cấu tạo cơ cấu ô tô

cấu tạo cơ cấu ô tô tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kinh tế,...

Trang 1

HCM City Univ of Technology, Mechanical Engineering Department Nguyen Tan Tien

1 C ẤẤẤẤ U T ẠẠẠẠ O CƠ C ẤẤẤẤ U

-Chi tiếtmáy(tiếtmáy): máyhay cơcấucóthểthá rờirathànhnhiềubộphận khácnhau, ộphậnkhôngthểthá rờirađượcnữagọi àchi tiếtmáy

Ring

Cran k

Plain

Beari

Nut

Wash er

Retai ning R ing

Plain

Beari

1 Chi tiếtmáyvàkhâu

§1 Địnhnghĩavàkháiniệmcơbản

Trang 2

-Khâu: trongcơcấuvàmáy, toà bộnhữngbộphậncóchuyểnđộngtươngđối

đốiso vớicácbộphậnkhácgọi àkhâu

-Bậctựdo (btd) củ khâu

2 Thànhphầ khớpđ ngvàkhớpđ ng

+ Mộtkhảnăngchuyểnđộngđộclậpđốivớimộthệquychiếu→mộtbtd

z

+ Giữahaikhâutrongmặtphẳng →3 btd: Tx, Ty, Qz

+ Giữahaikhâutrongkhônggian→6 btd: Tx, Ty, Tz, Qx, Qy, Qz

z

Trang 3

-Nốiđộng: ểtạothànhcơcấu cáckhâukhôngthểđểrờinhaumàphảiđược liênkếtvớinhautheomộtquycáchxácđịnhn ođ saochosaukhinốinhau cáckhâuvẫncòncókhảnăngchuyểnđộngtươngđối→nốiđộngcáckhâu

-Thànhphầnkhớpđộng, khớpđộng

+ Khinốiđộng, cáckhâusẽcóthànhphầntiếpxúcnhau Toà bộchổtiếp xúcgiữahaikhâugọi àmộtthànhphầnkhớpđộng

+ Haithànhphầnkhớpđộngtrongmộtphé nốiđộnghaikhâuhìnhthành nênmộtkhớpđộng

Thành phần khớp động trên bản lề phải

Thành phần khớp động trên bản lề trái

Trang 4

Khớp loại ?

z

Khớp loại 4

z

Khớp loại 5

Khớp loại 1

z

Khớp loại 3

z

Khớp loại 2

z

-Theo sốbtdbịhạnchế: Khớpđộngloạikhạnchếkbtdhay cókràngbuộc

3 Phânloạikhớpđ ng

z

-Theo đặcđiểmtiếpxúc

+ Khớpcao: thànhphầnkhớpđộnglàđiểmhay đường

+ Khớpthấp thànhphầnkhớpđộnglàmặt

Trang 5

-Đểthuậntiệnchoviệcnghiêncứu cáckhớpđượcbiểudiễntrênnhữnghình

vẽbằngnhữnglượcđồquyước

4 Lượcđ

-Cáckhâucũngđượcthểhiệnqua cáclượcđồđơngiảngọi àlượcđồkhâu

A B C

-Trênlượcđồkhâuphảithểhiệnđầyđủcáckhớpđộng, cáckíchthướccóảnh

hưởngđếnchuyểnđộngcủakhâuvàchuyểnđộngcủacơcấu

Trang 6

-Chuỗiđộng: nhiềukhâunốivớinhautạothànhmộtchuỗiđộng

A

B

C

D Oz

Ox

Oy

1

4

3 2

A

B

C

1

ω

-Phânloạichuỗiđộng

o Chuỗiđộngphẳng

o Chuỗiđộngkín o Chuỗiđộnghở

o Chuỗiđộngkhônggian

-Cơcấu cơcấulàmộtchuỗiđộngcómộtkhâucốđịnhvàchuyểnđộngtheo quyluậtxácđịnh Khâucốđịnhđượcgọi àgiá

-Phânloạicơcấu tươngtựnhưđốivớichuỗiđộng

-Bậctựdo (btd) củacơcấulàsốthôngsốđộclậpcầnthiếtđểxácđịnhhoà toà vịtrícủacơcấu n cũnglàsốkhảnăngchuyểnđộngtươngđốiđộclập

củacơcấuđ

I Địnhnghĩa

§2 Bậctựdo củacơcấu

II Tínhbậctựdo củacơcấukhônggian(trườnghợptổngquát)

