Phân tích thiết kế hệ thống thư viện potx

MỤC LỤC- Giữa thực thể Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại và Sách có mối liên kết một – nhiều vì một Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại có thể có nhiều Sách, trong khi đó Sách chỉ có thể thuộc về

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HÀNG HẢI VIỆT NAM

KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

LỚP CNT50 – ĐH1

BÀI TẬP LỚN

XÂY DỰNG HỆ THỐNG QUẢN LÝ THƯ VIỆN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HÀNG HẢI

Giảng viên: Lê Trí Thành Nhóm SV:

Đào Thị Kim ThanhTrần Thanh PhươngBùi Thị Thắm( Nhóm 17 – Đề số 4 )

Hải Phòng, 2011

LỜI CẢM ƠN

Chúng em xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo trong tổ thư viện vàđặc biệt là giáo viên trực tiếp giảng dạy thầy giáo Lê Trí Thành đã tạo mọiđiều kiện cho chúng em trong suốt quá trình thực hiện bài tập này

Mặc dù đã có cố gắng nhưng do năng lực bản thân nhóm em có nhữnghạn chế nhất định, do đó chương trình vẫn còn nhiều thiếu sót Chúng em rấtmong nhận được sự quan tâm,chỉ bảo của các thầy, cô giáo và ý kiến đónggóp của các bạn đồng môn cũng như nhân viên của thư viện Hàng Hải

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

Bảng phân công công việc

TT Tên công

việc Nội dung công việc

Người thực hiện

2 Phân tích hệ

thống Phân định thủ công máy tính

Trần ThanhPhương

5 Hoàn thiện Viết và hoàn chỉnh báo cáo Trần Thanh

Phương

MỤC LỤC

- Giữa thực thể ( Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại) và Sách có mối liên kết một – nhiều vì một (Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại) có thể có nhiều Sách, trong khi đó Sách chỉ có thể thuộc về một (Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại) 19

- Giữa thực thể Sách và ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ) có mối liên kết nhiều – nhiều vì một Sách có thể được ghi trên nhiều ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ), còn ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ) có thể ghi nhiều Sách trên đó Ta thay liên kết này bằng hai liên kết một – nhiều và liên kết một – một bằng cách thêm vào một thực thể liên kết là (Phiếu mượn/trả chi tiết , Phiếu phạt chi tiết) 19

HỆ THỐNG QUẢN LÍ THƯ VIỆN

I ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Mục đích

Ngành Công nghệ Thông tin nước ta ngày càng phát triển Việc áp dụngcông nghệ thông tin để quản lý thư viện đã được thực hiện ở nhiều nơi, và thuđược nhiều lợi ích nhất định, như:

- Giảm công tải công việc cho người quản lý

- Tăng tốc độ của công việc mượn trả sách và thống kê sách

- Tăng tính chính xác trong việc kiểm kê sách, quản lý sách, độcgiả và tình hình mượn trả sách của sinh viên

Mục đích thực hiện đề tài này đưa ra nhằm áp dụng Công nghệ Thông tinvào quản lý thư viện trường Đại học Hàng Hải thay thế cho hình thức quản lýtruyền thống đang được áp dụng tại đây với việc áp dụng phầm mềm vàoquản lý thì thư viện sẽ phục vụ tốt hơn cho hoạt động của trường, giúp trườnghoàn thành nhiệm vụ chính trị - xã hội của mình trong thời đại mới _ thời đạicủa công nghệ, kinh tế tri thức Việc xây dựng dự án công nghệ thông tin chothư viện trường là một nhiệm vụ cấp bách và lâu dài Việc này phải được tiếnhành một cách tuần tự từng bước và đưa vào sử dụng vận hành ngay để thấyđược hiệu quả của nó

Với việc đưa vào hoạt động phần mềm quản lý thư viện hướng tới đápứng nhu cầu của toàn bộ sinh viên và cán bộ giảng viên của trường về tài liệuhọc tập nghiên cứu một cách nhanh chóng hiệu quả nhất

2 Giới thiệu bài toán

Việc quản lý thư viện được thực hiện như sau:

