục những
ưu nhược điểm
- Qua đó củng cố phương pháp làm bài văn tự sự
Kĩ năng : Rèn luyện kĩ năng viết bài văn tự sự
Giáo dục : Ý thức làm bài tốt
Trang 32đọc lại đề – gv ghi đề lên bảnĐề bài 1 Em hãy
kể lại một câu truyện truyền thuyết Sơn Tinh
Thủy Tinh bằng lời văn của em
Đề bài 2 Kể lại một truyện đã biết ( truyền
thuyết , cổ tích ) bằng lời văn của em
* Thể loại : Văn tự sự
Gv nhân xét chung về bài làm của hs những ưu
điểm ( hình thức , nội dung )
Gv chọn mỗi lớp hai bài điểm cao nhất đọc cho
cà lớp nghe học tập cách viết của bạn !
Gv nêu nhân xét về nhưng khuyết điểm cho tất
cả hs nhận thức và từ đó rút kinh nghiệm ( nội
dung , hình thức )
Gv chọn 1 hoặc 2 bài điểm kém , yếu đọc trước
lớp để tất cả hs cả lớp nghe khắc phục
Gv trả bài cho hs hs đọc lại bài làm của
_ Sáng tạo các chi tiết rất phù hợp – nêu cảm nghĩ về nhân vật và chung cho cả truyện
2/ Khuyết điểm a/ Hình thức
_ Trình bày cẩu thả , viết chữ xấu , sai nhiều lỗi chính tả
_ Viết tắt , viết hoa tùy tiện _ Bố cục chưa rõ ràng
II/Học sinh tự chữa lỗi chính tả
_ Chữa sai viết một lần _ Chữ đúng viết 5 lần
Hs nhớ tránh viết sai
III/ Kết quả
4/ Hướng dẫn về nhà
_ Cần chú ý phương pháp làm bài viết TLV
_ Chú ý cách trình bày , chữ viết , lỗi chính tả
- Soạn bài “Em Bé Thông Minh”
Tuần 7 Tiết 25/26
Trang 33Soạn 02/10/08
A/ , Mục đích yêu cầu :
* Giúp hs nắm được nội dung và ý nghĩa của truyện
_ Hs nhận biết được đây là truyện kể về kiểu nhân vật thông minh
_ Rèn luyện kĩ năng đọc , kể truyện , phân tích và cảm thụ chi tiết , tình huống
tạo nên sự lí thú của truyện
B/, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/ Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
Kiểm tra bài cũ
- Em hãy từ dùng từ sai trong câu sau đây và thay từ dùng sai
bằng từ khác cho đúng “bạn đừng khách xáo” ( sáo )
Bài mới
Hoạt động 2 Đọc hiểu văn bản
Tiết 1
Gv đọc văn bản – gọi hs đọc lại văn bản :
truyện “Em bé thông minh” chia làm mấy
đoạn (Thảo luận)
Hãy đặt tiêu đề cho các đoạn ? Gv mời hs
tìm hiểu một số từ khó ở phần chú thích ?
Đoạn 1: Từ đầu …… Về tâu vua
Đoạn 2: Tiếp …… Ăn mừng với nhau rồi
Đoạn 3: Tiếp …… Ban thưởng rất hậu
Đoạn 4: Còn lại
* Giải từ chú thích : 1;3;5;6;7;11và 14
Hình thức dùng câu đố để thử tài nhân vật có
phổ biến trong truyện cổ tích không ?
Tác dụng của hình thức này ?
Đọc qua truyện em thấy sự thông minh , mưu
trí của em bé được thử thách qua mấy lần ?
Hãy kể lại thử thách lần đầu tiên ?
Theo em , em bé có giải đáp trực tiếp vào
câu đố của viên quan không ? Thế thì vì sao
viên quan lại cho em bé là nhân tài ?
Em hãy kể lại ngắn gọn lần thử thách thứ hai
?
Em có nhận xét gì về cách giải đáp này của
em bé ?
* Qua hai lần thử thách giải đáp em thấy
em bé là người ntn ?
