Phong trào công nhân cũng bắt đầu bước vào giai đoạn mới được đánh dấu bằng cuộc cách mạng vô sản 1871 ở Pháp và sự thành lập Công xã Paris, Nhà nước vô sản đầu tiên của giai cấp công nh
Trang 1Chương II: CÁC NƯỚC TƯ BẢN CHỦ
– Nguyên nhân bùng nổ diễn biến Công xã Paris
– Thành tựu của Công xã
– Công xã Paris – Nhà nước kiểu mới
2 Tư tưởng
– Lòng tin tưởng vào năng lực lãnh đạo quản lý Nhà nước của giai cấp vô sản
– Chủ nghĩa anh hùng cách mạng
Trang 2– Lòng căm thù với giai cấp bóc lột tàn ác
– Sơ đồ bộ máy Hội đồng công xã
– Tài liệu tham khảo
Trang 3Câu hỏi:
Trình bày phong trào công nhân từ 1848 đến 1870 Sự thành lập Quốc tế I?
Giáo viên nhận xét
3 Giảng bài mới
Vào bài: Đầu những năm 70 của thế kỷ XIX là thời kỳ chuyển biến quan trọng trong lịch sử thế giới Chủ nghĩa tư bản được xác lập ở Châu Âu, Bắc Mỹ, Nhật Bản và bắt đầu chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa Phong trào công nhân cũng bắt đầu bước vào giai đoạn mới được đánh dấu bằng cuộc cách mạng vô sản 1871 ở Pháp và sự thành lập Công xã Paris, Nhà nước vô sản đầu tiên của giai cấp công nhân thế giới
Công xã Paris nổ ra trong điều kiện nào? Cuộc khởi nghĩa 18/3/1871 diễn ra như thế nào? Tại sao nói Công xã
Trang 4Paris là một Nhà nước kiểu mới? Đó là nội dung bài học hôm nay
Tiết 9
I SỰ THÀNH LẬP CÔNG XÃ
Hoạt động 1: Nội dung chính
– Hoàn cảnh ra đời của Công
xã
– Sự thành lập Công xã
Giáo viên: Cùng sự phát triển của
nền sản xuất công nghiệp, giai cấp
công nhân hình thành và phát triển
về số lượng Mâu thuẫn giữa giai
cấp tư sản và vô sản càng gay gắt
các cuộc đấu tranh của giai cấp
Hoàn cảnh ra đời của Công xã
Trang 5vô sản chống lại giai cấp tư sản với các hình thức từ thất đến cao
1848 ở Pháp, Đức, Anh diễn ra phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân đòi quyền lợi cho mình Giai cấp tư sản tiến hành khủng
bố, đàn áp giai cấp vô sản Tuy nhiên, phong trào vẫn tiếp tục phát triển Tổ chức Quốc tế I của giai cấp công nhân ra đời khi phong trào công nhân diễn ra rầm rộ, mâu thuẫn giai cấp gay gắt Trong phong trào công nhân, chủ nghĩa
xã hội khoa học được hình thành đánh dấu bằng việc ra đời Tuyên
Trang 6ngôn của Đảng Cộng sản nêu lên
sứ mệnh lịch sử và sự đoàn kết
quốc tế của giai cấp vô sản để
đánh đổ chế độ tư bản xác lập chủ
nghĩa xã hội Đến 1870, tình hình
quốc tế có nhiều chuyển biến,
cuộc chiến tranh Pháp – Phổ bùng
nổ Cuối tháng 6/1870 Đế chế II
bước vào thời kỳ khủng hoảng sâu
sắc
Phỏng vấn:
Sự trưởng thành của giai cấp vô
sản làm cho giai cấp tư sản như
thế nào? Và dẫn đến kết quả gì?
