Luận văn: Quan hệ kinh tế quốc tế docx

Tổ chức này được thành lập ngày 8 tháng 8 năm 1967 với các thành viên đầu tiên là Thái Lan, Indonesia, Malaysia, Singapore, và Philippines, để tỏ rõ tình đoàn kết giữa các nước trong cùn

z



Luận văn: Quan hệ kinh tế quốc tế

Mục lục

Mục lục 2

I.Quá trình hình thành và phát triển: 4

1.1.Giới thiệu chung: 4

1.1.1.Mục tiêu hoạt động ASEAN: 4

1.1.2.Nguyên tắc hoạt động: (6 nguyên tắc theo Hiệp ước Bali): 4

1.1.3.Vài nét chính về ASEAN: 5

1.2.Các nước thành viên: 5

1.3 Hội nghị cấp cao ASEAN : 5

1.4.Cộng đồng kinh tế ASEAN: 7

1.4.1.Mục đích thành lập AEC: 7

1.4.2 Các biện pháp thực hiện: 7

1.4.3.Quá trình thực hiện: 8

II.Tình hình chung của các thành viên ASEAN: 8

2.1 Cộng hoà Indonesia: 9

2.1.1 Kinh tế: 9

2.1.2 Chính trị: 9

2.2 Philippin: 9

2.2.1 Kinh tế: 9

2.2.2 Chính trị và chính phủ: 10

2.3 Cộng hòa Singapore: 11

2.3.1 Kinh tế: 11

2.3.2 Chính trị và chính phủ: 12

2.4 ThaiLan: 12

2.4.1 Kinh tế: 12

2.4.2 Chính trị: 12

2.5 Brunei: 13

2.5.1 Kinh tế: 13

2.5.2 Chính trị: 13

2.6 Campuchia: 14

2.6.1 Kinh tế: 14

2.6.2 Chính trị: 15

2.7 Lào: 15

2.7.1 Kinh tế: 15

2.7.2 Chính trị: 15

2.8 Myanma: 16

2.8.1 Kinh tế: 16

2.8.2 Chính trị: 17

2.9 Việt Nam: 19

2.9.1 Kinh tế: 19

2.9.2 Chính trị: 20

2.9.2.1 Chính trị và đối nội: 20

2.9.2.2.Đối ngoại: 21

2.10 Malaysia: 22

2.10.2 Kinh tế: 22

2.10.2 Chính trị: 24

III Hợp tác thương mại trong khối ASEAN: 25

3.1 Thoả thuận ưu đãi Thương mại (PTA): 25

3.2 Khu vực Thương mại Tự do ASEAN (AFTA) 25

3.2.1.Quá trình hình thành AFTA: 25

3.2.1.1.Sự ra đời của AFTA: 26

3.2.1.2.Mục tiêu của AFTA: 26

3.2.2 Nội dung loại bỏ hàng rào thuế quan: 27

3.2.2.1Nội dung: 27

3.2.2.2Các danh mục hàng hoá: 28

3.2.2.3 Vấn đề giành thời gian cho thành viên mới để triển khai các chương trình hợp tác: 29

3.2.2.4 Vấn đề đẩy nhanh CEPT/AFTA: 30

3.2.2.5 Điều kiện để các sản phẩm được hưởng ưu đãi trong khuôn khổ CEPT/AFTA:30 3.2.3 Nội dung loại bỏ các hàng rào phi thuế quan (NTBs) 31

3.2.4 Quá trình tham gia AFTA và lịch trình giảm thuế của Việt Nam theo CEPT/AFTA.33 3.2.3.1 Những thách thức và những cơ hội của Việt nam tham gia vào AFTA: 33

3.2.3.2 Quá trình tham gia và lịch trình giảm thuế của Việt nam : 34

3.2.4.3 Đánh giá tác động của việc thực hiện CEPT-AFTA đối với nền kinh tế từ khi bắt đầu thực hiện CEPT-AFTA: 39

3.3 Lĩnh vực hải quan: 39

IV Việt Nam trong ASEAN: 41

4.1 Chiến lược tham gia ASEAN 41

4.2 Việt Nam và khu vực đầu tư ASEAN: 43

4.2.1 Quan hệ thương mại, đầu tư Việt Nam – ASEAN: 43

4.2.2 Việt Nam và việc thực hiện AIA (xây dựng khu vực đầu tư ASEAN): 45

4.3 Hội nhập kinh tế của Việt Nam với ASEAN 47

4.3.1 Việt Nam-ASEAn 10 năm nhìn lại: 47

4.3.2 Đẩy nhanh hội nhập các ngành ưu tiên tiến tới Cộng đồng Kinh tế ASEAN: 49

4.4 Mậu dịch tự do khu vực và cải cách chính sách: 50

4.5 Thực hiện cam kết CEPT/AFTA và tham gia hợp tác chuyên ngành 52

I.Quá trình hình thành và phát triển:

1.1.Giới thiệu chung:

Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (tiếng Anh: Association of Southeast Asian Nations, viết tắt là ASEAN) là một liên minh chính trị, kinh tế, văn hóa và xãhội trong khu vực Đông Nam Á Tổ chức này được thành lập ngày 8 tháng 8 năm

1967 với các thành viên đầu tiên là Thái Lan, Indonesia, Malaysia, Singapore, và

Philippines, để tỏ rõ tình đoàn kết giữa các nước trong cùng khu vực với nhau, đồng thời hợp tác chống tình trạng bạo động và bất ổn tại những nước thành viên Sau Hội nghị Bali năm 1976, tổ chức này bắt đầu chương trình cộng tác kinh tế, nhưng các hợp tác bị thất bại vào giữa thập niên 1980 Hợp tác kinh tế chỉ thành công lại khi Thái Lan đề nghị khu vực thương mại tự do năm 1991 Hàng năm, các nước thành viên đều tổ chức các cuộc hội họp chính thức để trao đổi hợp tác

1.1.1.Mục tiêu hoạt động ASEAN:

- Thúc đẩy sự tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và phát triển văn hoá trong khu vực thông qua các nổ lực chung trên tinh thần bình đẳng và hợp tác nhằm tăng cường nền tảng cho một cộng đồng các nước Đông Nam Á hoà bình và thịnh

vượng

- Thúc đẩy hoà bình và ổn định khu vực bằng việc cam kết tôn trọng công lý và pháp quyền trong quan hệ giữa các nước trong vùng và tuân thủ các nguyên tắc củaHiến chương LHQ

- Năm 1995, các nguyên thủ quốc gia và chính phủ của ASEAN khẳng định lại:” Hoà bình hợp tác và thịnh vượng chung là những mục tiêu cơ bản của ASEAN.”

1.1.2.Nguyên tắc hoạt động: (6 nguyên tắc theo Hiệp ước Bali):

- Cùng tôn trọng độc lập, chủ quyền, bình đẳng, toàn vẹn lãnh thổ và bản sắc dân tộc của tất cả các dân tộc

- Quyền của mọi quốc gia được lãnh đạo hoạt động của dân tộc mình mà không có

sự can thiệp, lật đổ hoặc cưởng ép của bên ngoài

- Không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau

- Giải quyết bất đồng hoặc tranh chấp bằng biện pháp hoà bình

- Lên án việc đe doạ hoặc sử dụng vũ lực

- Hợp tác với nhau một cách có hiệu quả

1.1.3.Vài nét chính về ASEAN:

- Trụ sở ASEAN đặt tại Jakarta

- Tổng thư ký: Ong Keng Yong

- Diện tích: 4.480.000 km2

- Dân số (2004): 592 triệu người

- Mật độ: 122,3 người/km2

- Tổng GDP (2003): 2,172 ngàn tỷ đôla Mỹ (PPP) hay 681 tỷ đôla Mỹ (Nominal)

- GDP/ người: 4.044 đôla Mỹ (PPP) hay 1.267 đôla Mỹ (Nominal)

- Thành lập: Tuyên bố Bangkok ngày 8 tháng 8 năm 1967

- Tiền tệ Peso (PHP), Ringgit (MYR), Kyat (MMK), Kip (LAK), Baht (THB), Riel (KHR), Đôla Singapore (SGD), Đôla Brunei (BND), Rupiah (IDR), Đồng (VND)

- Múi giờ: UTC +6 đến +10

1.2.Các nước thành viên:

Hiện nay, tổ chức này gồm 10 quốc gia được liệt kê theo ngày gia nhập:

• Các quốc gia sáng lập (ngày 8 tháng 8 năm 1967):

• Cộng hoà Indonesia

• Liên bang Malaysia

• Cộng hoà Philippines

• Cộng hòa Singapore

• Vương quốc Thái Lan

• Các quốc gia gia nhập sau:

• Vương quốc Brunei (ngày 7 tháng 1 năm 1984)

• Vương quốc Campuchia (ngày 30 tháng 4 năm 1999)

• Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào (ngày 23 tháng 7 năm 1997)

• Liên bang Myanma (ngày 23 tháng 7 năm 1997)

• Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (ngày 28 tháng 7 năm 1995)

• Papua Tân Guinea và Đông Timor là các thành viên quan sát của ASEAN

1.3 Hội nghị cấp cao ASEAN :

Hội nghị cấp cao ASEAN, hay Hội nghị thượng đỉnh ASEAN (tiếng Anh: ASEAN Summit, gọi tắt trong tiếng Việt là "Cấp cao") là hội nghị giữa các nhà lãnh đạo của các quốc gia thành viên Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á để thảo luận về các vấn đề hợp tác phát triển kinh tế, văn hóa, và an ninh giữa các nước

thành viên với nhau cũng như với các thành viên đối thoại của ASEAN.

Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ nhất được tổ chức vào năm 1976, Cấp cao V được tổ chức vào năm 1995 Từ đó các nhà lãnh đạo ASEAN nhận thấy sự cần thiếtphải tổ chức hội nghị định kỳ hàng năm Tuy nhiên, trong thời gian đầu, do tính chất nội dung hội nghị không có gì đặc biệt, nên chỉ tổ chức hội nghị không chính thức Từ năm 2001, hội nghị chính thức mới được tổ chức thường niên Cấp cao XII dự định tổ chức vào năm 2006, song vì lý do an ninh mà nước chủ nhà

Philippines đã quyết định lùi thời gian tổ chức sang đầu năm 2007

Thông thường, một Hội nghị cấp cao ASEAN bao gồm các phiên họp nội bộ giữa các nhà lãnh đạo mười nước thành viên, phiên hội nghị giữa các nhà lãnh đạo với các ngoại trưởng của các nước thành viên trong Diễn đàn An ninh ASEAN, phiên họp giữa các nhà lãnh đạo ASEAN+3, phiên họp giữa các nhà lãnh đạo ASEAN, Australia và New Zealand Từ Hội nghị cấp cao XI, bắt đầu có thêm phiên hội nghị giữa các nhà lãnh đạo ASEAN với các nhà lãnh đạo của sáu nước

Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Australia, New Zealand, và Ấn Độ với tên gọi chính thức là Hội nghị cấp cao Đông Á Ngoài ra còn có phiên hội nghị giữa các nhà lãnh đọa ASEAN với lãnh đạo Nga

Các kỳ Hội nghị cấp cao ASEAN

Cấp cao II Kuala Lumpur 4-5/8/1977

Cấp cao VII Bandar Seri Bengawan 5-6/11/2001

Cấp cao VIII Phnom Penh 4-5/12/2002

Cấp cao XI Kuala Lumpur 12-14/12/2005

Bốn kỳ hội nghị cấp cao ASEAN không chính thức gồm:

• Kỳ I: tại Jakarta ngày 30/11/1996

• Kỳ II: tại Kuala Lumpur ngày 14-16/12/1997

• Kỳ III: tại Manila ngày 27-28/11/1999

• Kỳ IV: tại Singapore ngày 22-25/11/2000

1.4.Cộng đồng kinh tế ASEAN:

Cộng đồng kinh tế ASEAN (tiếng Anh: ASEAN Economic Community, viết tắt:AEC) là một khối kinh tế khu vực của các quốc gia thành viên ASEAN dự định sẽ được thành lập vào năm 2015[1] AEC là một trong ba trụ cột quan trọng của Cộng đồng ASEAN nhằm thực hiện các mục tiêu đề ra trong Tầm nhìn ASEAN 2020 Hai trụ cột còn lại là: Cộng đồng An ninh ASEAN và Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN

1.4.1.Mục đích thành lập AEC:

Theo dự định của các nhà lãnh đạo ASEAN, AEC sẽ được thành lập vào năm

2015 Tuyên bố Hòa hợp ASEAN II nhấn mạnh: Cộng đồng Kinh tế ASEAN là việc thực hiện mục tiêu cuối cùng của hội nhập kinh tế trong "Tầm nhìn ASEAN 2020”, nhằm hình thành một khu vực kinh tế ASEAN ổn định, thịnh vượng và có

khả năng cạnh tranh cao, trong đó hàng hóa, dịch vụ, đầu tư sẽ được chu chuyển tự

do, và vốn được lưu chuyển tự do hơn, kinh tế phát triển đồng đều, đói nghèo và chênh lêch kinh tế-xã hội được giảm bớt vào năm 2020 Kế hoạch trung hạn 6 năm lần thứ hai của ASEAN (2004-2010)- Chương trình Hành động Vientian- đã xác định rõ hơn mục đích của AEC là: tăng cường năng lực cạnh tranh thông qua hội nhập nhanh hơn, nhằm thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế của ASEAN

1.4.2 Các biện pháp thực hiện:

Các biện pháp chính mà ASEAN sẽ cần thực hiện để xây dựng một thị

trường ASEAN thống nhất bao gồm: hài hòa hóa các tiêu chuẩn sản phẩm (hợp chuẩn) và qui chế, giải quyết nhanh chóng hơn các thủ tục hải quan và thương mại,

và hoàn chỉnh các quy tắc về xuất sứ

Các biện pháp để xây dựng một cơ sở sản xuất ASEAN thống nhất sẽ bao gồm: củng cố mạng lưới sản xuất khu vực thông qua nâng cấp cơ sở hạ tầng, đặc biệt là trong các lĩnh vực năng lượng, giao thông vận tải, công nghệ thông tin và

viễn thông, và phát triển các kỹ năng thích hợp

Các biện pháp nói trên đều đã và đang được các nước thành viên ASEAN triển khai trong khuôn khổ các thỏa thuận và hiệp định của ASEAN Như vậy, AECchính là sự đẩy mạnh những cơ chế liên kết hiện có của ASEAN, như Hiệp định Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN (AFTA), Hiệp định Khung ASEAN về Dịch vụ (AFAS), Khu vực Đầu tư ASEAN (AIA), Hiệp định Khung về Hợp tác Công

nghiệp ASEAN (AICO), Lộ trình Hội nhập Tài chính và Tiền tệ ASEAN, v.v…, đểxây dựng ASEAN thành “một thị trường và cơ sở sản xuất thống nhất” Nói cách khác, AEC là mô hình liên kết kinh tế khu vực dựa trên và nâng cao những cơ chế

liên kết kinh tế hiện có của ASEAN có bổ sung thêm hai nội dung mới là tự do di chuyển lao động và di chuyển vốn tự do hơn

1.4.3.Quá trình thực hiện:

Để bước đầu hiện thực hóa AEC, Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 9 (2003) đồng ý: ASEAN sẽ thực hiện các khuyến nghị về liên kết kinh tế của Nhóm Đặc Trách Cao cấp (HLTF) về Liên kết Kinh tế của Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế

ASEAN (AEM) Cụ thể là:

a Đẩy mạnh việc thực hiện những sáng kiến kinh tế hiện có, bao gồm Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN, Hiệp định Khung ASEAN về Dịch vụ, và Khu vực Đầu tư ASEAN;

b Thúc đẩy hội nhập khu vực trong các ngành ưu tiên;

c Tạo thuận lợi cho việc đi lại của doanh nhân, lao động lành nghề và nhân tài, và tăng cường các thể chế của ASEAN và thu hẹp khoảng cách phát triển

Hành động lớn đầu tiên của ASEAN để triển khai các biện pháp cụ thể trên chính là việc các nhà lãnh đạo các nước thành viên ký Hiệp định Khung ASEAN vềHội nhập các Ngành Ưu tiên Có thể coi đây là một kế hoạch hành động trung hạn đầu tiên của AEC ASEAN hy vọng, hội nhập nhanh các ngành ưu tiên này sẽ tạo thành bước đột phá, tạo đà và tạo ra hiệu ứng lan tỏa sang các ngành khác Tại Hiệpđịnh này, các nước thành viên đã cam kết loại bỏ thuế quan sớm hơn 3 năm so với cam kết theo Chương trình Thuế quan Ưu đãi Có Hiệu lực Chung của AFTA

(CEPT/AFTA) Các ngành ưu tiên hội nhập gồm: 7 ngành sản xuất hàng hóa là nông sản, thủy sản, sản phẩm cao su, sản phẩm gỗ, dệt may, điện tử, ô tô; 2 ngành dịch vụ là hàng không và e- ASEAN (hay thương mại điện tử); và, 2 ngành vừa hàng hóa vừa dịch vụ là y tế và công nghệ thông tin Tháng 12 năm 2006, tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN, các bộ trưởng đã quyết định đưa thêm ngành hậu cần vào danh mục ngành ưu tiên hội nhập Như vậy, tổng cộng có 12 ngành ưu tiên hội nhập.[2] Các ngành nói trên được lựa chọn trên cơ sở lợi thế so sánh về tài nguyên thiên nhiên, kỹ năng lao động, mức độ cạnh tranh về chi phí, và mức đóng góp về giá trị gia tăng đối với nền kinh tế ASEAN Các nước Brunei, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan sẽ hạ thuế quan đối với các sản phẩm của 12 ngành ưu tiên xuống 0% vào năm 2007, trong khi đối với các nước còn lại

sẽ là năm 2012

II.Tình hình chung của các thành viên ASEAN:

2.1 Cộng hoà Indonesia:

2.1.1 Kinh tế:

Indonesia là nước đang phát triển Nông nghiệp (gồm cả lâm nghiệp và ngưnghiệp) chiếm 18,9% GDP (1998) và 41,2% lao động (1997) Công nghiệp chếbiến chiếm 26,2% GDP và 12,9% lao động Thương mại chiếm 14,9% GDP và19,8% lao động Tài chính chiếm 8,2% GDP và 0,7% lao động GDP/đầu người