I/, Tìm hiểu chú thích
1/ Từ khĩ : sgk
2, Bố cục :
* Chia đoạn : 4 đoạn Đoạn 1:Từ đầu Về tâu vua Đoạn 2: Tiếp theo Ăn mừng với nhau Đoạn 3: Tiếp theo Ban thưởng rất hậu Đoạn 4 : cịn lại
II/Đọc - Phân tích a/ Hình thức câu đố :
_ Nhân vật bộc lộ tài năng , phẩm chất _ Tạo tình huống cho câu chuyện phát triển _ Gây hứng thú , hồi hộp cho người nghe và người đọc
b/ Sự miêu trí , thông minh của em bé
_ Lần 1: Giải câu đố bằng cách đố lại viên quan
Đẩy viên quan vào thế bí ( So sánh cậu bé với người cha )
_ Lần 2: Giải đáp câu đố bằng tài biện bác Nhà vua tự nói ra điều phi lí mà nhà vua đưa ra ( So sánh cậu bé với dân làng )
* Củng cố : Thông minh – tiêu biểu cho trí khôn
và sự thông minh được đúc kết từ đời sống và luôn luôn được vận dụng vào thực tế
Trang 34TIẾT 2
Trong lần thử thách trí thông minh của em bé
ở lần tiếp theo , em thấy em bé đã dùng cách
gì để giải đáp câu đố ?
Ở lần thử thách cuối cùng , em bé đã đem trí
thông minh của mình làm gì ? Hãy cho biết
nhân xét của em về giải đáp cuối này?
Em hãy chỉ ra những điểm lí thú trong lời
giải đáp của em bé ?
( Thảo luận )
Em có suy nghĩ gì về người dân ta đã xây
dựng nêu hình ảnh em bé đã giải đáp được
câu hỏi , lời đố trên
Hoạt động 3 : Tổng kết-luyện tập
HS đọc ghi nhớ sgk
Yêu cầu hs kể lại truyện diễn cảm !
Kể một câu chuyện “Em Bé Thông Minh”
( So sánh cậu bé với vua , quan , đại thần , ông trạng và các nhàthông thái )
Tạo sự hứng thú Đẩy thế bí về người ra câu đố Làm mọi người ngạc nhiên về sự bất ngờ, giản
dị và hồn nhiên của những lời giải đáp Đề cao sự thông minh , mưu trí Tạo tiếng cười vui vẻ
II: Tổng kết Ghi nhớ :sgk 74.
III: Luyện tập
Số 1(74) : Kể diễn cảm câu chuyện Số 2(74) : Kể một câu chuyện em biết _ Đọc thêm : “Lương Thế Vinh”
4/ Hướng dẫn về nhà
_ Hình thức dùng câu đố
_ Sự miêu trí thông minh của em bé
_ Nhắc lại ghi nhớ
_ Soạn “Chữa lỗi dùng từ”
Trang 35Thay bằng từ khác cho thích hợp
? Em hãy nêu nguyên nhân mắc lỗi trên
? Làm thế nào để khắc phục được lỗi dùng từ đó
b Đề bạt: cử giữ chức vụ cao hơn ( thường do cấp
có thẩm quyền cao quyết định mà không phải do bầu cử)
c Chứng thực: Xác nhận là đúng sự thựcThay bằng
Nhược điểm: Điểm còn yếu kém bầu ( bằng cách
bỏ phiếu )Chứng kiến: tận mắt trông thấy2.Nguyên nhân
+ Không biết nghĩa+ Hiểu sai nghĩa+ Hiểu nghĩa không đầy đủ
- Khắc phục+ Khi không hiểu hoặc chưa hiểu rõ nghĩa thì chưa dùng
+ Khi chưa hiểu nghĩa cần tra từ điểnII/ Luyện tập
a Thay từ “đá” = “đấm”
tống = tung
b thực thà = thành khẩn
bao biện = ngụy biện
c tinh tú = tinh túy
BT4 : Nghe viết-GV hệ thống kiến thức bài giảng
- Làm bài tập còn lại
Tuần 7.Tiết 28
Soạn 06/10/2008
KIEÅM TRA VAÊN
A, Muïc ñích yeâu caàu
Trang 36* Qua bài kiểm tra kiến thức , khả năng tiếp thu phần văn nào dân gian Việt Nam của hs
Từ đó củng cố cho hs nắm lại các kiến thức cơ bản của dân gian Việt Nam
Kĩ năng : Làm bài viết VHDGVN
Giáo dục : Ý thức tốt khi làm bài – tính sáng tạo
B/ Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/ Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1: Ổn định lớp
Hướng dẫn làm bài :