(Giai cấp tư sản rất lo sợ, giai
Mâu thuẫn giai cấp vô sản và tư sản gay gắt
cách mạng vô sản bùng nổ
Cuộc chiến tranh Pháp – Phổ
– 19/7/1870 bắt đầu – 02/09/1870 thất bại Xơ-đăng
– 04/09/1870 nhân dân Paris khởi nghĩa thiết lập
Trang 7cấp tư sản đã nhận thức được rằng
kẻ thù thực sự của họ chính là giai
cấp vô sản mâu thuẫn giữa hai
giai cấp này không điều hoà được
thuẫn bên trong nước Pháp)
Trình bày giáo viên:
Khi chiến tranh Pháp – Phổ mới
bắt đầu, Mác gửi lời kêu gọi công
chế độ cộng hòa
chính phủ lâm thời tư sản được thành lập: Chính phủ Vệ quốc
Trang 8nhân toàn thế giới Trong lời kêu gọi đó, Mác phân tích tính chất của chiến tranh và nêu rõ rằng về phía Đức, cuộc chiến tranh đó là tiến bộ bởi vì Napoleon III trong nhiều năm đã cản trở sự thống nhất nước Đức, kìm hãm sự phát triển kinh tế văn hóa của nước Đức Mác đề ra nhiệm vụ cho giai cấp công nhân Đức là ngăn chặn không để cuộc chiến tranh này trở thành cuộc chiến tranh xâm lược, lật đổ Napoleon III, không để Phổ cướp phá nước Pháp và đi đến ký hòa ước danh dự giữa nhân dân
Trang 9Pháp và Đức
Vào cuộc chiến, quân đội Pháp thua hết trận này đến trận khác, bị vây hãm trong pháo đài Mítdơ và
Giáo viên: Pháp thất bại trong cuộc chiến vì thiếu kế hoạch, tổ chức hỗn loạn, chỉ huy thiếu sự thống nhất, vũ khí trang thiết bị,…
Trang 10 nguyên nhân thất bại của quân
đội Pháp
Ngày 02/09/1870, sau khi thất
bại ở Xơ-đăng, Napoleon III kéo
(tư sản Pháp sợ nhân dân được
vũ trang hơn sợ quân Đức xâm
lược đã đầu hàng Đức để rảnh tay
chống lại nhân dân)
Đây chính là nguyên nhân
Cuộc khởi nghĩa ngày 18/3/1871 Sự thành
Trang 11bùng nổ khởi nghĩa 04/09/1870
của nhân dân Pháp
Giáo viên:
Sau khi nghe tin đầu hàng của
giai cấp cầm quyền, nhân dân
Paris đã căm phẫn nổi dậy khởi
nghĩa với khẩu hiệu: “phế truất
hoàng đế”, “nước Pháp muôn
Tên chính phủ vệ quốc nói lên
điều gì? Vì sao chính phủ lâm thời
lập Công xã
Nguyên nhân Mâu thuẫn giữa chính phủ tư sản và nhân dân Paris ngày càng tăng
Diễn biến Sáng 18/3/1871, Chie đanh úp đồi Mông-mác
bị thất bại Vệ quốc quân tiến vào trung tâm Paris cuộc khởi nghĩa kết thúc
Kết quả Lật đổ chính quyền tư sản
Trang 12đầu hàng quân Đức?
Yêu cầu học sinh đọc lời trích
trang 38
Thái độ của chính phủ lâm thời
Paris trước tình hình nước Pháp
sau ngày 04/09/1870?
(Trước tình hình đất nước bị
lâm nguy, chính phủ lâm thời
không lo chế tạo vũ khí, động viên
nhân dân đấu tranh, sợ quần chúng
nhân dân hơn sợ giặc
Chỉ lo thương lượng đầu hàng,
Trang 13Chính phủ tư sản Pháp ký hiệp
ước đình chiến chấp nhận những
điều khoản của Phổ 28/2/1871
Trước hành động phản quốc của
chính phủ tư sản, quần chúng
nhân dân và vệ quốc quân đã
thành lập và bầu ra cơ quan lãnh
đạo của nó đứng đầu là “ủy ban
trung ương quân vệ quốc Một
cuộc chiến đấu có tính chất quyết
định giữa chính phủ tư sản và
nhân dân Paris bắt đầu và đó
chính là nguyên nhân trực tiếp nổ
ra cuộc cách mạng ngày
18/3/1871 Ngày 26/3/1871
Trang 14Hoạt động 2: Nội dung
– Nguyên nhân dẫn đến cuộc
(Mâu thuẫn giữa chính phủ tư
sản và nhân dân Paris ngày càng
Ngày 28/3/1871 Hội đồng Công xã làm lễ ra mắt quốc dân
Trang 15quân đi chiếm các vị trí chiến lược
thuộc tả ngạn sông Xen, bí mật
đánh úp đồi Môngmáctơrô ở phía
Bắc Paris để chiếm lấy trọng pháo
của quân vệ quốc được bố trí ở
đây nhân dân Paris đông đảo
phụ nữ và vệ quốc quân kéo đến
tiến lên đồi và bao vây chặt Binh
lính trong đội quân của chính phủ
ngã về nhân dân, tước vũ khí của
các sĩ quan và quay súng bắn chết
tại chỗ tên tướng chỉ huy
9 giờ sáng, các lực lượng của
chính phủ thất bại hoàn toàn Trưa
18/3 UBTƯVQ ra lệnh tiểu đoàn
Tổ chức bộ máy
– Cơ quan cao nhất của Nhà nước là Hội đồng Công
xã
+ Ban bố luật + Lập các ủy ban thi hành luật
– Thực hiện các chính sách, biện pháp tiến bộ cho nhân dân (SGK trang 40)
Công xã Paris là một Nhà nước kiểu
Trang 16tiến vào trung tâm thành phố Paris
và chỉ sau mấy tiếng đồng hồ đã
chiếm được các cơ quan chính
phủ, các trại lính và toà thị chính
Trước sự thất bại bất ngờ và
nhanh chóng Chính phủ Pie
hoảng sợ vội chạy về Vecxai và
tập hợp lại lực lượng phản công
Trang 17tư sản)
Kết quả – tính chất – ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa?
