Đường Saccharose có một vai trò rất quan trọng trong đời sống của con người. Đường đã góp phần cung cấp năng lượng cho cơ thể, tạo vị, tăng giá trị cảm quan cho thực phẩm. Vì vậy, mà đường là nguồn nguyên liệu không thể nào thiếu trong công nghệ thực phẩm như bánh kẹo, nước ngọt ,… Ngành mía đường giữ vai trò khá quan trọng trong ngành Công nghiệp thực phẩm và một số ngành khác. Bên cạnh sản xuất đường, các sản phẩm cạnh đường như mật rỉ, điện, phân vi sinh cũng được tạo ra nhằm tận dụng một cách triệt để cây mía. Cùng với sự phát triển của ngành công nghệ sản xuất đường trên thế giới, thì ngành công nghệ sản xuất đường ở nước ta cũng đang trên đà phát triển đáp ứng nhu cầu cho người tiêu dùng. Trong đó Công ty cổ phần Mía đường Thành Thành Công Tây Ninh là một trong số những công ty đã góp phần đáng kể tạo nên thương hiệu đường Việt Nam. Công ty cổ phần Mía đường Thành Thành Công Tây Ninh là nhà máy hiện đại nhất Việt Nam và được mệnh danh là “Thủ đô mía đường”. Trong những năm qua công ty đã có những phát triển vượt bậc cả về số lượng và chất lượng, luôn cải tiến, nâng cấp công nghệ để đảm bảo chất lượng sản phẩm tốt nhất. Nhận thấy tầm quan trọng của công nghiệp mía đường, đồng thời để nâng cao kiến thức chuyên môn của bản thân, tiếp cận với thực tế sản xuất với nền công nghệ hiện đại và tiên tiến đồng thời hoàn thành chương trình học đối với một kỹ sư thực phẩm, em quyết định chọn nhà máy đường Thành Thành Công Tây Ninh là nơi thực tập với đề tài là “TÌM HIỂU VỀ QUY TRÌNH SẢN XUẤT ĐƯỜNG TINH LUYỆN, TÌM HIỂU CHUYÊN SÂU QUY TRÌNH HÓA CHẾ VÀ NẤU ĐƯỜNG LUYỆN” nhằm học tập và nghiên cứu thêm về quá trình sản xuất đường mía, nâng cao trình độ cá nhân để có thể góp phần vào sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước nói chung và phát triển quê hương Tây Ninh nói riêng.
TỔNG QUAN
Sơ lược về công ty
Bảng 1.1 Giới thiệu công ty
CÔNG TY CỔ PHẦN MÍA ĐƯỜNG THÀNH
THÀNH CÔNG TÂY NINH TÊN GIAO DỊCH
Công ty Cổ phần Mía đường Thành Thành Công Tây
Thanh Thanh Cong Tay Ninh Joint Stock Company
DOANH CHÍNH Sản xuất đường
LOGO ĐỊA CHỈ Tân Hưng - Tân Châu - Tây Ninh
WEBSITE www.ttcsugar.com.vn
EMAIL ttcs@ttcsugar.com.vn ĐIỆN THOẠI 066 3757 959
Công ty Cổ phần Mía đường Thành Thành Công Tây Ninh được thành lập vào tháng 07/1995, có trụ sở chính và nhà máy rộng 32ha tọa lạc tại xã Tân Hưng, huyện Tân Châu cách Thành Phố Tây Ninh 20km, chuyên sản xuất đường tinh luyện Công suất ép 9800 tấn mía cây/ngày Với dây chuyền máy móc thiết bị hiện đại và hoàn toàn tự động được vận hành bởi đội ngũ dày dạn kinh nghiệm được đào tạo trong và ngoài nước
QUY MÔ CÔNG TY Hơn 500 nhân viên, công nhân.