537 USD (1998) GNP/đầu người 640 USD (1998) Sản phẩm nông nghiệp chính(1998, triệu tấn): lúa 48,472, mía 27,5, sắn 14,728, ngô 10,059, cọ dầu 26,8, cao su1,564 Chăn nuôi: dê 15,198 triệu, bò 12,239 triệu, cừu 8,151 triệu, trâu 3,145 triệu.Khai thác gỗ tròn: 202,989 triệu m³ Đánh bắt cá (1997) 4,79 triệu tấn Khai khoáng(1998): quặng niken 1,642 triệu tấn, đồng 2,640 triệu tấn, bauxit 513 nghìn tấn Sảnphẩm công nghiệp chính (tỉ Rp; 1996): hàng dệt 9.611,8; thiết bị vận tải 9.330,6;thuốc lá 8.839,9; sắt và thép 8.703,1; thực phẩm 7.862,5; máy điện 6.776,2 Nănglượng: điện 73,794 tỉ kW.h (1996), than 70,704 triệu tấn (1999), dầu thô 500,642triệu thùng (1999), khí đốt 84,348 tỉ m3 (1998) Giao thông (1997): đường sắt6.458 km, đường bộ 342,7 nghìn km (54% rải nhựa)

Xuất khẩu (1997) 53,4436 tỉ USD (dầu thô 10,3%, khí đốt 9,1%, gỗ dán8,6%, may mặc 5,4%, cao su 3,7%) Bạn hàng chính: Nhật Bản 23,4%, Hoa Kì13,4%, Singapore 10,2%, Hà Lan 3,4%

Nhập khẩu (1997) 41,6798 tỉ USD (máy móc và thiết bị vận tải 42,2%, hoáchất 14,2%, chất đốt 9,7%, nguyên liệu 7,1%); bạn hàng chính: Nhật Bản 19,8%,Hoa Kì 13,1%, Đức 6,3%, Singapore 8,2%

Đơn vị tiền tệ: Rupiah Indonesia (Rp) Tỉ giá hối đoái 1 USD = 8.800 Rp(10/2000)

Dù từng là quốc gia giàu có thứ hai ở châu Á, sau Nhật Bản, Philippines dần trở thành một trong những nước nghèo nhất trong vùng từ khi giành lại độc lập năm

1946 Vì giảm nhu cầu đối với các sản phẩm của Philippines, Hoa Kỳ đã rút đi và tham nhũng, suy sụp kinh tế đã tăng lên mạnh mẽ trong những năm đầu thập niên

1980 Khoảng 10% GNP bị mất vì tham nhũng và những "người bạn tư bản" (cronycapitalism) trong giai đoạn này Phục hồi kinh tế đã diễn ra khá mạnh mẽ, nhưng sovới các nước Đông Á khác, tốc độ này vẫn còn chậm Xếp hạng hiện tại của

Philippines là 118 trong tổng số 178 nước GDP theo đầu người (danh nghĩa)

Trong thời kỳ đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1998, kinh tế Philippines đã bị ảnh hưởng rất nhiều Điều này càng trầm trọng hơn vì giá cả tăng cao, lạm phát, và thiên tai Tăng trưởng kinh tế giảm từ 5% năm 1997 xuống 0.6% năm 1998, nhưng đã hồi phục tới khoảng 3% năm 1999 và 4% năm 2000 và tới năm 2004, lên hơn 6% trên năm Chính phủ đã hứa hẹn sẽ tiếp tục cải cách kinh tế

để đạt mức tăng trưởng tương đương với các nước công nghiệp mới ở Đông Á Những nỗ lực nhằm cải thiện kinh tế đã bị ngăn cản bởi một khoản nợ công cộng lên tới 77% GDP Ngân sách cho các khoản nợ còn cao hơn ngân sách cho giáo dục

và quốc phòng cộng lại Nguồn thu không đồng đều cũng là một vấn đề nghiêm trọng

Chiến lược của chính phủ cho một sự phục hồi kinh tế gồm cải thiện hạ tầng,kiểm tra hệ thống thuế để tăng thu nhập cho chính phủ, giảm can thiệp và tăng cường tư nhân hoá nền kinh tế, tăng giao thương với các nước trong vùng Những triển vọng tương lai phụ thuộc rất nhiều vào tình hình kinh tế của hai đối tác

thương mại chính, Hoa Kỳ và Nhật Bản, và một cơ cấu hành chính rõ ràng cũng như các chính sách thích hợp của chính phủ

Philippines phần lớn vẫn là nước đang phát triển với nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn, nhưng công nghiệp nhẹ và dịch vụ cũng đã dần tăng cao Trong những năm gần đây, nhiều công ty hoạt động trong lĩnh vực trả lời điện thoại và xử lý thông tin (BPO) đã di chuyển sang Philippines, mang lại hàng nghìn công việc và cải thiện dịch vụ của họ với nhiều khách hàng, trong số đó có cả các công ty nằm trong danh sách Fortune 500 Philippines có một trong những nền công nghiệp BPO phát triển nhất châu Á Đồng peso Philippines được Forbes coi là đồng tiền được quản lý tốt nhất năm 2005 Một luật thuế giá trị gia tăng (E-VAT) mở rộng mới đã được áp dụng từ ngày 1 tháng 11 năm 2005, như một biện pháp nhằm cắt giảm nợ nước ngoài và cải thiện các dịch vụ chính phủ như giáo dục, sức khoẻ, phúc lợi xã hội, và xây dựng đường xá

Philippines là một thành viên của Ngân hàng phát triển châu Á, Ngân hàng thế giới, Quỹ tiền tệ quốc tế và các tổ chức kinh tế quốc tế khác, như Diễn đàn Hợptác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Tổ chức thương mại thế giới

(WTO), Kế hoạch Colombo và G-77

2.2.2 Chính trị và chính phủ:

Chính phủ Philippines được tổ chức kiểu cộng hoà nhất thể do tổng thốnglãnh đạo, theo đó Tổng thống là người lãnh đạo quốc gia, lãnh đạo chính phủ và

tổng tư lệnh các lực lượng quân đội Tổng thống được bầu theo phổ thông đầuphiếu với nhiệm kỳ sáu năm, trong thời gian đó tổng thống sẽ chỉ định và chủ trì bộmáy chính quyền

Nghị viện lưỡng viện gồm Thượng nghị viện và Hạ nghị viện; các thành viêncủa Thượng nghị viện được bầu tự do và Hạ nghị viện theo vùng địa lý 24 thượngnghị sĩ có nhiệm kỳ sáu nam, một nửa sẽ nghỉ sau mỗi nửa nhiệm kỳ ba năm, trongkhi đó Hạ nghị viện gồm 250 thành viên với nhiệm kỳ ba năm

Chi nhánh toà án của chính phủ, đứng đầu là Toà án tối cao, với một Chánh

án tối cao và 14 thẩm phán, tất cả đều được Tổng thống chỉ định từ danh sách do

Hội đồng Tư pháp và Luật sư đệ trình Các toà khác gồm Toà phúc thẩm, Toà ánđịa phương và Toà án thủ đô

Philippines là thành viên sáng lập và tham gia nhiều hoạt động của Liên hiệpquốc từ khi tổ chức này được thành lập ngày 24 tháng 10 năm 1945 và là thànhviên sáng lập Hiệp hội các nước Đông Nam Á (ASEAN) Philippines cũng là thànhviên của Hội nghị thượng đỉnh Đông Á (EAS), và là nước tham gia tích cực vào

Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Liên minh Latin vàmột thành viên của Nhóm 24 Nước này nằm trong liên minh chính và không thuộcNATO của Mỹ, nhưng cũng là một thành viên của Phong trào không liên kết

Philippines, cùng với quốc gia Malta, là một trong hai nước duy nhất trên thế giớikhông cho phép li dị bởi vì việc li dị dân sự bị cấm ngặt

Philippines hiện đang có tranh chấp với Đài Loan, Trung Quốc, Việt Nam và

Malaysia về Quần đảo Trường Sa và Bãi cát ngầm Scarborough giàu dầu mỏ và khígas và với Malaysia về Sabah Vua Hồi giáo Sulu, người đã nhận Sabah như mộtmón quà tặng năm 1703 đã giúp đỡ vị vua của Brunei đánh bại một cuộc nổi dậy,

đã trao cho Chính phủ Philippines quyền yêu cầu chủ quyền đối với lãnh thổ đã mấtcủa ông Tới nay, gia đình vua Sulu nhận được những khoản tiền "thuê" cho Sabah

đầu về sản xuất ổ đĩa máy tính điện tử và hàng bán dẫn Singapore còn là trung tâmlọc dầu và vận chuyển quá cảnh hàng đầu ở châu Á Nền kinh tế Singapore chủ yếudựa vào buôn bán và dịch vụ (chiếm 40% thu nhập quốc dân) Singapore cũngđược coi là nước đi đầu trong việc chuyển đổi sang nền kinh tế tri thức.