Mỗi câu hỏi đều có 4 câu trả lời ( Kí hiệu A.B.C.D ) Trong đó có một câu trả lời đúng nhất Học sinh cần đọc kĩ nội dung yêu cầu và câu trả lời đúng nhất bằng cách khoan tròn vào chữ cái của câu ấy
Hoạt động 2 Đề bài:
I: Phần trắc nghiệm khách quan : (4đ)
Câu 1: Thánh Gióng lạ truyền thuyết vì :
A: Đó là câu chuyện kể truyền miệng từ đời này sang đời khác
B: Đo ùlà truyện có liên quan đến nhân vật lịch sử
C: Đó là câu truyện có yếu tố tưởng tượng kì ảo liên quan đến lịch sử thể hiện ước mơ của nhân dân về người anh hùng cứu nước
D: Đĩ là chuyện kể về người yêu
Câu 2: Truyền thuyết Thánh Gióng nói lên quan niệm và ước mơ của nhân dân về :
A: Vũ khí hiện đại để đánh giặc
B: Người anh hùng đánh giặc để cứu nước
C: Tinh thần đoàn kết chống giặc ngoại xâm
D :Thành lập làng giĩng
Câu 3: Truyện Sơn Tinh – Thủy Tinh giải thích :
A: Hiện tượng lũ lụt hàng năm và ước muốn của người Việt cổ
B: Công cuộc đắp đê trị thủy
C: Cả hai đều đúng
B: Tính chất nhân dân
C: Tên gọi Hồ Hoàn Kiếm và khát vong hòa bình
D: Cả ba đều đúng
Câu 6: Truyện cổ tích là :
Trang 37A: Kể về nhân vật bất hạnh , dũng sĩ , thông minh , loài vật
B: Thể hiện ước mơ niềm tin của nhân dân về chiến thắng cuối cùng
C: Cả hai đều đúng
D: Kể về các anh hùng lịch sử
Câu 7: Thạch Sanh là nhân vật :
A: Xảo trá ích kỉ
B: Độc ác , cướp công
C: Thật thà , chất phác , tài năng , nhân đạo
.D: Cĩ tài nhưng lừa dối
Câu 8: Truyện “Em Bé Thông Minh” là nhờ :
A: Học qua văn chương C: Hay về chủ nghĩa
B: Qua các kì thi cử D: Đề cao kinh nghiệm đời sống
II: Phần tự luận : (6đ)
Em hãy tóm tắt một truyện truyền thuyết hay cổ tích đã học (4đ)
Nêu ý nghĩa truyện “Thạch Sanh” (2 đ)
ĐÁP ÁN I/Trắc nghiệm : Mỗi câu 0,5 điểm
Câu 1 C ; Câu 2 B Câu 3 C Câu 4 C Câu 5 D Câu 6 C Câu 7 C Câu 8 D
II/ Tự luận ;
Câu 1: 4điểm
-Học sinh tự chọn truyện mình yêu thích để tĩm tắt
-Yêu cầu cần đạt :
+ Học sinh nắm vững nội dung câu chuyện mình yêu thích
+Sắp xếp bố cục phù hợp dùng lời văn của mình để tĩm tắt
+Diễn đạt lơ gich chặt chẽ
+Trình bày sạch đẹp
Câu 2 :2điểm Nêu ý nghĩa truyện Thạch Sanh
Thạch Sanh là truyện cổ tích về người dũng sĩ diệt chằn tinh , diệt đại bàng cứu người bị hại vạch mặt kẻ vong ân bội nghĩa và chống quân xâm lược Truyện thể hiện ước mơ ,niềm tin về đạo đức ,cơng lý xã hội và lý tưởng nhân đạo ,yêu hịa bình nhân dân ta Truyện cĩ nhiều chi tiết tưởng tượng thần kỳ độc đáo và giàu ý nghĩa
Hoạt động 3 Hết giờ thu bài
Kiểm tra số bài
Hoạt động 4 : Dặn dị về nhà xem lại bài làm
Chuẩn bị bài mới
Trang 38A: Mục đích yêu cầu
* Giúp hs
_ Biết lập dàn bài cho bài kể miệng theo một đề bài
_ Biết kể theo dàn bài , không kể theo bài viết sẵn hay học thuộc lòng
B/, Chuẩn bị
+ Giáo viên : Soạn bài
+ Học sinh : Học bài, Soạn bài
C/ Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
Kiểm tra bài cũ: Thế nào là văn tự sự ?
-Gioi thiệu bài mới
Hoạt động 2; Hình thành kiến thức
Gv gọi hs đọc 4 đề bài trong sgk chọn một
đề bài tiến hành lập dàn ý
Với đề bài một em hãy lập dàn ý theo ba
phần ? Mở bài – Thân bài – Kết bài viết gì ?
kể theo thứ tự nào ?
Nội dung bài kể theo thứ tự thời gian ? Bài kể
có nội dung sâu sắc và phong phú không ?
Nghệ thuật : Phong phú diễn đạt có trôi chảy ,
diễn ý có mạch lạc không ?