(Lật đổ chính quyền tư sản, là một cuộc cách mạng vô sản đầu tiên, giai cấp công nhân là lực lượng chủ yếu lãnh đạo cuộc khởi nghĩa)
Giáo viên: Đó là cuộc cách mạng
vô sản đầu tiên trên thế giới; lần đầu tiên trong lịch sử, giai cấp công nhân lật đổ chính quyền tư sản, Ủy ban trung ương Vệ quốc quân đảm nhiệm vai trò Chính phủ lâm thời, phá được âm mưu của
Trang 18chính phủ tư sản muốn tước vũ
khí và giải tán Vệ quốc quân, giai
cấp tư sản đầu hàng Đức muốn
đàn áp, tiêu diệt lực lượng cách
mạng, hoảng sợ rút chạy trước sức
mạnh của quần chúng
Ngày 26/3/1871 nhân dân Paris
tiến hành bầu cử Hội đồng Công
xã trong không khí tưng bừng
nhộn nhịp Ngày 28, Hội đồng
Công xã long trọng tuyên bố thành
lập trứơc quần chúng nhân dân
Paris
Vì sao Hội đồng Công xã được
nhân dân Paris nồng nhiệt chào
Nội chiến ở Pháp
Ngày 20/5 – 28/5/1871 cuộc chiến diễn ra ác liệt
“Tuần lễ đẫm máu”. > thất bại
Ý nghĩa Công xã
– Là một cuộc cách mạng đầu tiên của giai cấp vô sản – Là một Nhà nước kiểu mới
Bài học kinh nghiệm
Trang 19mừng?
Giáo viên: Công xã là một Nhà
nước kiểu mới, một Nhà nước vô
sản Công xã Paris là biểu hiện
đầu tiên về chuyên chính vô sản,
thể hiện rõ tính chất vô sản quốc
– Phải xây dựng một chính đảng tiên phong của giai cấp công nhân
– Phải kiên quyết trấn áp kẻ thù, xây dựng nhà nước của dân, do dân,
vì dân
Trang 20– Những chính sách của Công
xã Paris
Giáo viên: Cơ quan cao nhất là Hội đồng Công xã ban bố pháp luật và lập các ủy ban thi hành pháp luật Đứng đầu mỗi ủy ban là một ủy viên Công xã chịu trách nhiệm trước Công xã, nhân dân
Vẽ sơ đồ bộ máy Nhà nước (SGK trang 40)
Phỏng vấn:
Tổ chức bộ máy Nhà nước và chính sách của công xã phục vụ quyền lợi cho ai?
(cho tầng lớp nhân dân)
Trang 21Trong chế độ tư bản chủ nghĩa, ai nắm chính quyền?