2.4 ThaiLan:

2.4.1 Kinh tế:

Thái Lan là một nước nông nghiệp truyền thống Bắt đầu từ năm 1960 TháiLan thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội lần thứ nhất và đến nay là kếhoạch 9 Những năm 1970 Thái thực hiện chính sách "hướng xuất khẩu", ASEAN,

Mỹ, Nhật, Âu Châu là thị trường xuất khẩu chính của Thái Lan Ngành côngnghiệp và dịch vụ đã dần dần đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế và vai tròcủa nông nghiệp giảm dần

Từ 1988 đến 1995, kinh tế Thái Lan đạt tốc độ tăng trưởng cao từ 8% đến10% Nhưng đến năm 1996 tăng trưởng kinh tế giảm xuống còn 5,9% và sau đó làcuộc khủng hoảng tài chính tiền tệ tháng 7 năm 1997 làm cho kinh tế Thái Lan rơivào tình trạng khó khăn trầm trọng Kể từ năm 1999, kinh tế Thái Lan bắt đầu códấu hiệu phục hồi và nay đang tiếp tục quá trình phục hồi nhằm hướng tới sự pháttriển bền vững Tăng trưởng GDP năm 1999 đạt 4,4%; 2000 đạt 4,6%, 2001 đạt1,8%, năm 2002 đạt 5,2% và năm 2003 đạt 6,7% (dự kiến GDP năm 2004 đạt 7-8%) Đồng baht tương đối ổn định (dao động trong khoảng 42-43 baht/1 USD) Dựtrữ ngoại tệ ở mức cao 37-38 tỉ USD (tháng 8/1997 ở mức 800 triệu USD)

2.4.2 Chính trị:

Trong lịch sử lập quốc của mình Thái Lan từng là một nước lớn theo chủnghĩa Đại Thái, lấn át các quốc gia láng giềng khi có thể, nhưng Thái Lan luôn cóchính sách ngoại giao khéo léo đối với các cường quốc Tây Âu, Nhật trong thời cận

và hiện đại Thái Lan luôn biết tận dụng vị thế địa lí để làm trái độn giữa các cườngquốc Nhờ thế Thái Lan đã tránh được các cuộc xâm lược và được hưởng thời gianđộc lập, hòa bình tương đối lâu dài trong thời kỳ đế quốc thực dân xâm chiếmthuộc địa và trong thế chiến 2 Thái Lan đã kí Hiệp ước hữu nghị và thương mạivới Anh năm 1826 và với Mỹ năm 1833, nhờ đó thoát khỏi ách thuộc địa của cácnước đế quốc lúc bấy giờ đang tranh giành nhau vùng Đông Nam Á màu mỡ TháiLan cũng đã kí hiệp định phân định biên giới sông Mekong với Pháp và tránh néxung đột với thực dân Pháp vào cuối thế kỷ 19 Trong chiến tranh thế giới hai TháiLan là đồng minh lỏng lẻo của Nhật, cho Nhật đi qua đất Thái tiến đánh Malaysia,Miến Điện Lợi dụng thế suy yếu của nước Pháp (bị Đức xâm chiếm) và sức mạnhhải quân khá hiện đại Thái Lan đã gây chiến với Pháp để tranh giành lãnh thổ ĐôngDương Sau khi bị hải quân Pháp bất ngờ tiến công đánh bại cùng với sự suy yếucủa quân đội phát xít Nhật vào cuối thế chiến, Thái Lan làm đảo chính vào ngàyngày 1-8-1944 và ngay lập tức chuyển nước Thái từ một đồng minh lỏng lẻo củaNhật trong Chiến tranh thế giới thứ hai trong một đêm trở thành đồng minh của Mỹ

và tiếp tục giữ được độc lập và hòa bình Người ta cho rằng đó là chính sách ngoạigiao cây tre, sẵn sàng ngả theo kẻ mạnh, không bao giờ đổ để đem lại lợi ích chodân tộc Thái

2.5 Brunei:

2.5.1 Kinh tế:

Đất nước nhỏ và có nền kinh tế giàu có này có một sự pha trộn giữa truyền thống làng xã, những tiêu chuẩn an sinh xã hội, những quy định của chính phủ và một kiểu quan hệ kinh doanh vừa mang tính bản địa vừa mang tính ngoại lai Sản xuất dầu thô và khí tự nhiên chiếm gần một nửa Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) Brunei có những khoản thu lớn từ đầu tư nước ngoài và từ sản xuất trong nước Chính phủ cung cấp mọi dịch vụ y tế bao cấp thực phẩm và nhà ở Các nhà lãnh đạo Brunei e ngại rằng sự gia tăng hội nhập bền vững trong nền kinh tế thế giới sẽ gây ảnh hưởng tới sự bền vững xã hội trong nước dù nước này đang có một vị thế nổi bật khi nắm giữ chức chủ tịch của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái BìnhDương APEC 2000 Các kế hoạch của nhà nước nhằm cải thiện nguồn nhân lực, giảm bớt thất nghiệp, tăng sức mạnh cho hệ thống ngân hàng và lĩnh vực du lịch, vànói chung là mở rộng thêm cơ sở nền tảng kinh tế

hộ chính phủ và gia đình Hoàng gia giữ được địa vị tôn kính trong nước Không hề

có thể chế luật pháp theo bầu cử Tháng 9 năm 2004, nhà vua triệu tập một Nghịviện chỉ định và nghị viện nay không hề nhóm họp từ khi Brunei giành lại độc lậpnăm 1984

Theo lý thuyết, nước này đã bị đặt dưới tình trạng thiết quân luật từ khi xảy

ra cuộc bạo động Brunei trong thập niên 1960, cuộc nổi loạn này đã bị quân độiAnh từ Singapore dập tắt Một tiểu đoàn lính Royal Gurkha Rifles thuộc Quân độiAnh vẫn đang đồn trú ở Brunei theo thoả thuận với nhà vua để bảo vệ những giếngdầu ở phía tây đất nước Các đơn vị khác thuộc Quân đội Anh cũng hiện diện để hỗtrợ và huấn luyện cho Quân đội Brunei

Brunei cũng tuyên bố chủ quyền ở Sarawak và là một trong số nhiều quốcgia tuyên bố chủ quyền đối với Quần đảo Trường Sa đang tranh cãi

2.6 Campuchia:

2.6.1 Kinh tế:

Sự phát triển của nền kinh tế Campuchia bị chậm lại một cách đáng kể trongthời kỳ 1997-1998 vì khủng hoảng kinh tế trong khu vực, bạo lực và xung độtchính trị Đầu tư nước ngoài và du lịch giảm mạnh Trong năm 1999, năm đầu tiên

có được hòa bình thực sự trong vòng 30 năm, đã có những biến đổi trong cải cáchkinh tế và tăng trưởng đạt được ở mức 5% Mặc dù bị ngập lụt tràn lan, GDP tăngtrưởng ở mức 5.0% trong năm 2000, 6.3% trong năm 2001 và 5.2% trong năm

2002 Du lịch là ngành công nghiệp tăng trưởng mạnh nhất của Campuchia, với số

du khách tăng 34% trong năm 2000 và 40% trong năm 2001 trước sự kiện khủng

bố 11 tháng 9 năm 2001 tại Mỹ Mặc dù đạt được những sự tăng trưởng như vậynhưng sự phát triển dài hạn của nền kinh tế sau hàng chục năm chiến tranh vẫn làmột thách thức to lớn Dân cư thất học và thiếu các kỹ năng nghề nghiệp, đặc biệt

là ở vùng nông thôn nghèo đói gần như chưa có các điều kiện cần thiết của cơ sở hạtầng Sự lo ngại về không ổn định chính trị và tệ nạn tham nhũng trong một bộphận chính quyền làm chán nản các nhà đầu tư nước ngoài và làm chậm trễ cáckhoản trợ giúp quốc tế Chính quyền đang phải giải quyết các vấn đề này với sự hỗtrợ của các tổ chức song phương và đa phương

Campuchia đã gia nhập tổ chức Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) từngày 13 tháng 10 năm 2004

Đầu năm 2007, nhiều nghiên cứu của Liên Hiệp Quốc, Ngân hàng Thế giới,

Đại học Harvard và nhiều tổ chức uy tín khác trên thế giới được công bố: cho rằngCampuchia có trữ lượng có thể lên đến 2 tỉ thùng dầu và 10.000 tỉ mét khối khí đốt

2.7 Lào:

2.7.1 Kinh tế:

Lào - một trong số ít các nước cộng sản còn lại - đã bắt đầu dỡ bỏ việc kiểmsoát tập trung hóa và tăng cường phát triển doanh nghiệp tư nhân vào năm 1986.Kết quả từ một xuất phát điểm thấp là rất ấn tượng Tỷ lệ tăng trưởng trung bìnhhàng năm đạt 7% trong các năm 1988-2001 ngoại trừ một khoảng thời gian tụtxuống do cuộc khủng hoảng tài chính châu Á bắt đầu năm 1997

Mặc dù tốc độ tăng trưởng cao nhưng Lào vẫn còn là một đất nước với cơ sở

hạ tầng lạc hậu Tại đây không có đường sắt, hệ thống đường bộ mặc dù đã đượccải tạo nhưng vẫn đi lại khó khăn, hệ thống liên lạc viễn thông trong nước và quốc

tế còn giới hạn, điện sinh hoạt chỉ mới có ở một số khu vực đô thị

Sản phẩm nông nghiệp chiếm khoảng một nửa tổng sản phẩm quốc nội

(GDP) và sử dụng 80% lực lượng lao động Nền kinh tế vẫn tiếp tục nhận được sựtrợ giúp của Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) và các nguồn quốc tế khác cũng như từ đầu

tư nước ngoài trong chế biến sản phẩm nông nghiệp và khai khoáng

2.7.2 Chính trị:

Chính đảng duy nhất là Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (ĐNDCM Lào).Người đứng đầu nhà nước là Chủ tịch nước được Quốc hội cử ra có nhiệm kỳ 5năm Người đứng đầu chính phủ là Thủ tướng Chính phủ được Chủ tịch nước đề

cử và Quốc hội thông qua Đường lối chính sách của chính phủ do Đảng lãnh đạothông qua 9 ủy viên Bộ Chính trị và 49 ủy viên Trung ương đảng Các quyết sáchquan trọng của chính phủ do Hội đồng bộ trưởng biểu quyết thông qua

Lào thông qua hiến pháp mới năm 1991 Trong năm sau đó đã diễn ra bầu cửQuốc hội với 85 đại biểu Các thành viên quốc hội được bầu bằng bỏ phiếu kín.Quốc hội do cuộc bầu cử năm 1997 tăng lên thành 99 đại biểu đã thông qua các đạoluật mới mặc dù cơ quan hành pháp vẫn giữ quyền phát hành các sắc lệnh liênquan Cuộc bầu cử gần đây nhất diễn ra tháng 2 năm 2002 với 109 đại biểu.

