MOMEN CỦA LỰC - ĐIỀU KIỆN CÂN BẰNG CỦA MỘT VẬT RẮN CÓ TRỤC QUAY CỐ ĐỊNH docx

MOMEN CỦA LỰC - ĐIỀU KIỆN CÂN BẰNG CỦA MỘT VẬT RẮN CÓ TRỤC QUAY CỐ ĐỊNH A.MỤC TIÊU 1.Kiến thức: - Biết được định nghĩa momen lực, công thức tính momen lực trong trường hợp lực vuông

MOMEN CỦA LỰC - ĐIỀU KIỆN CÂN BẰNG CỦA MỘT VẬT RẮN CÓ

TRỤC QUAY CỐ ĐỊNH

A.MỤC TIÊU

1.Kiến thức:

- Biết được định nghĩa momen lực, công thức tính momen lực trong trường hợp

lực vuông góc với trục quay

- Biết điều kiện cân bằng của vật rắn có trục quay cố định

- Vận dụng giải thích một số hiện tượng vật lí và một số bài tập đơn giản

2.Kỹ năng:

- Phân tích lực tác dụng lên vật rắn

- Vận dụng giải thích các hiện tượng và giải bài tập

B.CHUẨN BỊ

1.Giáo viên

- Biên soạn các câu hỏi kiểm tra bài cũ; củng cố bài giảng dưới dạng trắc nghiệm theo nội dung câu hỏi 1-4 SGK

- Chuẩn bị thí nghiệm theo hình 29.3 SGK

2.Học sinh

- Ôn tập các kiến thức về đòn bẩy

3.Gợi ý ứng dụng CNTT

- GV có thể biên soạn các câu hỏi trắc nghiệm cho phần kiểm tra bài cũ và củng cố

bài giảng

- Chuẩn bị những hình ảnh cân bằng của các vật

- Mô phỏng các lực cân bằng theo các hình vẽ …

C.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Hoạt động 1 (…phút):

Kiểm tra bài cũ

- Đặt câu hỏi cho HS

Cho HS lấy ví dụ

- Nhận xét các câu trả lời

Hoạt động 2 (…phút):

Tìm hiểu tác dụng của

một lực lên một vật rắn có

trục quay cố định

- Cho HS đọc SGK, xem

hình vẽ, thảo luận trả

lời câu hỏi

- Nhận xét cách trình bày

- Rút ra kết luận

- Quy tắc hợp lực của hai lực song song cùng chiều

- Momen ngẫu lực?

- Đọc phần 1, xem hình H29.1

- Thảo luận: Tác dụng làm quay của lực phụ thuộc vào yếu tố nào?

- Trình bày kết quả?

- Quan sát thí nghiệm H 29.3

1 Nhận xét về tác dụng của một lực lên một vật rắn có trục quay có định:

- Các lực có giá song song với trục quay hoặc cắt trục quay thì không

có tác dụng làm quay vật

- Các lực có phương vuông góc với trục quay

và có giá càng xa trục quay thì tác dụng làm

Hoạt động 3 (…phút):

Tìm hiểu định nghĩa

momen của lực đối với

trục quay

- Cùng HS làm thí

nghiệm, ghi kết quả thí

nghiệm

- Hướng dẫn HS rút ra

- Theo dõi kết quả thí nghiệm

- Nhận xét kết quả về tác dụng làm quay của lực để đưa ra khái niệm momen

quay vật càng mạnh

- Vậy, tác dụng làm quay của một lực lên vật rắn

có trục quay cố định từ trạng thái đứng yên không những phụ thuộc vào độ lớn của lực mà còn phụ thuộc khoảng cách từ trục quay tới giá (cách tay đòn) của lực

2 Momen của lực đối với một trục quay:

a) Thí nghiệm:

b)Momen của lực:

Hình 29.4

Xét một lực F nằm trong mặt phẳng vuông góc với trục quay Oz

kết luận

- Vẽ hình H 29.4, nêu câu

hỏi C1

- Nhận xét các câu trả lời

- Cho HS đọc SGK

- Yêu cầu HS trình bày

định nghĩa

- Nêu ý nghĩa vật lý của

momen

của lực Xem hình H 29.4

- Trả lời câu hỏi C1

- Đọc phần 2.b, trình bày định nghĩa momen của lực

- Đơn vị của momen lực?

ý nghĩa vật lí của nó?

Momen của lực F đối với trục quay là đại lượng đặc trưng cho tác dụng làm quay của lực quanh trục ấy và được đo bằng tích độ lớn của lực

và cánh tay đòn M

= F.d

- d: cánh tay đòn (tay đòn) là khoảng cách từ trục quay tới giá của lực (m)

- M: momen của lực (N.m)

3 Điều kiện cân bằng của một vật rắn có trục quay cố định (Quy tắc

- Phát biểu quy tắc

momen

momen):

Muốn cho một vật rắn

có trục quay cố định nằm cân bằng thì tổng momen của các lực có khuynh hướng làm vật quay theo một chiều phải bằng tổng momen của các lực có khuynh hướng làm vật quay theo chiều ngược lại



M  M'

* Nếu quy ước momen lực làm vật quay ngược chiều kim đồng hồ có giá trị dương, cùng chiều kim đồng hồ có giá trị

âm , thì:

- Cho HS xem hình, thảo

luận

- Nêu câu hỏi C2

- Nhận xét kết quả

- Đọc phần 4, mô tả hoạt động của cân đĩa, cuốc chim hình H 29.5,H 29.6

-Trả lời câu hỏi C2

M1+M2+ =0

Với M1, M2 là momen của tất cả các lực đặt lên vật

4 Ứng dụng:

a) Cân đĩa:

Khi cân thăng bằng, trọng lượng của vật bằng trọng lượng của quả cân

b) Quy tắc momen lực cón áp dụng cho cả trường hợp vật không có trục quay cố định

Vd chiếc cuốc chim

Hoạt động 4 (…phút):

Vận dụng, củng cố

- Yêu cầu:Nêu câu hỏi

Nhận xét câu trả lời

cua các nhóm

- Yêu cầu:HS trình bày

đáp án

- Đánh giá, nhận xét kết

quả giờ dạy

- Thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi trắc nghiệm theo nội dung câu 1-4(SGK); bài tập 1 (SGK)

- Làm việc cá nhân giải bài tập 2(SGK)

- Ghi nhận kiến thức: Momen của lực, điều kiện cân bằng của vật rắn có trục quay cố định và ứng dụng của nó

- Ghi câu hỏi và bài tập về

Hoạt động 5 (…phút):

Hướng dẫn về nhà

- Nêu bài tập về nhà:1,

2,3,4/136

- Yêu cầu:HS chuẩn bị

bài sau

nhà

- Những sự chuẩn bị cho bài sau