Công tác giáo dục xây dựng giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc trong trường Phổ thông dân tộc nội trú Bắc Hà

Công tác giáo dục xây dựng giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc trong trường PTDT nội trú Bắc HàCông tác giáo dục xây dựng giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc trong trường PTDT nội trú Bắc Hà

M C L C

II 3 Nh ng bi n pháp giáo d c xây d ng gi gìn b n s c v n hóa dân t c trong tr ng PTDT N i trú THCS&THPT B c Hà Trang 5

TÀI LI U THAM KH O

1 Ngh quy t Trung ng 5 ( Khóa VIII ), Nxb CTQG , Hà N i ,1998

2 Thông t 12/2011/TT-BGD& T ngày 28/3/2011 c a B tr ng B Giáo d c và đào t o V/v ban hành đi u l tr ng THCS, tr ng THPT và tr ng

ph thông có nhi u c p h c

3.Quy t đ nh s 49/2008 / Q - BGD& T ngày 23tháng 8 n m 2008 c a

b tru ng b giáo d c và đào t o v Quy ch t ch c và ho t đ ng c a tr ng

ph thông dân t c n i trú

4 Thông t s 06/2009/TT-BGD& T ngày 31/3/2009 thông t b sung

đi u 10 và đi u 13 c a quy ch t ch c và ho t đ ng c a tr ng ph thông dân

t c n i trú ban hành kèm theo Quy t đ nh s 49/2008 / Q - BGD& T ngày 23 tháng 8 n m 2008 c a b tru ng b giáo d c và đào t o

5 Thông t liên t ch s 109 / 2009 /TTLT/BTC-BGDDT ngày 29/5/2009 thông t liên t ch h ng d n 1 s ch đ tài chính đ i v i h c sinh các tr ng

ph thông dân t c n i trú và các tr ng d b đ i h c

6 Quy t đ nh s 619/ Q -UBND ngày 19/3/2009 quy t đ nh ban hành quy đ nh v tuy n sinh vào các tr ng PTDT n i trú trên đ a bàn t nh Lào Cai

7.Các v n b n h ng d n th c hi n nhi m v n m h c c a S Giáo D c

và ào T o n m h c 2010- 2011

8 Các k ho ch th c hi n nhi m v n m h c c a tr ng PTDT n i trú THCS&THPT huy n B c Hà n m h c 2010-2011

9.Các v n b n h ng d n áp d ng đánh giá chu n hi u tr ng, chu n giáo viên Trung h c

I PH N M U I.1 Tính c n thi t c a công tác giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy

b n s c v n hóa các dân t c trong tr ng Ph thông dân t c n i trú Trung

h c c s và Trung h c ph thông huy n B c Hà

Hi n trong mây, trên cao nguyên ngàn mét, B c Hà bi t đ n nh m t vùng đ t có c nh s c, có nét đ c tr ng c a ng n núi “Ba m con”, núi “Cô Tiên” màu tr ng tinh khôi c a hoa m n m i đ xuân v mà nó có tên cao nguyên tr ng

B c Hà, màu tr ng đó nó đ c k t tinh l i đ đ c nh ng chùm m n tam hoa

c ng tròn đ tím khi mùa hè đ n C nh s c y l i đ c tô đi m thêm b i s c màu váy áo c a c a chàng trai cô gái c a 14 dân t c anh em h i t v đây Tr ng

Ph Thông Dân T c N i Trú Trung h c c s và Trung h c ph thông huy n

B c Hà n m trong b c tranh chung nh th n m thung l ng c a th tr n B c

Hà Nhà tr ng ra đ i trên c s nâng c p c a tr ng trung h c c s ph thông dân t c n i trú huy n B c Hà đã có b dày 35 n m xây d ng và phát tri n, n m

2005 nhà tr ng trong 30 n m và c ng ch nh n m h c này nhà tr ng ph thông dân t c n i trú đ c công nh n đ t chu n qu c gia đ u tiên c a t nh Lào Cai

