Đề cương môn học : Tâm lý học tội phạm

Tâm lí học tội phạm là ngành khoa học tâm lí ứng dụng trang bị cho người học những kiến thức cơ bản về các khía cạnh tâm lí của những hiện tượng tâm lí nảy sinh trong quá trình hoạt động phạm tội của các tội phạm, nhằm phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh chống tội phạm, góp phần bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội.Trên cơ sở đó người học có thể vận dụng những tri thức tâm lí cần thiết để giải quyết các vấn đề trong lĩnh vực hoạt động phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh chống tội phạm một cách có hiệu quả.

Trang 1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI KHOA PHÁP LUẬT HÌNH SỰ

BỘ MÔN TÂM LÍ

HÀ NỘI - 2015

Trang 3

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI KHOA PHÁP LUẬT HÌNH SỰ

BỘ MÔN TÂM LÍ

Hệ đào tạo: Cử nhân ngành luật học (chính quy)

Tên môn học: Tâm lí học tội phạm

Số tín chỉ: 02

Loại môn học: Tự chọn

1 THÔNG TIN VỀ GIẢNG VIÊN

1 TS Bùi Kim Chi - GVC, Trưởng Bộ môn

Văn phòng Bộ môn tâm lí

Phòng A309 - Trường Đại học Luật Hà Nội

Số 87 đường Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội

Điện thoại: 04.37738323

Giờ làm việc: 8h00 - 17h00 hàng ngày (trừ thứ bảy, chủ nhật vàngày nghỉ lễ)

Trang 4

2 MÔN HỌC TIÊN QUYẾT

Tâm lí học đại cương

3 TÓM TẮT NỘI DUNG MÔN HỌC

Tâm lí học tội phạm là ngành khoa học tâm lí ứng dụng trang bị chongười học những kiến thức cơ bản về các khía cạnh tâm lí của nhữnghiện tượng tâm lí nảy sinh trong quá trình hoạt động phạm tội của cáctội phạm, nhằm phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh chống tội phạm,góp phần bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội

Trên cơ sở đó người học có thể vận dụng những tri thức tâm lí cần thiết

để giải quyết các vấn đề trong lĩnh vực hoạt động phòng ngừa, pháthiện và đấu tranh chống tội phạm một cách có hiệu quả

4 NỘI DUNG CHI TIẾT CỦA MÔN HỌC

Vấn đề 1 Đối tượng, nhiệm vụ và phương pháp nghiên cứu của tâm

lí học tội phạm

1.1 Sơ lược lịch sử phát triển của tâm lí học tội phạm

1.2 Đối tượng, nhiệm vụ nghiên cứu của tâm lí học tội phạm

1.3 Các phương pháp nghiên cứu của tâm lí học tội phạm

1.4 Vị trí, vai trò của tâm lí học tội phạm

Vấn đề 2 Nhân cách người phạm tội

2.1 Khái niệm nhân cách người phạm tội

2.2 Cấu trúc nhân cách người phạm tội

2.3 Các kiểu nhân cách người phạm tội

2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến sự hình thành nhân cách người phạm tội

Vấn đề 3 Phân tích tâm lí hành vi phạm tội

3.1 Các khái niệm cơ bản

3.2 Cấu trúc tâm lí của hành vi phạm tội

3.3 Hậu quả tâm lí của hành vi phạm tội

Trang 5

4.4 Khía cạnh tâm lí của người chưa thành niên thực hiện hành viphạm tội

Vấn đề 5 Tâm lí phòng ngừa tội phạm

5.1 Khái niệm phòng ngừa tội phạm

5.2 Đặc trưng của phòng ngừa tâm lí

5.3 Các lí thuyết tâm lí về phòng ngừa tội phạm

5 MỤC TIÊU CHUNG CỦA MÔN HỌC

3 Hiểu được tâm lí của các chủ thể tham gia hoạt động phòng ngừa,phát hiện, đấu tranh chống tội phạm và các yếu tố tâm lí ảnh hưởngđến họ;

4 Hiểu được các yêu cầu nghề nghiệp của hoạt động phòng ngừa, pháthiện và đấu tranh chống tội phạm, từ đó làm sáng tỏ các phẩm chấttâm lí nghề nghiệp cần thiết đối với người cán bộ trong từng hoạtđộng tố tụng cụ thể;

