An dương vương và mị châu trọng thủy

§äc hiĨu kh¸i qu¸tVua An Dương Vương …..xin hòa : Sự nghiệp giữ nước Không bao lâu…..tiểu cửu: Bi kịch nước mất nhà tan Kết cục bi thảm của Trọng Thủy... Tư ởng tượng ra sự giúp đỡ của

1.Cảnh nô lệ của Mtao Mxây theo Đam San có ý nghĩa gì?

A Thể hiện sự thống nhất cao độ giữa quyền lợi và khát

vọng của cá nhân người anh hùng

B Thể hiện sự thống nhất giữa quyền lợi , khát vọng của cá

nhân người anh hùng với quyền lợi, khát vọng của cộng đồng.

C Thể hiện sự thống nhất giữa quyền lợi và khát vọng của

cộng đồng.

D Thể hiện sự thống nhất giữa quyền lợi, khát vọng của

người anh hùng với cộng đồäng, biểu hiện của ý thức dân tộc.

2 Cảnh các tù trưởng khác đến ăn mừng chiến thắng của Đam

San như ăn mừng chiến thắng của họ chứng tỏ:

A Người anh hùng sử thi được toàn thể cộng đồng suy tôn.

B Người anh hùng sử thi làm bá chủ của các cộng đồng.

C Người anh hùng sử thi thu phục được các bộ tộc khác.

D Người anh hùng sử thi được các bộ tộc khác xem như chỗ

dựa để có lúc cầu cứu.

3 Tác giả dân gian dành nhiều câu miêu tả chiến thắng hơn cảnh

đổ máu trong giao tranh là vì:

A Họ không có mặt ở đó vì bận lao động sản xuất.

B Họ không am hiểu cách giao chiến giữa hai tù trưởng.

C Họ xem trọng cuộc sống thịnh vượng no đủ, sự lớn mạnh của

cộng đồng.

D Họ không xem trọng cuộc giao tranh vì họ biết chắc tù

trưởng của họ sẽ thắng

4 Đọc đoạn văn sau: Bắp chân chàng to bằng cây xà ngang, bắp

đùi chàng to bằng ống bễ, sức chàng ngang sức voi đực, hơi thở chàng ầm ầm tựa sấm dậy….

Biện pháp tu từ được dùng là

A biện pháp so sánh

B biện pháp phóng đại

C biện pháp nhân hóa

D biện pháp so sánh và phóng đại

QuÇn thÓ di tÝch cæ loa

Dựa vào sách giáo khoa và các hình ảnh tư liệu vừa xem, em hãy nêu đặc trưng, giá trị ý nghĩa và môi trường sinh thành diễn xướng, biến đổi của

truyền thuyết?

Câu hỏi thảo luận

1 ThĨ lo¹i truyỊn thuyÕt

I §äc hiĨu kh¸i qu¸t –

Đặc trưng Giá trị và ý nghĩa Môi trường

-Tự sự, văn xuôi

-Phản ánh lịch sử

-Có yếu tố thần kì, hư

cấu, tưởng tượng

-Thể hiện ý thức

lịch sử của nhân dân

- Hình tượng nghệ thuật đặc sắc.

- Nhuốm màu thần kì lẫn cảm xúc đời thường.

- Là những bài học lịch sử.

- Minh giải cho các lễ hội

Gắn với lễ hội , tín ngưỡng dân gian

Câu hỏi thảo luận

Do đâu có truyền thuyết này? Truyện có thể chia thành mấy

I §äc hiĨu kh¸i qu¸t

2 Xuất xứ:

- Cụm di tích lịch sử thành Cổ Loa.

- Trích Truyện Rùa Vàng – Lĩnh Nam Chích Quái ( thÕ kØ XV)

BẢN ĐỒ LOA THÀNH

I §äc hiĨu kh¸i qu¸t

Vua An Dương Vương … xin hòa : Sự nghiệp giữ nước

Không bao lâu… tiểu cửu: Bi

kịch nước mất nhà tan

Kết cục bi thảm của Trọng

Thủy.

II Đọc hiểu chi tiết

1 An Dương Vương xây thành giữ nước:

a Quá trình xây thành gặp muôn vàn khó khăn:

-Hễ đắp tới đâu lại lở tới đấy.

-Lập đàn trai giới

-Cầu đảo bách thần

Những khó khăn chồng chất cho ta thấy ý chí và

quyết tâm của nhà vua trong việc xây thành giữ nư

ớc.

Nhờ cụ già mách bảo, được sứ Thanh Giang giúp

đỡ thành xây nửa tháng thì xong.

