tìm hiểu về vi khuẩn shigella

tìm hiểu về vi khuẩn shigella

ĐỀ TÀI:

TÌM HIỂU VỀ VI KHUẨN SHIGELLA

6 PHƯƠNG PHÁP PHÂN LẬP VÀ NHẬN BIẾT

7 CÁC BÀI BÁO VỀ NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM DO VI KHUẨN SHIGELLA

I LỊCH SỬ, NGUỒN GỐC

• Shiga (nhà vi trùng học_ Nhật Bản) phân lập lần đầu tiên năm 1898 (vi

khuẩn này về sau mang tên Shigella shiga).

lỵ trực khuẩn có những tính chất khác với vi khuẩn do Shiga phân lập

khác nhau: Shigella dysenteriae(nhóm huyết thanh A); Shi.flexneri(nhóm huyết thanh B); Shi.boydii(nhóm huyết thanh C); Shi.sonnei (nhóm huyết

thanh D)

SHIGELLA ĐƯỢC TÌM THẤY NHƯ THẾ NÀO?

Giới : Bacteria Ngành: Proteobacteria

Họ: Enterobacteriaceae Lớp: Gramma Proteobacteria Bộ: Enterobacteriales

Nhó

m A

•

S d yse nte ria e

•

Khô

ng lên m

en man nito

l, c

ó 1

0 kiể

u h uyế

t th anh

Nhó

m B

•

S f exn eri

•

Có khả nă

ng lên m

en man nito

l, c

ó 6 kiể

u h uyế

t th anh

Nhó

m C

•

S b oyd ii

•

Có khả nă

ng lên m

en man nito

l Đ ược ch

ia th ành

15 kiể

u h uyế

t th anh ,

Nhóm D

•

S s onn ei

•

Có khả nă

ng lên m

en man nito l,c

hỉ c

ó 1 kiể

u h uyế

t th anh

1 Phân loại

II PHÂN LOẠI, ĐẶC TÍNH

2 Đặc tính:

kỵ khí tùy ý, cho thử nghiệm Catalase (+) (trừ Shigella dysentrirae), Osidase(+)

• Vi khuẩn này có thể tồn tại trong khoảng nhiệt độ 7-46 C, nhiệt độ tối thích là 37 C Chúng có khả năng chịu ᵒ ᵒđựng yếu tố ngoại cảnh tương đối tốt tuy nhiên khá nhạy với nhiệt, bị tiêu diệt bằng phương pháp khử trùng Pasteur

• Vi khuẩn này được chẩn đoán xác định dựa vào dịch tễ học, hội chứng lỵ, kết quả cấy phân Shigella (+)

SHIGELLA LÀ LOẠI VI KHUẨN GÌ????

III SINH THÁI

sinh bào tử, bắt màu Gram âm

IV CƠ CHẾ GÂY BỆNH CỦA SHIGELLA

gặp ở trẻ em

Hình ảnh Vi khuẩn Shigella tấn công đường tiêu hóa gây bệnh lỵ.

SHIGELLA NHIỄM BỆNH CHO CHÚNG TA BẰNG

CÁCH NÀO???

• -Tại đường tiêu hóa, Shigella gây tổn thương đại tràng

Shigella gây bệnh nhờ khả năng xâm nhập và nội độc tố,

Shigella dysenteriae và Shigella flexneri còn có thêm ngoại

độc tố

-Vi khuẩn bám rồi xâm nhập vào niêm mạc đại tràng Chúng

nhân lên nhanh chóng trong lớp niêm mạc

-Vi khuẩn chết giải phóng ra nội độc tố gây xung huyết, xuất

tiết, tạo những ổ loét và mảng hoại tử Nội độc tố còn tác động

lên thần kinh giao cảm gây co thắt và tăng nhu động ruột

-Những tác động đó làm bệnh nhân đau bụng quặn, buồn đi ngoài và đi ngoài nhiều lần, phân có nhầy lẫn máu.

• Ngoại độc tố của Shigella dysenteriae và Shigella flexneri có độc tính với thần kinh trung ương, có thể

gây viêm màng não và hôn mê Tuy nhiên, vi khuẩn chỉ sinh ra ngoại độc tố sau khi đã xâm nhập vào niêm mạc đại tràng

Hình ảnh Vi khuẩn Shigella tấn công đường tiêu hóa gây bệnh lỵ

• Không có miễn dịch tự nhiên, vai trò bảo vệ chủ yếu dựa vào IgA ở ruột

Hình 4 Cơ chế gây bệnh của Shigella

V ĐẶC ĐIỂM CỦA BỆNH DO SHIGELLA GÂY RA

• Nhiễm vi khuẩn Shigella (shigellosis) là một bệnh đường ruột gây

ra bởi một trong các vi khuẩn được biết đến như shigella Dấu

hiệu chính là tiêu chảy nhiễm trùng shigella, thường là đẫm máu

• Lỵ trực khuẩn còn gọi là lỵ trực trùng, xích lỵ, lỵ nhiệt độc, là

bệnh viêm đại tràng cấp tính do trực khuẩn Shigella gây ra, xâm

nhập qua đường ăn uống.Bệnh thường gây ra hoại tử niêm

mạc,thậm chí gây viêmmàng não và hôn mê.Bệnh thường gây ra

các vụ dịch lớn và kéo dài,rất nguy hiểm

• Nếu nhẹ, người bệnh đau bụng từng cơn, mắc đi cầu (lúc đầu phân lỏng về sau nhớt nhầy, mủ) 10-15 lần /ngày, mót rặn.