Lịch sử hình thành và phát triển của công ty
Công ty Cổ Phần Mía Đường Thành Thành Công Tây Ninh (TTCS), tiền thân là Công ty liên doanh giữa Tập đoàn Group Bourbon (GB) và Liên hiệp mía đường II (LHMĐ II) và Liên hiệp Mía đường Tây Ninh (LHMĐTN), được thành lập theo Giấy phép Đầu tư số 1316/GP ngày 15/7/1995 do Bộ Kế Hoạch & Đầu Tư cấp Tổng số vốn đầu tư ban đầu của Công ty là 95 triệu USD và vốn pháp định đăng ký là 28,5 triệu USD Trong đó GB sở hữu 70% vốn điều lệ, LHMĐII sở hữu 15% và LHMĐTN sở hữu 15%
Dự án đầu tư là Nhà máy sản xuất đường có dây chuyền thiết bị hiện đại, công nghệ tiến tiến nhất với sản phẩm chính là đường tinh luyện RE theo tiêu chuẩn Châu Âu, công suất thiết kế giai đoạn 1 là 8.000 tấn mía/ngày Điểm đặc biệt của dây chuyền này là sử dụng nhiệt lượng từ đốt bã mía để chạy 2 tua bin sản xuất điện với công suất 24MW, hơi nước thứ cấp sau khi qua tua bin sẽ được sử dụng cho sản xuất đường, phần còn thừa sau khi tự cung cấp điện cho toàn nhà máy sẽ được hòa vào lưới điện quốc gia
Tháng 12 năm 1998, SBT điều chỉnh tăng vốn đầu tư lần thứ nhất lên 111 triệu USD và vốn pháp định cũng được tăng lên 39,5 triệu USD theo Giấy phép điều chỉnh số
1316/GPĐC1 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư Tuy nhiên do tình hình sản xuất kinh doanh không thuận lợi, ngành đường rơi vào cuộc khủng hoảng trầm trọng Tháng 3 năm 1999, Tổng Công ty mía đường II thực hiện chuyển nhượng toàn bộ phần góp vốn pháp định của mình cho Group Bourbon theo Giấy phép Đầu tư điều chỉnh số 1316/GPĐC2 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư
Tháng 5 năm 2000, Liên Hiệp Mía Đường Tây Ninh đã chuyển nhượng phần vốn góp cho Tập đoàn Bourbon SBT được chính thức chuyển đổi hình thức đầu tư thành Doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài theo Giấy phép Đầu tư điều chỉnh số 1316A/GP của Bộ Trưởng Bộ Kế Hoạch và Đầu Tư
Tháng 2 năm 2001, SBT điều chỉnh tăng vốn đầu tư lần thứ hai lên 113 triệu USD và vốn pháp định là 112,189 triệu USD theo Giấy phép đầu tư điều chỉnh số 1316A/GPĐC1 của Bộ Trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư sau khi Tập đoàn Bourbon mua lại nợ vay nước ngoài và vốn hóa toàn bộ số nợ này, qua đó thể hiện sự cam kết đầu tư và phát triển lâu dài của Tập đoàn Bourbon ở Việt Nam
Tháng 12 năm 2005, SBT được Bộ Kế Hoạch và Đầu Tư chuẩn y điều chỉnh thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) còn 10% cho suốt đời dự án (50 năm kể từ năm 1995), miễn thuế TNDN 4 năm kể từ năm đầu tiên có lãi (năm 2004) và giảm 50% trong 04 năm tiếp theo và bãi bỏ quy định về thuế chuyển lợi nhuận ra nước ngoài theo Giấy phép điều chỉnh số 1316A/GPĐC2
Tháng 3 năm 2007, SBT được Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Tây Ninh cấp phép chuyển đổi hình thức doanh nghiệp thành Công ty cổ phần theo Giấy chứng nhận đầu tư số
451033000014 ngày 23 tháng 3 năm 2007 với vốn điều lệ là 1.419 tỷ đồng trên cơ sở vốn góp của Công ty TNHH sau khi xử lý toàn bộ lỗ lũy kế đến ngày 31/12/2006