?Quá trình xây thành giữ nước của

An Dương Vương đư

ợc miêu tả như thế nào? Những chi tiết

ấy cho ta hiểu gì về ý chí và quyết tâm của

An Dương Vương được thần linh giúp đỡ vì An Dương Vương đã có ý thức đề cao cảnh giác lo xây thành chuẩn bị vũ khí từ khi giặc chưa đến Tư ởng tượng ra sự giúp đỡ của thần linh phải chăng chính là cách để nhân dân

ta ca ngợi nhà vua, tự hào về chiến công xây thành chế nỏ đánh thắng giặc ngoại xâm của dân tộc.

Dựng nước là một việc gian nan vất vả Nhân dân muốn ca ngợi công lao của nhà vua (Tìm mọi cách để xây thành)

Sự giúp đỡ thần kì của thần linh được đưa vào để:

-Lí tưởng hóa việc xây thành

-Khẳng định tổ tiên cha ông đời trước luôn ngầm giúp đỡ con cháu đời sau Con cháu nhờ cha ông mà trở nên hiển hách.Cha ông nhờ con cháu mà càng rạng rỡ anh hùng Đây cũng là nét đẹp truyền thống của dân tộc Việt Nam

?Theo em vì sao

An Dương Vư

ơng được thần linh giúp đỡ?ý nghĩa hiện thực

ẩn chứa đằng sau chi tiết ấy?

?Thái độ của nhân dân với An Dương Vương ?

Nhà vua cảm tạ Rùa Vàng và băn khoăn: Nếu có “

giặc…”

Đó là ý thức của người đứng đầu đất nướcbởi lẽ:

-dựng nước đã khó, giữ nước còn khó hơn

-dựng nước phải đi liền với giữ nước.

-muốn giữ nước phải có vũ khí tối tân và tinh thần

cảnh giác cao độ Mất cảnh giác tự bằng lòng với chính mình sẽ dẫn đến họa mất nước.

?Xây thành xong An Dương Vương nói gì với Rùa Vàng? ý nghĩa của chi tiết này?

+/Vô tình : gả con gái là Mị Châu cho

con trai Triệu Đà

+/Mất cảnh giác : (giặc đến)

-Cậy có nỏ thần

-Điềm nhiên ngồi đánh cờ

-Lẫy thần đã mất: bỏ chạy

->Bi kịch: mất nước

+/Giặc đuổi: cùng đường, kêu sứ Thanh

Giang

-Quay lại chém Mị Châu

-Đi xuống biển

b Bị kịch nước mất nhà tan:

Thuật lại diễn biến dẫn đến bi kịch nước mất nhà tan của An Dương Vương?

II Đọc hiểu chi tiết.

1 An Dương Vương xây thành giữ nước

c Nguyên nhân mất nước:

-Triệu Đà cầu hôn

-Vua vô tình gả con gài là Mị Châu cho con trai Đà là Trọng Thủy

-Trọng Thủy dỗ Mị Châu cho xem nỏ thần rồi đánh tráo lấy nỏ thần

rồi trở về nước.

-Triệu Đà cất binh sang đánh nước ta.

-Vua cậy có nỏ thần vẫn điêmg nhiên ngồi đánh cờ

-Quân Đà tiến sát đến, nỏ thần đã mất

-Nhà vua bỏ chạy

->An Dương Vương đã ngủ quên trên chiến thắng nên lơ là mất

cảnh giác đã vô tình để kẻ thù lọt vào làm nội gián, lại còn ỷ lại

vào vũ khí tốt mà không phòng bị, chủ quan khinh địch.

II Đọc hiểu chi tiết

1 An Dương Vương xây thành giữ nước.

Nêu nguyên nhân của bi kịch nước nhà tan?

Em có suy nghĩ gì

về nguyên nhân này?

II Đọc hiểu chi tiết.

Câu hỏi thảo luận.

An Dửụng Vửụng coự coõng gỡ

vụựi daõn toọc?

Nhaứ vua maộc phaỷi nhửừng sai laàm gỡ? Vaứ vua ủaừ sửỷa chửừa sai laàm baống caựch naứo? Nhaõn daõn baứy toỷ thaựi ủoọ gỡ qua caực chi tieỏt vửứa keồ?

1 An Dương Vương xây thành giữ nước.

II Đọc hiểu chi tiết

Coõng traùng:

- Xaõy thaứnh kieõn coỏ

- Baờn khoaờn tỡm caựch giửừ nửụực

-Sai Cao Loó laứm noỷ Đánh

thắng giặc

Lieọt keõ chi tieỏt Thaựi ủoọ, tỡnh caỷm cuỷa nhaõn daõn

- ADV ủửụùc thaàn linh giuựp ủụừ vỡ coự yự thửực ủeà cao caỷnh giaực, bieỏt troùng hieàn taứi

- Tửụỷng tửụùng hỡnh aỷnh thaàn linh ủeồ ca ngụùi, tửù haứo.