Tr ng PTDT n i trú THCS&THPT huy n B c hà thành l p theo quy t đ nh s 2672/Q -UBND ngày 28 tháng 8 n m 2009 c a y Ban Nhân Dân T nh Lào Cai trên c s nâng c p c a tr ng ph thông dân t c n i trú huy n B c Hà, quy t đ nh thành l p tr ng đ c công b vào ngày 07 tháng 09 n m 2009 và quy t đ nh công b khánh thành tr ng vào ngày 12 tháng 9 n m 2009 n

n m h c 2010 -20011 là đ c 2 n m mô hình ph thông dân t c n i trú có 2 c p

h c đ u tiên đi vào ho t đông và đ c kh ng đ nh Nhà tr ng hi n này có h c sinh c a 12 dân t c anh em b c trung h c c s c a huy n B c Hà, b c trung

h c ph thông c a 3 huy n B c Hà, Si Ma Cai và M ng Kh ng đ c nuôi

d ng và h c t p Do đó công tác giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n s c

v n hóa các dân t c trong nhà tr ng là m t trong nh ng nhi m v quan trong

c a nhà tr ng

Trong nh ng n m g n đây toàn ngành giáo d c d y lên 3 cu c v n đ ng

l n cu c v n đ ng “Hai không v i 4 n i dung”, “H c t p và làm theo t m

g ng đ o đ c H Chí Minh”, “M i th y cô giáo là t m g ng v đ o đ c, t

h c, sáng t o” và đ c bi t là phong trào thi đua “Xây d ng tr ng h c thân thi n, h c sinh tích c c” thì công tác giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy

b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng nói chung và tr ng ph thông dân t c n i trú nói riêng là h t s c quan trong Th c hi n t t công tác này là góp

ph n nh bé trong vi c th c hi n ngh Trung ng 5 khóa VIII đ c b chính

tr đã ra ngh quy t vào tháng 11 n m 1987, ch ng trình hành đ ng th c hi n ngh quy t c a T nh y Lào Cai, Huy n y B c Hà, ng b Giáo D c - ào

T o B c Hà Là Hi u tr ng nhà tr ng tôi đã nghiên c u và v n d ng sáng

ki n kinh nghi m trong công tác giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n s c

v n hóa các dân t c trong nhà tr ng trong n m h c 2010 - 2011

I.2 Tình hình nghiên c u

I.2.1 V lý lu n: Công tác giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n

s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng n m trong tinh th n c a ngh quy t Trung ng 5 khóa VIII đó là xây d ng n n v n hóa v n ngh tiên ti n đ m đà

b n s c dân t c Ho t đ ng c a tr ng ph thông dân t c n i trú đ c quy đ nh

b i quy t đ nh s 49/2008/ Q - BGD& T ngày 25 tháng 8 n m 2008 c a b Giáo D c Và ào T o Thông t s 12 /2011/TT- BGD& T ngày 28 tháng 3

n m 2011 c a b tr ng b giáo D c Và đào T o v vi c ban hành đi u l

tr ng trung h c c s Trung H c ph thông có nhi u c p h c Quy t đ nh sô 619/ Q -UBND ngày 19 tháng 03 n m 2009 quy t đ nh ban hành quy ch tuy n sinh vào các tr ng ph thông dân t c n i trú kèm theo quy đ nh tuy n sinh vào các tr ng ph thông dân t c n i trú trên đ a bàn t nh Lào Cai Quy đ nh v đ o

đ c nhà giáo kèm theo Quy t đ nh s 16 / 2008/Q -BGD& T ngày 16 tháng 4

n m 2008 c a b tr ng B Giáo D c và ào T o v đ o đ c nhà giáo, xây

d ng quy ch ng x v n hóa trong nhà tr ng, v n hóa tr ng h c

D i tác đ ng c a kinh t th tr ng ngoài m t tích c c, thì nh h ng tiêu c c c ng r t đáng lo ng i nh h th ng các giá tr có s thay đ i, tính ph c

t p c a c ch m tác đ ng không nh đ n quá trình giáo d c nhà tr ng và

xã h i c bi t v i m t tr ng ph thông dân t c n i trú thì công tác giáo d c

xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c là m t nhi m v quan trong trong nhà tr ng

I.2.2 V m t th c t :

