Cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về đặc điểm hình thái, cấu tạo tế bào thực vật; cấu tạo và chức năng từng loại mô trong cơ thể thực vật; đặc điểm hình thái, cấu tạo, chức năng các cơ quan sinh dưỡng; sự sinh sản và cơ quan sinh sản ở thưc vật
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM KHOA KHOA HỌC CƠ BẢN
BỘ MÔN HÓA SINH
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN Học phần: THỰC VẬT HỌC
Số tín chỉ: 2
Mã số: BOT 211
Thái Nguyên, 5/2013
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
KHOA KHOA HỌC CƠ BẢN
BỘ MÔN HÓA SINH
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN
1 Tên học phần: Thực vật học
- Mã số học phần: BOT 211
- Số tín chỉ: 2
- Tính chất của học phần: Bắt buộc
- Học phần thay thế, tương đương: không
- Ngành (chuyên ngành) đào tạo: TT, CN rau hoa quả, LN, NLKH, QLTNR
2 Phân bổ thời gian học tập:
- Số tiết học lý thuyết trên lớp: 30 tiết
- Số tiết làm bài tập, thảo luận trên lớp: 0 tiết
- Số tiết thí nghiệm, thực hành: 0 tiết
- Số tiết sinh viên tự học: 0 tiết
3 Đánh giá học phần
- Điểm chuyên cần: trọng số 0,2
- Điểm kiểm tra giữa kỳ: trọng số 0,3
- Điểm thi kết thúc học phần: trọng số 0,5
4 Điều kiện học
- Học phần học trước: Sinh học đại cương
- Học phần song hành: Không
5 Mục tiêu đạt được sau khi kết thúc học phần:
5.1 Kiến thức:
- Cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về đặc điểm hình thái, cấu tạo
tế bào thực vật; cấu tạo và chức năng từng loại mô trong cơ thể thực vật; Đặc điểm hình thái, cấu tạo, chức năng các cơ quan sinh dưỡng (Rễ, Thân, Lá); Sự sinh sản và cơ quan sinh sản ở thực vật Từ đó thấy được cấu tạo phù hợp với chức năng và khả năng thích nghi của thực vật trong môi trường tự nhiên
- Trang bị cho sinh viên những hiểu biết chung về giới thực vật, sự phân chia giới thực vật thành các bậc đơn vị khác nhau và con đường tiến hóa của chúng trong tự nhiên
5.2 Kỹ năng:
Người học có các kỹ năng quan sát, phân tích, các đặc điểm hình thái, cấu tạo của cơ thể thực vật (ngoài tự nhiên và trong phòng thí nghiệm) Có ý thức bảo vệ môi trường nói chung và bảo vệ thực vật nói riêng, cũng chính là bảo vệ cuộc sống của con người
Trang 36 Nội dung kiến thức và phương thức giảng dạy:
tiết
Phương pháp giảng
dạy CHƯƠNG 1 TẾ BÀO THỰC VẬT 1 GV nêu vấn đề
để SV nhớ lại kiến thức cũ
1.1 Khái niệm tế bào
1.2 Thành phần cấu tạo của tế bào
1.2.1 Hình dạng, kích thước của tế bào
1.2.2 Cấu tạo của tế bào
1.2.2.1 Thành tế bào
1.2.2.2 Màng tế bào