2.8 Myanma:

2.8.1 Kinh tế:

Myanma là một trong những nước nghèo nhất thế giới với hàng thập kỷ ở trong tình trạng trì trệ, quản lý kém và bị cô lập Sau khi một chính phủ nghị viện được thành lập năm 1948, Thủ tướng U Nu đã nỗ lực biến Miến Điện trở thành một

quốc gia thịnh vượng Chính quyền của ông đã thông qua Kế hoạch kinh tế hai nămnhưng tiếc thay đây là một kế hoạch sai lầm Vụ đảo chính năm 1962 tiếp sau là một kế hoạch phát triển kinh tế được gọi là Con đường Miến Điện tiến tới Chủ nghĩa xã hội, một kế hoạch nhằm quốc hữu hoá mọi ngành công nghiệp, ngoại trừ nông nghiệp Năm 1989, chính phủ Myanma bắt đầu bãi bỏ kiểm soát tập trung hoánền kinh tế và tự do hoá một số lĩnh vực kinh tế Các ngành công nghiệp mang lại lợi nhuận như ngọc, dầu khí và lâm nghiệp vẫn bị kiểm soát chặt chẽ Gần đây những ngành này đã được một số tập đoàn nước ngoài liên doanh cùng chính phủ tham gia khai thác

Các loại hàng hoá ở thành thị thường được vận chuyển bởi phu khuân vác, như thấy trong khu phố Tầu tại Yangon Myanma bị liệt vào hạng nước kém phát triển nhất năm 1987 Từ năm 1992, khi Than Shwe lên lãnh đạo quốc gia, chính phủ đã khuyến khích du lịch Tuy nhiên, chưa tới 750,000 du khách tới nước này hàng năm Các doanh nghiệp tư nhân thường là đồng sở hữu hay thuộc sở hữu trực tiếp của Tatmadaw Trong những năm gần đây, cả Trung Quốc và Ấn Độ đều nỗ lực phát triển quan hệ với chính phủ nước này vì mục tiêu lợi ích kinh tế Nhiều quốc gia khác, trong đó gồm cả Hoa Kỳ, Canada và Liên minh Châu Âu, đã áp đặt các lệnh cấm vận thương mại và đầu tư đối với Myanma Đầu tư nước ngoài chủ yếu từ Trung Quốc, Singapore, Hàn Quốc, Ấn Độ và Thái Lan

Ở thời thuộc địa Anh, Miến Điện là một trong những nước giàu có nhất vùngĐông Nam Á Đây là nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới và là nước cung cấp dầukhí thông qua Công ty Dầu khí Miến Điện Miến Điện cũng có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và nhân lực dồi dào Họ sản xuất 75% lượng gỗ tếch của thế giới, và dân cư có tỷ lệ biết đọc biết viết cao Nước này từng được tin tưởng sẽ có tương lai phát triển nhanh chóng

Ngày nay, Myanma thiếu cơ sở hạ tầng cần thiết Trao đổi hàng hoá chủ yếu qua biên giới với Thái Lan, và đó cũng là đầu mối xuất khẩu ma tuý lớn nhất, và

dọc theo Sông Ayeyarwady Đường sắt cũ kỹ và mới ở mức kỹ thuật sơ khai, hiếm khi được sửa chữa từ khi được xây dựng trong thập niên 1800 Đường giao thông thường không được trải nhựa, trừ tại các thành phố lớn Thiếu hụt năng lượng là điều thường thấy trong nước, kể cả tại Yangon Myanma cũng là nước sản xuất

thuốc phiện lớn thứ hai thế giới, chiếm 8% tổng lượng sản xuất toàn cầu và là nguôn cung cấp các tiền chất ma tuý lớn gồm cả amphetamines Các ngành công nghiệp khác gồm sản phẩm nông nghiệp, dệt may, sản phẩm gỗ, vật liệu xây dựng, kim cương, kim loại, dầu mỏ và khí ga Việc thiếu hụt nguồn nhân công trình độ cao cũng là một vấn đề ngày càng tăng đối với kinh tế Myanma

Nông nghiệp chiếm 59,5% GDP và 65,9% lao động Công nghiệp chế biến chiếm 7,1% GDP và 9,1% lao động; khai khoáng 0,5% GDP và 0,7% lao động; xâydựng 2,4% GDP và 2,2% lao động; thương mại 23,2% GDP và 9,7% lao động; tài chính, dịch vụ và công chính 1,5% GDP và 8,1% lao động GDP/đầu người: 2.399 USD (1995); GNP/đầu người: 2610 USD (1996) Sản phẩm nông nghiệp chính (1999): lúa 17 triệu tấn, mía 5,4 triệu tấn, đậu 1,9 triệu tấn, lạc 562 nghìn tấn, ngô

303 nghìn tấn, vừng 210 nghìn tấn, bông 158 nghìn tấn Chăn nuôi: bò 10,7 triệu,

lợn 3,7 triệu, trâu 2,4 triệu, cừu và dê 1,7 triệu, vịt 6,1 triệu, gà 39 triệu Gỗ tròn 22,4 triệu m³ (1998) Đánh bắt cá 917,7 nghìn tấn (1997) Sản phẩm công nghiệp chính: khai khoáng (đồng 14,6 nghìn tấn, thạch cao 40,6 nghìn tấn, chì 1,6 nghìn tấn, thiếc 154 tấn); chế biến (xi măng 513 nghìn tấn, phân hoá học 66 nghìn, đường

43 nghìn; 1996) Năng lượng (1996): điện 4,3 tỉ kW.h, than 72 nghìn tấn, dầu thô

2,8 triệu thùng, khí đốt 1,6 tỉ m³ Giao thông: đường sắt 3955 km (1999-2000), đường bộ 28,2 nghìn km (1996, rải nhựa 12%)

Xuất khẩu (1997-98) 5,4 tỉ kyat (nông sản 26,9%, gỗ và cao su 15,7%) Bạn hàng chính: Singapore 13,2%; Thái Lan 11,9%; Ấn Độ 22,6%; Trung Quốc 10,6%;

Hồng Kông 5,8%

Nhập khẩu (1997-98) 12,7 tỉ kyat (máy móc và thiết bị vận tải 28,6%, tư liệu sản xuất 48%, hàng tiêu dùng 4,3%) Bạn hàng chính: Singapore 31,1%, Thái Lan 9,8%, Trung Quốc 9,4%, Malaysia 7%

Đơn vị tiền tệ: kyat Myanma Tỉ giá hối đoái: 1USD = 6,25 kyat (10/2000)

2.8.2 Chính trị:

Liên bang Myanma là một chế độ quân sự Các đại biểu được bầu ra trongcuộc bầu cử Quốc hội nhân dân năm 1990 hình thành nên Liên minh Chính phủQuốc gia Liên bang Miến Điện (NCGUB), một chính phủ hải ngoại vào tháng 12năm 1990, với trách nhiệm vãn hồi nền dân chủ tại Myanma Sein Win, người anh

họ của Aung San Suu Kyi, là thủ tướng hiện thời của NCGUB Tuy nhiên, NCGUB

có rất ít quyền lực và đã bị đặt ra ngoài vòng pháp luật tại Myanma Lãnh đạo Nhànước hiện nay là Thống tướng Than Shwe, người giữ chức vụ "Chủ tịch Hội đồngHoà Bình và Phát triển Quốc gia" Ông nắm mọi quyền lực quan trọng, gồm quyền

bãi nhiệm các bộ trưởng và các thành viên chính phủ, đưa ra các quyết định quantrọng trong vấn đề chính trị đối ngoại Khin Nyunt từng là thủ tướng cho tới ngày

19 tháng 10 năm 2004, và đã bị thay thế bởi Tướng Soe Win, người có quan hệ mậtthiết với Than Shwe Đa số các bộ và các vị trí chính phủ đều do các sĩ quan quânđội nắm giữ, ngoại trừ Bộ y tế, Bộ giáo dục, Bộ lao động và Bộ kinh tế và kế hoạchquốc gia, do các viên chức dân sự quản lý

Các đảng chính trị lớn ở Myanma gồm Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ vvà

Liên đoàn Dân tộc Shan vì Dân chủ, dù các hoạt động của họ bị chế độ quản lý chặtchẽ Nhiều đàng khác, thường đại diện cho lợi ích của các dân tộc thiểu số thực sự

có tồn tại Tại Myanma ít có khoan dung chính trị cho phe đối lập, và nhiều đảng

đã bị đặt ngoài vòng pháp luật Đảng Thống nhất Quốc gia đại diện cho quân đội,

và được sự ủng hộ của một tổ chức to lớn tên gọi Hiệp hội Liên đoàn Đoàn kết vàPhát triển Theo nhiều tổ chức, gồm cả Human Rights Watch và AmnestyInternational, chính quyền này có bản thành tích nhân quyền kém cỏi Không có toà

án độc lập tại Myanma và đối lập chính trị với chính phủ quân sự không hề đượckhoan dung Truy cập Internet tại Myanma bị hạn chế chặt chẽ thông qua các phầnmềm lọc các trang web có thể truy cập đối với công dân, hạn chế đa số các trangđối lập chính trị và ủng hộ dân chủ Lao động cưỡng bức, buôn người và lao độngtrẻ em là điều thông thường, và bất đồng chính trị không được khoan dung