Do h i nh p kinh t ngoài m t tích c c nó còn phát sinh nh ng m t tiêu

c c mà chúng ta c n quan tâm đó: B n s c v n hoá b đe do , h i nh p kinh t

đ a vào n c ta nh ng s n ph m đ i tru , ph n nhân v n, reo r c l i s ng t do

t s n, làm sói mòn giá tr đ o đ c, thu n phong m thu t dân t c H c sinh có

bi u hi n sa sút v nh n th c, nhu c u cá nhân phát tri n l ch l c, h n ch trong

ý th c c ng đ ng, thi u ni m tin trong cu c s ng, ý chí kém phát tri n, không t kìm ch , d lôi cu n vào nh ng vi c x u Cho nên công tác xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c c n đ c th ng nh t và nghiên c u

I.3 M c đích và nhi m v c a sáng ki n kinh nghi m

V n d ng các bi n pháp trong giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n

s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng nh m nâng ch t l ng giáo d c toàn

di n góp ph n th c hi n ngh quy t tr ng ng 5 ( Khóa VIII )

I.4 i t ng và ph m vi áp d ng

i t ng áp d ng : Sáng ki n kinh nghi m công tác giáo d c xây d ng

gi gìn và phát huy b n s c v n hóa dân t c đ c áp d ng trong các tr ng ph thông dân t c n i trú nói riêng và tr ng ph thông nói chung

Ph m vi áp d ng : Sáng ki n kinh nghi m có th áp d ng trong các đ n v

tr ng h c và các đ n v khác

II PH N N I DUNG

II.1 i u tra th ng kê ( Có các bi u kèm theo )

II.2 Nh ng nh n đ nh đánh giá

II.2.1 Nh ng đánh giá v cán b qu n lý, giáo viên, nhân viên

V ph m ch t chính tr : u đ t m c xu t s c trong đánh giá theo chu n

là “ Yêu n c yêu ch ngh a xã h i, vì l i ích c a dân t c, g ng m u ch p hành và tuyên truy n m i ng i ch p hành đ ng l i ch tr ng chính sách c a

ng và pháp lu t c a nhà n c, tích c c tham gia các ho t đ ng chính tr Xã

h i, th c hi n ngh a v công dân, v t khó đ ng viên đ ng nghi p v t qua tr

ng i khó kh n đ v n lên “

V v n hóa đ o đ c ngh nghi p : Luôn gi gì ph m ch t danh d , nâng cao đ c uy tín c a nhà giáo, liêm chính trung th c, có trách nhi m và tâm huy t v i ngh nghi p, tích c c ng n ng a, đ u tranh ch ng nh ng bi u hi n tiêu c c, không l i d ng ch c quy n, phát huy dân ch đ nhà tr ng phát tri n, khiêm t n, tôn tr ng ng i khác

V v n hóa l i s ng : Có l i s ng lành m nh, phù h p v i b n s c v n hóa dân t c trong xu th h i nh p G ng m u th c hi n và v n đ ng m i ng i trong gia đình, nhà tr ng và c ng đ ng s ng c n, ki m, liêm chính ,chí công ,vô t

V tác phong v n hóa : Luôn có tác phong làm vi c khoa h c, s p x p t t công vi c, u tiên các công vi c tr ng tâm, đoàn k t h tr giúp đ đ ng nghi p, xây d ng tác phong làm vi c khoa h c trong nhà tr ng

V giao ti p ng x v n hóa : Có cách th c ti p ng x đúng m c có hi u

qu , thân thi n quan tâm giúp đ các h c sinh, đ ng nghi p, tôn tr ng ng i khác, không thành ki n, thiên v , không xúc ph m nhân ph m, xâm ph m thân

th ng i khác, nói đúng, vi t đúng, đ i x công b ng, ch đ ng giúp đ h c sinh đ ng nghi p ti n b , h p tác chia x , b o v quy n l i c a giáo viên, h c sinh, di n đ t trôi ch y, di n thuy t tr c t p th nhà tr ng rõ ràng, m ch l c

có s c thuy t ph c m i ng i

Song vi c ph i h p giáo d c xây d ng gi gìn b n s c v n hóa các dân

t c c a các em h c sinh còn có nh ng h n ch

II.2.2 Nh ng nh n đ nh đánh giá v h c sinh

V u đi m : Có ph m ch t chính tr c a gia đình và b n thân t t đ c

xác nh n b i chính quy n các xã và công an huy n B c Hà Luôn có tinh th n đoàn k t các dân t c, luôn có ý th c gi gìn và phát huy b n s c v n hóa c a