Năm 2008, Công ty niêm yết 44.824.172 cổ phiếu (với mã chứng khoán SBT) trên Sàn giao dịch chứng khoán Tp.HCM, chiếm 31,58% tổng số cổ phiếu phát hành
Năm 2009, sau khi thực hiện chiến lược đa dạng hóa ngành nghề sản xuất kinh doanh của Tập đoàn Bourbon, Công ty đã tiếp nhận và triển khai dự án Khu
9 công nghiệp Tháng 10/2009, Công ty chính thức tổ chức Lễ động thổ Vườn Công nghiệp Bourbon An Hòa Đây là khu công nghiệp sinh thái đầu tiên tại Việt Nam
Cuối năm 2010, Tập đoàn Bourbon thoái vốn tại Công ty Cổ phần Bourbon Tây Ninh chuyển nhượng toàn bộ số lượng cổ phần sở hữu cho đối tác Việt Nam, trong đó Công ty Cổ phần Đầu tư Thành Thành Công là cổ đông lớn, chiếm 24,5% tổng số lượng cổ phần phát hành của Công ty
Năm 2011, lần đầu tiên sau 16 năm thành lập và hoạt động, nhà máy Bourbon Tây Ninh triển khai dự án nâng công suất ép từ 8.000 tấn mía/ngày lên 9.000 tấn mía/ngày Nhà máy chính thức đưa vào hoạt động với công suất 9.000 tấn mía/ngày trong vụ ép 2011-2012
Năm 2012, Công ty tiếp tục triển khai dự án nâng công suất ép từ 9.000 tấn mía/ngày lên 9.800 tấn mía/ngày Dự án đã hoàn thành và Nhà máy chính thức hoạt động với công suất mới trong vụ ép 2012 - 2013 Bên cạnh đó, nhà máy SBT cũng đã hoàn thành dự án Affinage (xưởng hòa tan đường thô), đã đưa vào sử dụng tháng 12/2012, góp phần làm gia tăng sản lượng đường RE - vốn là sản phẩm chủ lực của Công ty, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường
Năm 2013, Công ty phát hành thành công 6.574.200 cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động trong Công ty và tăng vốn điều lệ lên thành 1.485.000.000.000 đồng vào Quý III Ngày 02/12/2013, Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh cấp Giấy chứng nhận đầu tư điều chỉnh lần thứ 13 cho Công ty Theo đó, Công ty chính thức đổi tên từ Công ty Cổ phần Bourbon Tây Ninh sang tên mới là Công ty Cổ phần Mía đường Thành Thành Công Tây Ninh
Năng lực sản xuất
Công suất ép thiết kế: 9.800 Tấn mía nguyên liệu/ngày, tương đương khoảng 1.200.000 tấn mía/ năm
Công suất luyện đường thô: 900 - 1.000 tấn/ngày, sản lượng khoảng 90.000 – 110.000 tấn/năm Đường thành phẩm: 900 – 1.000 tấn/ngày, sản lượng khoảng 180.000 – 200.000 tấn/năm
Mật rỉ: 50.000 tấn/năm Điện thương phẩm: 50 triệu KWH/năm
Kho chứa đường thành phẩm: Sức chứa 75.000 tấn
Kho chứa đường thô nguyên liệu: Sức chứa 12.000 tấn
Bồn chứa mật rỉ: Sức chứa 25.000 tấn
Kho vật tư thiết bị
1.3.1.3 Hệ thống kho cảng bến kéo (Huyện Hòa Thành – Tỉnh Tây Ninh):
Kho chứa đường: diện tích 1.000 m 2
Bồn chứa mật rỉ: thể tích 2.500 m 3
1.3.1.4 Các nông trường sản xuất mía giống và mía nguyên liệu:
Đường tinh luyện thượng hạng TSU EXTRA PREMIUM
Đường tinh luyện cao cấp TSU PREMIUM
Đường trắng cao cấp TSU FAMILY
Đường tinh luyện tiêu chuẩn Mimosa
Đường tinh luyện cao cấp Mimosa
Đường tinh luyện thượng hạng Mimosa
Đường tinh luyện đặc biệt Mimosa
Đường tinh luyện hạt nhuyễn Mimosa
Đường trắng cao cấp Mimosa
1.3.2.2 Phụ phẩm – sản phẩm cạnh đường, sau đường:
Nước đóng chai TTC miaqua, nước dừa CoCo Xim
Phân vi sinh hữu cơ từ bã, bùn, tro lò.
