Tiết 56: ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ

“Đoàn thuyền đánh cá của tôi đ ợc viết ra trong những tháng năm đất n ớc bắt đầu xây dựng CNXH“không khí lúc này thật vui“Tôi viết bài thơ t ơng đối nhanh, chỉ vài giờ của một buổi chiề

Trang 2

KHÚC HÁT RU NHỮNG

EM BÉ LỚN TRÊN LƯNG MẸ

Công việc

Giã gạo

Tình cảm

Thương con Thương bộ đội Thương buôn

làng Thương đất nước Ứơc mơ Hạt gạo trắng ngần

Hạt bắp lên đều Thấy Bác Hồ

Vung chày, phát mười Ka lưi- tự do

Nghệ thuật

Bố cục đặc sắc

Giọng điệu ngọt ngào, trìu mến

Nguyễn Khoa Điềm

Tỉa bắp Chuyển lán, đạp rừng

Trang 4

Tiết 56: ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ

Huy Cận (1919-2005)

I/Tìm hiểu chung

1.Tác giả:

-Là nhà thơ đã nổi tiếng

trong phong trào Thơ

mới

2 Tác phẩm:

-Tên đầy đủ Cù Huy Cận (1919 - 2005)- Quê: Hà Tĩnh.

-Huy Cận (1919-2005),quê

ở huyện Hương Sơn HàTĩnh.Nhà thơ tiêu biểu trong phong trào thơ

mới,với tập thơ

“LửaThiêng”(1940).

- Là nhà thơ đã nổi tiếng

trong phong trào Thơ mới

-Tham gia CM từ trước1945

- Sau CM tháng 8, ông là nhà thơ đã có đóng góp lớn cho nền văn học nước nhà.

- Năm 1996 ông được trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học, nghệ thuật (1996).

1919-2005

Em hãy thuyết minh về tác giả Huy Cận?

Em hãy thuyết minh về những tác phẩm của Huy Cận?

- Tên khai sinh là Cù Huy

Trang 5

* Sù nghiÖp v¨n häc :

A Tr íc C¸ch m¹ng :

-Ông là nhà thơ nổi

tiếng

trong phong trào Thơ

Mới với hồn thơ “ảo

não” và nỗi “sầu vạn

- Ông là gương mặt tiêu biểu của thơ ca Việt Nam hiện đại với sự khởi sắc của hồn thơ vui tươi, khoẻ khoắn, tin yêu.

-Huy Cận có những mùa thơ rực rỡ với niềm vui trước cuộc sống mới:Trời mỗi ngày lại sáng, Đất nở hoa, Bài thơ cuộc đời, Ngôi nhà giữa nắng, Hạt lại

gieo, Lời tâm nguyện cùng hai thế kỉ, Ta về với biển Cảm hứng về vũ trụ: con người với tư thế làm chủ.

Trang 6

Giới

thiệu:

Tập thơ “Trời mỗi ngày lại sáng” của Huy

Cận, xuất bản 1958 Gồm 3 phần: “Tập thơ vùng mỏ” nói về những người công nhân đã đấu tranh và ngã xuống trước mũi súng của chủ Pháp; về những sự “đổi thịt thay da”

của vùng mỏ khi công nhân giành được

quyền làm chủ của mình.Trong “Trời mỗi

ngày lại sáng” có cảm xúc vũ trụ, có kỉ

niệm và tâm tình về những năm kháng

chiến; có cảm nhận của nhà thơ trước cuộc sống mới ở Miền Bắc, cuộc đấu tranh của

nhân dân Miền Nam trong những ngày đất nước còn bị chia cắt “Biển rộng sông dài” ghi lại cảm xúc của tác giả trên đất bạn

Liên Xô và Trung Quốc.

Trang 7

Tiết 56 : ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ

-Sáng tác 1958 trong

chuyến đi thực tế dài ngày,

ở vùng mỏ Quảng Ninh

- Bài thơ được in trong tập

thơ “ Trời mỗi ngày lại

-Bài thơ được in trong tập thơ

“ Trời mỗi ngày lại sáng ”

2 Tác phẩm.

Bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” được sáng tác

trong hoàn cảnh nào ?

Bài thơ được in trong tập thơ nào?

Em hiểu gì về hoàn cảnh đất nước ta

vào những năm 1958?

Trang 8

“Đoàn thuyền đánh cá của tôi đ ợc viết ra

trong những tháng năm đất n ớc bắt đầu xây

dựng CNXH“không khí lúc này thật vui“Tôi viết bài thơ t ơng đối nhanh, chỉ vài giờ của một buổi chiều trên vùng biển Hạ Long Bài thơ

của tôi là cuộc chạy đua giữa con ng ời và thiên nhiên và con ng ời đã chiến thắng Tôi coi đây

là khúc tráng ca, ca ngợi con ng ời lao động với tinh thần làm chủ, với niềm vui.“

(Huy Cận, “Cuộc đời và sáng tác thơ ca“)

Trang 9

Tiết 56-57: ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ

Trang 10

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta ,đoàn cá ơi!

Trang 11

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng, Cái đuôi em quẫy trăng vàng

choé.

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.

Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao, Biển cho ta cá như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.

Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng.