Năm 1988, quân đội Myanma đã dùng vũ lực đàn áp các cuộc biểu tình phản đối sựquản lý kinh tế yếu kém và sự áp bức chính trị Ngày 8 tháng 8 năm 1988, quân đội

nổ súng vào những người biểu tình trong vụ việc được gọi là cuộc Nổi dậy 8888.Tuy nhiên, cuộc biểu tình năm 1988 đã dọn đường cho cuộc bầu cử Quốc hội Nhândân năm 1990 Kết quả của cuộc bẩu cử sau đó đã bị chính quyền bác bỏ Liênđoàn Quốc gia vì Dân chủ, do Aung San Suu Kyi lãnh đạo thắng hơn 60% số phiếu

và 80% ghế trong quốc hội trong cuộc bầu cử 1990, cuộc bầu cử đầu tiên được tổchức trong 30 năm Aung San Suu Kyi được quốc tế công nhận là một nhà hoạtđộng vì dân chủ tại Myanma, đoạt Giải Nobel Hoà bình năm 1991 Bà đã nhiều lần

bị quản thúc tại gia Dù có lời kêu gọi trực tiếp từ Kofi Annan tới Than Shwe và áplực của ASEAN, hội đồng quân sự Myanma vẫn kéo dài thời hạn quản thúc tại giađối với Aung San Suu Kyi thêm một năm ngày 27 tháng 5 năm 2006 theo Luật Bảo

vệ Quốc gia năm 1975, trao cho chính phủ quyền cầm giữ hợp pháp bất kỳ ngườinào Hội đồng quân sự ngày phải đối mặt với sự cô lập quốc tế Vào tháng 12 năm

2005, lần đầu tiên tình trạng của Myanma đã được thảo luận không chính thức tạiLiên hiệp quốc ASEAN cũng đã bày tỏ sự thất vọng của mình với chính phủMyanma Tổ chức này đã thành lập Cuộc họp kín liên nghị viện ASEAN đề bànbạc về sự thiếu dân chủ tại Myanma Sự thay đổi chính trị lớn ở nước này hiện vẫnkhó xảy ra, vì sự ủng hộ từ các cường quốc trong vùng, đặc biệt là Trung Quốc

1997, và tăng lên đến 4,8% năm 1999 Tăng trưởng GDP tăng lên từ 6% đến 7%giữa những năm 2000-2002 trong khi tình hình kinh tế thế giới đang trì trệ Hiệnnay, giới lãnh đạo Việt Nam tiếp tục các nỗ lực tự do hoá nền kinh tế và thi hànhcác chính sách cải cách, xây dựng cơ sở hạ tầng cần thiết để đổi mới kinh tế và tạo

ra các ngành công nghiệp xuất khẩu có tính cạnh tranh hơn

Việt Nam đã hoàn thành việc xin gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới

(WTO) Ngày 7 tháng 11 năm 2006, Việt Nam được phép gia nhập sau khi đã kếtthúc đàm phán song phương với tất cả các nước có yêu cầu (trong đó có những nềnkinh tế lớn như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Trung Quốc Ngày 28tháng 11, Quốc hội Việt Nam đã chính thức phê chuẩn Nghị định thư gia nhập Tổchức Thương mại Thế giới với tỷ lệ phiếu thuận 90,24 % Việt Nam chính thức trởthành thành viên thứ 150 của tổ chức WTO ngày 11 tháng 1 năm 2007 10 năm đãtrôi qua kể từ ngày chúng ta ngước nhìn lá cờ đỏ sao vàng được kéo lên trên cột cờcủa Trung tâm Hội nghị Quốc tế thủ đô Ban-da Xơ-ri Bê-ga-oan của Bru-nây trong

Lễ kết nạp Việt Nam trở thành thành viên ASEAN 10 năm vừa qua là quãng thờigian không dài, nhưng đã ghi nhận nhiều thắng lợi và thành tựu quan trọng trongquan hệ Việt Nam-ASEAN

Quan hệ Việt Nam-ASEAN đã phát triển nhanh chóng trên mọi lĩnh vực:chính trị, kinh tế, và chuyên ngành Về chính trị, Việt Nam đã tham gia tích cực vàphối hợp chặt chẽ với các nước thành viên khác trên các diễn đàn quan trọng: Hộinghị Bộ trưởng ASEAN (AMM), Diễn đàn Khu vực ASEAN (ARF), Diễn đàn sauHội nghị Bộ trưởng ASEAN (PMC) đối thoại với các nước công nghiệp pháttriển… Chúng ta đã đóng góp tích cực trong việc đưa Hiệp ước Thân thiện và Hợptác (TAC) từ bộ quy tắc ứng xử trong quan hệ giữa các nước khu vực trở thành bộquy tắc ứng xử giữa các nước ASEAN với các nước ngoài khu vực; ký Hiệp ướcxây dựng Đông Nam Á thành khu vực không có vũ khí hạt nhân (SEANWFZ), duytrì vai trò đầu tầu của ASEAN trong ARF Diễn đàn duy nhất để các nước khu vực

và các nước lớn cùng nhau đối thoại về các vấn đề chính trị-an ninh, bảo đảm hoà

bình, ổn định ở Châu Á - Thái Bình Dương, tạo điều kiện thuận lợi cho hợp tác vàphát triển ở khu vực.

Chúng ta đã tham gia tích cực vào các lĩnh vực hợp tác chuyên ngành nhưkhoa học, công nghệ và môi trường, văn hoá thông tin, phát triển xã hội, phòngchống ma tuý v.v đồng thời đăng cai tổ chức các hội nghị, nêu các sáng kiến làmphong phú thêm các nội dung hợp tác chuyên ngành Hàng trăm cán bộ của chúng

ta đã được cử ra nước ngoài học tập, trao đổi kinh nghiệm theo các dự án hợp táccủa ASEAN

Về kinh tế, vượt qua những khó khăn thách thức do sự chênh lệch về trình độphát triển, chúng ta đã tham gia tích cực các chương trình hợp tác, liên kết kinh tếnhư Hiệp định Đầu tư ASEAN (AIA), Khối Mậu dịch Tự do ASEAN (AFTA) v.v đồng thời đưa ra sáng kiến phát triển kinh tế các vùng nghèo liên quốc gia dọc hànhlang Đông - Tây (WEC), tạo ra bước tiến quan trọng trong quá trình hội nhập kinh

tế khu vực và thế giới Tăng kim ngạch thương mại Việt Nam-ASEAN tăng tốc độtrung bình 15,8%/năm So với năm đầu tiên tham gia hội nhập kinh tế ASEAN kimngạch xuất khẩu của Việt Nam sang các nước ASEAN năm 2004 đã tăng gấp 1,8lần Kim ngạch thương mại tăng cùng với tiến trình thực hiện Chương trình ưu đãithuế quan có hiệu lực chung (CEPT) nhằm thực hiện Khu vực mậu dịch tự doASEAN (AFTA) Cho đến tháng 3/2005, Việt Nam đã thực hiện cắt giảm 10.277dòng thuế, tương đương 96,15% tổng số dòng thuế phải cắt giảm trong khuôn khổCEPT/AFTA Về đầu tư, tính đến hết tháng 6 năm nay ASEAN đã đầu tư vào hơn

600 dự án với số vốn đăng ký là 11,385 tỷ đô la Mỹ, chiếm 23,38% tổng số vốnđầu tư nước ngoài, trong đó thực hiện được 5,019 tỷ đô la Mỹ, chiếm 19,08% tổng

số vốn đầu tư nước ngoài đã đưa vào thực hiện tại Việt Nam

Tăng cường hợp tác kinh tế Việt Nam-ASEAN còn góp phần làm lành mạnhhoá môi trường kinh doanh trong nước, là sự tập dượt trước khi chúng ta tham giavào các tổ chức hợp tác kinh tế rộng lớn hơn như Tổ chức Hợp tác Kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương (APEC), Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO)

Đảng cộng sản Việt Nam là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội theo điều

4 trong Hiến pháp Việt Nam Người đứng đầu là Tổng bí thư

Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nướccao nhất của nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam Quốc hội là cơ quan duynhất có quyền lập hiến và lập pháp Nhiệm vụ của Quốc hội là giám sát, quyết địnhnhững chính sách cơ bản về đối nội và đối ngoại, các nhiệm vụ kinh tế-xã hội, quốcphòng, an ninh, những nguyên tắc chủ yếu của bộ máy Nhà nước, về quan hệ xãhội và hoạt động của công dân Nhiệm kỳ Quốc hội là 5 năm Chủ tịch Quốc hộiđược Quốc hội bầu do đề cử của Bộ Chính trị Chủ tịch Quốc hội hiện nay NguyễnPhú Trọng.

