Chúng ta có thể thiết kế một ô chữ trên máy tính, tạo nhiều hứng thú cho học sinh với những cái click chuột hoặc dùng các phần mềm, ngôn ngữ lập trình ñể tạo ô chữ, nhưng như thế ñòi hỏi
Trang 1TẠO Ô CHỮ BẰNG POWERPOINT
Trong thực tế giảng dạy, sinh hoạt ngoại khóa, có những trò chơi ô chữ Trước ñây chúng ta thường kẻ ô chữ trên bảng dùng phấn viết hoặc làm một bảng phụ dùng giấy che lại
và cho xuất hiện dần Cách làm trên không tạo ñược hứng thú nhiều cho học sinh và ñòi hỏi nhiều thời gian chuẩn bị và thời gian thao tác
Với trào lưu ứng dụng CNTT vào giảng dạy, việc sử dụng PowerPoint ñã trở thành xu thế chung Chúng ta có thể thiết kế một ô chữ trên máy tính, tạo nhiều hứng thú cho học sinh với những cái click chuột hoặc dùng các phần mềm, ngôn ngữ lập trình ñể tạo ô chữ, nhưng như thế ñòi hỏi trình ñộ Tin học cao
Một lần tình cờ trên Internet, tôi tìm ñược một ô chữ ñược làm bằng PowerPoint giải quyết ñược vấn ñề mình quan tâm và tôi ñã thử áp dụng trong bài Nha khoa ứng dụng Nay xin mạn phép ghi lại cách tạo ô chữ bằng PowerPoint (một phần mềm trình chiếu thông dụng)
ðể thực hiện ñương nhiên là chúng ta cần có máy tính có cài PowerPoint
Sau khi thực hiện các bước thông thường là mở PowerPoint, tạo file mới, chọn nền v.v chúng ta bắt ñầu thiết kế ô chữ
1 XÁC ðỊNH - TẠO KHUNG Ô CHỮ
ðầu tiên, chúng ta tạo khung cho ô chữ ðếm hàng ngang và hàng dọc xem bao nhiêu
ô và chèn một bảng với cột và dòng tương ứng Sau ñó, chọn màu cho khung và xóa những ô không có chữ, cho màu những ô quan trọng cần làm nổi v v
Ví dụ: ñể tạo một ô chữ gồm 2 ô như hình 1,
Hình 1
Trang 2ðầu tiên ta vào Insert / Table (hình 2)
Hình 2 Tạo bảng gồm có 4 cột và 7 dòng rồi ñiều chỉnh ñộ rộng các cột ñể ñược các ô hình vuông như hình 3
Hình 3 Sau ñó, chọn các ô không kẻ khung rồi click phải chọn Borders and Fill , bỏ chọn ñường kẻ khung cho các ô ñó
Hình 4
Trang 3Sau khi bỏ kẻ khung cho những ô không dùng ñến ta có hình sau:
Hình 5
2 TẠO NỘI DUNG
Sau khi hình thành khung xong chúng ta tạo nội dung từng ô chữ Ta sẽ dùng công cụ
WordArt thể hiện nội dung Canh chỉnh kích cỡ WordArt cho nằm vào ô ñẹp mắt (có thể dùng một WordArt cho một ô số), nhưng tôi nghiêng về dùng WordArt cho từng chữ cái, sau ñó Group lại vì như thế dễ canh chỉnh những chữ giao nhau giữa dòng và cột và có thể tạo những chữ gợi ý cho học sinh
Ví dụ:
Nội dung ô chữ 1 là TRAM, ta nên tạo 4 WordArt cho 4 chữ T, R , A, M
Canh kích cỡ từng chữ cho vừa với từng ô
Sau ñó, ta nhóm 4 chữ ñó lại thành 1 nhóm (chọn cả 4 ñối tượng, nhấp chuột phải, dùng lệnh Grouping / Group)
Hình 6 Làm tương tự với ô chữ RANGCUA