Vẩy bạc đuôi vàng loé rạng đông, Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng

Trang 12

Em hãy đọc văn bản, tìm hiểu một số chú thích và

xác định bố cục bài thơ?

Trang 13

gi ữa : Cảnh đoàn thuyền đánh cá

tr ên biển trong

đêm

trăng .

Khổ thơ cuối: Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở về.

Hai khổ thơ đầu:

Cảnh đoàn thuyền đánh cá

ra khơi.

Trang 14

Thời gian: 4 phút

Từ bố cục củ a bài thơ, em

có nhận xét gì v ề trình tự cảm

xúc

và thời gian ngh ệ thuật trong bài thơ? Thời gi an nghệ thuậ

t ấy gợi cho em liên tưởng gì?

Trang 15

- Thời gian nghệ thuật:

Hoàng hôn  Đêm trăng  Bình minh

-Liên tưởng đến một thời đại huy hoàng đang mở ra trước mắt chúng ta.

Trang 16

Hãy đọc lại đoạn 1, nêu nội dung chính của đoạn thơ?

1.Cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi, Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Hát rằng:cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi Đêm ngày dệt biển muôn luồngsáng Đến dệt lưới ta đoàn cá ơi!

Trang 17

1.Cảnh đoàn thuyền đỏnh cỏ ra khơi:

Mặt trời xuống biển nh hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa

Liên t ởng, so sánh, nhân hoá

Tỏc giả đó sử dụng biện phỏp tu từ nào để miờu tả khung cảnh thiờn nhiờn đú?

Với biện phỏp nghệ thuật ấy, gợi cho em

ấn tượng gỡ về thiờn nhiờn, vũ trụ?

-Vũ trụ như một ngụi nhà lớn,

đang đi vào trạng thỏi vào

thời kỡ nghỉ ngơi

“Mặt trời xuống biển như hũn lửa

Súng đó cài then đờm sập của”

-Liờn tưởng, so sỏnh, nhõn hoỏ

- Hoàng hụn trờn biển vừa hựng vĩ,

vừa huy hoàng trỏng lệ.

Qua hai cõu thơ trờn em cú cảm nhận gỡ về cảnh hoàng hụn

trờn biển?

Cảnh hoàng hụn trờn biển được tỏc giả miờu tả qua nhũng cõu thơ nào?

Trang 18

1.Cảnh đoàn thuyền đỏnh cỏ ra khơi:

Mặt trời xuống biển nh hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa

Liên t ởng, so sánh, nhân hoá

“Mặt trời xuống biển như hũn lửa

Súng đó cài then đờm sập của”

-Liờn tưởng, so sỏnh, nhõn hoỏ

-Vũ trụ như một ngụi nhà lớn,

đang đi trạng thỏi vào thời kỡ

nghỉ ngơi

- Hoàng hụn trờn biển vừa hựng vĩ,

vừa huy hoàng trỏng lệ.

Trang 19

“Mặt trời xuống biển như hòn

lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa”

-So sánh, nhân hoá, liên tưởng

-Thiên nhiên vũ trụ như ngôi nhà

lớn, đang đi vào trạng thái nghĩ

ngơi

– Hoàng hôn trên biển vừa hùng

vĩ, vừa huy hoàng, vừa tráng lệ

Trang 20

Đặt trong khung cảnh thiên nhiên đó, con người và đoàn thuyền đã làm gì?

Trang 21

Thi ên nhiên

- Vũ trụ chuyển sang trạng thái nghỉ

Mặt trời xuống biển như hòn lửa.

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi, Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

Liên tưởng, so sánh,

nhân hoá.

Ẩn dụ

Trang 22

“Mặt trời xuống biển như hòn lửa

-Thiên nhiên vũ trụ như ngôi nhà lớn,

đang đi vào trạng thái nghỉ ngơi

– Hoàng hôn trên biển vừa hùng vĩ, vừa

huy hoàng, vừa tráng lệ

- Câu hát chứa chan niềm vui của người lao

động làm chủ thiên nhiên đất nước

Từ “lại” gợi cho em suy nghĩ gìvề công việc của người đánh cá?

“Câu hát căng buồm ” gợi cho em liên tưởng gì?

Nội dung “câu hát” gợi ướcmơ

gì của người đánh cá?

- Vũ trụ nghỉ ngơi cũng là lúc đoàn thuyền

bắt đầu chuyến ra khơi đánh cá

Trang 23

“Mặt trời xuống biển như hòn

lửa

-Thiên nhiên vũ trụ như ngôi nhà

lớn, đang đi vào trạng thái nghĩ

ngơi

– Hoàng hôn trên biển vừa hùng

vĩ, vừa huy hoàng, vừa tráng lệ

Trang 24

A Cảm hứng về thiên nhiên, vũ trụ.

B Cảm hứng về lao động và ng ời lao động mới.

C Cả A và B

3 Nội dung của hai khổ thơ đầu là gỡ?

A Miêu tả sự phong phú của các loài cá biển.

B Miêu tả cảnh lên đ ờng và tâm trạng náo nức của con ng ời.

C Miêu tả cảnh hoàng hôn trên biển.

D Miêu tả cảnh lao động kéo l ới trên biến

III/ Luyện tập:

Trang 25

Trang 26

Ngữ

Văn

Lớp 9

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	5,6 MB