Sai laàm:

-Gaỷ con gaựi cho keỷ thuứ, khoõng

nghe lụứi khuyeõn cuỷa Cao Loó

- Khinh ủũch

Sửỷa chửừa sai laàm:

-Tửù tay cheựm ủaàu con gaựi

- Caàm sửứng teõ ủi xuoỏng bieồn

-Nghieõm khaộc pheõ phaựn thaựi ủoọ maỏt caỷnh giaực, khinh ủũch, xa rụứi nhaõn

-Kớnh troùng haứnh ủoọng duừng caỷm cuỷa nhaứ vua.-Giaỷi thớch lớ do maỏt nửụực, xoa dũu noói ủau maỏt nửụực

1 An Dương Vương xây thành giữ nước.

Phiếu học tập

+/Vô tình: cho Trọng Thủy xem nỏ

II Đọc hiểu chi tiết

-Quá tin và yêu chồng nên để Trọng Thủy lấy được nỏ

thần.

-Đánh dấu đường để Trọng Thuỷ tìm ra được hai cha con.

Thuật lại diễn biến

bi kịch nước mất nhà tan của Mị Châu? Chỉ ra nguyên nhân bi

kịch của Mị Châu?

Qua đây em nhận xét Mị Châu là người như thế nào?

Mị Châu vừa đáng thương lại vừa đáng trách:

* Đáng thương:

-Quá ngây thơ, thật thà, trong sáng.

-Quá tin và yêu chồng Trái tim nhầm chỗ để trên đầu“ ”

* Đáng trách:

+/Nỏ thần thuộc tài sản bí mật Quốc gia Mị Châu đã tiết lộ bí mật Quốc gia, gây ra thảm họa mất nước Nàng phải đền tội là

đúng.

+/Đành rằng tình cảm vợ chồng là gắn bó, nhưng cái rieng phải

đặt dưới cái chung, vì đó là vận mệnh của Quốc gia, của dân tộc.

+/Nước mất nhà sẽ tan Việc làm của Mị Châu đã là một bài

Câu hỏi thảo

luận.

Theo em Mị Châu đáng thương hay

đáng trách?

II Đọc hiểu chi tiết.

2 Hình tượng nhân vật Mị Châu.

II Tìm hiểu chi tiết

* Mị Châu hoá thân thành những hình tượng nào ( Số phận của Mị Châu)?

* Phát hiện nét nghệ thuật độc đáo trong hình ảnh hoá thân của nhân vật Mị Châu?

* Hình ảnh hoá thân của Mị Châu thể hiện thái độ gì của nhân dân?

2 Hình tượng nhân vật Mị Châu.

II Đọc hiểu chi tiết.

Số phận của

Mị Châu

Nét độc đáo về nghệ

thuật

Thaựi ủoọ cuỷa nhaõn daõn

-Maựu ngoùc trai,

-xaực ngoùc thaùch.

-Thuỷ phaựp truyeàn thoỏng

-Neựt saựng taùo : hoựa thaõn hai maởt: hoựa thaõn, phaõn thaõn

- Bao dung, thoõng caỷm -Pheõ phaựn nghieõm

khaộc: hỡnh phaùt cho nhửừng ai queõn nghúa vuù vụựi Toồ quoỏc

2 Hình tượng nhân vật Mị Châu.

Phiếu học tập

3.Thái độ của nhân dân (trước tấn thảm kịch ấy)

* Rùa vàng là hiện thân của trí tuệ sáng suốt ,

của tiếng nói đúng đắn mạnh mẽ của cha ông

đối với những kẻ phạm tội làm lộ bí mật Quốc

gia đẩy dân tộc đến thảm họa mất nước.

* An Dương Vương theo Rùa vàng khẳng định:

-Nhà vua là người có công dựng nước.

-Phútkhó khăn nhất, nhà vua vẫn đứng trên lợi ích dân tộc,

Quốc gia -> trong lòng nhân dân An Dương Vương không

chết mà bước vào thế giới vĩnh hằng của thần linh.

II Đọc hiểu chi tiết.

Trong tấn bi kịch này ta lại thấy sự xuất hiện của Rùa vàng Theo em chi tiết sáng tạo này có ý nghĩa gì? Sau khi chém Mị

Châu, An Dương Vư

ơng theo Rùa vàng xuống biển Chi tiết này thể hiện quan

điểm của nhân dân

đối với nhà vua?