- Độc giả muốn mượn sách của thư viện thì trước tiên phải đăng kýlàm thẻ thư viện Quản lý độc giả: nhập thông tin độc giả khi độc giả đếnđăng ký làm thẻ Các thông tin về độc giả bao gồm: họ tên, ngày sinh, giớitính, địa chỉ nhà riêng, số điện thoại nhà riêng, cơ quan công tác, mã đốitượng và những thông tin để xác nhận độc giả như số chứng minh thư hay số

hộ chiếu Mỗi độc giả có một định danh duy nhất là: mã độc giả Sau khi xácnhận các thông tin về độc giả, hệ thống tạo thẻ độc giả dựa trên các thông tin

đó Trên thẻ độc giả có các thông tin: mã thẻ, tên độc giả, ngày sinh, địa chỉ,ngày tạo, ngày hết hạn Các thông tin về độc giả và thẻ độc giả được lưu trữlại Mỗi độc giả chỉ có một thẻ độc giả và mỗi thẻ độc giả chỉ thuộc một độcgiả Mỗi độc giả thuộc một loại đối tượng ưu tiên tuỳ theo công việc và vị trícông tác của họ Mỗi loại đối tượng ưu tiên có rất nhiều độc giả Thông tin vềloại đối tượng ưu tiên ngoài mã đối tượng còn có tên đối tượng và các mô tảkhác

- Khi mượn sách độc giả được phép mượn với số lượng vàthời gian hạn chế tuỳ theo loại đối tượng ưu tiên Nhưng trước khimượn họ phải trình thẻ độc giả và không có sách mượn quá hạn Hoạtđộng mượn trả sách được thực hiện như sau: Sau khi kiểm tra thẻ độcgiả và kiểm tra sách quá hạn, nếu đúng là độc giả đã đăng ký vàkhông có sách quá hạn, thì các sách mà họ yêu cầu sẽ được kiểm traxem sách đó đã được mượn hay chưa nếu sách chưa bị cho mượn thìthông tin về việc mượn sách được lưu lại trên phiếu mượn Thông tin

về phiếu mượn gồm có: số phiếu, ngày mượn, mã thẻ độc giả và cácthông tin chi tiết về các sách mượn: mã sách, số lượng, số ngày đượcmượn

- Khi độc giả trả sách thì nhân viên thư viện kiểm tra tìnhtrạng sách trả, và ghi nhận việc trả sách của độc giả Nếu độc giả trảmuộn so với ngày quy định trên phiếu mượn thì họ phải chịu mộtkhoản lệ phí theo từng loại sách Mỗi thẻ độc giả có thể có nhiềuphiếu mượn, mỗi phiếu mượn chỉ ghi một thẻ độc giả Trên mỗi phiếumượn có thể mượn nhiều sách, mỗi đầu sách có thể cho mượn nhiềulần Mỗi phiếu mượn do một nhân viên lập, một nhân viên có thể lậpnhiều phiếu mượn.

- Để theo dõi và quản lý nhân viên làm việc tại thư viện:thực hiện thêm mới vào danh sách khi có nhân viên mới được tuyển,sửa đổi thông tin khi có những biến đổi xảy ra và xoá bỏ nhân viênkhi hết hợp đồng hoặc bị sa thải Các thông tin về nhân viên gồm: mãnhân viên, tên nhân viên, điện thoại liên hệ, các mô tả khác

- Cuối mỗi tuần làm việc nhân viên thư viện kiểm tra toàn

bộ danh sách sách mượn để phát hiện các độc giả mượn quá hạn Nếuđộc giả mượn quá hạn dưới 3 ngày thì họ sẽ nhận được một phiếunhắc trả sách gồm các thông tin: số phiếu, ngày lập, mã thẻ, họ tên vàthông tin về sách { mã sách, tên sách, tác giả, nhà xuất bản, đơn giáphạt}