5 Hiểu được các khía cạnh tâm lí trong các hoạt động phòng ngừa,phát hiện và đấu tranh chống tội phạm

Trang 6

3 Hình thành, phát triển kĩ năng tham vấn, tư vấn trong hoạt độngnghề nghiệp.

* Về thái độ

1 Hình thành thái độ đúng đắn, nghiêm túc, say mê học tập, nghiêncứu;

2 Hình thành ý thức chủ động, sáng tạo trong việc tự học tập;

3 Nâng cao ý thức trách nhiệm đối với các hoạt động của nhóm;

4 Hình thành thái độ đạo đức nghề nghiệp

5.2 Các mục tiêu khác

1 Hình thành các phẩm chất nhân cách nghề nghiệp phù hợp với yêucầu của thời kì hội nhập;

2 Hình thành kĩ năng giao tiếp, ứng xử trong cộng đồng;

3 Hình thành tác phong sống và làm việc hiện đại, khoa học;

4 Hình thành và phát triển năng lực tư duy sáng tạo, độc lập, có phêphán;

5 Hình thành kĩ năng lập luận, thuyết trình;

6 Hình thành và phát triển kĩ năng làm việc theo nhóm

6 M C TIÊU NH N TH C CHI TI T ỤC TIÊU NHẬN THỨC CHI TIẾT ẬN THỨC CHI TIẾT ỨC CHI TIẾT ẾT

1A2 Nêu được

đối tượng nghiên

cứu của tâm lí học

tội phạm

nhiệm vụ của tâm

1B1 Xác định

được nét đặc trưng

về đối tượngnghiên cứu của tâm

lí học tội phạm vớicác ngành tâm líhọc ứng dụngkhác

1C2 Đánh giá,

nhận xét được

Trang 7

lí học ứng dụngkhác.

1B3 Phân tích

được nội dung cơbản của 8 phươngpháp nghiên cứucủa tâm lí học tộiphạm

1B4 Giải thích

được 8 phươngpháp nghiên cứucủa tâm lí học tộiphạm

hiệu quả củaviệc sử dụng 8phương phápnghiên cứu củatâm lí học tộiphạm

nhận xét được vịtrí, vai trò củatâm lí học tộiphạm

khái niệm nhân

2B2 Xác định được

cấu trúc nhân cáchngười phạm tội

2B3 Phân tích

được cấu trúc nhâncách người phạmtội

2B4 Phân tích

được các yếu tố

2C1 Phân biệt

được các kiểunhân cách ngườiphạm tội

2C2 Phân biệt

được các thànhphần cấu trúccủa nhân cáchngười phạm tội

nhận xét đượccác yếu tố ảnhhưởng đến sựhình thành nhân

Trang 8

2A4 Liệt kê được

được vai trò củatừng yếu tố ảnhhưởng đến sự hìnhthành nhân cáchngười phạm tội

khái niệm nguyên

3B3 Phân tích

được cấu trúc tâm lícủa hành vi phạmtội

3B4 Phân tích

được hậu quả tâm

lí của hành viphạm tội

3C1 Bình luận

được khái niệmnguyên nhâncủa hành viphạm tội

3C3 Đưa ra

được quan điểmcủa cá nhân vềhậu quả tâm lí

Trang 9

khái niệm cấu trúc

tâm lí của hành vi

phạm tội

3A6 Trình bày

lí của hành vi

phạm tội

lí của hành viphạm tội

của hành viphạm tội

khái niệm tâm lí

4A4 Trình bày

được khái niệm

4B2 Phân tích

được đặc điểm tâm

lí của nhóm tộiphạm

4B3 Phân tích

được đặc điểm củacác loại nhóm tộiphạm

4B4 Phân tích

được các đặc điểmtâm lí đặc thù củacủa thủ lĩnh trongnhóm tội phạm

4B5 Phân tích

được các đặc điểmtâm lí đặc thù củanhóm người chưathành niên thực hiệnhành vi phạm tội

4C2 Đưa ra

được ý kiến của

cá nhân về cácloại nhóm tộiphạm

4C3 Đưa ra

cá nhân về thủlĩnh trong nhómtội phạm

nhận xét đượccác đặc điểmtâm lí đặc thùcủa nhóm ngườichưa thành niênthực hiện hành viphạm tội

