ĐÈN HUỲNH QUANG

Đèn huỳnh quang là đèn phóng điện trong hơi thủy ngân áp suất thấp..  Đó là ống thủy tinh có tráng lớp bột huỳnh quang  Ở phía trong hai đầu đèn có hai điện cực làm bằng vonfram quấn

TÌM HIỂU ĐÈN HUỲNH QUANG

1 PHẠM DUY PHƯƠNG

2 NGUYỄN MINH HOÀNH

Lịch sử

GIỚI THIỆU

 Từ khi được kỹ sư người Mỹ Peter Cooper

Hewitt sáng chế vào năm 1902 và được phổ biến

từ 1939 đến nay, đèn huỳnh quang được cải tiến

để sử dụng rộng rãi từ gia đình cho đến các cửa

hàng, văn phòng, đường phố … và ngay cả trong

nông nghiệp

 Với vô số kiểu dáng, màu sắc, kích thước, công suất tùy theo công dụng của chúng

Các màu đèn và kiểu bóng

GIỚI THIỆU

CẤU TẠO

Pin Phosphor Phosphor coatingcoating Mercury

Đèn huỳnh quang là đèn phóng điện trong hơi thủy ngân áp suất thấp

 Đó là ống thủy tinh có tráng lớp bột huỳnh

quang

 Ở phía trong hai đầu đèn có hai điện cực làm

bằng vonfram quấn hình lò xo trên có phủ lớp oxit kim loại nhằm làm tăng khả nang bức xạ của các electron

Trong đèn nạp một vài giọt thủy ngân và một ít khí trơ như ne, ar … để tăng tuổi thọ đèn và tăng

áp xác suất va đập nguyên tử thủy ngân

CẤU TẠO

NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC

Hiện tượng phóng điện giữa 2 điện cực của đèn

Hiện tượng phóng điện giữa 2 điện cực của đèn tạo ra tia tử ngoại Khi phĩng điện tạo nên áp

suất thấp, phát sinh bức xạ sơ cấp bước sĩng

253,7 nm do hơi thủy ngân tạo nên

 Tia tử ngoại tác dụng vào lớp bột huỳnh quang phủ bên trong ống phát ra ánh sáng

 Màu của ánh sáng phụ thuộc vào chất huỳnh quang

ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG

TẮC TE

CHẤN LƯU CÔNG TẮC CẦU CHÌ

 Đèn huỳnh quang là dạng đèn phóng điện

trong môi trường khí để có được sự phóng điện trong ống đòi hỏi phải có một hiệu

điện thế ban đầu đủ lớn giữa hai điện cực

để tạo ra hồ quang điện kích thích sự bức xạ electron.

 Do vậy, bóng đèn cần phải mồi phóng điện

nhờ hai bộ phận là chấn lưu (tăng phô) và

tắc te (starter).

ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG

 Chấn lưu: Chấn lưu được mắc nối tiếp

với hai đầu điện cực, có tác dụng điều chỉnh và ổn định tần số của dòng điện

Nó là một cuộn dây cảm kháng có tác dụng duy trì độ tự cảm tức là điện áp rơi trên nó để điện áp trên bóng luôn khoảng từ 80 -140V.

ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG

 Tắc te: Tắc te được mắc song song với hai

đầu điện cực Bản chất của nó là một tụ

điện dùng rơle nhiệt lưỡng kim, bên trong chứa khí neon Khi có dòng điện đi qua, hai cực của nó tích điện đến một mức nào đó thì phóng điện Nó có tác dụng khởi động đèn ban đầu.

ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG

 Khi bật công tắc, lúc này điện áp giữa

hai đầu cực là 220V chưa đủ lớn để

phóng điện Khi đó, vì tắc te mắc song song với bóng đèn nên nó cũng có điện

áp là 220V và đóng vai trò như con mồi

sẽ phóng điện khiến hai mạch của nó

nóng lên chạm vào nhau khép kín mạch điện.

ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG

 Tuy nhiên, sau một lúc nó sẽ bị nguội đi và co lại

gây hở mạch đột ngột Khi đó cuộn chấn lưu sẽ bị mất điện áp và sẽ sinh ra một suất điện động

chống lại sự mất của dòng điện ban đầu Lúc này trên hai điện cực của đèn có điện áp bằng tổng

điện áp trên chấn lưu cộng với điện áp đầu vào là 220V gây ra một tổng điện áp khoảng 350V đến 400V giữa hai điện cực bóng đèn (tùy vào đèn bị lão hóa, đen đầu nhiều hay ít) Khi đó, nó sẽ tạo thành một nguồn điện cao nung nóng dây tóc

bóng đèn

THÔNG SỐ KỸ THUẬT

ƯU ĐIỂM

Hiệu suất phát sáng cao ( H= 60- 103 lm/W)

Tuổi thọ cao: 6000 – 24000 giờ

Dùng để chiếu sáng những nơi cần độ sáng cao.

Có nhiều màu sắc để lựa chọn

Độ chói nhỏ (L= 5.000 – 8.000 cd/m2 )

Tiết kiệm điện so với đèn sợi đốt.

NHƯỢC ĐIỂM

Có ít loại công suất khác nhau

Có ít loại công suất khác nhau

Không thể chuyển đèn làm việc từ xoay chiều sang một chiều

Ánh sáng không liên tục Ở những nơi treo cao quá ánh sáng chiếu xuống không đủ

Cần các thiết bị phụ

Kích thướt đèn phụ thuộc vào công suất và điện áp, công suất càng lớn bóng đèn càng to

Khó làm việc ở nơi quá nóng hay quá lạnh

Quang thông dao động và giảm sút nhiều (đến

60%) ở cuối tuổi thọ

ỨNG DỤNG