Bài 21. Tiết 22. ĐỘT BIẾN GEN

Đột biến gen khác biến dị tổ hợp ở điểm căn bản nào- Biến dị tổ hợp: Các gen được sắp xếp lại tổ hợp lại, còn bản thân cấu trúc của gen không bị biến đổi?. Nguyên nhân phát sinh đột b

LỚP 9D

CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ GIÁO

VỀ DỰ HỘI GIẢNG

MÔN SINH HỌC 9 GV: ĐỖ THỊ PHƯƠNG THCS LIÊN HỒNG

Quan sát các hình ảnh sau và cho biết

chúng có gì khác thường?

CHƯƠNG IV: BIẾN DỊ

Tiết 22 – Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN

A T

X A

a

? Gen (a) có bao nhiêu cặp nuclêôtit 5 cặp

c d

H21.1 Một số dạng đột biến gen

THẢO LUẬN NHÓM

Quan sát hình 21.1 SGK hoàn thành PHT sau ( thời gian

thảo luận 3 phút)

5 4 6 5

Mất 1 cặp nuclêôtit

Thêm 1 cặp nuclêôtit

Thay thế cặp

Nu này bằng cặp Nu khác

Mất cặp X-G

Thêm cặp T-A

Thay cặp A-T bằng cặp G-X

Có những dạng đột biến gen nào?

Mất 1 cặp nuclêôtit

Thêm 1 cặp nuclêôtitThay thế 1 cặp nuclêôtit

Bài tập

Một gen có A = 600 Nu; G = 900 Nu Nếu khi đột biến,

gen đột biến có:

a A = 601 Nu; G = 900 Nu Đây là dạng đột biến nào?

b A = 599 Nu; G = 901 Nu Đây là dạng đột biến nào? Biết rằng đột biến chỉ đụng chạm tới 1 cặp Nu

Kết quả

a Đột biến thêm 1 cặp Nu: Thêm cặp A – T

b Đột biến thay thế 1 cặp Nu: Thay cặp A – T bằng

cặp G – X

? Tại sao không nói mất, thêm, thay thế một nuclêôtit

mà nói mất thêm, thay thế một cặp nuclêôtít

Vì ADN có cấu trúc 2 mạch bổ sung, sự biến đổi

một nuclêôtit ở mạch này sẽ kéo theo sự biến

đổi nuclêôtit bổ sung với nó trên mạch kia

? Có thể quan sát đột biến gen xảy ra trong tế bào bằng mắt thường được không? Vì sao?

Không Vì đây là những biến đổi rất nhỏ ở

cấp độ phân tử

? Đột biến gen khác biến dị tổ hợp ở điểm căn bản nào

- Biến dị tổ hợp: Các gen được sắp xếp lại ( tổ hợp

lại), còn bản thân cấu trúc của gen không bị biến đổi.

- Đột biến gen: Cấu trúc của gen bị biến đổi.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH MINH HỌA VỀ ĐỘT BIẾN GEN

Cá sấu bạch tạng

2 em bé bạch tạng

Bệnh hồng cầu lưỡi liềm

Gen 2

I Đột biến gen là gì

II Nguyên nhân phát

một số hình ảnh

.

Sự nhân đôi của ADN

Chương IV: BIẾN DỊ Tiết 22 Bài 21: ĐỘT BIẾN

Vụ nổ hạt nhân

I Đột biến gen là gì

II Nguyên nhân phát

sinh đột biến gen

Nguyên nhân dẫn đến đột biến gen ?.

Sự nhân đôi của ADN

Tác nhân

Cam không hạt Lúa thơm năng suất cao

Do tia phóng xạ

Chiếc máy bay số hiệu UH-1D

từ Đại đội không quân 336

đang rải chất diệt cỏ trong

vùng rừng của châu thổ sông

NAGASAKI

Nhà máy hạt nhân bị rò rỉ

chất phóng xạ Thử vũ khí hạt nhân Sử dụng thuốc trừ sâu

Và hậu quả để lại là……

Và hậu quả để lại là……

Nạn nhân chất độc màu da cam

? Từ những nguyên nhân trên, chúng ta phải có ý thức như thế nào trong việc bảo vệ môi trường để hạn chế

sự phát sinh đột biến gen

- Sử dụng hợp lí và có các biện pháp đề phòng khi sử

dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ và một số chất độc

có khả năng gây đột biến gen.