- Ngoài ra vào cuối tháng thư viện cũng tạo các báo cáo thống

kê số lượng sách mượn trong tháng và báo cáo về loại sách đang được yêuthích, số lượng độc giả mượn sách Việc quản lý sách của thư viện như sau:thường xuyên nhập thêm các đầu sách dựa trên việc chọn sách từ cácdanh mục sách mà các nhà cung cấp gửi tới Khi các sách quá cũ hoặckhông còn giá trị sử dụng thì thanh lý sách Ngoài ra có thể sửa thông

tin về sách khi cần thiết Thông tin về sách bao gồm: mã sách, tên sách,thể loại, tình trạng, năm xuất bản, nhà xuất bản, tác giả Một nhà xuấtbản xuất bản nhiều đầu sách khác nhau Mỗi đầu sách do một nhà xuấtbản xuất bản Một tác giả viết nhiều đầu sách, một đầu sách do một tácgiả viết (nếu có nhiều tác giả cùng viết thì chỉ cần lưu thông tin ngườichủ biên) Thông tin về nhà xuất bản gồm có: mã nhà xuất bản, tên nhàxuất bản, địa chỉ, số điện thoại Thông tin về tác giả bao gồm: mã tácgiả, tên tác giả, cơ quan công tác, địa chỉ nhà riêng, số điện thoại.

- Thủ thư: có trách nhiệm cập nhập hàng ngày sách báo và cập

nhập độc giả Huỷ bỏ các độc giả đã đến thời điểm hết hạn ra khỏi danhmục Sắp xếp sách theo thứ tự nhất định của từng khu vực kệ sách để dễ tìmkiếm sách khi có yêu cầu muợn Ngoài ra còn lập thông báo thống kê sốsách muợn, số độc giả và sách hỏng, từ đó xác định các sách và chủ đề

mà được độc giả mượn nhiều nhất để có kế hoạch bổ sung sách

- Bộ phận phục vụ độc giả: cung cấp thẻ thư viện, thẻ muợn trả

sách, kiểm tra độc giả, xoá bỏ các độc giả đã quá hạn mượn sách

1.2.2 Quản lý độc giả: Đối tượng là sinh viên đang

học tại trường, giáo viên, và sinh viên sau đại học

- Tiếp nhận thông tin về độc giả và cấp thẻ.

• Mẫu phiếu trả sách:

• Mẫu phiếu mượn sách:

• Mẫu phiếu đền sách:

Nếu tài liệu bị mất, hỏng hoặc quá hạn thì tùy vào tình hình sẽ xử phạt 1khoản lệ phí theo từng loại sách

1.2.4 Quản lý nhân viên

- Cập nhật thông tin nhân viên

- Xử lí nhân viên: chuyển phòng, sa thải, nghỉ việc

1.2.5 Thống kê báo cáo

+ Dễ quản lý nhân viên, xử lý sự cố,

+ Không cần nhiều trình độ ở nhân viên

2.2 Nhược điểm

+ Công việc quản lý thư viện thao tác với một dữ liệu lớn, liênquan đến nhiều người dùng, nếu chỉ quản lý thông qua sổ sách, giấy tờ (phiếuthông báo, phích tra cứu) thì không thể nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụngnguồn tài nguyên thư viện hiện có

+ Việc tìm kiếm, thống kê báo cáo tốn nhiều thời gian, gây nhiềubất tiện cho việc quản lý về độc giả và sổ sách

+ Hệ thống dùng nhiều giấy tờ, vì vậy việc bảo quản, tìm kiếmmất nhiều thời gian

+ Hệ thống dễ mắc phải nhiều sai sót, công việc quản lý gặpnhiều khó khăn khi số lượng độc giả tăng, do việc kiểm tra thời gian mượn, sốlượng mượn đều phải tiến hành thủ công Vì vậy xảy ra nhiều sai sót trongquản lý

+ Việc phân loại cũng mất nhiều thời gian

III PHÂN TÍCH HỆ THỐNG HIỆN TẠI

1 Biểu đồ phân rã chức năng

2 Biểu đồ luồng dữ liệu mức ngữ cảnh

5) Yêu cầu mượn/trả sách 10) Sách

3 Biểu đồ luồng dữ liệu mức đỉnh

Ghi chú:

1) Sách 9) Thông tin sách

2) Phiếu nhập 10) Thông tin độc giả

3) Hóa đơn thanh toán 11) Phiếu nhập sách hỏng, mất 4) Thông tin nhà cung cấp 12) Số lượng sách yêu cầu 5) Yêu cầu thông tin độc giả 13) Thông tin về số lượng sách 6) Thẻ độc giả 14) Thông tin nhân viên

7) Yêu cầu mượn trả 15) Yêu cầu thông tin

8) Phiếu mượn,phiếu trả,phiếu phạt 16) Bản thống kê, báo cáo

4 Biểu đồ luồng dữ liệu mức dưới đỉnh

Ghi chú:

1) Thẻ độc giả 6) Phiếu mượn

2) Yêu cầu sách 7) Phiếu trả

3) Số lượng sách yêu cầu 8) Phiếu phạt

4) Thông tin độc giả 9) Thông tin sách mất hỏng 5) Thông tin sách 10) Thông tin số lượng sách trả

11) Cập nhật thông tin độc giả

5 Mô hình thực thể liên kết E-R

5.1 Xác định thực thể liên kết

- Giữa thực thể ( Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại) và Sách có mối liên kết một – nhiều vì một (Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại) có thể có nhiều Sách, trong khi đó Sách chỉ có thể thuộc về một (Tác giả/Nhà Xuất bản/Thể loại).

- Giữa thực thể Sách và ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ) có mối liên kết

nhiều – nhiều vì một Sách có thể được ghi trên nhiều ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ), còn ( Phiếu mượn/trả, Phiếu phạt ) có thể ghi nhiều Sách trên đó Ta thay liên kết này bằng hai liên kết một – nhiều và liên kết một – một bằng cách thêm vào một thực thể liên kết là (Phiếu mượn/trả chi tiết , Phiếu phạt chi tiết)

- Giữa thực thể Độc giả và Thẻ độc giả có mối liên kết một – một vì

một Độc giả chỉ có duy nhất 1 thẻ độc giả

- Giữa thực thể Thẻ độc giả và (Phiếu mượn/ trả chi tiết, Phiếu phạt

chi tiết) có mối liên kết một – một vì một (Phiếu mượn/ trả chi tiết, Phiếu phạtchi tiết) chỉ ghi 1 thẻ độc giả

5.2 Mô hình thực thể liên kết

6 Xác định thuộc tính cho tập các thực thể:

- Độc giả

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maDG Mã độc giả VarChar(5) Khoá chính, Not Null tenDG Tên độc giả nvarchar(50) Not Null

ngaysinh Ngày sinh datetime Not Null

diachi Địa chỉ Nvarchar(50) Not Null

sodienthoai Số điện thoại Int Not Null

noilamviec Nơi làm việc nvarchar(50) Not Null

cmnd Số CMND Int Not Null

maTL Mã thể loại nvarchar(50) Not Null

Tinhtrang Tình trạng nvarchar(50) Not Null

maNXB Mã nhà xuất bản VarChar(5) Not Null

maTG Mã tác giả nvarchar(50) Not Null

- Nhà xuất bản

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maTDG Mã thẻ độc giả Varchar ( 5 ) Khóa chính, Not Null tenDG Tên độc giả nvarchar(50) Not Null

ngaysinh Ngày sinh datetime Not Null

diachi Địa chỉ Nvarchar(50) Not Null

ngaytao Ngày tạo datetime Not Null

ngayhethan Ngày hết hạn datetime Not Null

maDG Mã độc giả VarChar(5) Not Null

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maNXB Mã nhà xuất bản varchar(5) Khóa chính, Not Null tenNXB Tên nhà xuất bản nvarchar(50) Not Null

dienthoai Điện thoại Int Not Null

diachi Địa chỉ Nvarchar(50) Not Null

- Tác giả

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maTG Mã tác giả varchar(5) Khóa chính, Not Null tenTG Tên tác giả nvarchar(50) Not Null

dienthoai Điện thoại Int Not Null

diachi Địa chỉ Nvarchar(50) Not Null

- Thể loại

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maTL Mã thể loại varchar(5) Khóa chính, Not Null tenTL Tên thể loại nvarchar(50) Not Null