1.2.2.3 Tế bào chất
1.2.2.4 Nhân
1.1.2.5 Các thể ẩn nhập trong tế bào
Phát vấn 2.1 Khái niệm
2.2 Phân loại
2.2.1 Mô phân sinh
2.2.2 Mô che chở
2.2.3 Mô cơ
2.2.4 Mô dẫn
2.2.5 Mô mềm
2.2.6 Mô tiết
CHƯƠNG 3 CƠ QUAN DINH
DƯỠNG CỦA THỰC VẬT HẠT KÍN
2 Thuyết trình Phát vấn
3.1.1 Hình thái
3.1.1.1 Các bộ phận của rễ
3.1.1.2 Các kiểu rễ
3.1.2 Biến dạng của rễ
3.1.3 Cấu tạo giải phẫu của rễ
3.1.3.1 Cấu tạo sơ cấp
3.1.3.2 Cấu tạo thứ cấp
Trang 43.2.1 Hình thái của thân
3.2.1.1 Các bộ phận của thân
3.2.1.2 Các dạng thân
3.2.2 Các loại thân trong không gian
3.2.3 Biến dạng của thân
3.2.4 Cấu tạo giải phẫu của thân
3.2.4.1 Cấu tạo giải phẫu thân cây hai lá
mầm
3.2.4.2 Cấu tạo giải phẫu thân cây một lá
mầm
3.3.1 Hình dạng ngoài của lá
3.3.1.1 Các bộ phận của lá
3.3.1.2 Các dạng lá
3.3.2 Biến dạng của lá
3.3.3 Cách mọc lá
3.3.4 Cấu tạo giải phẫu của lá
3.3.4.1 Cấu tạo lá cây hai lá mầm
3.3.4.2 Cấu tạo lá cây một lá mầm
CHƯƠNG 4 SỰ SINH SẢN VÀ CƠ
QUAN SINH SẢN CỦA THỰC VẬT
2 Thuyết trình Phát vấn 4.1 Khái niệm chung
4.2 Các hình thức sinh sản của thực vật 1
4.2.1 Sinh sản sinh dưỡng
4.2.1.1 Sinh sản sinh dưỡng tự nhiên
4.2.1.2 Sinh sản sinh dưỡng nhân tạo
4.2.2 Sinh sản vô tính
4.2.3 Sinh sản hữu tính ở thực vật hạt kín
4.2.3.1 Cấu tạo của hoa
4.2.3.2 Hoa thức
4.2.3.3 Quá trình hình thành giao tử
4.2.3.4 Sự thụ phấn và sự thụ tinh
4.3 Sự phát triển của hạt 0,5
4.4 Sự hình thành quả 0,5
4.4.1 Cấu tạo quả
4.4.2 Phân loại quả
Trang 54.4.2.1 Nhóm quả đơn
4.4.2.2 Nhóm quả kép
4.4.2.3 Nhóm quả phức
PHÂN LOẠI THỰC VẬT
2 Thuyết trình Phát vấn 5.1 Đối tượng, nhiệm vụ và ý nghĩa của
phân loại học thực vật
5.2 Các qui tắc phân loại
5.2.1 Các bậc phân loại
5.2.2 Đơn vị phân loại
5.2.3 Cách gọi tên các bậc phân loại
5.3 Các phương pháp phân loại thực vật
5.3.1 Phương pháp hình thái so sánh
5.3.2 Phương pháp giải phẫu
5.3.3 Phương pháp cổ thực vật học
5.3.4 Phương pháp sinh hoá học
5.3.5 Phương pháp địa lý học
5.3.6 Phương pháp cá thể phát triển
5.3.7 Phương pháp miễn dịch
5.3.8 Phương pháp chuẩn đoán huyết
thanh
5.4 Sự phân loại sinh giới và các nhóm
thực vật chính
CHƯƠNG 6 NGÀNH TẢO LAM
(Cyanophyta)
2 Thuyết trình Phát vấn 6.1 Tổ chức cơ thể
6.2 Cấu tạo tế bào
6.3 Sinh sản
6.4 Đặc điểm dinh dưỡng, phân bố và
sinh thái
6.5 Phân loại
6.6 Ý nghĩa thực tiễn của Tảo lam Thảo luận
CHƯƠNG 7 NHÓM NẤM (Fungi) 3 Thuyết trình
Phát vấn 7.1 Ngành Nấm nhày (Myxophyta) 1
7.1.1 Cấu trúc cơ thể
7.1.2 Sinh sản
7.1.3 Phân loại
7.2 Ngành Nấm (Mycophyta) 2