- Vệ sinh môi trường đất, nước, không khí…

- Chống sản xuất sử dụng vũ khí hoá học

- Hạn chế sự gia tăng và ngăn ngừa các hoạt động

gây ra ô nhiễm môi trường.

? Là học sinh, các em sẽ làm gì để hạn chế sự phát

sinh đột biến gen có hại

• Vận động mọi người có ý thức tốt trong việc bảo vệ

môi trường

• Tham gia tốt các phong trào bảo vệ môi trường,

chăm sóc công trình măng non bồn hoa và tuyên truyền việc vệ sinh trường lớp, thôn xóm sạch sẽ…

• Cùng cộng đồng ủng hộ các phong trào chống sản

xuất và sử dụng vũ khí hạt nhân, tham gia các hoạt động từ thiện ủng hộ nạn nhân chất độc màu da

cam…

Lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật

Gen mARN Pr«tªin

Gen là

khuôn mẫu

m ARN là khuôn mẫu

Axit amin cấu tạo nên Pr

Biểu hiện thành tính trạngTÝnh tr¹ng

? Nhắc lại mối quan hệ qua sơ đồ sau:

Thảo luận nhóm

Tại sao đột biến gen lại

gây ra biến đổi kiểu hình?

Tại sao đột biến gen biểu hiện ra kiểu hình thường

có hại cho bản thân

sinh vật?

ĐÁP ÁN

ĐBG thể hiện ra kiểu hình thường gây hại cho bản thân

sinh vật vì nó phá vỡ

? Khi nào đột biến gen biểu hiện thành kiểu hình

Đột biến gen biểu hiện thành kiểu hình khi ở trạng thái đồng hợp lặn

Đột biến có lợi

Đột biến có lợi

Đột biến tăng tính chịu

hạn, chịu rét ở cây lúa

Đột biến có

lợi

Đột biến thân lùn ở lúa

Đột biến có lợi

Đột biến bạch tạng ở cây

Đột biến có hại

Một số đột biến có lợi

• Học bài và làm bài trong vở bài tập.

sinh trong tự nhiên hoặc do con người tạo ra.

Các chất đồng vị phóng xạ tạo ra từ các vụ nổ trong vũ trụ hoặc do thử vũ khí hạt nhân được tích luỹ trong khí quyển và thường xuyên rơi xuống trái đất gây mưa phóng xạ một số chất đồng vị phóng xạ có trong lòng đất và vật dụng quanh ta thường xuyên phân rã , liên tục xâm nhập vào cơ thể động vật , thực vật rồi qua rau, sữa, thịt đi vào cơ thể người Các chất phóng xạ được tích luỹ trong mô xương , m ô máu, tuyến sinh dục …và hàm lượng tăng dần qua th ời gian gây ung thư máu và các khối u đột

biến

Sự phát triển nhanh của một số ngành công nghiệp , đặc biệt là công

nghiệp hoá học đã tao ra nhiều loại hoá chất mới , nhiều hoá chất có hoạt tính gây đột biến gấp hàng chục hàng trăm lần chất phóng x ạ

Các hoá chất này đi vào cơ thể người qua không khí , nước uống, thực phẩm ….

Các thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu đã làm tăng rõ rệt tần số đột biến ở

người sử dụng Các chất hoá học mà Mỹ đã rải xuống Miền Nam gây hậu quả di truyền lâu dài Việc sử dụng thuốc trừ sâu không đúng quy

Bài tập : Một đoạn gen có trình tự sắp xếp các nuclêôtit như sau:

– X – G – A – T – A – – G – X – T – A – T –

1 Do đột biến thêm cặp A – T vào giữa cặp nuclêôtit số 1

và 2 Hãy viết đoạn mạch của gen đột biến đó.

– X – A – G – A – T – A – – G – T – X – T – A – T –

2 Do đột biến thay thế cặp nuclêôtit thứ 3 bởi cặp G - X Hãy viết đoạn mạch của gen đột biến đó.

– X – G – G G – T – A – – T – A –

– G – X – X X – A – T – – A – T –

Rắn 2 đầu

Cừu 6 chân