t ng dân t c nh v n hóa tâm linh, v n hóa n m c, v n hóa m th c

V nh ng h n ch t n t i : Do nh ng y u t ch quan c ng nh khách quan còn b c l nh ng t n t i l i s ng ch a lành m nh nh s ng t do , n v sinh cá nhân ch a s ch s , s ng t do, tác phong ch m ch p ,ng i giao ti p, s ng

m c c m, t ti vì dân t c mình, mu n gi b nh ng nét b n s c v n hóa c a dân

t c mình mà có nh ng ngo i lai, đua đòi

II.3 Nh ng bi n pháp giáo d c xây d ng gi gìn b n s c v n hóa các dân t c trong tr ng Ph thông dân t c n i trú Trung h c c s và Trung

h c Ph thông huy n B c Hà

1 T ng c ng s lãnh đ o c a ng trong nhà tr ng : Xây d ng chi b trong s ch v ng m nh ,đ y m nh công tác phát tri n ng trong nhà tr ng, phát huy vai trò tiên phong g ng m u đi đ u trong m i công vi c c a ng

nh t là xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c trong nhà

tr ng ây là bi n pháp ch đ o và xuyên su t

2 T ng c ng công tác tuyên try n v gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c t t đ p trong nhà tr ng Xây d ng t tuyên truy n viên l a

ch n nh ng ng i có nh ng am hi u sâu s c v b n s c v n hóa các dân t c c a huy n B c Hà l y nòng c t là các em h c sinh đ i di n cho các dân t c, xây

d ng k ho ch tuyên truy n, l a ch n n i dung tuyên truy n cho phù h p v i nhà tr ng ,phù h p v i l a tu i h c sinh Ph i k t h p v i Trung tâm V n hóa, các ngh nhân các xã trong huy n, các bác trong ban đ i di n Cha m h c sinh làm công tác tuyên truy n v b n s c v n hóa các dân t c a d ng hóa các hình

th c tuyên truy n: Phát thanh t 17h các ngày l trong tu n, Làm các pano, áp

phích các v trí s nh các l p h c, khu sân ch i, khu ký túc xá h c sinh L ng ghép vào các sinh ho t l p ngày th 7, l chào c ngày th 2 hàng tu n

3 C ng c n n n p quy đ nh trong nhà: Xây d ng n i quy nhà tr ng, n i quy ký túc xá, n i quy nhà n v i ph ng châm c th chi ti t d nh , d th c

hi n và công khai Qu n lý đánh giá t p th l p, h c sinh l y các quy đ nh làm

th c đo c bi t là quy đ nh m c trang ph c các dân t c trong tu n và trong các ngày l vi c này đ c nhà tr ng quy đ nh do đó các ph huynh h c sinh các em h c sinh đ u có ý th c r t t t trong vi c chu n b các b trang ph c t t

nh t đ p nh t đ vào tr ng hay d p khai gi ng n m h c m i V i n n n p này khi các em m c các trang ph c dân mình r t t hào, t tin và r t đ p, t o nên b c tranh đa màu s c r c r m i ngày th 2 đ u tu n và các ngày l c a nhà tr ng

ây là m t trong các bi n pháp có hi u qu trong vi c giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng

4 Xây d ng phòng truy n th ng trong đó có tr ng bày các nét v n hóa

đ c tr ng c a các dân t c do chính các em h c sinh t thi t k và tr ng bày : Các v n hóa v t th g m trang ph c các dân t c, các ph trang đi kèm có thuy t minh chi ti t Các l h i truy n th ng đ c tr ng các dân t c Các nét v n hóa m

th c Các v n hóa phi v t th .hàng ngày m c a đ các em d n xem i u này có ý ngh a giáo d c thi t th c nh t đ i v i nhà tr ng

5 T ch c các ho t đ ng Giáo d c ngoài gi lên l p nh m giáo d c xây

d ng và phát huy b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng

5.1 T ch c l chào c : Ph n v n ngh chào m ng đ u có các bài hát song ng (Ti ng Vi t và ti ng dân t c) Các đi u múa dân t c múa ô, múa khèn, Sinh ti n (C a dân t c Mông), múa chén, qu t, múa kh n (Dân t c Tày) Múa

X p c a các dân t c Ph n tìm hi u theo ch đ đ u có nh ng câu h i v n hóa các dân t c Vi t Nam