Trang 67.2.1 Cấu tạo cơ thể
7.2.2 Cấu tạo tế bào
7.2.3 Sinh sản
7.2.4 Phân loại
7.2.5 Vai trò của Nấm trong tự nhiên và
trong đời sống con người
Thảo luận
CHƯƠNG 8 NHÓM TẢO (Algae) 4 Thuyết trình
Phát vấn
8.4.1 Ngành Tảo silic (Bacillariophyta)
8.4.2 Ngành Tảo lục (Chlorophyta)
8.4.3 Ngành Tảo nâu (Phaeophyta)
8.4.4 Ngành Tảo đỏ (Rhodophyta)
8.4.5 Vai trò của Tảo trong tự nhiên và
trong đời sống con người
0,5 Thảo luận
CHƯƠNG 9 THỰC VẬT BẬC
CAO
13 Thuyết trình
Phát vấn 9.1 Nhóm thực vật sinh sản bằng bào tử 3
9.1.1 Ngành Rêu (Bryophyta)
9.1.2 Ngành Quyết trần (Rhyniophyta) SV tự học 9.1.3 Ngành Lá thông (Psilotophyta) SV tự học 9.14 Ngành Thông đá (Lycopodiophyta) SV tự học 9.1.5 Ngành Cỏ tháp bút (Equisetophyta)
9.1.6 Ngành Dương xỉ (Polypodiophyta)
9.2 Ngành thực vật hạt trần
(Gymnospermatophyta)
4
9.2.1 Đặc điểm chung
9.2.2 Phân loại
9.2.2.1 Lớp Dương xỉ có hạt
(Lyginopteridopsida)
SV tự học
9.2.2.2 Lớp Tuế (Cycadopsida)
9.2.2.3 Lớp Á Tuế (Bennettitopsida)
9.2.2.4 Lớp Lá quạt (Ginkgopsida) SV tự học 9.2.2.5 Lớp Thông (Pinopsida)
9.2.2.6 Lớp Dây gắm (Gnetopsida)
9.2.3 Vị trí và hướng tiến hoá của ngành
Hạt trần
Thảo luận
9.3 Ngành thực vật hạt kín
(Angiospermatophyta)
6 9.3.1 Đặc điểm chung
9.3.2 Nguồn gốc
Trang 79.3.3 Phân loại
9.3.3.1 Lớp cây hai lá mầm (Dicotyleonae)
9.3.3.2 Lớp cây một lá mầm
(Monocotyledonae)
7 Tài liệu học tập :
[1] Nguyễn Bá, Giáo trình Thực vật học Nxb Giáo dục Hà Nội, 2007
[2] Bài giảng thực vật học, ThS Phạm Thị Thanh Vân – BM Hóa Sinh khoa KHCB trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên biên soạn
8 Tài liệu tham khảo:
[1] Võ Văn Chi, Dương Đức Tiến, Phân loại học thực vật, NXB Đại học và
Trung học chuyên nghiệp Hà nội, 1978
[2] Vũ Văn Chuyên, Bài giảng Thực vật học, NXB Y học Hà Nội, 1991
[3] Phan Nguyên Hồng (CB), Nguyễn Duy Minh, Hoàng Thị Sản, Thế giới cây
xanh quanh ta, NXB Giáo dục hà nội, 2003
[4] Hoàng Thị sản (CB), Hoàng Thị Bé, Phân loại học thực vật, NXB Giáo dục
Hà Nội, 1998
[5] Hoàng Thị Sản (CB), Hoàng Thị Bé, Thực hành Phân loại thực vật, NXB
Giáo dục Hà Nội, 2001
[6] Nguyễn Hữu Thăng, Nguyễn Quý Chiến (biên dịch), Thực vật học,NXB
Khoa học và kỹ thuật Hà Nội, 1999
[7] Thái Văn Trừng, Thảm thực vật rừng Việt Nam, NXB Khoa học và Kỹ Thuật Hà Nội, 1970
9 Cán bộ giảng dạy:
STT Họ và tên giảng viên Thuộc đơn vị quản lý Học vị, học hàm
1 Phạm Thanh Huế Khoa KHCB Thạc sĩ
2 Phạm Thị Thanh Vân Khoa KHCB Thạc sĩ
Thái Nguyên, ngày 5 tháng 5 năm 2013
Trưởng khoa Phó Bộ môn Giảng viên