Trang 10

được sự khác nhaucủa các lí thuyếttâm lí về phòngngừa tội phạm

5B4 Phân tích

được các lí thuyếttâm lí về phòngngừa tội phạm

5C1 Đưa ra

cá nhân vềphòng ngừa tộiphạm

5C2 Đưa ra

cá nhân về cácphương phápphòng ngừa tộiphạm

5C3 So sánh

được các líthuyết tâm lí vềphòng ngừa tộiphạm

Trang 11

B TÀI LIỆU THAM KHẢO BẮT BUỘC

1 Trường Đại học Luật Hà Nội, Tâm lí học đại cương, Nxb CAND,

Trang 12

9.1 Lịch trình chung

tiết

Số giờ TC

Trang 13

- Giới thiệu đề cương môn học;

tổng quan về môn học; giới thiệucác BT lớn; gợi ý để sinh viên

tự đề xuất đề tài

- Xác định được nét đặc trưng vềđối tượng và nhiệm vụ nghiên cứucủa tâm lí học tội phạm với cácngành tâm lí học ứng dụng khác

- Phân tích nội dung cơ bản của

8 phương pháp nghiên cứu củatâm lí học tội phạm

* KTĐG: Nhận BT nhóm và

BT lớn

- Đọc đề cươngmôn học

- Chuẩn bị câuhỏi về đề cương

và các tài liệuhọc tập

- Làm rõ vị trí của tâm lí họctội phạm trong hệ thống khoahọc tâm lí

- Chuẩn bị câuhỏi và tình huốngthảo luận GV đãgiao và những câuhỏi tình huống khác

Trang 14

tâm lí học tội phạm - Tham gia tích cực

vào quá trình thảoluận trên lớp

Tự NC 1 giờ

TC Nghiên cứu tài liệu và làm BT nhóm

Tư vấn - Nội dung: Giải đáp, tư vấn về nội dung và phương

pháp học tập; chỉ dẫn khai thác các nguồn tài liệu.

- Thời gian: Từ 8h00 đến 11h00 thứ sáu

- Địa điểm: Văn phòng Bộ môn tâm lí (phòng A309)

- Phân tích nội dung

cơ bản các kiểu nhâncách người phạm tội

- Phân tích được cácyếu tố ảnh hưởng đến

sự hình thành nhâncách người phạm tội

* Đọc:

Chương IV Giáo trìnhtâm lí học tư pháp,Trường Đại học Luật HàNội, Nxb CAND, Hà Nội,

2009, tr 93 - 132

* Tóm tắt những nội dungchính trong tài liệu

Seminar 1 2

giờ

TC

- Làm rõ bản chấtnhân cách người phạmtội

- Đua ra quan điểmcủa mình về các yếu tốảnh hưởng đến việchình thành nhân cáchngười phạm tội

* Đọc: Tội phạm và vấn

đề chống tội phạm (lứa

tuổi vị thành niên), Lê Văn

Cương (chủ biên), Nxb.CAND, Hà Nội, 1999

* Tóm tắt những nội dungchính trong tài liệu

Trang 15

ra được quan niệm của

cá nhân về từng kiểunhân cách người phạmtội

- Chuẩn bị câu hỏi và tìnhhuống thảo luận GV đãgiao và những câu hỏitình huống khác

- Tham gia tích cực vàoquá trình thảo luận trênlớp

Tự NC 1 giờ

- Phân tích các yếu tố cấuthành nên các thành phần cấutrúc tâm lí của hành vi phạmtội

- Phân tích được hậu quả tâm

lí của hành vi phạm tội

- Giải thích được hậu quả

Trang 16

tâm lí của hành vi phạm tội.

- Đưa ra quan điểm của cá

nhân về nguyên nhân tâm líxã hội của hành vi phạm tội

- Đưa ra quan điểm của cá

nhân về cấu trúc tâm lí củahành vi phạm tội

Seminar 2 1

giờ

TC

- Đưa ra ý kiến của cá nhân

về hậu quả tâm lí của hành viphạm tội

- Chuẩn bị câu hỏi

và tình huống thảoluận GV đã giao vànhững câu hỏi tìnhhuống khác

- Tham gia tích cựcvào quá trình thảoluận trên lớp

Tự NC 1 giờ

Trang 17

- Phân tích đặc điểmcủa người chưa thànhniên thực hiện hành viphạm tội.