(Giai cấp tư sản nắm chính quyền, tầng lớp nhân dân lao động
Giáo viên: tổ chức bộ máy Công
xã và những chính sách biện pháp của Công xã đã có tác động tích cực đối với nhân dân Cụ thể:
Kinh tế: Công xã giao cho
Trang 22công nhân quản lý tất cả những xí nghiệp và công xưởng mà bọn chủ đã chạy trốn; thành lập ủy ban lao động chăm lo việc tổ chức sản xuất và thu xếp công ăn việc làm cho những người thất nghiệp
Ra chế độ ngày làm 8 giờ, tăng lương cho công nhân, quy định giá bán bánh mì, loại thịt bò, thịt cừu
Chính trị: bảo đảm quyền công dân của phụ nữ, vạch kế hoạch xây dựng nhà giữa trẻ,
Trang 23vườn trẻ cho con em công nhân
Văn hóa – giáo dục: tách nhà thờ khỏi hoạt động giáo dục, Nhà nước tăng lương cho giáo viên, thihành chế độ giáo dục bắt buộc và không mất tiền Toàn bộ hoạt động trên chứng tỏ Công xã là một Nhà nước kiểu mới – Nhà nước vô sản
Những điểm nào chứng tỏ Công
xã khác hẳn Nhà nước tư bản?
(Bảo đảm quyền làm chủ thực
sự của nhân dân lao động , phục
vụ lợi ích của nhân dân lao động)
Trang 24II NỘI CHIẾN Ở PHÁP – Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA CÔNG
XÃ PARIS
Hoạt động 4: Nội dung
– Sự đàn áp của giai cấp tư sản – Cuộc đấu tranh anh dũng của nhân dân
– Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm
Giáo viên:
Sau ngày 18/3 Chính phủ Chie hầu như không có quân đội, trốn thoát về Vecxai, Chie tập hợp lại lực lượng và tận dụng thời gian rảnh không có sự tấn công của lực
Trang 25lượng cách mạng để chuẩn bị chiến tranh đánh Paris 02/04 quân Vecxai bắt đầu tấn công Paris, các chiến sĩ Công xã nam nữ thủ đô chiến đấu dũng cảm, anh hùng hy sinh nhưng những cố gắng phản công của các chiến sĩ không tránh khỏi thất bại do tổ chức quân sự còn yếu, chính trị chưa đầy đủ, thiếu lãnh đạo quân sự,… Trong tháng 4-5 quân Vecxai chiếm được phần lớn pháo đài ở phía Tây và phía Nam Paris
Trong khi chiến sự đang diễn ra
ở Paris thì chính phủ Chi-e ký hòa
Trang 26ước với Đức ngày 10/5/1871, Pháp nhượng cho Đức vùng Andát
và phần vùng Loren, bồi thường chiến tranh 5 tỷ frăng vàng
Ngày 20/5 quân Vecxai tổng tấn công vào thành phố, diễn ra một trận đấu ác liệt ở các đường phố, lịch sử gọi “Tuần lễ đẫm máu” kéo dài từ 20 – 28/5/1871 nhân dân Paris bao gồmngười già, trẻ em, phụ nữ đều kiên quyết chống lại kẻ thù
Tuy chỉ tồn tại 72 ngày nhưng Công xã Paris có ý nghĩa thực sự lớn lao, là hình ảnh của một chế
Trang 27độ mới, xã hội mới
Phỏng vấn:
Vì sao Công xã Paris thất bại?
(Giai cấp vô sản còn yếu, bị tư sản đàn áp khủng bố quyết liệt, thiếu tổ chức lãnh đạo, chưa thực hiện được liên minh công nông…)
Giáo viên:
Khách quan: Chủ nghĩa tư bản trên đà phát triển, lực lượng đấu tranh của giai cấp công nhân ở các nước trên thế giới chưa trở thành mặt trận thống nhất
Chủ quan: Chưa có đảng lãnh
Trang 28đạo giai cấp công nhân, chưa chú
ý đến việc huấn luyện, tổ chức trang bị cho các lực lượng vũ trang, mắc một số sai lầm, chưa thực hiện liên minh giữa công nhân với nông dân
Công xã Paris đem lại ý nghĩa gì?
(Cổ vũ cho nhân dân lao động trên toàn thế giới đấu tranh, là một cuộc cách mạng vô sản đầu tiên, biểu hiện gắn bó chặt chẽ giữa tính dân tộc, tính giai cấp và tính quốc tế của công nhân và những người lao động Pháp)
Công xã Paris để lại bài học kinh
Trang 29nghiệm gì?
(Sự cần thiết xây dựng một
chính đảng tiên phong của giai cấp
công nhân, tăng cường khối đoàn
kết liên minh công – nông Xây
dựng Nhà nước của dân, do dân,
– Xem lại bài + học bài
– Làm bài tập trong sách giáo khoa trang 42
– Đọc trước bài 6 – phần I (Anh – Pháp – Đức)