Wo bậctựdo tổngcộngcủacáckhâuđộngnếuđểrời

R sốràngbuộccủatấtcảkhớpđộngtrongcơcấu

W bậctựdo củacơcấu

R W

1 Sốbậctựdo trongcơcấu

2 Sốràngbuộcchứatrongcơcấu

n

∑

=

1 k

kk p R

1 khâuđểrờitrongkhônggiancó6 btd→btdtổngcộngcủankhâuđộnglà

Khớploạikhạnchếkbậctựdo Nếugọipklàsốkhớploạikchứatrongcơ

cấu→tổngcácràngbuộcdo pkkhớploạikgâynênlàk.pk Do đ

Trongthựctế, sốràngbuộcthườngnhỏhơngiátrịtrên

vìtrongcơcấutồntạicácràngbuộctrùng

Trang 7

Vídụ: Xétcơcấu4 khâubảnlề

A

B

C

D

Oz

Ox

Oy

1

4

3 2

1

A

B

C

D

2

A

Ox Oz

Oy

1 2 3

4

+ Ràngbuộctrựctiếp ràngbuộcgiữahaikhâudo khớpnốitrựctiếpgiữa2 khâu

đ đượcgọi àràngbuộctrựctiếp

+ Ràngbuộcgiá tiếp nếuthá khớpA, giữakhâu1 và4 córàngbuộcgiá tiếp

+ Ràngbuộctrùng: ốikhâu1 và4 bằngkhớpA, giữachúngcóràngbuộctrực

tiếpsau

→3 ràngbuộctrùng Ràngbuộctrùngchỉxảyraởkhớpđ ngkíncủ cơcấ

5

1 R kp R k

=

3 Côngthứctnhbậctựdo củacơcấukhônggian: 









−

= 5

1

0 6

k

kp n

W

Vídụ: Tínhbậctựdo củacơcấu4 khâubảnlề

A

B

C

D Oz

Ox

Oy

1

4

3 2

→Bậctựdo củacơcấu

Sốràngbuộc trùng R0= 3

Sốkhớploại5 p5 = 4

btd

W =6×3−(5×4−3) =1

A

B

C

Vídụ: Tínhbậctựdo củacơcấub ntaymáy

Sốkhâuđộng n = 5

Sốkhớploại5 p5 = 5

btd

W =6×5−(5×5) =5

Trang 8

III Tínhbậctựdo củacơcấuphẳng

1 Sốbậctựdo trongcơcấu

1 khâuđểrờicó3 btd→sốbtdtổngcộngcủankhâuđộng:

2 Sốràngbuộcchứatrongcơcấu

Cơcấuphẳngcó2 lọaikhớp -khớploại4chứa1ràngbuộc

-khớploại5chứa2ràngbuộc

{

→tổngsốràngbuộctrongcơcấu:

Vídụ: Tínhbậctựdo củacơcấuchêmnhưhìnhvẽ

Ox A

Oz

Oy

B

C

O

1

2

n

W0 =3

0 5

1p p R

R= + −

-Cơcấutoà khớplọai5 vớin = 2, 5= 3

-Chọnhệquychiếugắnvớigiá

-Chưađ ngkhớpA, khâu1 cókhảnăng:

Ox

A

Oz

Oy

B

C O

1 2

Ox Oz

Oy

A

B

O C

1 2

-ĐóngkhớpA, khâu1 cókhảnăng:

btd

W =3×2−(2×3−1)=1

Trang 9

Vídụ: Tínhbậctựdo củacơcấuhìnhbìnhh nh

-Trênthựctế, cơcấun ylàmviệcđược→điềun ycógìmâuthuẫnkhông?

A

D

1

ω

3

ω

E

F

-Cơcấutoà khớploại5 với: n=4, k=5, pk=6

btd

W =3×4−(2×6)=0

-Bậctựdo củacơcấulà

-Khithêmkhâu5 và2 khớpE, Fvà

-Chúý khâu5 khôngcótácdụnggìtrongchuyểnđộngcủacơcấu ABCD

-Nếubỏkhâu5 ra, cơcấutrởthànhcơcấu4 khâubảnlềvớibtdbằng1

A

D

1

ω

3

ω E

F

4

D

1

ω

3

ω

4

E

F

5

+ thêmkhâu5 ( EF ) → thêm3 bậctựdo

+ thêm2 khớploại5 ( E, F) → thêm4 ràngbuộc } → thêm1 ràngbuộc

-Gọir làsốràngbuộcthừacótrongcơcấu btdcủacơcấuphẳng

-Trongcơcấuhìnhbìnhh nhởtrên, r = 1, và W =3×4−(2×6−1)=1btd

) 2

(

3n p5 p4 r

W = − + −

Trang 10

1

ω

A

B C D

1

2

3

Vídụ: Tínhbậctựdo củacơcấucam cầnđẩyđ ycon lăn

n = 3

k = 4, 5

p4 = 1

p5 = 3

W = 3 x3 –(2 x3 + 1)= 2btd

→Kếtquản ycóđ ngkhông?