Seminar 1 1

giờ

TC

- Đưa ra ý kiến của cá

nhân về đặc điểm củacác loại nhóm tội phạm

- Đưa ra ý kiến của cánhân về đặc điểm tâm líđặc thù của thủ lĩnhtrong nhóm tội phạm

- Chuẩn bị câu hỏi và tìnhhuống thảo luận GV đãgiao và những câu hỏi tìnhhuống khác

- Đưa ra ý kiến của cá

nhân về một số loại trẻ

em chưa thành niên cónguy cơ phạm tội

- Chuẩn bị câu hỏi và tìnhhuống thảo luận GV đãgiao và những câu hỏi tìnhhuống khác

Trang 18

* KTĐG: Nộp BT

nhóm

Tự NC 1 giờ

TC Nghiên cứu tài liệu và làm BT lớn.

Tư vấn - Nội dung: Giải đáp, tư vấn về nội dung và phương

- So sánh được đặc điểm

tâm lí của các lí thuyếttâm lí về phòng ngừa tộiphạm

LVN 1 giờTC Thảo luận vấn đề theo

nhómSeminar 1 1

giờ

TC

- Phân biệt được các lí

thuyết tâm lí về phòngngừa tội phạm Từ đó,đưa ra được quan niệmcủa cá nhân về các líthuyết tâm lí về phòngngừa tội phạm

KTĐG: Nộp BT lớn.

- Chuẩn bị câu hỏi vàtình huống thảo luận GVđã giao và những câu hỏitình huống khác

Tự NC 1 giờ Nghiên cứu tài liệu và làm BT lớn.

Trang 19

Tư vấn - Nội dung: Giải đáp, tư vấn về nội dung và phương

- Thời gian: Từ 8h00 đến 11h00 thứ sáu.

- Địa điểm: Văn phòng Bộ môn tâm lí (phòng A309).

10 CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI MÔN HỌC

Theo quy chế đào tạo hiện hành

11 PHƯƠNG PHÁP, HÌNH THỨC KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ 11.1 Đánh giá thường xuyên

- Hình thức: Báo cáo thu hoạch dưới dạng tiểu luận, bài viết từ 5 đến

7 trang trên khổ giấy A4; cỡ chữ 14; font: Times New Roman; kíchthước các lề trên, dưới, trái, phải theo thứ tự 2,5cm, 2,5cm, 3,5cm,2cm, dãn dòng 1,5 lines (yêu cầu đánh máy)

Trang 20

- Nội dung: Giải quyết một trong các BT nhóm (trong bộ BT); thái độcủa các thành viên của nhóm cũng như khả năng phối hợp LVN khigiải quyết BT được giao.

- Tiêu chí đánh giá:

+ Xác định vấn đề seminar rõ ràng, hợp lí, khả thi;

+ Thể hiện kĩ năng tổ chức, quản lí, điều hành seminar;

+ Chuẩn bị chu đáo, cẩn thận;

+ Tài liệu sử dụng phong phú đa dạng, hấp dẫn;

+ Viết báo cáo học tập đúng quy định;

+ Hình thức seminar sáng tạo

 BT lớn

- Hình thức: Bài luận từ 7 đến 10 trang trên khổ giấy A4; cỡ chữ 14;font: Times New Roman; kích thước các lề trên, dưới, trái, phải theothứ tự 2,5cm, 2,5cm, 3,5cm, 2cm, dãn dòng 1,5 lines, (yêu cầu đánhmáy và đóng thành quyển)

- Nội dung: Giải quyết một BT lớn (trong bộ BT)

- Hình thức: Thi vấn đáp, hoặc thi viết

- Nội dung: 5 vấn đề đã được nghiên cứu và những vấn đề tự nghiêncứu, gồm 75 mục tiêu nhận thức được thể hiện trong mục 6 của Đềcương này

- Tiêu chí đánh giá:

Trang 21

+ Trả lời chính xác, rõ ràng, khúc triết câu hỏi chính: 7 điểm;

+ Liên hệ thực tiễn: 3 điểm

Trang 22

MỤC LỤC

Trang

1 THÔNG TIN VỀ GIẢNG VIÊN 3

2 MÔN HỌC TIÊN QUYẾT 4

3 TÓM TẮT NỘI DUNG MÔN HỌC 4

4 NỘI DUNG CHI TIẾT CỦA MÔN HỌC 4

5 MỤC TIÊU CHUNG CỦA MÔN HỌC 5

6 MỤC TIÊU NHẬN THỨC CHI TIẾT 6

7 TỔNG HỢP MỤC TIÊU NHẬN THỨC 11

8 HỌC LIỆU 11

9 HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY-HỌC 12

10 CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI MÔN HỌC 19

11 PHƯƠNG PHÁP, HÌNH THỨC KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ 19

Định dạng
Số trang	22
Dung lượng	259,5 KB