II §äc hiĨu chi tiÕt.

* H×nh ¶nh Ngäc Trai GiÕng Ngäc.–

Mị Châu khấn nguyện thành châu ngọc

Lòng hối hận của Trọng Thủy hòa trong giếng nước

Ngọc rửa trong nước giếng càng sáng đẹp hơn

* Chi tiết Ngọc trai Giếng Ngọc không phải hình ảnh khẳng định –

tình yêu chung thủy vì:

-Người dân Âu Lạc mất nước không ai lại ngợi ca người gây ra

thảm họa mất nước.

-Hình ảnh ngọc trai nước giếng là một sáng tạo nghệ thuật đẹp –

tới mức hoàn mĩ nhưng nó không giành để ca ngợi mối tình Mị

Châu Trọng Thủy Vì Trọng Thủy đã lừa dối gây nên cái chết –

của An Dương Vương và Mị Châu , hắn phải tìm đến cái chết trong

ân hận Ngọc trai Giếng Ngọc là hình ảnh thể hiện oan tình của –

Mị Châu được hóa giải Đồng thời cho thấy thái dộ bao dung, vị tha của nhân dân đối với Mị Châu.

Câu hỏi thảo luận.

Theo em chi tiết Ngọc Trai –

Giếng Ngọc có phải hình ảnh khẳng định tình yêu thuỷ

chung không?

II Đọc hiểu chi tiết.

3.Thái độ của nhân dân (trước

tấn thảm kịch ấy)

Cốt lõi lịch sử Chi tiết thần kì Ý nghĩa

-Nước Âu Lạc

- Thành Cổ Loa

-Vũ khí mạnh

-Nước rơi vào

tay Triệu Đà.

-Rùa Vàng

- Nỏ thần -Mị Châu hóa thân

- Hồn Trọng Thủy hòa vào nước giếng

Tôn vinh dân tộc, hạ thấp kẻ thù

III:Cđng cè:

Em hãy chỉ ra những đặc điểm của truyền thuyết trong truyện An Dương Vương và Mị Châu – Trọng Thủy

PhiÕu häc tËp

III:Củng cố:

* Truyện An Dương Vương và Mị Châu Trọng Thủy là –

cách giải thích của cha ông về việc mất nước Âu Lạc.

* Bài học về tinh thần cảnh giác với kẻ thù.

* Phải biết xử lí đúng đắn mối quan hệ giữa riêng với chung, giữa nhà với nước, giữa cá nhân với cộng đồng.

Giá như trên đời còn có một Mị Châu Vừa say đắm yêu thương vừa luôn luôn cảnh giác

Không sơ hở mắc lừa mẹo giặc Một Mị Châu như ta vẫn hằng mơ

Anh cũng như em đều muốn nhắc Mị Châu

Đời còn giặc xin đừng quên cảnh giác Nhưng nhắc sao được hai ngàn năm trước

Theo em sau khi tìm hiểu xong văn bản này ta rút ra

được những bài học gì?

* Chọn đáp án đúng trong các câu sau:

1 Theo quan niệm của dân gian, An Dương Vương được thần linh giúp đỡ vì:

A An Dương Vương là vua.

B An Dương Vương không biết xây thành.

C An Dương Vương là một vị thần.

D An Dương Vương có ý thức với sự an nguy của đất nước

2 Qua hình ảnh của Mị Châu dân gian biểu hiện thái độ gì?

A Cho rằng nàng vô tội.

B Cho rằng tội của nàng không đáng bị lên án.

C Cho rằng nàng là người ngây thơ, trong sáng, nặng tình riêng cho nên vô tình phạm tội tiếp tay cho giặc cần được bao dung nhưng vẫn phải chịu hình phạt xứng đáng.

D Cho rằng nàng là người trung hiếu nhưng bị lừa dối

3 Hình ảnh ngọc trai nước giếng có ý nghĩa gì?–

A Sự nghiêm khắc nhưng bao dung của nhân dân, chứng thực cho tấm lòng trong sáng của Mị Châu.

B Sự nghiêm khắc nhưng bao dung của nhân dân, chứng nhận nỗi ân hận và mong muốn hoá giải tội lỗi của Trọng Thuỷ.

C Ca ngợi mối tình Mị Châu – Trọng Thuỷ.

III Củng cố

+ Luyện tập các bài trang 43.

+ Học bài theo các câu hỏi hướng dẫn học bài và suy nghĩ thêm theo gợi ý trong phần củng cố.

+ Chuẩn bị Lập dàn ý bài văn tự sự

+ Đọc lại phần ghi nhớ.