sa trực tràng) Đi cầu 30-40 lần /ngày, phân toàn máu, nhớt nhầy, người bệnh mệt mỏi, sụt cân, vẻ mặt hốc hác, môi khô, lưỡi đóng bợn, bụng chướng, vọp bẻ, nấc cục

• Lỵ Trực Trùng luôn có sốt, nhẹ thì 38-39oC, nặng thì 40-41oC,

có khi sốt gây co giật.Trong một số trường hợp, sự nhiễm khuẩn Shigella có thể gây ra những triệu chứng khác như phát ban trên da, viêm khớp, tổn thương thận hay ảnh hưởng đến thần kinh

Biểu hiện khác:

• Tăng urê huyết, huyết tán, hạ natri và đường huyết, bất thường ở hệ thần kinh (co giật, rối loạn tri giác, tư thế bất thường…) Ít phổ biến hơn: Viêm khớp háng phản ứng, đau nhức toàn thân, nước tiểu có albumin và trụ hạt, đạm máu có thể tăng

• Xuất huyết đại tràng, thủng đại tràng, sa trực

tràng…

• Sau khi khỏi lỵ trực trùng có thể xuất hiện triệu

chứng mắt (mắt đỏ), niệu đạo (tiểu gắt, buốt), khớp

(đau khớp di chuyển, khớp sưng đau, tràn dịch

khớp không để di chứng

Các biến chứng:

VI.CÁC PHƯƠNG PHÁP XÁC ĐỊNH SHIGELLA

1.Quy trình phân tích:

a/Giai đoạn tăng sinh:

b/Giai đoạn tăng sinh chọn lọc:

• Dùng que cấy vòng cấy dịch tăng sinh lên các môi trường thạch đĩa chọn lọc như : XLD, HE và MAC

c/Phân lập:

Hình1.Shigella trên HE, khuẩn lạc có màu xanh nhạt, trong suốt Hình 2.Khuẩn lạc Shigella có màu nâu đỏ, trong suốt.

• Từ các khuẩn lạc nghi ngờ trên môi trường

phân lập, chọn ít nhất 5 khuẩn lạc cấy trên

môi trường không chọn lọc (như TSA)

được sử dụng để thử nghiệm sinh hóa và

• Thử nghiệm sàng lọc:

không tạo H2S trong môi trường Các dòng có phản ứng như trên được thử nghiệm để

khẳng định Shigella.

e/kết luận:

II.Phương pháp hiện đại:

1.Kỹ thuật PCR (Polymerase Chain Reaction)

Nguyên tắc:

khuẩn cần tìm thì PCR sẽ phát hiện ra chúng

ứng, chứa đầy đủ thành phần dung dịch đệm PCR, mồi, nước

để giúp kiểm tra chính xác mức độ nhiễm vi sinh vật trầm trọng hay không

Kỹ thuật PCR dùng phát hiện shigella được tiến hành trên cặp mồi SHIG khuếch đại cho trình tự 320bp trên plasmid xâm nhiễm đặc hiệu cho shigella và cặp mồi 16S khuếch đại cho trình tự có kích thước 1007bp nằm trong vùng bảo tồn cùa 16S rRNA hiện diện trong mọi loài vi khuẩn

• Ưu điểm: hiệu quả cao,tiết kiệm thời gian,cho phép phát hiện shigella ở mức 10CFU/25g mẫu sau 12→14h tăng sinh,cho kết quả sau 24h

 Nguyên tắc:Thử nghiệm này dựa trên sự ngưng kết giữa các hạt cao su với các kháng thể huyết thanh.

 Ưu điểm: Chẩn đoán xác định Shigella từ các mẫu lâm sàng trong 24h với độ đặc hiệu (>98%) và độ nhạy (100%),hơn nữa thao tác rất đơn giản và dễ sử dụng

2.Kỹ thuật LA (latex agglutination)

 Cơ chế của thử nghiệm LA:

kháng thể hoặc kháng nguyên cụ thể.Nếu mẫu bị nghi ngờ có sự hiện diện của shigella, các hạt cao su

sẽ cụm lại với nhau (tựu lại)

Cơ chế thử nghiệm latex agglutination

VI CÁC BÀI BÁO VỀ NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM DO

SHIGELLA

VIII TÀI LIỆU THAM KHẢO

CẢM ƠN CÔ VÀ CÁC BẠN ĐÃ LẮNG NGHE