bai 17: tim va mach mau

Cung động mạch chủĐộng mạch phổi Tĩnh mạch phổi Tâm nhĩ trái Động mạch vành trái Tâm thất trái... Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới Tâm nhĩ trái co Tâm nhĩ phải co Tâm thất trái co T

I CẤU TẠO TIM

1 Cấu tạo ngoài :

Hình 17- 1

Hình dạng mặt ngoài, phía trước của tim

Quan sát hình 17-1 em hãy nêu các bộ phận cấu tạo ngoài của tim ?

Cung động mạch chủ

Động mạch phổi

Tĩnh mạch phổi Tâm nhĩ trái Động mạch vành trái Tâm thất trái

I.CẤU TẠO TIM

1 Cấu tạo ngoài :

- Tim có hình chóp ngược, hơi lệch về bên trái, bên ngoài đượcbao bọc bởi màng tim.

2 Cấu tạo trong :

I.CẤU TẠO TIM

1 Cấu tạo ngoài :

Dựa vào kiến thức đã biết ở hình 16-1 và quan sát con đường vận chuyển của máu trong các ngăn tim, hãy điền vào bảng 17-1.

Hình 16.1

Bảng 17-1 Nơi máu được bơm tới từ

các ngăn tim.

Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới

Tâm nhĩ trái co

Tâm nhĩ phải co

Tâm thất trái co

Tâm thất phải co

Tâm thất trái Tâm thất phải Động mạch chủ Động mạch phổi

Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm qua, dự đoán xem ngăn tim nào có thành cơ tim dày và ngăn nào có thành cơ tim

mỏng ?

Thành tâm thất trái

Thành tâm

thất phải

Thành tâm nhĩ trái Thành tâm

nhĩ phải

Tại sao thành tâm thất dày hơn thành tâm nhĩ ?

Tại sao thành tâm thất trái lại dày hơn thành tâm thất phải ?

Hãy quan sát đoạn phim trên và có nhận xét gì về

chiều vận chuyển của máu từ tâm nhĩ đến tâm thất và từ

tâm thất đến các động mạch ?

Máu chỉ vận chuyển theo một chiều từ tâm nhĩ xuống tâm thất và

Quan sát sơ đồ vòng tuần hoàn và đoạn phim trên Hãy dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ được bơm theo một chiều ?

Van động mạch

phổi

Van nhĩ - thất

trái Van động mạch

chủ

I.CẤU TẠO TIM

1.Cấu tạo ngoài : 2.Cấu tạo trong :

Xác định trên mô hình các bộ phận cấu tạo trong của tim ?

I.CẤU TẠO TIM

1.Cấu tạo ngoài : 2.Cấu tạo trong :

+ Tim có 4 ngăn

2 tâm thất

2 tâm nhĩ

+ Thành cơ tim :

- Thành tâm thất dày hơn thành tâm nhĩ.

- Thành tâm thất trái dày hơn thành tâm thất phải + Van tim :

- Giữa tâm nhĩ và tâm thất có van nhĩ – thất.

Tâm nhĩ phải Tâm thất phải Tâm thất trái Tâm nhĩ trái

I.CẤU TẠO TIM

II.CẤU TẠO MẠCH MÁU

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

Thành mao mạch chỉ có một lớp biểu bì.

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

Thành mao mạch chỉ có một lớp biểu bì.

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

MAO MẠCH

Hình 17.2 Sơ đồ cấu tạo các mạch máu

Van

Động mạch nhỏ Tĩnh mạch nhỏ

Quan sát hình 17-2 cho biết có những loại mạch máu nào ? Hãy xác định các loại mạch máu ?

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

Thành mao mạch chỉ có một lớp biểu bì.

Biểu bì

Cơ trơn Mô liên kết

MAO MẠCH

Hình 17.2 Sơ đồ cấu tạo các mạch máu

Van

Động mạch nhỏ Tĩnh mạch nhỏ

Hãy chỉ ra những điểm khác biệt giữa các loại mạch máu ?