Sơ đồ cơ cấu tổ chức và sơ đồ mặt bằng công ty
Hình 1.1 Cơ cấu tổ chức công ty
SƠ ĐỒ MẶT BẰNG CÔNG TY
Hình 1.2 Sơ đồ mặt bằng công ty
NGUYÊN LIỆU SẢN XUẤT, THÀNH PHẨM
Nguyên liệu
Cây mía có nguồn gốc từ Ấn Độ, cây mía xuất hiện từ một loại lau sậy hoang dại đã trở thành một trong những cây công nghiệp quan trọng trên thế giới Ngày nay, có khoảng
200 quốc gia và vùng lãnh thổ trồng mía đường và sản xuất khoảng 1.324,6 triệu tấn (khoảng 6 lần nhiều hơn sản lượng củ cải đường) Mía trồng nhiều nhất ở Châu Mỹ và Châu Á Châu Âu trồng mía ít nhất Các nước trồng nhiều mía như: Cuba, Braxin, Ấn Độ, Trung Quốc…
Hiện nay, mía nguyên liệu của nhà máy được thu mua từ các hộ dân trong tỉnh Tây Ninh, Long An, Campuchia… và từ nông trường của công ty
Các loài mía: Trong loại Saccharum có 5 loài mía gồm: 3 loài trồng trọt và 2 loài hoang dại Các loài mía này phân biệt giữa chúng với nhau bằng các đặc điểm thực vật
Theo Jeswiet, các loài mía trồng là : Loài Saccharum officinarum L, Saccharum barberi Jeswiet, Saccharum sinense Roxb
Các loài mía hoang dại thuộc loại Saccharum khác là: Saccharum spontaneum L,
Mía lai: Trong sản xuất cây mía hiện nay, hầu hết các giống mía trồng là con lai giữa các loài, giữa các giống và cả giữa các loại với nhau
S officinarum với S spontaneum: POJ2878, POJ2727, POJ2883, PR980,
S officinarum với S barberi: Co213, POJ36, POJ228
S officinarum với S barberi và S spontaneum: Co281, Co290, CP36-13,
Lai giữa các giống của S officinarum: HG6047, HG1306, HG9072.
Trên cây mía thông thường phần ngọn sẽ nhạt hơn phần gốc Đó là đặc điểm chung của thực vật: chất dinh dưỡng (ở đây là hàm lượng đường) được tập trung nhiều ở phần gốc (vừa để nuôi dưỡng cây, vừa để dự trữ) Đồng thời do sự bốc hơi nước của lá mía, nên phần ngọn cây lúc nào cũng cần được cung cấp nước đầy đủ để cung cấp cho lá, gây ra hàm lượng nước phần ngọn sẽ nhiều hơn phần gốc, làm cho ngọn cây mía nhạt hơn
Rễ mía: Rễ có tác dụng giữ cho mía đứng và hút nước, hút các chất dinh dưỡng để nuôi cây mía, rễ mía thuộc loại rễ chùm Rễ thường tập trung ở độ sâu 0,3-0,4 m, có nơi sâu tới 1-1,5 m
Thân mía: Thân mía có hình trụ đứng hoặc hơi cong, thân mía có màu vàng nhạt hoặc tím đậm Trên vỏ mía có một lớp phấn trắng bao bọc Thân mía cao từ 2,43 - 3,65 m
Dóng mía và đốt mía là những đơn vị cơ bản tạo thành thân cây mía Tuỳ theo giống mía khác nhau mà hình dáng dóng mía khác nhau: Hình trụ, cong… Mỗi dóng mía dài khoảng 0,05-0,304 m Giữa hai dóng mía là đốt mía
Đốt mía: Bao gồm đai sinh trưởng, đai rễ, mầm, sẹo lá và đai phấn Tuỳ thuộc giống mía, đai sinh trưởng và đai rễ có thể rộng hay hẹp…
Lá mía: Lá mía mọc từ chân đốt mía thành hàng so le hoặc đường vòng trên thân cây mía, phần lớn mặt ngoài của lá có lớp phấn dày hoặc mỏng, lá có lông Thân lá thường có màu xanh, mép lá có răng cưa Lá là trung tâm của quá trình quang hợp, là bộ phận thở và là nơi thoát ẩm của cây mía.
