bài 17: tim và mạch máu

TM chủ trênTâm nhĩ phải ĐM vành phải Tâm thất phải TM chủ dưới Cung ĐM chủ ĐM phổi TM phổi Tâm nhĩ trái ĐM vành trái Tâm thất trái... Thảo luận nhómDựa vào kiến thức đã biết, hình 16-1,

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu hỏi:

1 Nêu vai trò của tim trong hệ tuần hoàn máu?

2 Mô tả đường đi của máu trong các vòng tuần

hoàn?

I- CẤU TẠO CỦA TIM

Vị trí, hình dạng

của tim?

1 Vị trí, hình dạng.

- Tim nằm giữa 2 lá

phổi, hơi lệch sang bên trái.

- Tim hình chóp, đỉnh quay xuống dưới, đáy hướng lên trên

TM chủ trên

Tâm nhĩ phải

ĐM vành phải

Tâm thất phải

TM chủ dưới

Cung ĐM chủ

ĐM phổi

TM phổi

Tâm nhĩ trái

ĐM vành trái Tâm thất trái

I- CẤU TẠO CỦA TIM

1 Vị trí, hình dạng.

2 Cấu tạo ngoài

-Tim được bao bọc bởi màng tim( màng liên kết), mặt trong tiết dịch làm tim co bóp dễ dàng

- Quanh tim có các mạch máu làm nhiệm vụ dẫn máu nuôi tim

Thảo luận nhóm

Dựa vào kiến thức đã biết, hình 16-1, hình 17-1, điền vào bảng sau:

Câu 1:

Bảng 17- 1 : Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim

Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới Tâm nhĩ trái co

Tâm nhĩ phải co Tâm thất trái co Tâm thất phải co

Câu 2: Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm qua, dự đoán xem ngăn tim nào có thành cơ tim dày nhất và ngăn tim nào có

thành cơ tim mỏng nhất?

Câu 3 : Dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu

phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ bơm theo một chiều?

TIẾT 17: TIM VÀ MẠCH MÁU

I CẤU TẠO TIM:

1 Cấu tạo ngoài

2 Cấu tạo trong

Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới

Tâm nhĩ trái co

Tâm nhĩ phải co

Tâm thất trái co

Tâm thất phải co

Tâm thất trái

Tâm thất phải

Động mạch chủ

Động mạch phổi

Bảng 17.1: Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim

Tâm thất phải

Động mạch phổi

Tâm thất trái Động mạch chủ

Sơ đồ cấu tạo hệ tuần hoàn máu

- Thành cơ tâm thất dày hơn thành cơ

tâm nhĩ vì tâm nhĩ phải co bóp đẩy

máu xuống tâm thất, còn tâm thất

phải co bóp mạnh để tạo lực lớn nhất

để đẩy máu đến toàn bộ cơ thể.

-Thành cơ tâm nhĩ phải có thành cơ

tim mỏng nhất vì chỉ co bóp đẩy máu xuống tâm thất phải.

Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm

qua, dự đoán xem ngăn tim nào có

thành cơ tim dày nhất và ngăn tim

nào có thành cơ tim mỏng nhất?

- Giữa các ngăn tim và giữa tim với các mạch máu đều có van để đảm bảo máu chỉ vận chuyển theo một chiều nhất định.

Van 2 lá Van 3 lá

Dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ bơm theo một chiều?

Van thất động

I- CẤU TẠO CỦA TIM

1 Vị trí, hình dạng:

2 Cấu tạo ngoài:

3 Cấu tạo

trong:

- Tim có 4 ngăn

- Có các van tim giúp máu lưu thông theo 1 chiều

Tâm nhĩ phải ( thành cơ mỏng nhất) Tâm nhĩ trái

Tâm thất phải Tâm thất trái ( thành cơ dày nhất)

II- CẤU TẠO MẠCH MÁU

 Có bao nhiêu loại mạch máu ? Đó là những loại nào ?

Có 3 loại mạch máu: Động mạch, Tĩnh mạch, Mao mạch

Quan sát hình 17-2, hãy hoàn thành bảng sau:

Nội dung Động

mạch

Tĩnh mạch

Mao mạch

1 Cấu tạo

Thành mạch

Lòng trong

Đặc điểm khác

2 Giải thích

Nội dung Động mạch Tĩnh mạch Mao mạch

1 Cấu tạo

Thành mạch

Lòng mạch

Đặc điểm khác

2 Giải thích

3 lớp: Biểu bì,

cơ trơn, mô liên kết -> Dày hơn TM

3 lớp: Biểu bì,

cơ trơn, mô liên kết -> mỏng hơn ĐM

1 lớp biểu bì

Có sợi đàn hồi

Có van

1 chiều

Nhỏ, phân nhánh nhiều

Dẫn máu từ tim đến các cơ quan với vận tốc và áp lực lớn

Dẫn máu từ khắp các tế bào về tim, vận tốc và áp lực nhỏ.

Trao đổi chất với tế bào.

Số pha / 1

chu kì

Tổng thời gian ( giây)

Thời gian làm việc ( giây)

Thời gian nghỉ ( giây)

TIẾT 17: TIM VÀ MẠCH MÁU

III CHU KỲ CO DÃN CỦA TIM

0,4 0,4

0,8

0,5 0,3

0,8

0,7 0,1

0,8

II CẤU TẠO MẠCH MÁU

I CẤU TẠO TIM

Sơ đồ chu kì co dãn của tim

1.Pha nhĩ co

2.Pha thất

co

3.Pha dãn

chung

Dựa vào chu kì hoạt động của tim giải thích tại sao tim hoạt động suốt đời mà không bị mệt?

- Do thời gian hoạt động của tim là 0.4s, thời gian nghĩ ngơi 0.4s giúp cơ tim được phục hồi mà không bị mệt.

8

7

1

2

3 4

5 9

10 11

Tâm nhĩ trái Động mạch vành trái Tâm thất trái

Tĩnh mạch phổi

Động mạch phổi Tĩnh mạch chủ trên

Tâm nhĩ phải

Động mạch

vành phải

Tâm thất phải

Tĩnh mạch chủ dưới

Cung Động mạch chủ

Đọc mục “Em có biết”

Học các bài: 6, 8, 9, 13, 14, 15, 16 chuẩn bị kiểm tra 1 tiết