I.CẤU TẠO TIM 1 Cấu

tạo ngoài :

II CẤU TẠO MẠCH MÁU

Mạch máu trong mỗi vòng tuần hoàn đều

gồm: Động mạch

Mao mạch Tĩnh mạch

2 Cấu tạo trong :

_ Động mạch cấu tạo gồm ba lớp:biểu bì, cơ trơn và mô liên

kết Lòng động mạch hẹp

_ Tĩnh mạch cấu tạo gồm ba lớp giống động mạch nhưng mô

liên kết và lớp cơ trơn mỏng hơn.Lòng tĩnh mạch hẹp và có van

_ Mao mạch có thành mỏng chỉ gồm một lớp biểu bì

I.CẤU TẠO TIM 1

Cấu tạo ngoài :

II CẤU TẠO MẠCH MÁU

2 Cấu tạo trong :

III CHU KÌ CO DÃN CỦA TIM

II Pha thất co

Quan sát hình 17-3 cho biết chu kì co dãn của tim là gì ?

Hình 17-3 Sơ đồ chu kì co dãn của tim

Hình 17-3 Sơ đồ chu kì co dãn của tim

II Pha thất co

Chu kì co dãn của tim là thời gian hoạt động của tim từ lúc bắt đầu co lần trước cho đến lúc bắt đầu co lần

Câu 2 Trong mỗi chu kì :

+ Tâm nhĩ làm việc bao nhiêu giây ? Nghỉ

bao nhiêu giây ? + Tâm thất làm việc bao nhiêu giây ? Nghỉ bao nhiêu giây ? + Tim nghỉ hoàn toàn bao nhiêu giây ?

Câu 1 Mỗi chu kì co dãn của tim kéo dài

bao nhiêu giây ? Chu kì tim gồm những pha

nào ?

Hình 17-3 Sơ đồ chu kì co dãn của tim

Câu 2 Trong mỗi chu kì :

+ Tâm nhĩ làm việc 0,1 giây, nghỉ 0,7 giây

+ Tâm thất làm việc 0,3 giây, nghỉ 0,5 giây

+ Tim nghỉ hoàn toàn 0,4 giây.

Câu 1. Mỗi chu kì co dãn của tim kéo dài

trung bình khoảng 0,8 giây, gồm 3 pha : pha nhĩ

co, pha thất co, pha dãn chung.

Trung bình mỗi phút diễn ra bao nhiêu chu

kì co dãn của tim ?

II CẤU TẠO MẠCH MÁU

III CHU KÌ CO DÃN CỦA TIM

+ Tim co dãn theo chu kì

+ Mỗi chu kì gồm 3 pha :

- Pha nhĩ co : 0,1 giây

- Pha thất co : 0,3 giây

- Pha dãn chung : 0,4 giây

I CẤU TẠO TIM

Câu 1 Hãy điền chú thích thay cho các số 1, 2, 3…để chỉ

Bài tập vận dụng

Sơ đồ cấu tạo trong của tim

1

2 3 4

5

6 7 8

9 10

Động mạch chủ Động mạch phổi

Tâm nhĩ trái

Tĩnh mạch chủ

dưới

6 7 8

9 10

1

2 3 4 5

Câu 2 Đánh dấu vào ô chỉ câu trả lời đúng trong các câu sau :

a Tâm nhĩ làm việc 0,1 giây, nghỉ 0,7 giây.

b Tâm thất làm việc 0,3 giây, nghỉ 0,5 giây.

c Tim nghỉ hoàn toàn 0,4 giây.

d Cả a, b, c đều đúng.

Trong mỗi chu kì tim thời gian làm việc và nghỉ như sau:

Câu 3 Đánh dấu vào ô chỉ câu trả lời đúng trong các câu sau :

a Tâm nhĩ làm việc 0,1 giây, nghỉ 0,7 giây.

b Tâm thất làm việc 0,3 giây, nghỉ 0,5 giây.

c Tim nghỉ hoàn toàn 0,4 giây.

Trong mỗi chu kì tim thời gian làm việc và nghỉ như sau:

d Cả a, b, c đều đúng.

d Cả a, b, c đều đúng.

Vì mỗi chu kì co dãn của tim là 0,8 giây trong

đó pha nghỉ chung là 0,4 giây, là thời gian đủ để

cơ tim phục hồi lại hoàn toàn.

Câu 4 Vì sao tim làm việc từ lúc trẻ còn trong bụng mẹ đến

lúc già và chết mà không mệt ?

Dặn dò

Về nhà:

- Đọc kết luận chung

- Đọc mục “ Em có biết”

- Trả lời câu hỏi và làm bài tập trong SGK – 57.

CHÚC CÁC EM

HỌC TỐT