Hoạt động 3
Trong quá trình hs kể , gv chú ý theo dõi sửa
chữa , uốn nắn các mặt sai !
Đề bài :
Kể về một chuyến thăm quê
A: Lập dàn bài (10’) I: Mở bài
Lí do về thăm quê ? về với ai ? nhân dịp nào ?
II: Thân bài
_ Chuẩn bị lên đường về quê_ Quang cảnh chung của quê hương_ Những người gặp đầu tiên trong làng _ Gặp họ hàng , ruột thịt , thăm phần mộ tổ tiên _ Gặp những người bạn xưa cùng tuổi
_ Dạo chơi quanh làng cùng bạn
III: Kết bài
Chia tay , cảm xúc về quê hương
_ Biểu dương những diễn đạt hay , sáng tạo , ngắn gọn
_ Đánh giá cho điểm
Hoạt động 4 Hướng dẫn về nhà
_ Dàn bài văn tự sự gồm có mấy phần
_ Văn tự sự giới thiệu nhân vật ntn ?
_ Văn tự sự kể việc ra sao ?
_ Các câu trong đoạn văn tự sự được kết hợp ntn ?
_ Xem lại cách kể văn tự sự của mình
Trang 39+ Giúp HS hiểu được :
- Muốn thành tài Mã Lương phải say mê cần cù, chịu khó học vẽ
- Những kẻ tham lam độc ác định chiếm bút thần đều bị trừng trị
- Giáo dục tinh thần say mê kiên trì học tập
- Rèn luyện kỹ năng kể chuyện
B ChuÈn bÞ:
Thầy: Nghiên cứu soạn bài
C/ Tiến trình lên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
Kiểm tra bài cũ:
? Truyện : “ Em bé thông minh” có ý nghĩa gì
Bài mới Hoạt động 2; Đọc hiểu văn bản
GV hướng dẫn HS cách đọc
GV đọc mẫu, gọi HS đọc
Tìm bố cục bài
Đoạn 1,2 từ đâu đến đâu
Đoạn 3,4 từ đâu đến đâu
Đoạn 5 từ đâu đến đâu
I/ Tìm hiểu chú thích1/ Từ khó :sgk 2/Bố cục ;Đoạn 1: Từ đầu lấy làm lạ : Mã Lương học vẽ và có được cây bút thần
Đoạn 2: Tiếp theo em vẽ cho thùng :
Mã Lương vẽ cho những người nghèo khổĐoạn 3; Tiếp theo phóng nhanh như bay :Mã Lương dùng bút thần chống lại tên địa chủ
Đoạn 4: Tiếp theo lớp sóng hung dữ : Mã Lương dùng bút thần chống lại ten vua hung
ác tham lam Đoạn 5:phần còn lại : Những truyền tụng về
Trang 40Gv Gọi học sinh tóm tắt
? Nhân vật chính của chuyện là ai
? Tìm những chi tiết giới thiệu về cuộc sống
của Mã Lương
? Em có suy ngĩ gì về cuộc sống của Mã
Lương
? Mã Lương có sở thích gì
? Em đã thể hiện sự ham thích của mình ntn
? Tài năng hội hoạ của Mã Lương được thể
hiện qua chi tiết nào?
? Mã Lương có được cây bút vẽ trong hoàn
cảnh nào ?
? Tại sao cụ già không ban cho Mã Lương cây
bút vẽ ngay từ đầu
? Khi có bút thần em vẽ gì cho những người
xung quanh em
? Em có NX gì về cách sử dụng đó
? Vì sao ML làm thế
- Với bản thân ML vẽ gì cho mình
? Sau khi trốn đi xa ML làm gì?
Mã Lương và cây bút thần
.3/ Tóm tắt : Mã Lương say mê tự học vẽ, ao ước có cây bút vẽ Trong giấc mơ em được thần tặng cho cây bút
Mã Lương vẽ cho mọi người Mã Lương không vẽ cho bọn địa chủ, trừng trị hắn và trốn đi
Mã Lương sơ ý để lộ bút thần Mã Lương không vẽ cho thi mã theo ý hắn
-> Sống nghèo khổ, vất vả, thích học vẽ-> Say mê, kiên trì, vẽ ở mọi nơi mọi lúc, vẽ không cần bút
- Vẽ cây, vẽ nhà,
- ML không đem đến cho miọi người thức
ăn sẵn mà vẽ phương tiện để làm ra của cải.-> Không muốn biến họ thành những kẻ lười biếng
- ML: chỉ vẽ những thứ cần thiết trong những hoàn cảnh cần thiết