Cây mía là cây nhiệt đới và Á nhiệt đới, nhiệt độ thích hợp là 15÷35 0 C, cường độ ánh sáng mạnh Không thích hợp vùng ngập úng, thoát nước kém, không thích hợp vùng khô hạn Không kén đất, thích hợp cho cả đất chua phèn hay đất cao, gò đồi
Mía là cây nhiệt đới nên đòi hỏi điều kiện độ ẩm rất cao Nhiệt độ bình quân thích hợp cho sự sinh trưởng của cây mía là 15÷26 0 C Giống mía nhiệt đới sinh trưởng chậm khi nhiệt độ dưới 21 0 C, ngừng sinh trưởng ở 13 0 C và dưới 5 0 C thì cây sẽ chết Những cây mía giống á nhiệt đới tuy chịu rét tốt hơn nhưng nhiệt độ thích hợp cũng giống như mía nhiệt đới
Thời kỳ nảy mầm mía cần nhiệt độ trên 15 0 C, tốt nhất là từ 26÷33 0 C Mía nảy mầm kém ở nhiệt độ dưới 15 0 C và trên 40 0 C Từ 28÷35 0 C là nhiệt độ thích hợp cho mía vươn cao Sự giao động biên độ nhiệt giữa ngày và đêm liên quan tới tỷ lệ đường trong mía Giới hạn nhiệt độ thích hợp cho thời kỳ mía chín từ 15÷20 0 C Vì vậy tỷ lệ đường trong mía thường đạt ở mức cao nhất cho các vùng có khí hậu lục địa và vùng cao Ánh sáng:
Mía là cây nhạy cảm với ánh sáng và đòi hỏi cao về ánh sáng Thiếu ánh sáng, mía phát triển không tốt, hàm lượng đường thấp Mía cần thời gian tối thiểu là 1200 giờ, tốt nhất là trên 2000 giờ để quang hợp Thiếu ánh sáng cây hút phân kém, do đó phân đạm, lân, kali chỉ hiệu quả khi ánh sáng đầy đủ Chính vì vậy, ánh sáng là nhân tố quan trọng quyết định năng suất và sản lượng mía
Mía là cây cần nhiều nước nhưng lại sợ úng nước Mía có thể phát triển tốt ở những vùng có lượng mưa từ 1500mm/năm Giai đoạn sinh trưởng mía yêu cầu lượng mưa từ từ 100-170mm/tháng Khi chín cần khô ráo, mía thu hoạch sau một thời gian khô ráo khoảng 2 tháng sẽ cho tỉ lệ đường cao Bởi vậy các nước nằm trong vùng khô hạn nhưng vẫn trồng mía tốt còn những nơi mưa nhiều và phân bố đều trong năm thì việc trồng mía không hiệu quả
Thành phẩm
2.2.1 Các sản phẩm chính: Đường tinh luyện cao cấp Mimosa Premium Đường tinh luyện thượng hạng Premium extra Bonsu Đường tinh luyện cao cấp Mimosa Premium Bottler's Grade Đường tinh luyện cao cấp hạt nhuyễn Mimosa Premium Small Grain Đường cao cấp hạt nhuyễn Mimosa Premium Small Grain SG 0,5 MM
27 Đường tinh luyện tiêu chuẩn Mimosa standard Đường trắng cao cấp Mimosa
Hình 2.3 Sản phẩm đường tinh luyện
Bảng 2.3 tiêu chuẩn sản phẩm
Các chỉ tiêu Sản phẩm 1 Sản phẩm 2 Sản phẩm 3
Dạng ngoài Tinh thể trắng, sáng - -
Vị Vị ngọt và không có vị lạ - -
Mùi Không mùi lạ - - Độ Pol >,80 0 Z >,9 0 Z >,9 0 Z Độ màu