5.2 Sinh Ho t H i đ ng h ng theo xã v i m c tiêu n m b t thông báo 2 chi u gi a h c sinh giáo viên

5.3.T ch c thi làm các món bánh các dân t c nhân d p 8/3 hàng n m

c ng là d p đ giáo d c các em v v n hóa m th c các dân t c

5.4 T ch c thi h c sinh thanh l ch k t h p thi m c trang ph c các dân

t c đ p, thi tìm hi u các nét v n hóa các dân t c Vi t Nam T o ra không khí vui

t i ph n kh i trong nhà tr ng góp ph n giáo d c gi gìn b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng

6 y m nh phong trào thi đua “ xây d ng tr ng h c thân thi n, h c sinh tích c c “ Trong đó t ch c khôi ph c b o t n các trò ch i dân gian : Nh y dây, đánh quay, nh y bao b , đ y g y, ch i ô n quan trong các ngày l nhà

tr ng và các gi th d c gi a gi các ngày l trong tu n

7 T ch c tham gia các ho t đ ng v n hóa xã h i huy n B c Hà : Tham gia các ho t đ ng c a l h i L ng T ng các xã trong huy n, L h i Say sán T

ch c “ H i xòe ngày xuân “ hàng n m Tham gia màn múa võ dân t c trong l

h i đua ng a hàng n m Góp ph n giáo d c xây d ng gi gìn và b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng

8 Bi n pháp ph i h p giáo d c và t ch c v i các đoàn th trong nhà

tr ng c bi t là đoàn tr ng t ch c các ho t đ ng giáo d c ngoài gi lên l p

nh m giáo d c xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c trong

đó có ch ý y u t ” Tiên ti n “ t ch c d y khiêu v , nh y Erôbic T o ra không khí sôi đ ng, tr trung phù h p v i xu th , rèn luy n c i t o tác phong nhanh nh , ho t bát trong h c sinh

9 T ng c ng c s v t ch t thi t b : uu tiên b sung trang b thêm các phòng tuyên truy n, máy tính, t ng âm loa đài ph c cho công tác giáo d c xây d ng và phát huy b n s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng

Có th nói v i nh ng bi n pháp đã áp d ng trong n m h c 2010-2011

tr ng Ph thông Dân t c n i trú Trung h c c s và Trung h c ph thông huy n B c Hà đã xây d ng gi gìn và phát huy b n s c v n hóa các dân t c N n

n p k c ng nhà tr ng đ c gi v ng, ch t l ng giáo d c toàn di n nhà

tr ng đ c nâng lên đáng k x ng đáng là đ a ch tin c y c a ph huynh h c sinh các dân t c khi con em đ c h c t p nuôi d ng t i tr ng

II.4 K t qu

1 V k c ng n n n p c a nhà tr ng : c duy trì n đ nh toàn

di n t d y ,h c, n , ,nuôi d ng và ch m sóc h c sinh

2 V k t qu giáo d c toàn di n c a h c sinh : Có chuy n bi n tích c c

cao h n so v i n m h c tr c

K t qu c th : V h nh ki m: Lo i t t có 378 h c sinh chi m 83,3%,

lo i khá có 73 HS chi m 16,1 %, lo i TB có 03 HS chi m 0,6 % V h c l c:

H c l c gi i : 06 h c sinh chi m 1,3 %, h c l c khá có : 195 h c sinh chi m 43%, H c l c trung bình : 252 h c sinh chi m 55,5%, h c l c y u có 02 h c sinh chi m 0,4%

3 V v n hóa tr ng h c: Nhà tr ng luôn đ t nhà tr ng v n hóa, n m

2010 -2011 nhà tr ng đ c nh n b ng khen c a b v n hóa thông tin th thao

và du l ch

4 V công tác tham gia ph i h p: Nhà tr ng luôn nh n đ c s thân thi n đánh giá cao v n n n p, n p s ng v n hóa trong nhà tr ng

5 V n p s ng v n hóa các dân t c trong nhà tr ng: Các h c sinh

dân t c trong nhà tr ng đ u có tinh th n đoàn k t các dân t c, t hào v b n

s c v n hóa các dân t c trong nhà tr ng, manh d n ,t tin l ch s trong giao

ti p th hi n rõ r t n p s ng v n hóa nhà tr ng