- Phiếu mượn trả

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maPM Mã phiếu mượn Varchar ( 5 ) Khóa chính, Not Null maDG Mã độc giả VarChar(5) Not Null

tenDG Tên độc giả nvarchar(50) Not Null

maS Mã sách VarChar(5) Not Null

tenS Tên sách nvarchar(50) Not Null

soluong Số lượng Int Not Null

ngaylapphieu Ngày lập phiếu Datetime Not Null

Ngaytra Ngày trả Datetime Not Null

- Phiếu mượn trả chi tiết

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maPMTCT Mã phiếu mượn

trả chi tiết

Varchar(5) Khóa chính, Not Null

tenPMTCT Tên phiếu mượn

trả chi tiết

nvarchar(50) Not Null

maDG Mã độc giả Varchar(5) Not Null

tenDG Tên độc giả nvarchar(50) Not Null

maS Mã sách Varchar(5) Not Null

tenS Tên sách Nvarchar(50) Not Null

soluong Số lượng Int Not Null

ngaylapphieu Ngày phiếu Datetime Not Null

ngaytra Ngày trả Datetime Not Null

- Phiếu phạt

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định map Mã phiếu phạt Varchar ( 5 ) Khóa chính, Not Null tenPP Tên phiếu phạt Nvarchar(50) Not Null

maDG Mã độc giả VarChar(5) Not Null

tenDG Tên độc giả nvarchar(50) Not Null

maS Mã sách VarChar(5) Not Null

tenS Tên sách nvarchar(50) Not Null

Loi Lỗi bị phạt Nvarchar(50) Not Null

Tongtien Tổng tiền phạt Money Not Null

Ngaylapphieu Ngày lập phiếu Datetime Not Null

- Phiếu phạt chi tiết

Thuộc tính Ý nghĩa Kiểu dữ liệu Giá trị mặc định maPPCT Mã phếu phạt ct Varchar (5) Khóa chính, Not Null

tenPPCT Tên phiếu phạt ct Nvarchar (50) Not Null maDG Mã độc giả Varchar (5) Not Null tenDG Tên độc giả Nvarchar(50) Not Null maS Mã sách Varchar(5) Not Null tenS Tên sách Nvarchar(50) Not Null maPP Mã phiếu phạt Varchar(5) Not Null loi Lỗi bị phạt Nvarchar(50) Not Null tongtien Tổng tiền phạt Money Not Null

7 Mô hình liên kết giữa các bảng dữ liệu

8 Thiết kế giao diện

8.1 Giao diện form đăng nhập:

8.2 Giao diện form chương trình Quản lí thư viện:

Sau khi đăng nhập vào chương trình, sẽ hiện ra giao diện phía trên, user

có thể tìm kiếm thông tin độc giả, và thông tin sách, biết được tình trạng sách, số lượng sách còn, số lượng sách mượn, tình trạng độc giả còn nợ sách…

8.2.1 Menu Danh mục

Trong menu này sẽ có menu con là: Độc giả, Sách.

Khi lựa chọn menu Sách, sẽ có kết quả:

Các phím chức năng:

Thêm

mới

Thêm các thông tin cho sách

Sửa Sửa đổi các thông tin đã thêm

Xóa Xóa hết các thông đã thêm cho 1 cuốn sáchLưu Lưu lại các thông tin đã thêm

Hủy Thoát khỏi chức năng quản lý sách

Khi lựa chọn menu Độc giả sẽ có kết quả:

Các phím chức năng:

Thêm Thêm các thông tin cho Độc Giả

Sửa Sửa đổi các thông tin Độc Giả

Xóa Xóa thông tin về 1 Độc Giả

Lưu Lưu lại các thông tin đã thêm

Hủy Thoát khỏi chức năng quản lý Độc Giả

8.2.2 Menu nghiệp vụ:

Trong menu này sẽ có menu con là: phiếu mượn sách, phiếu trả sách, phiếu phạt.

8.2.2.1 Phiếu mượn sách