Lưu ý: tại những chỗ giao nhau ta phải làm số các chữ tương ứng với số ô chữ Ví dụ: chữ A ở dòng 2, cột 3 ta phải làm riêng 2 lần
Trang 43 TẠO CÁC NÚT CÂU HỎI BÊN LỀ PHẢI
Ta dùng cộng cụ AutoShapes của bộ công cụ Draw, vẽ các nút câu hỏi và nút câu trả lời bên phía phải như hình bên dưới, tạo text box nội dung câu hỏi 1 như hình Nút ? dùng
ñể hiện câu hỏi Nút số 1 hiện câu trả lời như hình
Lưu ý: Các Thầy Cô không nên dùng các nút trong phần Action Button Vì các nút này ñược thiết kế ñể chạy chương trình hoặc liên kết slide nên không thể hiện ñược như yêu cầu của chúng ta
4 TẠO HIỆU ỨNG ðỂ KHI CLICK VÀO NÚT ? THÌ CÂU HỎI HIỆN RA, VÀ KHI NHẤN VÀO NÚT 1 CÂU TRẢ LỜI HIỆN RA, ðỒNG THỜI NỘI DUNG CÂU HỎI BIẾN MẤT :
4.1 Tạo hiệu ứng cho nút ?
Click chọn nút ? cần bấm (ở ñây là nút ? ở bên trái số 1), Ở cửa sổ Custom Animation chọn hiệu ứng cho nút Ở ñây tôi chọn hiệu ứng Exit – Fade (ñể nút biến mất khi ô số ñã ñược chọn tránh nhầm lẫn khi thao tác)
Trang 5Sau khi chọn xong, ta rê chuột vào hiệu ứng ở phần Custom Animation ñể nhớ tên hiệu ứng Ở ñây nút ? có tên là Rounded rectangle 68: ? như hình bên dưới
Ở cửa sổ Custom Animation chọn vào hiệu ứng nút vừa ñược thiết lập, bấm chuột phải và chọn Effect Options
Trang 6Cửa sổ Fade hiện ra Thẻ Effect bạn có thể chọn âm thanh cho nút (hoặc không)
Chọn thẻ Timing Ô Start chọn With Previous Sau ñó bấm vào nút Triggers rồi chọn Start effect on click of, ở ô lựa chọn chọn mục cùng tên với hiệu ứng nút (như ở ñây là Rounded retangle 68: ?) Rồi chọn OK
Cùng tên
Trang 7Click chọn ô Text Box chứa nội dung câu hỏi 1, bấm chuột phải chọn Custom Animation
Chọn hiệu ứng: Tùy bài và ý thích của bạn mà chọn hiệu ứng hợp lý Ở ñây tôi chọn hiệu ứng Entrance – Bounce
Ở cửa sổ Custom Animation, mục Start ñổi chế ñộ On click thành With Previous ðiều chỉnh thứ tự trình diễn sao cho mục trình diễn của Box câu hỏi nằm dưới mục trình diễn của nút ? như hình vẽ (Và cả hai hiệu ứng phải nằm dưới mục Trigger: rounded rectangle 68: ?)
4.2 Tạo hiệu ứng cho nút số 1
Làm hoàn toàn tương tự như nút ?, nhưng ở ñây chúng ta có hiệu ứng ñể nội dung ô chữ xuất hiện, ñồng thời nội dung ở ô câu hỏi biến mất
Hai hiệu ứng này phải nằm ngay phía dưới hiệu ứng của nút số 1
ðến ñây ñã hoàn thành hiệu ứng cho ô chữ số 1
Sau khi hoàn thành hiệu ứng cho ô chữ số 1 Ta tiếp tục thực hiện các bước ở phần
4 cho các ô chữ còn lại
Hy vọng từ bài viết này, các bạn có thể tạo ñược cho mình những ô chữ hấp dẫn và
sử dụng trong các chương trình ñố vui cho học sinh
CHÚC QUÝ THẦY CÔ THÀNH CÔNG!
GV LÊ TRUNG HIỆP (Email: trunglevl@gmail.com)