Chủ tịch nước là người đứng đầu Nhà nước được Quốc hội bầu do Chủ tịchQuốc hội giới thiệu từ đề cử của Bộ Chính trị Chủ tịch nước có 12 quyền hạn theoHiến pháp trong đó quan trọng nhất là: công bố hiến pháp, luật, pháp lệnh; thốnglĩnh các lực lượng vũ trang nhân dân và giữ chức Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng

và An ninh; đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm Phó chủ tịch nước, Thủ tướng,Chánh án Toà án tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát tối cao Nhiệm kỳ của Chủtịch nước là 5 năm Không có quy định giới hạn số nhiệm kỳ được làm Chủ tịchnước Chủ tịch nước hiện nay là ông Nguyễn Minh Triết

Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội, cơ quan hành chính Nhà nướccao nhất của nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam Chính phủ chịu sự giámsát và thực hiện chế độ báo cáo công tác trước Quốc hội, ủy ban Thường vụ Quốchội và Chủ tịch nước Nhiệm kỳ Chính phủ là 5 năm Chính phủ gồm có Thủtướng, các Phó Thủ tướng, các Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ Đứngđầu Chính phủ là Thủ tướng Chính phủ do Chủ tịch nước giới thiệu từ đề cử của BộChính trị để Quốc hội bầu Không có quy định giới hạn số nhiệm kỳ được làm Thủtướng Chính phủ Thủ tướng Chính phủ hiện nay là ông Nguyễn Tấn Dũng

Các Phó Thủ tướng do Thủ tướng đề nghị Quốc hội phê chuẩn, là người giúpviệc cho Thủ tướng và được Thủ tướng ủy nhiệm khi Thủ tướng vắng mặt Các Bộtrưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ do Thủ tướng đề nghị Quốc hội phê chuẩn,đảm nhiệm chức năng quản lý Nhà nước đối với ngành hoặc lĩnh vực công tác đượcgiao Việc tổ chức nhân sự cấp cao này đều thông qua Bộ Chính trị và các viênchức này đều do Trung ương đảng quản lý

Chính phủ Việt Nam có 20 bộ và 6 cơ quan ngang bộ Chính phủ còn quản lý

13 cơ quan trực thuộc như Ban Tôn giáo Chính phủ, Ban Cơ yếu Chính phủ, Thôngtấn xã Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam, Tổng cục Du lịch và Tổng cục Thốngkê

Những vị lãnh đạo đất nước như Chủ tịch nước, Thủ tướng, Chủ tịch Quốchội, cũng như các bộ trưởng hay các vị trí quản lý chủ chốt trong bộ máy Nhà nước

và Chính phủ đều do đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam đảm nhiệm dù rằng Hiếnpháp không qui định

2.9.2.2.Đối ngoại:

Đảng Cộng sản và Nhà nước Việt Nam chủ trương thực hiện đường lối đốingoại độc lập, tự chủ, rộng mở, đa dạng hoá, đa phương hoá quan hệ quốc tế, chủđộng hội nhập quốc tế với phương châm ”Việt Nam sẵn sàng là bạn và là đối tác tincậy của tất cả các nước trong cộng đồng thế giới phấn đấu vì hoà bình, độc lập và

phát triển”

Hiện nay, Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 168 quốc gia thuộctất cả các châu lục, bao gồm tất cả các nước và trung tâm chính trị lớn của thế giới.Việt Nam cũng là thành viên của 63 tổ chức quốc tế và có quan hệ với hơn 500 tổchức phi chính phủ Đồng thời, Việt Nam đã có quan hệ thương mại với 165 nước

và vùng lãnh thổ Trong tổ chức Liên Hiệp Quốc, Việt Nam đóng vai trò là ủy viên

ECOSOC, ủy viên Hội đồng chấp hành UNDP, UNFPA và UPU Vai trò đối ngoạicủa Việt Nam trong đời sống chính trị quốc tế đã được thể hiện thông qua việc tổchức thành công Hội nghị Thượng đỉnh Cộng đồng Pháp ngữ (La Francophonie)năm 1997, Hội nghị cấp cao ASEAN năm 1998, Hội thảo quốc tế về hợp tác vàphát triển Việt Nam và châu Phi năm 2003, Hội nghị cấp cao ASEM-5 năm 2004

Năm 2006, Việt Nam đăng cai tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh APEC vào tháng 11.Ngày 27 tháng 10 năm 2006, nhóm các nước châu Á tại Liên Hiệp Quốc đã nhất tríthông qua quyết định đề cử Việt Nam là ứng cử viên duy nhất cho ghế thành viênkhông thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc dành cho châu Á nhiệm kỳ2008-2009

Từ ngày 11 tháng 1 năm 2007, Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ

150 của tổ chức Thưong mại thế giới ( WTO) Đây là một bước ngoặc lớn trongtiến trìn hội nhập với nền kinh tế quốc tế

2.10 Malaysia:

2.10.2 Kinh tế:

Bán đảo Malay và cả Đông Nam Á từng là một trung tâm thương mại trong nhiều thế kỷ Nhiều đồ vật như gốm sứ và gia vị đã được buôn bán thậm chí cả trước thời Malacca và Singapore nổi lên giành ảnh hưởng

Ở thế kỷ 17 cao su đã xuất hiện tại nhiều bang Malay Sau này, khi người Anh bắt đầu nắm quyền kiểm soát Malaya, cây cao su và dầu cọ được canh tác cho mục đích thương mại Cùng với thời gian, Malaya đã trở thành nhà sản xuất thiếc, cao su, và dầu cọ lớn trên thế giới Ba mặt hàng chính này, cộng với các loại

nguyên liệu thô khác, đã trở thành căn bản của nền kinh tế Malaysia giai đoạn giữa thế kỷ 20

Thay vì dựa vào nguồn nhân lực người Malay bản xứ, người Anh đã đưa người Trung Quốc, Ấn Độ tới làm việc tại những mỏ khai thác và trên những cánh

đồng Dù nhiều người trong số họ sau đó đã quay về quê hương khi hết hạn hợp đồng, một số người đã ở lại Malaysia và định cư vĩnh viễn.

Khi Malaya tiến tới độc lập, chính phủ bắt đầu đưa ra những kế hoạch kinh

tế năm năm, bắt đầu bằng Kế hoạch Năm năm Malaya lần thứ Nhất năm 1955 Ngay khi Malaysia thành lập, các kế hoạch được đổi tên và đánh số lại, bắt đầu bằng Kế hoạch Malaysia lần thứ Nhất năm 1965

Trong thập kỷ 1970, Malaysia bắt đầu bắt chước Những con Hổ Châu Á và bắt đầu quá trình chuyển tiếp từ nền kinh tế phụ thuộc vào công nghiệp mỏ và nôngnghiệp sang nền kinh tế chế tạo Với đầu tư từ Nhật Bản, các ngành công nghiệp nặng nhanh chóng phát triển trong vài năm Xuất khẩu của Malaysia trở thành khu vực mang lại tăng trưởng chủ yếu Malaysia liên tục đạt mức tăng trưởng GDP hơn 7% với tỷ lệ lạm phát thấp trong thập niên 1980 và 1990

Cùng trong giai đoạn này, chính phủ đã tìm cách xóa bỏ nghèo đói với Chínhsách Kinh tế Mới (NEP) gây nhiều tranh cãi, sau vụ nổi loạn sắc tộc ngày 13 tháng

5 năm 1969 Mục tiêu chính của nước này là xóa bỏ sự liên hệ sắc tộc với chức năng kinh tế, và kế hoạch năm năm đầu tiên áp dụng Chính sách Kinh tế Mới là Kế hoạch Malaysia lần Hai Thành công hay thất bại của Chính sách Kinh tế mới là chủ đề của nhiều cuộc tranh luận, dù nó đã bị chính thức bãi bỏ năm 1990 và được thay thế bởi Chính sách Phát triển Quốc gia (NDP)

Tuy nhiên, sự bùng nổ kinh tế đã dẫn tới nhiều vấn đề về cung cấp nguyên liệu Thiếu hụt nhân công nhanh chóng dẫn tới làn sóng hàng triệu lao động nước ngoài tràn vào, nhiều người trong số họ là lao động bất hợp pháp Cash-rich PLC

và các consortium giữa các nhà băng hăm hở lao vào kiếm lợi nhuận từ những dự

án hạ tầng lớn Tất cả chúng đã chấm dứt khi cuộc Khủng hoảng Kinh tế Châu Á

xảy ra vào mùa thu năm 1997, gây rúng động nền kinh tế Malaysia

Tương tự như các quốc gia khác bị ảnh hưởng từ cuộc khủng hoảng này, tìnhtrạng bán ra trước hạn (short-shelling) đồng tiền tệ Malaysia, đồng ringgit diễn ra

Đầu tư trực tiếp nước ngoài rơi xuống mức báo động, khi dòng vốn chảy ra khỏi đất nước, giá trị đồng ringgit giảm từ MYR 2.50 trên USD xuống còn, ở một thời điểm, MYR 4.80 trên USD Chỉ số tổng hợp Thị trường Chứng khoán Kuala

Lumpur mất gần 1300 điểm xuống gần mức 400 sau vài tuần Sau sự sa thải gây tranh cãi bộ trưởng tài chính Anwar Ibrahim, một Hội đồng Hành động Kinh tế Quốc gia được thành lập để giải quyết cuộc khủng hoảng tiền tệ Ngân hàng Negara

đặt ra các biện pháp kiểm soát vốn và chốt giữ tỷ giá đồng ringgit Malaysia ở mức 3.80 trên US dollar Tuy nhiên, Malaysia đã từ chối các gói hỗ trợ kinh tế từ Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới, gây ngạc nhiên cho nhiều nhà phân tích

Tháng 3 năm 2005, Hội nghị Liên hiệp quốc về Thương mại và Phát triển

(UNCTAD) đã xuất bản báo cáo về các nguồn và các bước phục hồi kinh tế cho Malaysia, do Jomo K.S thuộc Đại học Malaya, Kuala Lumpur thực hiện Văn bản này kết luận rằng những biện pháp kiểm soát do chính phủ Malaysia áp đặt không cản trở cũng không giúp nền kinh tế hồi phục Yếu tố chủ chốt là sự tăng trưởng

xuất khẩu các sản phẩm điện tử, do sự gia tăng nhu cầu tại Hoa Kỳ, do lo ngại về những hiệu ứng 2000 (Y2K) với các sản phẩm điện tử đời cũ.