-Trongthựctế, cơcấubênchỉcó1 btdvìchuyểnđộnglăncủacon lăn2 quanh

khớpBkhôngànhhưởngđếnchuyểnđộngcóíchcủacơcấunênkhôngđược

kểvà bậctựdo củacơcấu

-Btdthêmvà màkhônglàmảnhhưởngđếnchuyểnđộngcủacơcấugọi àbtd

thừa kýhiệulàs

-Trởlạicơcấucam ởtrên W =3×3−(2×3+1−0)−1=1btd

Tómlại, côngthứctnhbtd

-đốivớicơcấukhônggian

-đốivớicơcấuphẳngtrừcơcấuchêm

với n: sốkhâuđộng k: loạikhớpđộng pk: sốkhớploạik

R0: sốràngbuộctrùng r: sốràngbuộcthừa s: sốbtdthừa













−

= 5

1

0 6

k

kp n

W

s r p p n

W =3 −(2 5 + 4 − )−

Trang 11

IV Ý nghĩabậctựdo –Khâudẫnvàkhâubịdẫn

A

D

1

ϕ

A

D

1

ϕ ϕ 4

§3 Nhĩmtĩnhđịnh

I Nguyênlýtạothànhcơcấu

MộtcơcấucĩWbtdlàcơcấuđượctạothànhbởiWkhâudẫnvànhữngnhĩm

cĩbtdbằngzero

II Nhĩmtĩnhđịnh

Nhĩmtĩnhđịnhlànhữngnhĩmcânbằnghay chuyểnđộng, cĩbậctựdo bằng zero vàphảitốigiản(tứclàkhơngthểchiathànhnhữngnhĩmnhỏhơnđược

nữa)

Đốivớinhĩmtĩnhđịnhtồ khớpthấp

4 42

1 L 3

2

W khâu dẫn nhóm có btd=0

0 2

3 − 5 =

= n p W

n

5

p

⇒

Trang 12

III Nguyêntắctáchnhómtĩnhđịnh

§3 Nhómtĩnhđịnh

Khitáchnhómtĩnhđịnhphảitheonguyêntắcsau

+ Chọntrướckhâudẫnvàgiá

+ Saukhitáchnhóm, phầncònlạiphải à1 cơcấuhoà chỉnhhoặckhâudẫn + Táchnhữngnhómởxakhâudẫntrướcrồidầnđếnnhữngnhómởgầnhơn + Khitáchnhóm, thửtáchnhữngnhómđơngiảntrước, nhómphứctạpsau

Vídụ: Táchnhómtĩnhđịnhcơcấuđộngcơdiezen, cơcấubơmoxy

A B

C D E

F

I J

2

1

ω

6

7

3

A

B

C

D E

F

G

1

2

4 3

5

1

ω

H

I

J

6 7

E F

5 4

C D

E F

I

J

1

ω

6 7

3

1

2

C D

E F

1

ω

3

1 2

C D

E

ω

3

1 2

C D

E 3

2

ω

1

Trang 13

A

B

C

D E F G

1

2

4 3

5

1

ω

A

B

C 1

2

1

ω

C

G 4 3

D E 5

C

D E F 3

5 F G 4

A

B

C 1

2

1

ω

B

C

D E F G

2

4 3

5 A

1

ω

-Trongcơcấuphẳng, thườngcókhớpcaoloại4, đểtáchthànhnhữngnhóm

tĩnhđịnhnhưnhữngcơcấuphẳngtoà khớpthấp→phảithaythếcáckhớp caothànhnhữngkhớpthấpnhưngvẫnđảmbảođượcchuyểnđộngcủacơcấu

btd 1 ) 2 2 1 ( 2

=

W

§4 Thaythếkhớpcaobằngkhớpthấp

btd 1 ) 4 2 ( 3

= W

Trang 14

1

ω

C

1

2 1

1

ω

1

A

B

1

-Thaythếkhớpcaobằngkhớpthấpphảiđảmbảohaiđiềukiện

§4 Thaythếkhớpcaobằngkhớpthấp

+ bậctựdo củacơcấukhôngđổi

+ quyluậtchuyểnđộngkhôngđổi

-Nguyêntắc: ùng1 khâuhaikhớpbảnlềvàđặtcácbảnlềtạitâmcong củacác

thànhphầnkhớpcaotạiđiểmtiếpxúc

-Vídụ: Thaythếkhớpcaobằngkhớpthấpởcơcấucam cầnlắcđ ybằng

-Sựthaythếkhớpcaobằngkhớpthấpkhôngphảichỉđểxemxétnhómtĩnhđịnh

màviệcphântchđộnghọccơcấuthaythếchobiếtcảvềđịnhtnhcũngnhư

địnhlượngcủacơcấuthaythếtạivịtríđangxemxét

Định dạng
Số trang	14
Dung lượng	4,95 MB