Tuy nhiên, sự hạ giá sau sự kiện Y2K năm 2001 không ảnh hưởng tới

Malaysia nhiều như các quốc gia khác Đây có thể là một bằng chứng cho thấy có những lý do và hiệu ứng khác thực sự liên quan tới quá trình phục hồi hơn Một nguyên nhân có thể là những nhà đầu cơ đã hết tiềm lực tài chính sau vụ tấn công bất thành vào đồng dollar Hong Kong tháng 8 năm 1998 và sau khi đồng Ruble Nga sụp đổ

Dù những lý lẽ về nguyên nhân, kết quả có thế nào chăng nữa, sự hồi phục của nền kinh tế xảy ra đồng thời với chính sách chi tiêu mạnh của chính phủ và thâm hụt ngân sách trong những năm sau khủng hoảng Sau này, Malaysia đã có được sự phục hồi kinh tế tốt hơn các nước láng giềng Tuy nhiên, theo nhiều cách, đất nước này vẫn chưa đạt được mức độ trước khủng hoảng

Tuy tốc độ phát triển hiện nay không cao, nhưng nó được coi là bền vững

Dù những biện pháp kiểm soát và sự nắm chặt kinh tế có thể không phải là nguyên nhân chính của sự hồi phục, không nghi ngờ rằng lĩnh vực ngân hàng đã trở nên mau chóng phục hồi hơn sau những chấn động từ bên ngoài Tài khoản vãng lai cũng được đặt trong một thặng dư cơ cấu (The current account has also settled into

a structural surplus), cho phép làm giảm nhẹ sự rút lui của nguồn vốn Giá tài sản hiện chỉ bằng một phần nhỏ so với thời kỳ cao điểm trước khủng hoảng

Tỷ giá hối đoái cố định đã bị bãi bỏ tháng 7 năm 2005 nhằm tạo thuận lợi cho một hệ thống tỷ giá tự do có quản lý trong thời điểm Trung Quốc công bố cùngmột động thái Cùng trong tuần đó, đồng ringgit đã tăng giá so với hầu hết các đồngtiền tệ chính và được cho là sẽ còn tăng thêm Tuy nhiên, tới tháng 12 năm 2005 những hy vọng đó đã mất khi dòng vốn rút đi vượt quá 10 tỷ dollar Mỹ

Tháng 9 năm 2005, Ngài Howard J Davies, giám đốc Trường Kinh tế

London, trong một cuộc gặp gỡ tại Kuala Lumpur, đã cảnh báo các quan chức Malaysia nếu họ muốn có một thị trường vốn linh hoạt, họ sẽ phải dỡ bỏ lệnh cấm bán trước hạn (short-selling) đã được áp dụng trong cuộc khủng hoảng Tháng 3 năm 2006, Malaysia đã dỡ bỏ lệnh cấm này

Hệ thống chính phủ tại Malaysia theo sát hình thức hệ thống nghị viện

Westminster, một di sản thời kỳ thuộc địa Anh Tuy nhiên, trên thực tế quyền lực được trao nhiều hơn cho nhánh hành pháp chứ không phải lập pháp, và tư pháp đã

bị suy yếu sau những mưu toan của chính phủ thời thủ tướng Mahathir Từ khi độc

lập năm 1957, Malaysia đã nằm dưới sự điều hành của một liên minh đa đảng, được gọi là Barisan Nasional (trước kia gọi là Liên minh)

Quyền lập pháp được phân chia giữa liên bang và các cơ quan lập pháp bang.Lưỡng viện gồm hạ viện, Viện đại biểu hay Dewan Rakyat (dịch nghĩa "Viện Nhândân") và thượng viện, Senate hay Dewan Negara (dịch nghĩa "Viện Quốc gia") 219thành viên của Viện đại biểu được bầu từ các đơn vị bầu cử một đại biểu được lập

ra dựa trên số dân với nhiệm kỳ tối đa 5 năm Tất cả 70 thượng nghị sĩ có nhiệm kỳ

3 năm; 26 người được bầu bởi 13 quốc hội bang, 2 đại diện cho lãnh thổ liên bang

Kuala Lumpur, 1 cho mỗi lãnh thổ liên bang Labuan và Putrajaya, và 40 do nhà vua chỉ định Bên cạnh Nghị viện ở mức độ liên bang, mỗi bang đều có một viện lập pháp riêng (Tiếng Malay:Dewan Undangan Negeri) đại biểu của các viện này được bầu từ các đơn vị bầu cử một đại biểu Bầu cử nghị viện được tổ chức ít nhất một lần mỗi năm năm, cuộc bầu cử gần đây nhất diễn ra tháng 3 năm 2004 Nội cácđược lựa chọn trong những thành viên của cả hai viện và chịu trách nhiệm trước viện của mình

III Hợp tác thương mại trong khối ASEAN:

3.1 Thoả thuận ưu đãi Thương mại (PTA):

Ra đời từ rất sớm trước khi các quốc gia ASEAN ký kết Hiệp định CEPT, từnăm 1977 Thoả thuận Ưu đãi Thương mại (PTA) được đưa vào thực hiện Đây làchương trình đầu tiên nhằm đẩy mạnh thương mại nội bộ ASEAN Nội dung củachương trình là việc ký kết giữa các nước thành viên về việc áp dụng mức thuếquan ưu đãi trên cơ sở đàm phán đa phương hoặc song phương, sau đó mức camkết đưa ra sẽ được áp dụng cho tất cả các thành viên ASEAN theo nguyên tắc tốihuệ quốc

Về căn bản, việc áp dụng ưu đãi thuế quan theo PTA tuy là một bước tiếntrong quan hệ thương mại giữa các nước ASEAN vào thời điểm ký kết, nhưng nóvẫn còn hạn chế cơ bản là thuế quan chỉ được cắt giảm ở một mức độ nhất định màchưa thực sự được xoá bỏ Đồng thời, các hàng rào phi thuế vẫn tồn tại, do đó gâynhiều trở ngại cho thương mại nội bộ phát triển

3.2 Khu vực Thương mại Tự do ASEAN (AFTA)

3.2.1.Quá trình hình thành AFTA:

ASEAN là một trong những khu vực có nền kinh tế tăng trưởng với tốc độnhanh nhất thế giới (tốc độ tăng trưởng kinh tế của ASEAN giai đoạn 1981-1991 là5,4%, gần gấp hai lần tốc độ tăng trưởng trung bình của thế giới) Tuy vậy, trướckhi AFTA ra đời, những nỗ lực hợp tác kinh tế của ASEAN đều không đạt đượcmục tiêu mong muốn ASEAN đã có các kế hoạch hợp tác kinh tế như:

- Thoả thuận thương mại ưu đãi (PTA)

- Các dự án công nghiệp ASEAN (AIP)

- Kế hoạch hỗ trợ công nghiệp ASEAN (AIC) và Kế hoạch hỗ trợ sản xuấtcông nghiệp cùng nhãn mác (BBC)

- Liên doanh công nghiệp ASEAN (AIJV)

Các kế hoạch hợp tác kinh tế kể trên chỉ tác động đến một phần nhỏ trongthương mại nội bộ ASEAN và không đủ khả năng ảnh hưỏng đến đầu tư trongkhối

3.2.1.1.Sự ra đời của AFTA:

Vào đầu những năm 90, khi chiến tranh lạnh kết thúc, những thay đổi trongmôi trường chính trị, kinh tế quốc tế và khu vực đã đặt kinh tế các nước ASEANđứng trước những thách thức lớn không dễ vượt qua nếu không có sự liên kết chặtchẽ hơn và những nỗ lực chung của toàn Hiệp hội, những thách thức đó là :

i) Quá trình toàn cầu hoá kinh tế thế giới diễn ra nhanh chóng và mạnh mẽ,đặc biệt trong lĩnh vực thương mại, chủ nghĩa bảo hộ truyền thống trong ASEANngày càng mất đi sự ủng hộ của các nhà hoạch định chính sách trong nước cũngnhư quốc tế

ii) Sự hình thành và phát triển các tổ chức hợp tác khu vực mới đặc biệtnhư EU, NAFTA sẽ trở thành các khối thương mại khép kín, gây trở ngại cho hànghoá ASEAN khi thâm nhập vào những thị trường này

iii) Những thay đổi về chính sách như mở cửa, khuyến khích và dành ưu đãirộng rãi cho các nhà đầu tư nước ngoài, cùng với những lợi thế so sánh về tàinguyên thiên nhiên và nguồn nhân lực của các nước Trung Quốc, Việt Nam, Nga

và các nước Đông Âu đã trở thành những thị trường đầu tư hấp dẫn hơn ASEAN,đòi hỏi ASEAN vừa phải mở rộng về thành viên, vừa phải nâng cao hơn nữa tầmhợp tác khu vực

Để đối phó với những thách thức trên, năm 1992 , theo sáng kiến của Tháilan, Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN họp tại Xingapo đã quyết định thành lập mộtKhu vực Mậu dịch Tự do ASEAN ( gọi tắt là AFTA)

Đây thực sự là bước ngoặt trong hợp tác kinh tế ASEAN ở một tầm mức mới

3.2.1.2.Mục tiêu của AFTA:

AFTA đưa ra nhằm đạt được những mục tiêu kinh tế sau: